Κώστας Αρβανίτης στο libre: Η προοδευτική συμμαχία έπρεπε να έχει γίνει χθες

Σε μια περίοδο διεθνούς αβεβαιότητας και εγχώριων πολιτικών ανακατατάξεων, ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ και Αντιπρόεδρος της Αριστεράς (The Left) στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, Κώστας Αρβανίτης, μιλά για τη στρατηγική της αντιπολίτευσης στο πλαίσιο του προοδευτικού χώρου. Με φόντο τις αποφάσεις του Συνεδρίου του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, ο κ. Αρβανίτης ξεκαθαρίζει πως η ισχυροποίηση της πολιτικής θέσης του κόμματος αποτελεί τον κεντρικό πυλώνα για μια εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης.

Υπογραμμίζει, επίσης την ανάγκη για μια «χρήσιμη Αριστερά» που προσφέρει ρεαλιστικές διεξόδους, ενώ κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για τις καθυστερήσεις στη συγκρότηση ενός κοινού μετώπου των προοδευτικών δυνάμεων – μιας συνεργασίας που, όπως χαρακτηριστικά αναφέρει, «έπρεπε να είχε γίνει χθες». Θέτοντας ως επιτυχημένο πρότυπο τη συντεταγμένη σύγκλιση που εφαρμόστηκε στην Ισπανία, ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ περιγράφει τη στρατηγική του κόμματος υπό τον Σωκράτη Φάμελλο και επιμένει πως η συμπόρευση των προοδευτικών δυνάμεων δεν είναι απλώς ένας ευκταίος στόχος, αλλά το αναγκαίο μέσο για την πολιτική αλλαγή.

Συνέντευξη

Χρόνης Διαμαντόπουλος

–Κύριε Αρβανίτη, το διεθνές περιβάλλον είναι ασταθές και είναι άγνωστο πώς θα εξελιχθεί η κρίση με επίκεντρο το Ιράν. Η χώρα μας κινείται σωστά σ’ αυτό το δυστοπικό, για πολλούς, περιβάλλον;

Το τελευταίο κι εξαιρετικά επικίνδυνο κεφάλαιο της κρίσης στη Μέση Ανατολή, με επίκεντρο το Ιράν, είναι ίσως το κρισιμότερο μέχρι σήμερα. Πρόκειται για ένα τυχοδιωκτικό παιχνίδι των ηγετών του Ισραήλ και των Ηνωμένων Πολιτειών, με επικίνδυνους στόχους, με παράλογη στρατηγική, και πρωτίστως χωρίς διεθνή νομιμότητα, με την έκβασή του να παραμένει αβέβαιη.

Υπενθυμίζουμε ότι καμία επέμβαση για αλλαγή καθεστώτος στην περιοχή δεν στέφθηκε με επιτυχία. Για αυτούς τους λόγους, η Ελλάδα πρέπει να μείνει έξω από αυτήν την κατάσταση, να αναλάβει επιτέλους ειρηνευτικές και σταθεροποιητικές πρωτοβουλίες στην περιοχή, και να μην εμπλακεί στον πολέμου. Ωστόσο, οι γεωπολιτικές συνέπειες μπορεί να είναι βαθύτερες απ’ όσο πολλοί εκτιμούν.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση μία ακόμη φορά εμφανίζεται κατώτερη των περιστάσεων, κι αυτό δεν είναι καινοφανές

Αυτή η σύγκρουση δεν «κείται μακράν», αφού για πρώτη φορά η εκτεταμένη αποσταθεροποίηση αγγίζει τόσο άμεσα την πατρίδα μας. Η Ελλάδα οφείλει να κινηθεί με απόλυτη νηφαλιότητα, με γνώμονα την προστασία των εθνικών συμφερόντων και της κυριαρχίας της. Με σταθερή προσήλωση στο διεθνές δίκαιο και στους κανόνες του ΟΗΕ. Όχι με λογική δεδομένου συμμάχου, ούτε ως προτεκτοράτο οποιασδήποτε υπερδύναμης. Απαιτείται πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική και διπλωματική αυτονομία.

Η κυβέρνηση οφείλει να εξηγήσει με σαφήνεια τη στρατηγική της, για αυτό κι ο ΣΥΡΙΖΑ αξιώνει σύγκληση του Συμβουλίου των πολιτικών αρχηγών. Δεν είναι δυνατόν η ίδια η ελληνική κυβέρνηση να μετατρέπει τη χώρα σε εργαλείο εξυπηρέτησης των προσωπικών επιδιώξεων Τραμπ και Νετανιάχου. Απαιτούνται εξαιρετικά λεπτοί και προσεκτικοί χειρισμοί. 

–Η Ευρωπαϊκή Ένωση, πράττει ό,τι οφείλει ή οι διαφορετικές απόψεις προκαλούν προβληματισμό;

Η Ευρωπαϊκή Ένωση μία ακόμη φορά εμφανίζεται κατώτερη των περιστάσεων, κι αυτό δεν είναι καινοφανές. Αντί για προώθηση της ενωσιακής εμβάθυνσης και ενδυνάμωσης, αντί για κοινή εξωτερική πολιτική και κοινή πολιτική άμυνας και ασφάλειας, βλέπουμε αντιφατικές και ανταγωνιστικές κινήσεις και δηλώσεις.

Η σπασμωδική αμηχανία της Προέδρου Φον ντερ Λάιεν είναι έκδηλη, και τα κράτη-μέλη έχουν εγκαταλειφθεί μόνα τους να διαχειριστούν την κατάσταση κατά το δοκούν. Πρακτικά, γινόμαστε μάρτυρες μιας θλιβερής αναβίωσης του πολιτικού αδιεξόδου που κατέληξε στο αιματοκύλισμα του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. Οι βαθύτερες πολιτικές και στρατηγικές αδυναμίες της Ένωσης αναδεικνύονται με τον χειρότερο τρόπο ήδη από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, αλλά και με τη σιωπηλή ανοχή στην γενοκτονία των Παλαιστινίων στη Γάζα, με την στάση που επέδειξε στην αρπαγή του Νικολάς Μαδούρο στηΒενεζουέλα, όσο και με τις ευθείες ιμπεριαλιστικές απειλές του Ντόναλντ Τραμπ κατά της Γροιλανδίας.

Η ενωσιακή ηγεσία φαίνεται να ακολουθεί τυφλά τις επιταγές της Ουάσιγκτον, λειτουργώντας ως franchise αμερικανικών συμφερόντων, χωρίς να αναλαμβάνει ειρηνευτικές πρωτοβουλίες. Με τον τρόπο αυτό αποτυγχάνει να προστατεύσει τη δική της στρατηγική αυτονομία και ασφάλεια. Αυτό συνιστά απότοκο της στρατηγικής επιλογής της κυρίας Φον ντερ Λάιεν να παραμένει αποκλειστικά προσδεδεμένη στο άρμα των ΗΠΑ -ακόμη και τώρα που η ίδια η Αμερική ως de facto επικεφαλής του ΝΑΤΟ υπονομεύει την ύπαρξή του- και να στηρίζει την ασφάλειά της σε μια αποδεδειγμένα αναποτελεσματική και διαρκή υποχώρηση.

Δεν είναι προς το συμφέρον της πατρίδας μας να ανατραπεί η μακροχρόνια πάγια εθνική θέση, ιδίως σε εποχές επικυριαρχίας του αναθεωρητισμού παγκοσμίως, και ιδιαίτερα στην ευρύτερη γειτονιά μας

Η αυτόνομη και διακριτή στάση του Ισπανού πρωθυπουργού Σάντσεθ -ηγέτη ενός κυβερνητικού συνασπισμού με ισχυρή συμμετοχή δύο κομμάτων της Αριστεράς- μας αποδεικνύει όχι μόνο ότι ο άλλος δρόμος είναι υπαρκτός και έντιμος, αλλά και ότι η συντεταγμένη σύγκλιση των προοδευτικών δυνάμεων μπορεί να δίνει πραγματικές λύσεις σε κρίσιμα ζητήματα.

Είναι λάθος για την Ευρωπαϊκή Ένωση να υποστηρίξει ή να παρασυρθεί σε αυτόν τον πόλεμο διατηρώντας την ψευδαίσθηση ότι ο Τραμπ θα μεταστραφεί. Η Ευρώπη οφείλει να προτάσσει αδιαπραγμάτευτα το διεθνές δίκαιο, και όχι να νομιμοποιεί συνθήκες όπου οι ιμπεριαλιστικές δυνάμεις επιβάλλουν τα αποτελέσματα και η βία μετασχηματίζεται σε κανονικότητα.

–Η παραβίαση του διεθνούς δικαίου, τόσο από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, όσο και από τη Ρωσία δεν ανακόπτεται. Ο ΟΗΕ, δεν έχει το βάρος που είχε στο παρελθόν. Θα κυριαρχήσει το «Συμβούλιο Ειρήνης», του Ντόναλντ Τραμπ κατά τη γνώμη σας;

Είναι οφθαλμοφανές ότι το διεθνές δίκαιο παραβιάζεται κατάφωρα από τις σημερινές αναθεωρητικές δυνάμεις. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι θα το εγκαταλείψουμε.

Δεν είναι προς το συμφέρον της πατρίδας μας να ανατραπεί η μακροχρόνια πάγια εθνική θέση, ιδίως σε εποχές επικυριαρχίας του αναθεωρητισμού παγκοσμίως, και ιδιαίτερα στην ευρύτερη γειτονιά μας.

Η συνεργασία των λεγόμενων προοδευτικών δυνάμεων είναι στρατηγικός στόχος αλλά και μέσο για αλλαγή διακυβέρνησης

Για αυτόν ακριβώς τον λόγο καταγγείλαμε έντονα την εντελώς ανιστόρητη και εθνικά επικίνδυνη τοποθέτηση του κυρίου Μητσοτάκη, ο οποίος για να γίνει αρεστός στον πολεμοχαρή Πρόεδρο Τραμπ έσπευσε απερίσκεπτα να υποβαθμίσει δημόσια τη σημασία του διεθνούς δικαίου κατά τηνεισβολή των ΗΠΑ στο έδαφος της Βενεζουέλας.

Πώς είναι δυνατόν να εκφράζεται τέτοια αβελτηρία από ελληνικά χείλη με τον ερντογανικό επεκτατισμό προ των πυλών και με την Κύπρο διχοτομημένη; Το Συμβούλιο Ειρήνης αποτελεί προσωπικό project του Ντόναλντ Τραμπ με περιθωριακή και αναιμική νομιμοποίηση. Άλλωστε, οι συμμετοχές στην εναρκτήρια σύνοδο το αποδεικνύουν αναμφίβολα. 

–Στον ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, τι γίνεται; Φαίνεται ότι πολλοί αναμένουν την επίσημη ανακοίνωση του εγχειρήματος Τσίπρα για να ενταχθούν σε αυτό. Θα είστε ένας από αυτούς;

Σας υπενθυμίζω ότι είμαι ευρωβουλευτής με το ψηφοδέλτιο του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ και αντιπρόεδρος της Αριστεράς (The Left) στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Και σας επαναλαμβάνω την απόφαση του κόμματος ότι όποια κίνηση συνεργασίας γίνει, θα υλοποιηθεί συντεταγμένα μέσα από τα όργανά του. 

Μέλημά μας ήταν και είναι η ισχυροποίηση της πολιτικής θέσης του ΣΥΡΙΖΑ στην κοινωνία. Ο ΣΥΡΙΖΑ είναι και θα είναι η εναλλακτική πολιτική πρόταση για μια κυβέρνηση προοδευτική σε στιγμές κρίσιμες.

Στηρίζω απολύτως τόσο τις αποφάσεις των οργάνων όσο και τη στρατηγική και τις πρωτοβουλίες του προέδρου του κόμματος, Σωκράτη Φάμελλου. 

–Μπορεί να υπάρξει μια συμμαχία των λεγόμενων προοδευτικών δυνάμεων ενόψει των επόμενων εκλογών;

Αυτό έπρεπε να είχε γίνει χθες. Έχει καθυστερήσει πάρα πολύ παρά τις καθαρές και ουσιαστικές προσπάθειες τόσο του κόμματος όσο και του ίδιου του προέδρου, Σωκράτη Φάμελλου. Το Συνέδριο αποφάσισε ξεκάθαρα, και ζητά τόσο από τον πρόεδρο όσο και από τα στελέχη να υπηρετήσουν αυτήν την κατεύθυνση.

Η συνεργασία των λεγόμενων προοδευτικών δυνάμεων είναι στρατηγικός στόχος αλλά και μέσο για αλλαγή διακυβέρνησης. Ισχυρή Αριστερά είναι μόνο η χρήσιμη Αριστερά, που μπορεί να δώσει λύσεις στα αδιέξοδα της κυβέρνησης Μητσοτάκη και της Δεξιάς πολιτικής. 

–Πριν από περίπου δύο εβδομάδες έγινε γνωστή η απόφαση για τη δίκη των υποκλοπών; Θέλετε να κάνετε κάποιο σχόλιο;

Πρόκειται για μια εξαιρετικά σημαντική απόφαση, η οποία επικύρωσε με θεσμική πυγμή τους σταθερούς ισχυρισμούς μας: κανένας ιδιώτης δεν θα μπορούσε να έχει εμπλακεί σε μαζικές παρακολουθήσεις πολιτικού και στρατιωτικού προσωπικού αλλά και δημοσιογράφων δίχως υποδείξεις και ενορχήστρωση από την κορυφή της πολιτικής ηγεσίας. Εν ολίγοις, ο ανοιχτός δίαυλος Μαξίμου – Predator επιβεβαιώθηκε ακόμη και για τους πιο δύσπιστους, κι όλοι αντιλαμβάνονται ότι οι ηθικοί αυτουργοί δεν έχουν ακόμη λογοδοτήσει, επειδή η κυβέρνηση των τεράστιων σκανδάλων μετέτρεψε τη Βουλή σε θύλακα συγκάλυψης και ξέπλυνε το ύποπτο πολιτικό προσωπικό.

Με δικές μας πρωτοβουλίες το έγκλημα των Τεμπών ήρθε στην Επιτροπή Αναφορών του Ευρωκοινοβουλίου. Και με την ίδια δική μας επιμονή το ζήτημα θα συνεχίσει να βρίσκεται στο επίκεντρο του ενωσιακού ενδιαφέροντος

Κι επειδή αυτά τα ζητήματα ξεπερνούν κόμματα και πολιτικές προτιμήσεις, με παρρησία στηρίξαμε εξαρχής την πρόταση του ΠΑΣΟΚ για διαλεύκανση της υπόθεσης, και μάλιστα με προτάσεις ακόμη πιο προχωρημένες, αποδεικνύοντας για άλλη μια φορά ότι υπηρετούμε τη διαφάνεια και την εντιμότητα χωρίς παρωπίδες.

Σε ενωσιακό επίπεδο δε, ο ρόλος του ΣΥΡΙΖΑ στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ήταν πρωταγωνιστικός, τόσο στο θέμα των υποκλοπών όσο και συνολικά στα ζητήματα κράτους δικαίου. Είναι βέβαιο ότι θα προκύψουν και νέες αποκαλύψεις διαφθοράς και διαπλοκής στο κυβερνητικό περιβάλλον. Απέναντι στο δικό μας σύνθημα “Δικαιοσύνη παντού”, η Νέα Δημοκρατία και ο κύριος Μητσοτάκης απαντούν “Συγκάλυψη παντού”.

–Η υπόθεση των Τεμπών συνεχίζει να συγκλονίζει την εσωτερική επικαιρότητα. Ισχύει το ίδιο και για στην Ευρωπαϊκή Ένωση;

Για την Ευρωπαϊκή Ένωση το θέμα παραμένει ανοιχτό και υπό διερεύνηση.Στο Κοινοβούλιο η υπόθεση συνεχίζει να απασχολεί την Επιτροπή Αναφορών (PETI), η οποία ζητά και συλλέγει αποδεικτικό υλικό ακόμη και σήμερα. Μετά από δική μας πρόταση και κόντρα στις κυριολεκτικά λυσσαλέες μεθοδεύσεις της Δεξιάς και της Ακροδεξιάς εμφανίστηκε ο κ. Τζιτζικώστας στην Ολομέλεια του Στρασβούργου τον Ιούνιο του2025. Με δικές μας πρωτοβουλίες το έγκλημα των Τεμπών ήρθε στην Επιτροπή Αναφορών του Ευρωκοινοβουλίου. Και με την ίδια δική μας επιμονή το ζήτημα θα συνεχίσει να βρίσκεται στο επίκεντρο του ενωσιακού ενδιαφέροντος.