Οι Νευρολόγοι προειδοποιούν να μην αγνοήσετε αυτά τα 10 συμπτώματα

Είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς το εύρος των παθήσεων που αντιμετωπίζουν οι νευρολόγοι: αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια, νόσος καρωτίδων, επιληπτικές διαταραχές, νευροεκφυλιστικές ασθένειες όπως η νόσος Αλτσχάιμερ και η μετωποκροταφική άνοια, διαταραχές κεφαλαλγίας, κινητικές διαταραχές όπως το Πάρκινσον, μυϊκές παθήσεις, διαταραχές ύπνου όπως η ναρκοληψία και πολλά άλλα.

«Αν υπάρχει κάποιο νεύρο κάπου στο σώμα, ένας νευρολόγος μπορεί να εμπλακεί», λέει ο Δρ. Andrew Dorsch, επικεφαλής της γενικής νευρολογίας στο Rush University System for Health. «Και υπάρχουν νεύρα παντού στο σώμα. Πολλά μπορούν να πάνε στραβά με το νευρικό σύστημα και συχνά απαιτείται “ντετέκτιβική” προσέγγιση για τη διάγνωση».

Συχνά, όπως προσθέτει, οι άνθρωποι αγνοούν για μεγάλο διάστημα τα νευρολογικά συμπτώματα, τα αποδίδουν σε ηλικιακούς πόνους ή πιστεύουν ότι θα υποχωρήσουν από μόνα τους. Αυτό είναι λάθος.

Ζητήσαμε από τέσσερις νευρολόγους να μας αναφέρουν ποια συμπτώματα δεν πρέπει ποτέ να αγνοούνται — και τι μπορεί να σημαίνουν.

Διπλωπία και αδυναμία άκρων: Προειδοποιητικά σημάδια

Ένα συχνό αλλά παραγνωρισμένο σύμπτωμα είναι η διπλή όραση όταν είναι ανοιχτά και τα δύο μάτια και βελτιώνεται όταν κλείσει οποιοδήποτε μάτι — κατάσταση γνωστή ως νευρολογική διπλωπία. Αυτό τη διαχωρίζει από τη μονόφθαλμη διπλωπία, που συνήθως σχετίζεται με οφθαλμικά ή οπτικά αίτια.

Υπάρχουν πολλές πιθανές αιτίες για τη νευρολογική διπλωπία, όπως η σκλήρυνση κατά πλάκας, εγκεφαλικό επεισόδιο ή ανεύρυσμα, μυασθένεια gravis, όγκος ή λοίμωξη του εγκεφάλου, αναφέρει ο Δρ. Luis Cruz-Saavedra από το Memorial Hermann Health System.

Πότε πρέπει να ανησυχήσετε; «Άμεσα», λέει ο ίδιος. «Εάν εμφανίσετε ξαφνική διπλή όραση, πρέπει να πάτε στα επείγοντα». Εκεί θα ελέγξουν ζωτικά σημεία, θα αναζητήσουν ενδείξεις εγκεφαλικού επεισοδίου, θα κάνουν οφθαλμολογική και νευρολογική εξέταση και ίσως ζητηθεί αξονική ή μαγνητική τομογραφία εγκεφάλου.

Έχετε παρατηρήσει αδυναμία σε ένα χέρι ή πόδι; Ίσως σέρνετε το πόδι σας ή δυσκολεύεστε να σηκώσετε ένα φλιτζάνι καφέ με το κυρίαρχο χέρι; Αν ναι, προγραμματίστε άμεσα επίσκεψη σε γιατρό.

«Με εκπλήσσει πόσοι άνθρωποι αγνοούν την αδυναμία σε ένα χέρι ή πόδι», τονίζει ο Cruz-Saavedra. «Πολλοί έρχονται μήνες μετά την έναρξη των συμπτωμάτων — αλλά η αδυναμία είναι κάτι που δεν πρέπει ποτέ να αγνοείται». Μπορεί να πρόκειται για εγκεφαλικό επεισόδιο, όγκο εγκεφάλου, σκλήρυνση κατά πλάκας ή φλεγμονή του εγκεφάλου.

Οι νευρολόγοι αξιολογούν δύναμη, αντανακλαστικά, συντονισμό και βάδισμα για να εντοπίσουν την αιτία της αδυναμίας.

Αλλαγές συνείδησης & ομιλίας: Σημάδια επείγουσας ανάγκης

Μερικές φορές άτομα με νευρολογικά προβλήματα «αδειάζουν» στιγμιαία και επανέρχονται χωρίς ανάμνηση του συμβάντος. Αυτό συχνά σχετίζεται με επιληπτικές κρίσεις του κροταφικού λοβού — περιοχής υπεύθυνης για τη βραχυπρόθεσμη μνήμη και τα συναισθήματα.

«Συχνά το περιγράφουν συγγενείς γιατί ο ασθενής δεν το αντιλαμβάνεται», εξηγεί ο Cruz-Saavedra. «Λένε: “Του μιλούσα και κοιτούσε στο κενό για 10-15 δευτερόλεπτα και μετά επανήλθε”. Ή ο ίδιος ο ασθενής αναφέρει ότι “χάνει τον χρόνο” σαν να λείπει ένα κομμάτι της μέρας».

Το εγκεφαλικό επεισόδιο παραμένει κύρια αιτία θανάτου στις ΗΠΑ, ωστόσο πολλοί δεν αναγνωρίζουν τα συμπτώματα εγκαίρως. «Συχνά κάποιος έχει συμπτώματα εγκεφαλικού και απλώς… πάει για ύπνο», λέει ο Δρ. Enrique Leira, διευθυντής της μονάδας αγγειακών παθήσεων στο University of Iowa.

Τα συμπτώματα εκδηλώνονται ξαφνικά ως απώλεια λειτουργίας λόγω βλάβης στον εγκέφαλο. Συχνή εκδήλωση: δυσκολία στην ομιλία — π.χ. μπερδεμένη άρθρωση, αργή ομιλία, δυσκολία στην εύρεση λέξεων ή στην κατανόηση άλλων. Σε αυτές τις περιπτώσεις χρειάζεται άμεση ιατρική παρέμβαση.

Kεφαλαλγία κατά την προσπάθεια & αιμωδίες

Οι πονοκέφαλοι αποτελούν πρόκληση για τους νευρολόγους λόγω των πολλών πιθανών αιτίων. Κάποιοι όμως απαιτούν επείγουσα αξιολόγηση: αν ο πονοκέφαλος είναι ασυνήθιστα έντονος και ξαφνικός — χωρίς σταδιακή εμφάνιση — ή εκδηλώνεται κατά τη διάρκεια σωματικής προσπάθειας, πρέπει να ελεγχθεί άμεσα για πιθανό εγκεφαλικό επεισόδιο.

Όταν οι ασθενείς του Dorsch παρουσιάζουν μούδιασμα (αιμωδίες), συνήθως αφορά τα πέλματα ή τα δάχτυλα των χεριών. Αυτό δείχνει ότι τα νεύρα δεν μεταφέρουν πληροφορίες στον εγκέφαλο όπως θα έπρεπε — είτε έχουν «μουδιάσει», είτε έχουν υποστεί βλάβη. Η αιμωδία διαφέρει από το μυρμήγκιασμα (τσιμπήματα), που δείχνει ερεθισμό του νεύρου.

Η διερεύνηση ξεκινά με πλήρη έλεγχο για τον εντοπισμό των δυσλειτουργικών νεύρων και της αιτίας τους. Εκτός από τον διαβήτη, υπάρχουν πολλές πιθανότητες: γενετικά αίτια ή αυτοάνοσα νοσήματα που προσβάλλουν τα νεύρα.

Άλλα περίεργα συμπτώματα που απαιτούν προσοχή

Το déjà vu είναι κοινό περιστασιακά — όμως αν συμβαίνει τακτικά, καλό είναι να εξεταστείτε από ειδικό καθώς μπορεί να αποτελεί προειδοποίηση για κρίσεις του κροταφικού λοβού. Ο Dorsch πρόσφατα αντιμετώπισε ασθενή με εβδομαδιαία επεισόδια déjà vu — πολύ συχνότερα από το φυσιολογικό.

Η συστηματική δυσκολία στο σηκώσιμο από την καρέκλα ενδέχεται επίσης να σχετίζεται με προβλήματα μυών, νεύρων ή νωτιαίου μυελού όπως η νόσος Pάρκινσον ή η αμυοτροφική πλευρική σκλήρυνση (ALS). Ο Dorsch τονίζει ότι τέτοια συμπτώματα χρειάζονται ιατρικό έλεγχο και όχι απλή παρακολούθηση.

Aλλαγές στη φωνή επίσης ανησυχούν τους ειδικούς: υποφωνία (ασυνήθιστα χαμηλή/αδύναμη φωνή) μπορεί να υποδεικνύει Πάρκινσον· δυσάρθρια (μπερδεμένη άρθρωση) μπορεί να σχετίζεται με εγκεφαλικό· ενώ η «βρεγμένη» φωνή (wet dysarthria), όπου υπάρχει υπερβολικό σάλιο/φλέγμα στον λαιμό κατά την ομιλία, εμφανίζεται σε Πάρκινσον, ALS ή σκλήρυνση κατά πλάκας.

Οι εμμένουσες μυϊκές συσπάσεις (fasciculations), ειδικά όταν εμφανίζονται επίμονα στην ίδια περιοχή, μπορεί να είναι ακίνδυνες αλλά ενίοτε υποδηλώνουν σοβαρότερες παθήσεις όπως σπονδυλική στένωση ή αυτοάνοσα σύνδρομα (όπως η CIDP). Συνιστάται ηλεκτρομυογράφημα (EMG) για τη διερεύνηση των αιτιών.

Tέλος, ξαφνικές αλλαγές στη συμπεριφορά — όπως παρανοϊκές σκέψεις («με καταδιώκουν»), έντονη εξωστρέφεια σε άτομο που ήταν πάντα σοβαρό ή αντίθετα απομόνωση σε κοινωνικό άτομο — μπορεί να σχετίζονται με αυτοάνοση εγκεφαλίτιδα ή μορφές άνοιας όπως η μετωποκροταφική άνοια. Η εμμονική/καταναγκαστική συμπεριφορά ή η τάση συλλογής αντικειμένων επίσης αποτελούν ενδείξεις γνωσιακής διαταραχής.

Διόρθωση 27 Ιανουαρίου:
Η αρχική έκδοση του άρθρου χαρακτήριζε λανθασμένα τον τύπο της διπλής όρασης που ανέφερε ο Δρ. Luis Cruz-Saavedra. Επαναλαμβάνουμε πως πρόκειται για νευρολογική διπλωπία, όχι μονόφθαλμη διπλωπία.

Πηγή: time.com