Ιράν: Σκληρή καταστολή και φόβος μετά τις διαδηλώσεις- “Δέχθηκα επτά σφαιρίδια στο πρόσωπο”

Παρά το κλείσιμο του διαδικτύου, Ιρανοί διασχίζουν τα σύνορα με το Ιρακινό Κουρδιστάν εν μέσω βίας και οικονομικής κρίσης.

Στο συνοριακό πέρασμα από το Ιράν προς το Ιρακινό Κουρδιστάν, το αυστηρό βλέμμα του πρώην ανώτατου ηγέτη, Αγιατολάχ Χομεϊνί, παρακολουθεί τους λίγους Ιρανούς που εγκαταλείπουν τη χώρα. Χοντρές νιφάδες χιονιού καλύπτουν τα φορτηγά και τους πεζούς που φτάνουν σε αυτό το απομακρυσμένο ορεινό πέρασμα.

Μόλις λίγα μέτρα μακριά, πίσω από το φυλάκιο, η ιρανική σημαία κυματίζει στο χιόνι. Παρά το γεγονός ότι το Ιράν έχει διακόψει την πρόσβαση στο διαδίκτυο και έχει μπλοκάρει τις τηλεφωνικές κλήσεις προς τη χώρα, τα σύνορά του παραμένουν ανοιχτά.

Στην αίθουσα αφίξεων συναντήσαμε δεκάδες άνδρες, γυναίκες και παιδιά—πολλοί από τους οποίους έρχονται για να επισκεφθούν συγγενείς στην ιρακινή πλευρά. Κανείς δεν παραδέχθηκε ότι φεύγει λόγω των πρόσφατων διαδηλώσεων και της κυβερνητικής καταστολής, όμως ένας άνδρας—που ζήτησε να κρατήσουμε την ανωνυμία του—μας είπε πως οι δυνάμεις ασφαλείας τον πυροβόλησαν σε διαμαρτυρία στο κεντρικό Ιράν την προηγούμενη Παρασκευή.

“Δέχθηκα επτά σφαιρίδια στο πρόσωπο,” μας είπε, δείχνοντας τα σημάδια και τις μελανιές. “Χτυπήθηκα πάνω από το βλέφαρο, στο μέτωπο, στο μάγουλο, στο χείλος, κάτω από το αυτί και κατά μήκος της γνάθου. Αναγκάστηκα να χρησιμοποιήσω ξυράφι για να αφαιρέσω ένα από τα σφαιρίδια.”

Δήλωσε ότι φοβόταν να ζητήσει ιατρική βοήθεια λόγω πιθανής σύλληψης, ενώ και άλλοι τραυματίες αποφεύγουν τη θεραπεία υπό τον φόβο επέμβασης των αρχών. “Ένας φίλος μου είπε ότι τον χτύπησε σφαιρίδιο,” συνέχισε. “Ο γιος του, περίπου 12 ή 13 ετών, τραυματίστηκε δύο φορές στο πόδι από πραγματικές σφαίρες. Μία από τις σφαίρες έχει σφηνωθεί στο οστό της κνήμης. Φοβούνται να πάνε στο νοσοκομείο για να την αφαιρέσουν.”

Καταστολή και ανησυχία για νέες διαδηλώσεις

Το καθεστώς του Ιράν αντιμετωπίζει αυτές τις διαδηλώσεις ως υπαρξιακή απειλή. Η καταστολή φαίνεται να αποδίδει, με τους διαδηλωτές να παραμένουν κυρίως στα σπίτια τους υπό τον φόβο τραυματισμού ή σύλληψης. Οργανώσεις δικαιωμάτων αναφέρουν ότι τουλάχιστον περίπου 2.500 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί.

Ωστόσο, αρκετοί μας είπαν πως οι διαδηλώσεις συνεχίζονταν τουλάχιστον μέχρι αυτή την εβδομάδα. Ο διαδηλωτής με τον οποίο μιλήσαμε τόνισε ότι οι δυνάμεις ασφαλείας κατέστειλαν τις κινητοποιήσεις στη δική του πόλη την Παρασκευή, όμως αλλού συνεχιζόταν η αντίσταση.

“Οι διαδηλώσεις συνεχιζόταν στη Φαρντίς, στη Μαλάρντ και σε περιοχές της Τεχεράνης,” ανέφερε. “Οι φίλοι μου ήταν εκεί. Επικοινωνούσαμε συνεχώς. Το βράδυ της Τρίτης υπήρχαν ακόμη κινητοποιήσεις, αλλά από τότε δεν έχω νέα.”

Οι Ιρανοί δεν χρειάζονται βίζα για να περάσουν εδώ και οι αρχές επιβεβαιώνουν ότι η κίνηση στα σύνορα είναι σταθερή.

Ένας άλλος άνδρας μας είπε πως βρέθηκε στην Τεχεράνη την Τετάρτη και είδε διαδηλωτές στους δρόμους—χωρίς όμως να είναι σαφές τι μορφή είχαν οι κινητοποιήσεις ή πόσοι συμμετείχαν.

Το BBC δεν έχει στη διάθεσή του αδιάσειστα στοιχεία ότι οι διαδηλώσεις στους δρόμους συνεχίζονται. Ελάχιστα βίντεο φτάνουν έξω από τη χώρα και οι πληροφορίες που ακούσαμε σήμερα είναι αδύνατον να επιβεβαιωθούν. Το BBC και άλλα διεθνή μέσα ενημέρωσης έχουν απαγορευτεί από την κάλυψη γεγονότων εντός του Ιράν.

Οικονομική κρίση και διεθνείς πιέσεις

Η κυβερνητική καταστολή φαίνεται να λειτουργεί. Όμως τα οικονομικά προβλήματα που πυροδότησαν αυτή την κρίση παραμένουν άλυτα.

Μια δασκάλα από πόλη κοντά στα σύνορα μας είπε πως δεν την ενδιαφέρει ποιος θα είναι ηγέτης—θέλει απλώς να βελτιωθεί η οικονομική κατάσταση. “Δεν ζητάμε τίποτα περισσότερο από τα βασικά μας δικαιώματα,” τόνισε. “Να έχουμε σπίτι, αυτοκίνητο, μια φυσιολογική ζωή. Ο μισθός μου φτάνει μόνο για δέκα μέρες· μετά πρέπει να δανειστώ χρήματα για να καλύψω τον μήνα. Είναι πολύ δύσκολα.”

Όταν τη ρώτησα για τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος έχει απειλήσει με στρατιωτικά πλήγματα αν συνεχιστούν οι δολοφονίες διαδηλωτών: “Περιμένουμε να δούμε τι θα κάνει ο Τραμπ,” απάντησε. “Στο μεταξύ, άμαχοι σκοτώνονται.”

Η βιαιότητα με την οποία η ηγεσία του Ιράν καταστέλλει τις διαμαρτυρίες δείχνει τη δική της αδυναμία. Οι περιφερειακές ένοπλες ομάδες που άλλοτε χρησιμοποιούσε ως ανάχωμα έχουν αποδυναμωθεί από τον πόλεμο του Ισραήλ με τη Χαμάς, τη Χεζμπολάχ, αλλά και από την πτώση του πρώην Σύρου προέδρου Μπασάρ αλ-Άσαντ.

Επιπλέον, ο περσινός πόλεμος μεταξύ ΗΠΑ-Ισραήλ και Ιράν εξάντλησε τις στρατιωτικές δυνατότητες της Τεχεράνης και την άφησε ευάλωτη σε επιθέσεις.

Πίσω από αυτά τα ορεινά σύνορα, το καθεστώς επιχειρεί να επανακτήσει τον έλεγχο. Όμως πίσω από αυτή τη σκληρή καταστολή κρύβεται ένας αυξανόμενος φόβος: η Ισλαμική Δημοκρατία αδυνατεί πλέον να προσφέρει στους πολίτες της όσα θεωρούν βασικά—ασφάλεια απέναντι σε ξένες απειλές και ευημερία στην καθημερινότητα.

Samantha Granville και Maad Mohammed: επιπλέον ρεπορτάζ

Πηγή.