Το δίλημμα της σταθερότητας θέλει δίπολο…

Το Σάββατο θα συνεδριάσει για πρώτη φορά το Εθνικό Συμβούλιο της ΕΛ.Α.Σ. Ένα σώμα τριακοσίων στελεχών που θα είναι το ανώτατο όργανο του νέου κόμματος και θα το οδηγήσει στις εκλογές. Το πιθανότερο είναι πώς στο ΕΣ θα ισχύσει περίπου η ίδια αναλογία ως προς την ιδεολογική και κομματική προέλευση των μελών του όπως και στους πενήντα τομεάρχες και αναπληρωτές που ανακοινώθηκαν προ ημερών. Νέα πρόσωπα, αρκετοί “πασοκογενείς” και κεντρώοι, ελάχιστα από την περίοδο διακυβέρνησης Τσίπρα. Το “στίγμα” ΣΥΡΙΖΑ μάλλον θα είναι μειοψηφικό, σε τέτοιο βαθμό που πόρρω θα απέχει από την κριτική ορισμένων ότι η ΕΛΑΣ είναι “ΣΥΡΙΖΑ με νέο ΑΦΜ”.

Την ώρα που κυβερνητικά στελέχη βλέπουν στο πρόσωπο του πρώην πρωθυπουργού τον εκφραστή της “ιδεολογικής ηγεμονίας της αριστεράς” που αποτελεί υπαρξιακό αντίπαλο (ανακυκλώνοντας το αφήγημα της περιόδου 2019-2023), ο ίδιος ο Αλέξης Τσίπρας επιχειρεί να οικοδομήσει το νέο πολιτικό υποκείμενο από μηδενική βάση και να το μεταμορφώσει σε ένα πολυσυλλεκτικό σχήμα διεκδίκησης της εξουσίας. Λίγοι πρώην ΣΥΡΙΖαίοι, πολλοί προερχόμενοι από το ΠΑΣΟΚ και νέοι άνθρωποι, τεχνοκράτες, επιχειρηματίες, επιστήμονες κ.ά.

Η αναφορά στην αριστερά υπάρχει στον τίτλο (ΕΛΑΣ) ως υπόμνηση της ιδεολογικής καταγωγής του ιδρυτή του και της πολιτικής του κατεύθυνσης, είναι, ωστόσο, προφανές πώς υπερτερεί η σοσιαλδημοκρατία νέου τύπου με εμφατικό κοινωνικό προσανατολισμό.

Με το ΠΑΣΟΚ να επαμφοτερίζει μεταξύ της τάσης Διαμαντοπούλου και της τάσης Δούκα, με επιζητούμενο σημείο μιας κάποιας ισορροπίας την υπενθύμιση του ιστορικού πολιτικού φορτίου του Ανδρέα Παπανδρέου, ο πολυσυλλεκτισμός του κόμματος Τσίπρα αποκτά ενδιαφέρον, κυρίως αποκτά αντιστοίχιση σε μία κοινωνία που θέλει αποτελέσματα.

Η ανοδική τάση της ΕΛΑΣ στις δημοσκοπήσεις, εφόσον συνεχιστεί, ακόμα περισσότερο εάν γίνει πιό δυναμική, θα επιβεβαιώσει πώς στην πλειοψηφία του εκλογικού σώματος διαμορφώνεται η τάση επιστροφής σε ένα νέο διπολισμό. Τα πολιτικά πειράματα της εποχής των μνημονίων μπορεί να εξυπηρέτησαν διαχωριστικές γραμμές, ανάγκες και συσχετισμούς της εποχής, τώρα, όμως, οι επιδιώξεις αλλάζουν.

Όταν, για παράδειγμα, πυκνώνει το αίτημα περί σταθερότητας (σχετικές καταγραφές στις μετρήσεις) αυτό δεν οδηγεί απαραίτητα στην συνέχιση της πολιτικής κυριαρχίας της σημερινής κυβέρνησης –ιδιαίτερα αφού συνυπάρχει και το αίτημα της πολιτικής αλλαγής– αλλά, πιθανώς, στην αποκατάσταση ενός σταθερού συστήματος εναλλαγής στην εξουσία.

Εφόσον, η Ν.Δ λόγω ιστορίας και συνοχής ως παράταξη διατηρεί, έστω και με μειωμένη απήχηση, τον ένα πόλο, το ερώτημα είναι ποιός θα εκπροσωπήσει τον δεύτερο. Όλα δείχνουν ότι αυτός θα είναι ο Αλέξης Τσίπρας και για να συμβεί κάτι τέτοιο η πολυσυλλεκτικότητα της ΕΛΑΣ είναι αναγκαία συνθήκη. Όχι απαραίτητα και ικανή, αφού χρειάζεται – πέραν της χαρισματικότητας και του πολιτικού βάρους του ιδρυτή του- ομογενοποίηση, ενιαία έκφραση, καινοτόμο πρόγραμμα σε ρεαλιστική βάση (άρα, πρέπει να μπει τέλος στις αμφισημίες) και μεγάλο αριθμό στελεχών που να απευθύνονται σε διαφορετικά κοινά.

Συμπέρασμα: όλα αυτά –σε συνδυασμό με τη συγκρότηση του ΕΣ της ΕΛΑΣ– αποσαφηνίζουν όχι μόνο τις προθέσεις του Αλέξη Τσίπρα αλλά και ότι, στην πορεία προς τις εκλογές η δόση ΣΥΡΙΖΑ, στο νέο μείγμα θα παραμείνει μικρή έως ανεπαίσθητη. Εάν κρίνουμε, δε, από τις δημοσκοπήσεις, πόση πραγματική ανάγκη έχει, πλέον, το 1-1,5% του ΣΥΡΙΖΑ; Η προσθήκη στελεχών της Κουμουνδούρου (πλην κάποιων όντως χρήσιμων και ορισμένων βουλευτών) μάλλον κακό θα του κάνει, αφού ίσως τον αποκόψει από τα νέα κοινά.