Ογκολογική Φροντίδα 2026: Η μεγάλη μετάβαση από την καταστολή στην πρόληψη και την ιάση

Ο καρκίνος παύει σταδιακά να αποτελεί μια «ανίατη νόσο» και μετατρέπεται σε μια πρόκληση που η σύγχρονη ιατρική αντιμετωπίζει με πρωτοφανή αποτελεσματικότητα. Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου και στέλνοντας το μήνυμα “Μαθαίνουμε – Προλαμβάνουμε – Ζούμε”, η Εταιρεία Ογκολόγων Παθολόγων Ελλάδας (ΕΟΠΕ) παρουσίασε έναν οδικό χάρτη για το μέλλον της ογκολογίας στη χώρα μας, αναδεικνύοντας ότι ο συνδυασμός επιστημονικής καινοτομίας και εθνικής στρατηγικής μπορεί να αλλάξει ριζικά το πεπρωμένο των ασθενών. 

Ρούλα Σκουρογιάννη

Στρατηγική και Βιωσιμότητα: Το Νέο Εθνικό Μοντέλο

Ο Καθηγητής Παθολογίας–Ογκολογίας και Αντιπρόεδρος της ΕΟΠΕ, Αριστοτέλης Μπάμιας, έθεσε το θεμέλιο λίθο της συζήτησης: η μάχη κατά του καρκίνου απαιτεί κάτι περισσότερο από φάρμακα· απαιτεί βιώσιμο εθνικό σχεδιασμό. Η νέα προσέγγιση που προτείνει η ΕΟΠΕ μετατοπίζει το βάρος από την παθητική θεραπεία στην ενεργητική διαχείριση της υγείας του πληθυσμού.

Σύμφωνα με τον κ. Μπάμια, οι τέσσερις πυλώνες της σύγχρονης ογκολογικής πολιτικής είναι:

• Πρωτογενής Πρόληψη: Ενημέρωση και αλλαγή στάσης ζωής.
• Προσυμπτωματικός Έλεγχος: Διάγνωση πριν η νόσος γίνει απειλητική.
• Καινοτομία: Δίκαιη και άμεση πρόσβαση σε θεραπείες αιχμής.
• Μεταθεραπευτική Φροντίδα: Συστηματική στήριξη των ανθρώπων που νίκησαν τη νόσο.

Η Επιστημονική Άνοιξη: Από τις Στοχευμένες Θεραπείες στη Χρονιότητα

Η πρόοδος των τελευταίων 30 ετών είναι καταιγιστική. Η σύγχρονη ογκολογία, όπως εξήγησε ο κ. Μπάμιας, δεν βασίζεται πλέον σε γενικευμένα σχήματα, αλλά στην εξατομικευμένη ιατρική.

Η επανάσταση της Μοριακής Βιολογίας και της Ανοσοθεραπείας επέτρεψε στους κλινικούς γιατρούς να «εκπαιδεύουν» το ανοσοποιητικό σύστημα να αναγνωρίζει και να εξουδετερώνει τα καρκινικά κύτταρα. Το αποτέλεσμα; Μορφές καρκίνου που άλλοτε θεωρούνταν καταληκτικές, σήμερα αντιμετωπίζονται ως χρόνιες παθήσεις, επιτρέποντας στους ασθενείς να ζουν μια φυσιολογική ζωή.

Ψηφιακή Υγεία: Το Πρόγραμμα «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» στην Πράξη

Ο Δημήτριος Χατζηγεωργίου (Αντιπρόεδρος Επιστημονικού Συμβουλίου ΕΟΔΥ) παρουσίασε το πρόγραμμα «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ», μια πρωτοβουλία που αλλάζει τα δεδομένα στη Δημόσια Υγεία. Με τη στήριξη του Ταμείου Ανάκαμψης, η Ελλάδα αποκτά για πρώτη φορά μια ψηφιακή ασπίδα κατά του καρκίνου του μαστού, του τραχήλου της μήτρας και του παχέος εντέρου.

Η καινοτομία έγκειται στην ενεργητική πρόσκληση: το κράτος αναζητά τον πολίτη μέσω SMS και άυλων παραπεμπτικών, εκδημοκρατίζοντας την πρόσβαση σε εξετάσεις υψηλής ακρίβειας, όπως το HPV-DNA testing, χωρίς οικονομική επιβάρυνση.

Ο Παράγοντας «Τρόπος Ζωής»: 40% Λιγότερα Περιστατικά

Η πρόληψη δεν είναι μόνο κρατική ευθύνη, αλλά και ατομική επιλογή. Ο Παθολόγος-Ογκολόγος Μιχάλης Νικολάου (Γ.Α.Ο.Ν.Α. «Ο Άγιος Σάββας») υπογράμμισε ότι το 40% των καρκίνων είναι προλήψιμο.

Οι παρεμβάσεις που σώζουν ζωές περιλαμβάνουν:

1. Πλήρη αποχή από το κάπνισμα.
2. Έλεγχο του σωματικού βάρους μέσω μεσογειακής διατροφής.
3. Καθημερινή άσκηση και περιορισμό του αλκοόλ.
4. Προστασία από περιβαλλοντικούς και επαγγελματικούς ρύπους.

Ολιστική Φροντίδα και η Ανθρώπινη Διάσταση

Η επιβίωση από τον καρκίνο φέρνει μαζί της νέες ανάγκες. Ο Επίκουρος Καθηγητής Μιχαήλ Λιόντος ανέδειξε την ανάγκη για παρηγορική φροντίδα και ψυχοκοινωνική στήριξη, ώστε η «επόμενη μέρα» των επιζώντων να χαρακτηρίζεται από ποιότητα.

Αυτή την ανάγκη ενίσχυσε η Παρασκευή Μιχαλοπούλου (Αντιπρόεδρος ΕΛΛΟΚ), τονίζοντας ότι οι ασθενείς πρέπει να έχουν λόγο στις αποφάσεις που τους αφορούν, διασφαλίζοντας ότι η καινοτομία δεν θα γνωρίζει γεωγραφικούς ή οικονομικούς περιορισμούς.

Τέλος, ο Νικόλαος Τσουκαλάς (Διευθυντής Ογκολογικού 417 ΝΙΜΤΣ) υπενθύμισε τη σημασία της Βιοπληροφορικής στην εξατομίκευση της θεραπείας, επισημαίνοντας όμως ότι ο ασθενής παραμένει μια μοναδική «ψυχοσωματική προσωπικότητα» που απαιτεί ενσυναίσθηση και σεβασμό.

Η Δέσμευση της Βιοφαρμακευτικής Καινοτομίας

Η κα Ελισάβετ Προδρόμου, Γενική Διευθύντρια της Bristol Myers Squibb Ελλάδας και Γενική Γραμματέας του Pharma Innovation Forum (PiF), έκλεισε τη συζήτηση με ένα μήνυμα συνεργασίας: «Η επένδυση στην έρευνα και την ανάπτυξη νέων θεραπειών δεν είναι απλώς μια επιστημονική διαδικασία, αλλά μια δέσμευση για τη βελτίωση της επιβίωσης και της ποιότητας ζωής των συνανθρώπων μας. Η βιοφαρμακευτική καινοτομία αποτελεί τον κινητήρα της προόδου, όμως η ουσιαστική αλλαγή έρχεται μέσα από τη συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων φορέων. Μόνο μέσα από κοινές στρατηγικές μπορούμε να διαμορφώσουμε βιώσιμες πολιτικές υγείας που θα διασφαλίζουν ότι η καινοτομία φτάνει έγκαιρα σε κάθε ασθενή που τη χρειάζεται».

Το Μήνυμα της ΕΟΠΕ: Μαθαίνουμε – Προλαμβάνουμε – Ζούμε Επενδύουμε στη γνώση, ενισχύουμε την πρόληψη και διασφαλίζουμε σύγχρονη, ποιοτική και δίκαιη φροντίδα για όλους. Γιατί σήμερα μπορούμε όχι μόνο να ζούμε περισσότερο, αλλά να ζούμε καλύτερα.