Οι “εντιμότατοι φίλοι” του Τσίπρα και η ψυχοθεραπευτική ακολουθία του Γιαλόμ

Τον τελευταίο καιρό ο χώρος της κεντροαριστεράς δεν προσφέρεται μόνο για παρατήρηση μετατοπίσεων και μεταβολών που πιθανότατα θα αναδιαμορφώσουν τον πολιτικό χάρτη αλλά και για την εν εξελίξει δημόσια ψυχοθεραπεία μερίδας του πολιτικού της προσωπικού. Εδώ υπεισέρχεται η ρήση του κορυφαίου θεραπευτή και φιλοσόφου Ιρβίν Γιαλόμ ότι ” αυτό που έχει σημασία στην ψυχοθεραπεία είναι η προσωπική εντιμότητα και διαφάνεια”.

Είναι δύσκολο να αποφανθεί κανείς εάν όσα λέγονται και όσα συμβαίνουν συνιστούν πολιτικό κυνισμό ή απελευθέρωση από ιδεολογικά και κομματικά δεσμά, το πλήθος, όμως, των περιστατικών δημιουργεί εύλογα ερωτήματα για καταπιεσμένα αισθήματα και πολιτικές κυκλοθυμίες. Και διόλου εκ συμπτώσεως τα περισσότερα απ΄ αυτά είτε περιστρέφονται είτε εμβρυουλκούνται από την πρόθεση του Αλέξη Τσίπρα να ιδρύσει νέο πολιτικό υποκείμενο.

Κάποτε ο πρώην πρωθυπουργός είχε πολλούς φίλους και ακόμα περισσότερους συνοδοιπόρους, αρχικά στην πορεία για την λεγόμενη “κυβερνώσα αριστερά” και στη συνέχεια στην προσπάθεια να κρατηθεί η χώρα στο ευρώ και να περάσει από τα καυδιανά δίκρανα του τρίτου μνημονίου προς την έξοδο (καλώς ή κακώς αυτά έχουν κριθεί και καθένας έχει την άποψή του).

Φίλοι με καταγωγή από τις μυστικές (αριστερές) παρεϊστικες συναγωγές και συνοδοιπόροι που μοιράστηκαν το όραμα ότι αυτή η αριστερά μπορούσε να σπάσει τον ιστό της εναλλαγής στην εξουσία από τα δύο μεγαλύτερα κόμματα μετά την Μεταπολίτευση.

Από τον παντελώς άγνωστο Καρανίκα, που από τον κύκλο νεανικών γνωριμιών του πρώην πρωθυπουργού βρέθηκε στον περίγυρο της “ΠΦΑ” και πλέον έγινε κολλητός του Άδωνι και “αποδομητής” του μέντορά του , μέχρι τον δραστήριο και ικανό Νίκο Παππά που εγκατέλειψε τη θέση ερευνητή στο πανεπιστήμιο Σταρθκλάϊντ της Σκωτίας για να βρεθεί στο Μέγαρο Μαξίμου και βυθισμένο πιά σε μια ανομολόγητη δημοσίως σχέση ψυχρότητας. Κι από τον Ευκλείδη Τσακαλώτο που ανέλαβε την αποστολή να διορθώσει την πορεία σύγκρουσης με τους δανειστές που είχε χαράξει -λόγω απόψεων, ιδιοσυγκρασίας και συμπεριφοράς– ο Βαρουφάκης, μέχρι τον Νικόλα Φαραντούρη που μπήκε στην πολιτική από την πόρτα που του άνοιξε ο Τσίπρας για να μετακινηθεί με ταχύτητα φωτός στο στενό περιβάλλον του Κασσελάκη και οσονούπω στο ΠΑΣΟΚ.

Δεν τελειώνει σε αυτούς το “ρόστερ” όσων λάτρεψαν ή φαινόταν ότι λατρεύουν τον πρώην πρωθυπουργό και τώρα τον απαξιώνουν ή ακόμα και τον εχθρεύονται.

Ο Γαβριήλ Σακελλαρίδης, για παράδειγμα, είναι μία ειδική περίπτωση. Παλαιός οικογενειακός φίλος και συνομιλητής, ακόμα και όλα τα χρόνια από τότε που διαχώρισε τη θέση του με την υπαγωγή στο τρίτο μνημόνιο και εγκατέλειψε ησύχως και με αξιοπρέπεια την διακυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, αρκετά συγκρατημένος έως την παραίτηση Χαρίτση και την ανάληψη (μεταβατικά) της προεδρίας της Νέας Αριστεράς, αναδεικνύεται, αίφνης (;), σε μέγα επικριτή του Τσίπρα σε βαθμό πλήρους απαξίωσης και μηδενισμού.

“Το πρόβλημα είναι κατ’ εμέ ότι ο κ. Τσίπρας, αυτός είναι η αφετηρία του, είναι ικανός να πει και αριστερά και δεξιά πράγματα ανάλογα με το ακροατήριο και ανάλογα με τη συνθήκη”, είπε. Όχι, πιά, “Αλέξης” σκέτο, όπως παλιά, ούτε καν “Αλέξης Τσίπρας”. “Ο κ(ύριος) Τσίπρας”, ουδέτερα και ψυχρά.

Υπάρχει πιό σκληρή μομφή για έναν πολιτικό από το ότι αποτελεί συνώνυμο του αμοραλισμού ώστε να είναι ικανός να αλλάζει μορφή ως Ιανός και να μιλάει δεξιά στους κεντροδεξιούς και αριστερά στους αριστερούς;

Ούτε στον χειρότερο πολιτικό σου αντίπαλο δεν εξαπολύεις τέτοια κατηγορία, πόσω μάλλον στον προχθεσινό σου φίλο και πολιτικό σου πρότυπο. Και για να μην μείνει η παραμικρή αμφιβολία, του απένειμε και τον χαρακτηρισμό “καιροσκόπος”, που συνοπτικά αποδίδει το παραπάνω.

Αυτόν τον καιρό και υπό το φως της ίδρυσης του νέου κόμματος, ο Αλέξης Τσίπρας παρακολουθεί τον μικρό στρατό όλων εκείνων που απέκτησαν πολιτική υπόσταση, αναγνωρισιμότητα, ακόμα και αίγλη και αξιώματα χάρη στην δική του επιλογή και εύνοια ,να τον υποτιμά, να τον χλευάζει, να τον απαξιώνει.

Πολλοί “εντιμότατοι φίλοι” τον εγκαταλείπουν με κρότο, και δεν ανήκουν όλοι στη χορία της Κωνσταντοπούλου, του Πολάκη, του Λαφαζάνη, ή ακόμα και του Βαρουφάκη που είχαν πάντοτε μικρές ή μεγάλες διαφορές, οι οποίες εκδηλώθηκαν εις την νιοστή με την άποψη ότι εκείνος ήταν που μεταμορφώθηκε και πρόδωσε τις “βασικές του τις αρχές”– για να παραφράσουμε το “Ζεϊμπέκικο” του Σαββόπουλου.

Πρόκειται για πρόσωπα που βρίσκονταν κοντά του ή γύρω του ακόμα και στις προχωρημένες εποχές του τρίτου μνημονίου και της διακυβέρνησης, αλλά και μετά το 2019, ακόμα και την περίοδο της προσπάθειας μετασχηματισμού του ΣΥΡΙΖΑ. Γεμίζουν αμφιθέατρο όλοι αυτοί, από τη Νέα Αριστερά μέχρι τον Κασσελάκειο κύκλο, ακόμα και στα πέριξ της Κουμουνδούρου.

Πόση συγκεντρωμένη απαρέσκεια και οργή υπήρχε καταπιεσμένη σε καθέναν απ΄ αυτούς και εκδηλώνεται τώρα τόσο “ψυχοθεραπευτικά”, με λιβέλους και μηδενισμούς; Από την άλλη, όμως, πόσα λάθη έκανε κι ο ίδιος που ίσως επιπόλαια μοίρασε οφίκια, άλλοτε αξιολογικά και άλλοτε από συμπάθεια και στη μνήμη της αριστερής αφελούς εφηβείας;

Φταίνε μόνο αυτοί, φταίει κι ο ίδιος, ό,τι πιστεύει καθένας. Ο Γιαλόμ, πάντως, μιλούσε για τα τέσσερα στάδια της ψυχοθεραπείας: τη μοναξιά, το αναπόφευκτο του θανάτου , την απουσία εγγενούς νοήματος στη ζωή και την ελευθερία. Εύκολα, μάλλον, προσαρμόζονται στην πολιτική και εν τέλει ίσως είναι και λυτρωτικό…