Μονογονεϊκές οικογένειες: Το δυσβάσταχτο κόστος να μεγαλώνει κάποιος ένα παιδί μόνος του-Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ
✨Η ανατροφή παιδιών στη σύγχρονη Ελλάδα είναι ιδιαίτερα δύσκολη, ειδικά για μονογονεϊκές οικογένειες που αντιμετωπίζουν φτώχεια και καθημερινές προκλήσεις.
✨Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, οι μονογονεϊκές οικογένειες διατρέχουν υψηλό κίνδυνο φτώχειας και κοινωνικού αποκλεισμού, με 8 στους 10 μονογονείς να είναι γυναίκες.
✨Το κόστος ζωής αυξάνεται σημαντικά με το πρώτο παιδί και οι μονογονείς καταβάλλουν το 64% του εισοδήματός τους για την επιβίωση της οικογένειας.
✨Η στήριξη των μονογονεϊκών οικογενειών είναι κρίσιμη για την κοινωνική συνοχή, καθώς η έλλειψη κρατικής μέριμνας δυσχεραίνει την καθημερινότητά τους.
To να μεγαλώνεις παιδιά στη σύγχρονη Ελλάδα δεν είναι εύκολο έτσι και αλλιώς για μία σειρά από λόγους. Η προσπάθεια όμως γίνεται ακόμη πιο δύσκολη όταν ένας γονέας μεγαλώνει μόνος του ένα ή περισσότερα παιδιά. Κατά γενική ομολογία μάλιστα, οι μονογονεϊκές οικογένειες αποτελούν έναν από τους πιο ευάλωτους τύπους νοικοκυριών ως προς τη φτώχεια, την εργασία και την καθημερινή φροντίδα των παιδιών.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat για το 2025 στην Ελλάδα υπάρχουν περίπου 40.800 μονογονεϊκά νοικοκυριά με παιδιά, τα οποία αντιστοιχούν στο 3,8% των νοικοκυριών με παιδιά. Το συγκεκριμένο ποσοστό είναι το δεύτερο χαμηλότερο ποσοστό στην ΕΕ μετά τη Σλοβακία.
Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ
Εδώ χρειάζεται να εστιάσουμε λίγο την προσοχή μας. Το ότι το ποσοστό των μονογονεϊκών οικογενειών στην Ελλάδα είναι χαμηλό δεν σημαίνει ότι το πρόβλημα είναι μικρότερο. Σημαίνει κυρίως ότι στην Ελλάδα πολλά διαζευγμένα ή μόνα άτομα με παιδιά εξακολουθούν να ζουν σε διευρυμένα οικογενειακά νοικοκυριά (π.χ. με τους παππούδες), κάτι που επηρεάζει τον τρόπο καταγραφής των στατιστικών. Πρακτικά, δηλαδή, το ποσοστό μπορεί να είναι μεγαλύτερο.
Από εκεί και πέρα τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ δεν επιδέχονται αμφισβήτηση. Οι μονογονεϊκές οικογένειες συγκαταλέγονται στις ομάδες με τον υψηλότερο κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού, μαζί με τα παιδιά και τις γυναίκες.
Την ίδια ώρα, πάντα σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ το 26,9% του πληθυσμού στην Ελλάδα βρίσκεται σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού κάτι που σημαίνει ότι μέσα σ’ ένα τέτοιο περιβάλλον ένας γονέας που καλείται να μεγαλώσει μόνος του ένα ή περισσότερα παιδιά βρίσκεται σε ακόμα πιο δύσκολη θέση.
Βέβαια οι δυσκολίες για την επιβίωση ενός τέτοιου νοικοκυριού δεν είναι μόνο οικονομικές. Οι μονογονεϊκές οικογένειες αντιμετωπίζουν συχνότερα το πρόβλημα του αυξημένου κόστους της παιδικής φροντίδας και μεγαλύτερο κίνδυνο επαγγελματικής εξουθένωσης. Γιατί; Διότι πάνω σ’ έναν ενήλικα πέφτουν όλες οι ευθύνες.
Παράλληλα, όταν μιλάμε για μονογονεϊκές οικογένειες αναφερόμαστε κυρίως σε γυναίκες. Οι 8 στους 10 μονογονείς είναι γυναίκες κάτι που σημαίνει ότι ο μονογονέας στις περισσότερες περιπτώσεις έχει να αντιπαρέλθει και προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες και κυρίως τη συμφιλίωση επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής. Μιλάμε δηλαδή για έναν πρακτικό καθημερινό Γολγοθά.
Τι δείχνουν οι αριθμοί
Αν υπολογίσει κανείς ότι σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ ένα ζευγάρι χωρίς παιδιά δαπανά κατά μέσο όρο περίπου 1550 ευρώ και ότι ένα νοικοκυριό μ’ ένα παιδί φτάνει να ξοδεύει πάνω από 2500 ευρώ το μήνα, καταλαβαίνει κανείς τη διαφορά. Τα χρήματα είναι πολλά. Το χάντικαπ είναι σχεδόν 12.000 ευρώ τον χρόνο, δηλαδή περίπου 215.000 ευρώ μέχρι την ενηλικίωση ενός παιδιού.
Σ’ αυτό δεν είναι δυνατόν να αφήσει κανείς εκτός υπολογισμού ότι η Ελλάδα είναι μία πολύ ακριβή χώρα για να ζει κανείς. Το πρώτο παιδί αυξάνει το κόστος ζωής ενός νοικοκυριού κατά περίπου 39% στη χώρα και αυτό το ποσοστό είναι ένα από τα μεγαλύτερα της Ευρώπης. Πως να σηκώσει αυτό το βάρος ένας και μόνο γονέας μ’ έναν και μόνο μισθό ή εισόδημα;
Σύμφωνα με τα ευρήματα ευρωπαϊκής έρευνας οι μονογονείς δηλώνουν ότι η οικονομική επιβάρυνση φτάνει το 64% του διαθέσιμου εισοδήματός τους. Οι ερευνητές αποδίδουν αυτή τη διαφορά στην απώλεια του δεύτερου εισοδήματος, στο αυξημένο κόστος φροντίδας και στις δυσκολίες εύρεσης εργασίας πλήρους απασχόλησης.
Σ’ ένα τέτοιο νοικοκυριό το έτσι και αλλιώς δραματικό ερώτημα “πως βγαίνει ο μήνας” γίνεται ακόμη σοβαρότερο.
Όπως και να έχει πίσω από τους αριθμούς βρίσκονται γονείς που προσπαθούν να ισορροπήσουν ανάμεσα στην εργασία, τη φροντίδα των παιδιών και το αυξανόμενο κόστος ζωής. Σε μια περίοδο όπου η ακρίβεια πιέζει ολοένα και περισσότερο τα νοικοκυριά, η ουσιαστική στήριξη των μονογονεϊκών οικογενειών δεν αποτελεί μόνο ζήτημα κοινωνικής πολιτικής, αλλά και επένδυση στη συνοχή και το μέλλον της ελληνικής κοινωνίας. Έχουν δίκιο λοιπόν οι μονογονείς να διαμαρτύρονται για έλλειμμα κρατικής μέριμνας για τις οικογένειές τους.
SiteDesign