Στις “ράγες” το Φόρουμ της αν. Μεσογείου-Οι “κόκκινες γραμμές”, το μήνυμα στο εσωτερικό-Πρώτη αντίδραση Άγκυρας  

Ξεκάθαρο μήνυμα πως η Ελλάδα δεν συζητά θέματα κυριαρχίας, εκπέμπει η Αθήνα, την ώρα που η ευρισκόμενη σε πρόωρο στάδιο πρωτοβουλία του Κυριάκου Μητσοτάκη για το πολυμερές σχήμα 5Χ5 στην Ανατολική Μεσόγειο παραμένει στο προσκήνιο, ενώ εντείνονται και οι συζητήσεις όσο πλησιάζει και η ώρα των ευρωπαϊκών αποφάσεων,  για το SAFE και εν γένει για την κοινή άμυνα που θα είναι στο επίκεντρο και της συνεδρίασης του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου την προσεχή Πέμπτη.

Απόστολος Χονδρόπουλος

Από την Σλοβενία όπου έλαβε μέρος στην Σύνοδο Κορυφής MED 9 ο κ. Μητσοτάκης επέμεινε στην προσέγγιση 360 μοιρών όταν μιλάμε για την ευρωπαϊκή άμυνα, προειδοποιώντας πως όταν εξετάζουμε νέα έργα κοινού ενδιαφέροντος που σκεφτόμαστε να προωθήσουμε ως ΕΕ, είτε πρόκειται για ένα «τείχος» κατά των drones, είτε για μια αντιπυραυλική ασπίδα, πρέπει να έχουμε επίγνωση του γεγονότος ότι μελλοντικές απειλές ενδέχεται να μην προέλθουν κατ’ ανάγκη από τα ανατολικά, αλλά και από τον νότο.

Ενημερώνοντας χθες, κατά την συνάντηση που είχαν στο Λουξεμβούργο, τον Τούρκο υπουργό Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν για την ελληνική πρόταση της συνάντησης πέντε παράκτιων χωρών της Ανατολικής Μεσογείου  (Ελλάδα, Κύπρος, Τουρκία, Αίγυπτος, Λιβύη), ο Γιώργος Γεραπετρίτης τόνισε πως η εγκαθίδρυση ενός τέτοιου σχήματος συνεργασίας καθίσταται χρήσιμη λόγω των μεγάλων γεωπολιτικών ανακατατάξεων παγκοσμίως.

Ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών είναι εκείνος που θα διερευνήσει το αμέσως επόμενο διάστημα την δυνατότητα μιας τέτοιας δομής και, εφόσον αυτό καταστεί δυνατό, θα προετοιμαστεί σχετική συνάντηση. Ήδη αναδεικνύονται δυσκολίες που συνδέονται με την τουρκική στάση απέναντι στην Κυπριακή Δημοκρατία, την απαίτηση της Άγκυρας για παρουσία του ψευδοκράτους, η άποψη ωστόσο που σε κάθε περίπτωση υπάρχει στην Αθήνα είναι πως η χώρα μας, προβάλλοντας πάντα τον ρόλο της ως  πυλώνα σταθερότητας και ασφάλειας  στην νοτιοανατολική Ευρώπη και στην Ανατολική Μεσόγειο, έχει αυτοπεποίθηση, ισχυρό διπλωματικό αποτύπωμα και όχι μόνο δεν φοβάται, αλλά επιδιώκει τη συνεννόηση με όλα τα γειτονικά κράτη.

Επί της συζήτησης υπήρξε και η πρώτη αντίδραση της Άγκυρας, η οποία αντιμετωπίζει θετικά μια τέτοια Διάσκεψη, διεκδικεί την πατρότητα και διατυπώνει ενστάσεις.

Οι πέντε θεματικές που προτείνονται αφορούν στο μεταναστευτικό, την προστασία του θαλασσίου περιβάλλοντος, τη συνδεσιμότητα, τις οριοθετήσεις θαλασσίων ζωνών και την Πολιτική Προστασία. 

Στο μεταξύ, στον απόηχο πληροφοριών και εκτιμήσεων σχετικά και με  επιδιώξεις των ΗΠΑ στην περιοχή, το Μέγαρο Μαξίμου διευκρίνισε χθες, δια του κυβερνητικού εκπροσώπου, ότι πρόκειται για μια πρωτοβουλία, αμιγώς, της Ελλάδας, που δεν σχετίζεται με άλλα κράτη. 

Ταυτόχρονα και με αφορμή και τις πρόσφατες δηλώσεις Φιντάν για 6 και 12 ναυτικά μίλια και ότι “το ζήτημα του Αιγαίου δεν είναι ένα άλυτο πρόβλημα»- τις οποίες κάποιοι διαβάζουν ως σήμα πιο διαλλακτικής προσέγγισης λόγω επιδίωξης συμμετοχής της στην ευρωπαϊκή αμυντική αρχιτεκτονική, είναι ωστόσο σαφές ότι πρόκειται για ένα μονομερές και αναφαίρετο δικαίωμα της Ελλάδας που δεν μπορεί να τεθεί υπό διαπραγμάτευση-  το Μέγαρο Μαξίμου ξεκαθάρισε για μία ακόμη φορά ότι δεν τίθεται θέμα οποιασδήποτε συνεκμετάλλευσης.

Ο κ. Γεραπετρίτης επανέλαβε στην συνάντηση με τον κ. Φιντάν πως η οριοθέτηση ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας είναι η μία και μόνη διαφορά μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, ενώ θέματα κυριαρχίας είναι εκτός συζήτησης. 

Από την πλευρά του ο κυβερνητικός εκπρόσωπος υπογράμμισε ότι δεν πρόκειται ποτέ να βάλουμε στην οποιαδήποτε διαπραγμάτευση ούτε ζητήματα «κόκκινων» γραμμών ούτε διαχρονικές εθνικές θέσεις και διαμήνυσε ότι δεν πρόκειται να μετακινηθούμε ούτε μισό χιλιοστό από αυτή μας τη θέση.

Σημείο τριβής στις σχέσεις με την γειτονική χώρα παραμένει η τουρκική επιδίωξη για συμμετοχή στο πρόγραμμα SAFE, η οποία ενθαρρύνεται και από κάποιες ευρωπαϊκές χώρες όπως η Γερμανία, αλλά έχει καταστεί σαφές από την χώρα μας, προκαλώντας ενόχληση στην Άγκυρα, ότι αυτή η προοπτική συνδέεται με την άρση του casus belli.

Το Μέγαρο Μαξίμου βάζει πάντως σε αυτή την συζήτηση και μια εσωτερική πολιτική παράμετρο, βλέποντας δικαίωση της κυβερνητικής θέσης πως η συμμετοχή της Τουρκίας στο πρόγραμμα περνά και από το χέρι της Ελλάδας.

“Όταν ο πρωθυπουργός είχε επισημάνει την επιτυχία της Ελλάδας να συμπεριληφθεί ο όρος της ομοφωνίας για οποιαδήποτε έγκριση συμμετοχής τρίτης χώρας στο αμυντικό πρόγραμμα SAFE της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αυτό είχε αμφισβητηθεί από το ΠΑΣΟΚ αλλά και από άλλα κόμματα της αντιπολίτευσης. Οι δηλώσεις του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών αναφορικά με το πρόγραμμα SAFE, αποδεικνύουν πως ό,τι είχαμε πει ήταν για άλλη μια φορά η αλήθεια και αυτά που υποστήριζε η αντιπολίτευση ήταν αναληθή”, υποστηρίζουν στο Μέγαρο Μαξίμου. 

Όπως λένε συνεργάτες του πρωθυπουργού “οι ισχυρισμοί κομμάτων της αντιπολίτευσης περί ενδοτικής εξωτερικής πολιτικής και αποτυχιών διαψεύδονται -για ακόμη μία φορά- από την ίδια την πραγματικότητα”.