Ευρωκοινοβούλιο: Ψήφισμα “ράπισμα” για τη “Γαλάζια Πατρίδα”

Το Ευρωκοινοβούλιο καταδικάζει εκ νέου τις παραβιάσεις κυριαρχικών δικαιωμάτων Ελλάδας και Κύπρου και μέσω της προώθησης του δόγματος «Γαλάζια Πατρίδα». Το ψήφισμα εγκρίθηκε από την Ολομέλεια στο Στρασβούργο με 381 ψήφους υπέρ, 107 κατά και 171 αποχές, επιβεβαιώνοντας την ευρεία ανησυχία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την πορεία της Τουρκίας.

Παράλληλα προειδοποιεί ότι η Αγκυρα χάνει το σημερινό παράθυρο ευκαιρίας που δημιουργεί η νέα δυναμική της ευρωπαϊκής διεύρυνσης λόγω της συνεχιζόμενης δημοκρατικής οπισθοδρόμησης. Ως προς το τελευταίο, καλείται η Ε.Ε. να εξετάσει ακόμα και κυρώσεις εναντίον Τούρκων αξιωματούχων. Οι ευρωβουλευτές σημειώνουν ότι οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις παραμένουν ουσιαστικά παγωμένες από το 2018 και δεν μπορούν να επανεκκινήσουν χωρίς ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις στο κράτος δικαίου, στη Δικαιοσύνη και στα θεμελιώδη δικαιώματα.

Για τις πρόσφατες εξελίξεις γύρω από το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα (CHP) και τη νόμιμη ηγεσία του, έκανε λόγο για ακόμη ένα παράδειγμα της ευρύτερης διάβρωσης του δημοκρατικού πλουραλισμού και του κράτους δικαίου, υπογραμμίζοντας ότι η Δικαιοσύνη εργαλειοποιείται για πολιτικούς σκοπούς.

Παράλληλα, ο εισηγητής της έκθεσης, Νάτσο Σάντσεθ Αμόρ (Σοσιαλιστές και Δημοκράτες), εξέφρασε βαθιά ανησυχία για τη «χλιαρή αντίδραση» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης και των κρατών-μελών, σημειώνοντας ότι η σιωπή τους απέναντι στην αποδόμηση της δημοκρατίας στην Τουρκία υπονομεύει την αξιοπιστία της Ευρωπαϊκής Ενωσης και αποξενώνει τα πλέον φιλοευρωπαϊκά και φιλοδημοκρατικά τμήματα της τουρκικής κοινωνίας.

Κριτική για φυλάκιση Ιμάμογλου- Αυταρχικό μοντέλο διακυβέρνησης

Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκεται η φυλάκιση του δημάρχου της Κωνσταντινούπολης Εκρέμ Ιμάμογλου, η δίωξη πολιτικών αντιπάλων του καθεστώτος Ερντογάν, οι παρεμβάσεις στη Δικαιοσύνη, οι πιέσεις σε δημοσιογράφους και μέσα ενημέρωσης, αλλά και η συρρίκνωση των πολιτικών και ατομικών ελευθεριών.

Οι ευρωβουλευτές θεωρούν ότι η δίωξη του Ιμάμογλου φέρει σαφή χαρακτηριστικά πολιτικής παρέμβασης και αποσκοπεί στον αποκλεισμό του βασικού αντιπάλου του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν από την επόμενη προεδρική αναμέτρηση.

Ιδιαίτερα αιχμηρό στοιχείο της έκθεσης είναι ότι, λόγω της περαιτέρω διολίσθησης της Τουρκίας προς ένα αυταρχικό μοντέλο διακυβέρνησης, οι ευρωβουλευτές καλούν συγκεκριμένα την επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας να εξετάσει ακόμη και στοχευμένες κυρώσεις κατά Τούρκων αξιωματούχων που εμπλέκονται σε σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Ωστόσο, το Ευρωκοινοβούλιο εξακολουθεί να χαρακτηρίζει την Τουρκία στρατηγικό εταίρο και σημαντικό σύμμαχο στο ΝΑΤΟ, αναγνωρίζοντας τον ρόλο της στη διαχείριση του μεταναστευτικού, στην περιφερειακή ασφάλεια, στο εμπόριο, στην ενέργεια και στις εξελίξεις στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή.

Ελληνοτουρκικές σχέσεις

Σε ό,τι αφορά τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, οι ευρωβουλευτές χαιρετίζουν τη συνέχιση του διαλόγου μεταξύ Αθήνας και Αγκυρας και τις συναντήσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, θεωρώντας ότι συμβάλλουν στην αποκλιμάκωση στην Ανατολική Μεσόγειο. Την ίδια στιγμή, όμως, καταγγέλλουν τη διατήρηση του casus belli κατά της Ελλάδας, το οποίο χαρακτηρίζεται αδιανόητο μεταξύ συμμάχων, ενώ καταδικάζουν τη συνέχιση ενεργειών που αμφισβητούν τα κυριαρχικά δικαιώματα Ελλάδας και Κύπρου και μέσω της προώθησης του δόγματος «Γαλάζια Πατρίδα».

Στην έκθεση υπογραμμίζεται η αύξηση των παραβιάσεων του ελληνικού εναέριου χώρου σε σύγκριση με το 2024, η πολιτική εργαλειοποίηση του συστήματος NAVTEX, αλλά και η παρεμπόδιση έργων κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος, όπως ο Great Sea Interconnector, κρίνοντας ότι η παρεμπόδιση του έργου συνιστά παραβίαση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας στην ΑΟΖ της.

Παράλληλα, καταγράφονται οι τουρκικές αντιδράσεις για το ελληνικό θαλάσσιο πάρκο στο Αιγαίο, καθώς και η αύξηση της παράνομης αλιείας από τουρκικά σκάφη σε ελληνικά χωρικά ύδατα. Η έκθεση επαναλαμβάνει επίσης ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών, δεν συνάδει με το Δίκαιο της Θάλασσας και δεν παράγει έννομα αποτελέσματα.

Κυπριακό

Στο Κυπριακό, το Ευρωκοινοβούλιο απορρίπτει εκ νέου τη λύση δύο κρατών που προωθεί η Αγκυρα και επαναβεβαιώνει ότι η μόνη αποδεκτή βάση λύσης παραμένει η δικοινοτική διζωνική ομοσπονδία, σύμφωνα με τα ψηφίσματα του ΟΗΕ.

Παράλληλα ζητεί την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων από το σημείο όπου διακόπηκαν, στο Κραν Μοντανά, και καλεί την Τουρκία να εγκαταλείψει τη γραμμή της διχοτόμησης.