Πηγές ΝΑΤΟ στο Politico: Τα F16 θα είναι το τίμημα που θα πληρώσουν οι ΗΠΑ για την άρση του βέτο της Τουρκίας σε Σουηδία-Φινλανδία

 Πηγές ΝΑΤΟ στο Politico: Τα F16 θα είναι το τίμημα που θα πληρώσουν οι ΗΠΑ για την  άρση του βέτο της Τουρκίας σε Σουηδία-Φινλανδία

Παρά τις σκληρές συζητήσεις από τον Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, η Τουρκία είναι πιθανό να δώσει το πράσινο φως για την ένταξη της Φινλανδίας και της Σουηδίας στο ΝΑΤΟ. Η στρατιωτική συμμαχία θα πρέπει απλώς να πληρώσει πρώτα ένα τίμημα, όπως σημειώνει το Politico, αναφερόμενο στην επιδίωξη της Άγκυρας να απεγκλωβίσει τους περιορισμούς της Ουάσιγκτον για την προμήθεια μαχητικών αεροσκαφών F16.

Η Άγκυρα έχει εγείρει αντιρρήσεις για τις προσπάθειες των δύο σκανδιναβικών χωρών να ενταχθούν στο ΝΑΤΟ, εμποδίζοντας τον οργανισμό να προχωρήσει στη διαδικασία ένταξης. Τούρκοι αξιωματούχοι κατηγόρησαν τόσο τη Φινλανδία όσο και τη Σουηδία ότι υποστηρίζουν Κούρδους «τρομοκράτες» – ένα θέμα που σχετίζεται με μια μαχητική ομάδα (PKK, YPG) στην Τουρκία – ενώ εξέφρασαν επίσης ανησυχίες για τους περιορισμούς στις εξαγωγές όπλων.

«Το ΝΑΤΟ είναι μια συμμαχία ασφάλειας και η Τουρκία δεν θα συμφωνήσει να θέσει σε κίνδυνο αυτή την ασφάλεια», δήλωσε ο Τούρκος ηγέτης νωρίτερα αυτή την εβδομάδα.

Ωστόσο, νυν και πρώην αξιωματούχοι και διπλωμάτες λένε ότι τα κίνητρα της Τουρκίας πιθανότατα υπερβαίνουν το να θέλει απλώς η Στοκχόλμη και το Ελσίνκι να αλλάξουν τις πολιτικές τους. Ο Ερντογάν βρίσκεται εν μέσω παρατεταμένων διαπραγματεύσεων με τις ΗΠΑ για την αγορά μαχητικών αεροσκαφών. Πιθανότατα βλέπει επίσης την ευκαιρία να κερδίσει πολιτικούς πόντους στο εσωτερικό με τη διεθνή ταραχή του για την «τρομοκρατία».

Τώρα, σε μια αναταραχή δραστηριότητας, οι διπλωμάτες αγωνίζονται να βρουν τι θα κάνει τον Ερντογάν να υποχωρήσει, μη θέλοντας να καθυστερήσουν οι προσπάθειες της Φινλανδίας και της Σουηδίας, κάτι που θα έδινε στη Ρωσία περισσότερο χρόνο για να παρέμβει πριν οι χώρες ενταχθούν πλήρως στη συμμαχία.

«Η τιμή είναι άγνωστη αυτή τη στιγμή, αλλά ότι θα υπάρξει τιμή είναι ξεκάθαρο», δήλωσε ο Jaap de Hoop Scheffer, πρώην επικεφαλής του ΝΑΤΟ.

Είναι ένα μοτίβο

Ενώ η Τουρκία έχει ιστορικό υποστήριξης της επέκτασης του ΝΑΤΟ, ο Ερντογάν έχει εμπειρία να χρησιμοποιεί μεγάλες αποφάσεις συμμαχίας για να αποσπάσει παραχωρήσεις.

Το 2009, η Τουρκία αντιτάχθηκε στον διορισμό του Άντερς Φογκ Ράσμουσεν ως ανώτατου αξιωματούχου του ΝΑΤΟ, μόνο που υποχώρησε μετά από συνομιλίες υψηλού επιπέδου. Ο Ντε Χουπ Σέφερ, ο οποίος ήταν ο απερχόμενος γενικός γραμματέας εκείνη την εποχή, θυμήθηκε τις ολονύχτιες διαπραγματεύσεις στις οποίες συμμετείχε ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Μπαράκ Ομπάμα.

Τελικά, είπε ο πρώην επικεφαλής της συμμαχίας στο POLITICO, ότι η Τουρκία υποχώρησε με τον διορισμό του Ράσμουσεν και «πήρε ως έπαθλο έναν βοηθό γενικό γραμματέα στο ΝΑΤΟ».

Οι αιτήσεις της Φινλανδίας και της Σουηδίας δίνουν τώρα στον Ερντογάν άλλη μια ευκαιρία να αξιοποιήσει το μοντέλο του ΝΑΤΟ που βασίζεται στη συναίνεση, καθώς και να συγκεντρώσει τη βάση του πριν από τις εκλογές που έχουν προγραμματιστεί για το επόμενο έτος.

Τα F16

Ένα άλλο κρίσιμο στοιχείο είναι οι παρατεταμένες εντάσεις μεταξύ Τουρκίας και ΗΠΑ σχετικά με τις αγορές μαχητικών αεροσκαφών.

Για χρόνια, η Άγκυρα ήταν ένας αξιόπιστος πελάτης για τις αμερικανικές αμυντικές εταιρείες, αγοράζοντας δεκάδες μαχητικά αεροσκάφη F-16. Η Τουρκία στράφηκε αργότερα στα πιο προηγμένα F-35 καθώς άρχισαν να κυκλοφορούν.

Αλλά η σχέση έσπασε το 2019 όταν η Τουρκία αγόρασε το ρωσικής κατασκευής πυραυλικό σύστημα S-400 – μια κίνηση που οι ΗΠΑ είπαν ότι θα έθετε σε κίνδυνο τα αεροσκάφη του ΝΑΤΟ που πετούν πάνω από την Τουρκία. Σε απάντηση, οι ΗΠΑ έδιωξαν την Άγκυρα από το πρόγραμμα των F-35 και επέβαλαν κυρώσεις στην τουρκική αμυντική βιομηχανία.

Μετά από αυτή τη διαμάχη, η Τουρκία άρχισε να παίζει με την ιδέα να αγοράσει ρωσικά μαχητικά αεροσκάφη και ακόμη και να αναπτύξει το δικό της πρόγραμμα. Ωστόσο, επιδιώκει επίσης να αναβαθμίσει τον στόλο της F-16 και να αγοράσει νέα αεροπλάνα F-16. Το αίτημα εκκρεμεί εδώ και μήνες από την κυβέρνηση Μπάιντεν και το Κογκρέσο των ΗΠΑ.

«Αυτό το τίμημα μπορεί κάλλιστα να είναι ότι οι Αμερικανοί άρουν το μπλοκ τους στα F-16», είπε ο De Hoop Scheffer.

Οι ΗΠΑ φαίνονται διατεθειμένες να πληρώσουν αυτό το τίμημα. Το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ υποστήριξε δοκιμαστικά το αίτημα της Τουρκίας, το οποίο εξετάζεται τώρα από τον Λευκό Οίκο και το Κογκρέσο.

Το θέμα ήταν ένα από τα ανοιχτά ερωτήματα σχετικά με τη συνάντηση στη Νέα Υόρκη την Τετάρτη μεταξύ του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ Άντονι Μπλίνκεν και του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών Μεβλούτ Τσαβούσογλου.

Ο Τσαβούσογλου άφησε να εννοηθεί ότι τα μέλη του ΝΑΤΟ θα μπορούσαν να είναι μέρος της λύσης στο αδιέξοδο. Μιλώντας μαζί με τον Μπλίνκεν, ο Τσαβούσογλου τόνισε ότι κατανοεί τις ανησυχίες της Φινλανδίας και της Σουηδίας για την ασφάλεια, «αλλά και οι ανησυχίες της Τουρκίας για την ασφάλεια θα πρέπει να ικανοποιηθούν. Και αυτό είναι επίσης ένα από – ένα θέμα που πρέπει να συνεχίσουμε να συζητάμε με φίλους και συμμάχους, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών».

Αυτό το ζήτημα μπορεί να περιλαμβάνει τα F-16. Σε ξεχωριστά σχόλια που δημοσιεύθηκαν στα τουρκικά μέσα ενημέρωσης εκείνη την ημέρα, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών υπογράμμισε ότι οι συνομιλίες για την πιθανή πώληση «συνεχίζονται θετικά».

Στο Ελσίνκι, υπάρχει επίσης η αίσθηση ότι το κράτημα της Τουρκίας μπορεί να συνδέεται με την τρέχουσα διαμάχη της με τις ΗΠΑ

«Η Φινλανδία έχει καλές σχέσεις με την Τουρκία και μοιραζόμαστε τον στόχο της καταπολέμησης της τρομοκρατίας», δήλωσε ένας ανώτερος Φινλανδός αξιωματούχος, ο οποίος μίλησε υπό τον όρο της ανωνυμίας. «Δεν νομίζω ότι οι διμερείς μας σχέσεις αποτελούν πρόβλημα. Αυτό είναι πιθανόν για τα ζητήματα της Τουρκίας με τις ΗΠΑ».

Πηγή: Politico

Σεραφείμ Κοτρώτσος