Ψηφίζουν τα μανουάλια;

Παραμονές των εκλογών του 2023 ένα μόρφωμα με σχεδόν μηδενική πανελλαδική αναγνωρισιμότητα βρέθηκε, αίφνης, στις δημοσκοπήσεις με ποσοστό 1%. Οι κάλπες του έδωσαν 3,7% και εκπροσώπηση στη Βουλή και ένα χρόνο αργότερα, στις ευρωεκλογές, συγκέντρωσε 4,4%. Η “ακτινογραφία” της εκλογικής επιρροής του έδειξε να είναι πολύ μεγαλύτερη του πανελλαδικού μέσου όρου σε περιοχές της Βόρειας Ελλάδας όπου κάποιοι μητροπολίτες και ηγούμενοι μονών μιλούσαν με θέρμη για τον συνταξιούχο δάσκαλο Δημ. Νατσιό που μπήκε στην κεντρική πολιτική σκηνή με τον “σταυρό” στο χέρι και την “ευλογία του Χριστού”.

Η επιρροή και η παρεμβατικότητα εκκλησιαστικών και παραεκκλησιαστικών κέντρων, ειδικά στη Μακεδονία αλλά όχι μόνο, δεν είναι “αστικός μύθος”. Από την εποχή της “Χριστιανικής Δημοκρατίας” του Ψαρουδάκη, την επί σειρά ετών κυριαρχία του Στέλιου Παπαθεμελή στη Θεσσαλονίκη και τις ευθέως πολιτικές παρεμβάσεις του μακαριστού Χριστόδουλου, έως την πρόσφατη πολιτική “χειροτονία” Νατσιού, ο ρόλος της Εκκλησίας είναι σημαντικός.

Με εξαίρεση την κατ΄ αρχήν συμφωνία Τσίπρα-Ιερώνυμου που δεν προχώρησε λόγω των αντιδράσεων της Ιεράς Συνόδου, φιλελεύθεροι, κεντρώοι και αριστεροί δεν κατόρθωσαν ποτέ να διαπραγματευτούν σοβαρά τον διαχωρισμό Κράτους-Εκκλησίας, ο δε παρεμβατισμός εκκλησιαστικών κύκλων –αν και σπανίως της επίσημης ηγεσίας της Εκκλησίας που είθισται να είναι προσεκτική– παραμένει “εις τον αιώνα τον άπαντα” ισχυρός, ενίοτε και καταλυτικός.

Από τη σύγκρουση του Σημίτη (που την κέρδισε) για την μη αναγραφή του θρησκεύματος στις ταυτότητες έως τον επιθετικό και επιδραστικό ρόλο της Εκκλησίας στη Συμφωνία των Πρεσπών και τις αντιεπιστημονικές θεωρίες αρκετών ιεραρχών για τα εμβόλια του Covid, κανείς πρωθυπουργός δεν υποτίμησε την αξία μιας καλής κουβέντας ή έστω της ανοχής της ορθόδοξης ηγεσίας. Κι όσοι έπαθαν, έμαθαν…

Σε καθαρά προεκλογικό χρόνο, εν μέσω ακρίβειας και με τις έρευνες (π.χ ΙΟΒΕ) να δείχνουν ότι επτά στους δέκα Έλληνες δυσκολεύονται να βγάλουν τον μήνα, η κυβέρνηση αποφάσισε περίπου να διπλασιάσει τους μισθούς του αρχιεπισκόπου και των μητροπολιτών (ενεργών και τιτουλάριων). Ορίζει ότι οι μικτές μηνιαίες αποδοχές Αρχιεπισκόπου, Μητροπολιτών και των Τιτουλάριων Μητροπολιτών αυξάνονται στο 90% των ανώτατων αποδοχών του γενικού γραμματέα υπουργείου, δηλαδή από 2.400 ευρώ σε 4.672 ευρώ περίπου.

Η ιεραρχία θα μπορούσε να αρνηθεί τέτοιες αυξήσεις σε τέτοιους καιρούς, πολλώ μάλλον που, πρακτικά, όλες οι δαπάνες των μητροπολιτών (αυτοκίνητο, οδηγός, κατοικία κλπ) καλύπτονται από τις μητροπόλεις τους. Δεν το έπραξε.

Ψηφίζουν, άραγε, τα μανουάλια; Αν κρίνουμε από το πρόσφατο προηγούμενο της “Νίκης” του Δημ. Νατσιού η απάντηση είναι καταφατική. Όχι κατά κυριολεξία, φυσικά, αλλά δια της επίδρασης που μπορεί να έχει το κήρυγμα του...οικείου μητροπολίτη, ακόμα περισσότερου του “γέροντα” ή της “γερόντισσας” στα μοναστήρια και δη σε γυναίκες και άντρες μεγαλύτερης ηλικίας.

Μπορεί η “Νίκη” να πνέει τα λοίσθια δημοσκοπικά, όμως φαίνεται πώς η προτίμηση εκκλησιαστικών και παραεκκλησιαστικών κύκλων και μοναστηριών στρέφεται προς το κόμμα Καρυστιανού, ίσως αύριο και προς το κόμμα που μπορεί να ιδρύσει ο Αντ. Σαμαράς. Και οι απογοητευμένοι δεξιοί ψηφοφόροι ίσως αποδειχθούν περισσότερο ευάλωτοι τώρα στις από άμβωνος νουθεσίες.

Κι επειδή ο “δημοσιονομικός κανόνας” δεν επιτρέπει σπατάλες, οι παροχές είναι στοχευμένες: όχι στους περίπου 10.000 ιερείς (που στην πλειονότητά τους εκτελούν όχι μόνο πνευματικό έργο αλλά και φιλάνθρωπο και στηρίζουν τοπικές μικρές κοινωνίες) που μισθοδοτούνται ως δημόσιοι υπάλληλοι, αλλά σε εκείνους που μπορούν να εκπέμψουν το “φλογερό” υποστηρικτικό ή καταγγελτικό μήνυμα με πολιτικές αποχρώσεις.