Υπουργοί σε αναστολή, βουλευτές σε καταστολή;
✨Η πρόταση για ασυμβίβαστο υπουργού και βουλευτή δεν θα απέτρεπε τα σκάνδαλα των τελευταίων ετών, όπως δείχνουν παραδείγματα από την Αθήνα και άλλες περιοχές.
✨Οι επιλαχόντες βουλευτές θα αναλάμβαναν τις έδρες, αφήνοντας υπουργούς σε αναστολή και προκαλώντας πιθανή αλλοίωση της αντιπροσωπευτικότητας και συνοχής της Βουλής.
✨Συνταγματολόγοι εκφράζουν επιφυλάξεις για το μέτρο, ενώ η πλειονότητα της κοινοβουλευτικής ομάδας της Ν.Δ. δεν το υποστηρίζει ενεργά.
✨Η πρόταση θα είχε νόημα μόνο αν συζητιόταν διακομματικά και σε δημόσια διαβούλευση, ως μέρος ευρύτερης συνταγματικής αναθεώρησης και πολιτικής μεταρρύθμισης.
Η σκοπιμότητα και η χρησιμότητα μιας μεταρρύθμισης συγκρούεται με τις καλές προθέσεις από τις οποίες μπορεί (;) να εκκινεί όταν δεν μπορεί να απαντήσει σε μερικά απλά ερωτήματα. Αυτό ισχύει και στην εισήγηση του πρωθυπουργού σχετικά με το ασυμβίβαστο της ιδιότητας υπουργού και βουλευτή. Η οποία είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς πώς, εφόσον ίσχυε τα τελευταία χρόνια, θα απέτρεπε όσα σκανδαλώδη ήρθαν στο φως της δημοσιότητας σχετικά με το σκάνδαλο των κοινοτικών επιδοτήσεων μέσω του ΟΠΕΚΕΠΕ.
Ας πάρουμε το παράδειγμα του βόρειου τομέα της Αθήνας όπου η Ν.Δ εξέλεξε επτά βουλευτές εκ των οποίων τέσσερις είναι σήμερα υπουργοί, ενώ άλλοι δύο έχουν διατελέσει σε προηγούμενες κυβερνήσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη– δηλαδή, έξι από τους επτά και μάλιστα ταυτόχρονα (πλην του Θεόδωρου Ρουσσόπουλου που εξελέγη πρόεδρος της κοινοβουλευτικής συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης) είχαν κατά περιόδους υπουργικό χαρτοφυλάκιο.
Στην περίοδο, λοιπόν, που ήταν μέλη της κυβέρνησης έξι υπουργοί και υφυπουργοί που εξελέγησαν στην συγκεκριμένη εκλογική περιφέρεια, έξι επιλαχόντες θα καταλάμβαναν βουλευτικά έδρανα. Εφόσον, λοιπόν, ένας ψηφοφόρος της Ν.Δ από την Κηφισιά ή το Μαρούσι έπεφτε στον …πειρασμό να ζητήσει ρουσφέτι, θα έσπευδε στο πολιτικό γραφείο π.χ του Κ. Χατζηδάκη που έλαβε στις εκλογές 75.000 σταυρούς, ή του Αδ. Γεωργιάδη με 67.000 σταυρούς, η της Νίκης Κεραμέως με 61.000 σταυρούς, ή θα προτιμούσε να εκμεταλευτεί την “επιρροή” της Μαριάνθης Μήκα, της Φωτεινής Βρύνα και της Όλιας Νικολοπούλου που έλαβαν από 8 έως 11.000 σταυρούς;
Προφανώς οι περισσότεροι δεν γνωρίζετε καν τα ονόματα των τριών τελευταίων. Κι αν ήμουν ψηφοφόρος της Ν.Δ στα “βαριά” υπουργικά ονόματα θα κατέφευγα, είτε ήταν σε αναστολή το πολιτικό τους γραφείο είτε όχι. Στο μεταξύ οι “μικροί” της εκλογικής περιφέρειας θα ήταν αναγκασμένοι να αξιοποιήσουν στο έπακρο την κοινοβουλευτική τους θητεία μέχρι να μπουν στις “περιστρεφόμενες πόρτες” και να ξαναβρεθούν εκτός Βουλής. Να κάνουν, δηλαδή, όσο το δυνατόν περισσότερα ρουσφέτια μπορούν για να επιδιώξουν καλύτερη θέση στην κατάταξη των επόμενων εκλογών.
Σε άλλο παράδειγμα, οι 37 (νεοδημοκράτες) παραγωγοί των Σερρών που εισέπραξαν -σύμφωνα με τη δικογραφία της ευρωπαϊκής εισαγγελίας- παρατύπως πάνω από 200.000 ευρώ, λέτε ότι θα απέφευγαν τον Κώστα Καραμανλή, των 24.000 σταυρών και του “ονόματος βαρύ σαν ιστορία,” επειδή ως υπουργός, τότε, τελούσε σε αναστολή βουλευτικής ιδιότητας και θα προτιμούσαν τον επιλαχόντα Κ. Βέρρο των 3.400 σταυρών;
Θα συνέβαιναν και άλλα ευτράπελα. Στη Χίο, φερ’ ειπείν, ο Νότης Μηταράκης συγκεντρώνει πάνω από το 50% των νεοδημοκρατικών ψήφων. Έγινε τρεις φορές υπουργός μετά το 2019 και βρέθηκε ισάριθμες φορές εκτός κυβέρνησης. Άρα τρεις φορές σε αναστολή βουλευτικής ιδιότητας. Η επιλαχούσα Κ. Γιαννούλου (με 2.400 σταυρούς) θα έπρεπε να είχε βγάλει εισιτήρια διαρκείας για πλοίο και αεροπλάνο να πηγαινοέρχεται στην Αθήνα…
Υπουργοί σε αναστολή, δηλαδή, και βουλευτές σε… καταστολή.
Οι συνταγματολόγοι διατυπώνουν από χαλαρές μέχρι έντονες ενστάσεις. Ο Ευ. Βενιζέλος, για παράδειγμα, μιλά για την “συμπαθή κατηγορία των επιλαχόντων ρεπατζήδων” που ενέχει τον κίνδυνο αλλοίωσης της αντιπροσωπευτικότητας και της συνοχής της Βουλής, καθώς η σύνθεσή της θα μεταβάλλεται ανάλογα με τις κυβερνητικές επιλογές. Ο καθηγητής Δημοσίου Δικαίου στη Νομική του ΕΚΠΑ Ν. Παπασπύρου επισημαίνει ότι υπό προϋποθέσεις θα μπορούσε να εφαρμοστεί μία τέτοια πρόβλεψη στο Σύνταγμα.
Σε κάθε περίπτωση το βάρος πέφτει πρωτίστως στους ίδιους τους βουλευτές και εν προκειμένω της Ν.Δ. Και φαίνεται πώς και στην κοινοβουλευτική της ομάδα είναι ελάχιστοι οι υποστηρικτές ενός τέτοιου μέτρου…
Τέτοιου είδους προτάσεις θα είχαν ενδιαφέρον εάν ετίθεντο σε μία διακομματική ακόμα και δημόσια διαβούλευση και κατέληγαν σε ένα “συμβόλαιο” αλλαγής της λειτουργίας του πολιτικού μας συστήματος μέσω της Συνταγματικής αναθεώρησης και όχι μόνο (π.χ για την μείωση του αριθμού των βουλευτών αρκεί ένας νόμος). Στην τρέχουσα προεκλογική συγκυρία της ακραίας πόλωσης και με την κυβέρνηση υπό μεγάλη πίεση μετατρέπονται, δυστυχώς, σε πυροτεχνήματα.