Γιατί ο Τραμπ πάγωσε το σχέδιο “Ελευθερία” για τα Στενά Ορμούζ

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ανακοίνωσε ότι η στρατιωτική επιχείρηση για τη συνοδεία εμπορικών πλοίων στο Στενό του Ορμούζ τίθεται προσωρινά σε παύση, μόλις δύο ημέρες μετά την εξαγγελία της και ενώ οι εντάσεις με το Ιράν παραμένουν αυξημένες. Την Κυριακή, ο Τραμπ δήλωσε ότι το “Project Freedom” θα ξεκινούσε άμεσα, με στόχο να αποκαταστήσει τη ναυσιπλοΐα σε ένα από τα σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα του κόσμου, το  Στενό του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου. 

Χαρακτήρισε, μάλιστα, την επιχείρηση «ανθρωπιστική πρωτοβουλία», δηλώνοντας ότι οι ΗΠΑ θα βοηθήσουν πλοία να περάσουν με ασφάλεια από το Στενό. Παράλληλα, ανέφερε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη «θετικές συνομιλίες» με το Ιράν.

Η Centcom ανακοίνωσε την έναρξη της επιχείρησης με σημαντική στρατιωτική παρουσία. Δύο αμερικανικά εμπορικά πλοία φέρεται να διέσχισαν, μάλιστα, με επιτυχία το Στενό.

Ωστόσο, η κατάσταση παρέμενε τεταμένη. Ο Τραμπ υποστήριξε ότι αμερικανικές δυνάμεις έπληξαν ιρανικά ταχύπλοα (κάτι που διαψεύστηκε από ιρανικά μέσα). Αναφέρθηκαν επιθέσεις και εκρήξεις σε πλοία και ενεργειακές εγκαταστάσεις κοντά στα ΗΑΕ. Πυρκαγιά ξέσπασε τις επόμενες ώρες στο λιμάνι Φουτζάιρα, με αλληλοκατηγορίες μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.

Δηλώσεις ισχύος και αισιοδοξίας την Τρίτη, 5 Μαΐου

Ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ δήλωσε ότι το σχέδιο προχωρά με επιτυχία, ενώ ο υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ ενεργούν «προς όφελος όλου του κόσμου». Λίγες ώρες αργότερα, ο Τραμπ ανακοίνωσε ότι το σχέδιο τίθεται σε προσωρινή αναστολή, επικαλούμενος «σημαντική πρόοδο» προς συμφωνία με το Ιράν.

«Η επιχείρηση θα παγώσει για σύντομο χρονικό διάστημα ώστε να δούμε αν μπορεί να ολοκληρωθεί και να υπογραφεί η συμφωνία», ανέφερε.

Αβεβαιότητα και σκεπτικισμός

Παρά τις επίσημες δηλώσεις, η αποτελεσματικότητα της επιχείρησης αμφισβητήθηκε. Σύμφωνα με τη ναυτιλιακή κοινότητα, το σχέδιο δεν παρείχε επαρκείς εγγυήσεις ασφάλειας, με αποτέλεσμα πολλά πλοία να συνεχίσουν να αποφεύγουν τη διέλευση.

Ταυτόχρονα, περιστατικά επιθέσεων συνεχίστηκαν, ενισχύοντας την αίσθηση ότι η κατάσταση στην περιοχή παραμένει εξαιρετικά ασταθής.

Η προσωρινή παύση του «Project Freedom» φαίνεται να συνδέεται περισσότερο με διπλωματικές εξελίξεις παρά με στρατιωτική επιτυχία, αφήνοντας ανοιχτό το ερώτημα για το τι θα ακολουθήσει στα κρίσιμα Στενά του Ορμούζ.