Kάλπη “δημοψήφισμα πολέμου” στη Ρωσία: Καθοριστικό το εύρος της κυριαρχίας Πούτιν στη Δούμα
✨Στη Ρωσία άνοιξαν οι κάλπες για τις πρώτες βουλευτικές εκλογές μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, με έντονη πολιτική και κοινωνική πίεση.
✨Η Ενωμένη Ρωσία προηγείται στις δημοσκοπήσεις, ενώ το φιλελεύθερο αντιπολεμικό κόμμα Γιάμπλοκο αποκλείστηκε από την αναλογική εκλογή μετά από δικαστική απόφαση.
✨Η νέα Δούμα δεν θα καθορίσει τη στρατηγική πολέμου, αλλά θα εγκρίνει προϋπολογισμούς και νομοθεσίες που στηρίζουν τη λειτουργία και τη χρηματοδότηση του κράτους.
✨Η συζήτηση για πιθανή νέα επιστράτευση παραμένει ανοιχτή, ενώ μετά την ψηφοφορία το Κρεμλίνο θα κληθεί να ερμηνεύσει το πολιτικό μήνυμα και τις επόμενες κινήσεις.
Οι κάλπες άνοιξαν σήμερα, 18 Σεπτεμβρίου, στη Ρωσία και το ενδιαφέρον δεν περιορίζεται στο ποιο κόμμα θα βρεθεί πρώτο όταν ολοκληρωθεί, την Κυριακή, η τριήμερη ψηφοφορία για τη νέα Κρατική Δούμα. Πρόκειται για τις πρώτες βουλευτικές εκλογές μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία το 2022, σε μια περίοδο κατά την οποία η σύγκρουση έχει περάσει πια βαθιά στην καθημερινότητα των Ρώσων: ουκρανικά drones φτάνουν στο εσωτερικό της χώρας, επιθέσεις σε διυλιστήρια έχουν δημιουργήσει προβλήματα στην αγορά καυσίμων, οι στρατιωτικές δαπάνες πιέζουν την οικονομία και η συζήτηση για όσα μπορεί να ακολουθήσουν μετά την κάλπη γίνεται όλο και πιο έντονη.
Ο Βλαντίμιρ Πούτιν έχει συνδέσει την εκλογική διαδικασία με τη στήριξη προς το κράτος και τις ένοπλες δυνάμεις, ενώ οι τελευταίες δημοσκοπήσεις εμφανίζουν την Ενωμένη Ρωσία καθαρά μπροστά από τους αντιπάλους της.
Το βασικό ερώτημα, επομένως, δεν αφορά μόνο τη σύνθεση της επόμενης Δούμας.
Αφορά το πώς θα διαβάσει το Κρεμλίνο το αποτέλεσμα και αν θα το θεωρήσει επαρκή πολιτική νομιμοποίηση για δύσκολες αποφάσεις στο μέτωπο, στην οικονομία και στο εσωτερικό της χώρας.
Η «Ενωμένη Ρωσία» μπαίνει στην κάλπη από θέση ισχύος
Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις δίνουν σαφές προβάδισμα στην Ενωμένη Ρωσία, χωρίς φυσικά αυτό να ισοδυναμεί με εκλογικό αποτέλεσμα.
Η κρατικά συνδεδεμένη FOM, σε μέτρηση της 4ης-6ης Σεπτεμβρίου, τοποθετούσε το κυβερνών κόμμα στο 47%-49%, το Κομμουνιστικό Κόμμα στο 14%-17%, το Φιλελεύθερο Δημοκρατικό Κόμμα στο 10%-12% και τους Νέους Ανθρώπους στο 8%-9%.
Η VCIOM, με διαφορετική μεθοδολογία, κατέγραφε στις 6 Σεπτεμβρίου 37,4% για την Ενωμένη Ρωσία και 13,1% για τους κομμουνιστές.
Η εικόνα δείχνει ότι το βασικό πολιτικό διακύβευμα δεν είναι τόσο η πρωτιά, όσο το εύρος της κοινοβουλευτικής κυριαρχίας που θα εξασφαλίσει η Ενωμένη Ρωσία στην 450μελή Δούμα, αλλά και το επίπεδο συμμετοχής των ψηφοφόρων.
Το κόμμα που λείπει από το ψηφοδέλτιο
Από την αναλογική κάλπη απουσιάζει το Γιάμπλοκο, το φιλελεύθερο κόμμα που είχε υιοθετήσει ανοιχτά αντιπολεμική γραμμή και ζητούσε κατάπαυση του πυρός και πολιτική διευθέτηση.
Η κομματική λίστα αποκλείστηκε έπειτα από δικαστική διαδικασία, αν και ορισμένοι υποψήφιοί του εξακολουθούν να διεκδικούν μονοεδρικές περιφέρειες.
Ο επικεφαλής του κόμματος, Νικολάι Ριμπάκοφ, υποστηρίζει ότι η απομάκρυνση του Γιάμπλοκο από το ψηφοδέλτιο συνδέεται άμεσα με την αντίθεσή του στον πόλεμο. Πρόκειται για την πολιτική εκτίμηση του ίδιου του κόμματος, όχι για ανεξάρτητα αποδεδειγμένο κίνητρο της δικαστικής απόφασης.
Το αποτέλεσμα, ωστόσο, είναι συγκεκριμένο: τα κόμματα που συμμετέχουν οργανωμένα στην αναλογική εκλογή δεν θέτουν ως κεντρικό στόχο την ανατροπή της σημερινής πολιτικής απέναντι στην Ουκρανία.
Η Δούμα δεν χαράσσει τη στρατηγική – αλλά εγκρίνει τον λογαριασμό
Η νέα σύνθεση της Κρατικής Δούμας δεν πρόκειται από μόνη της να καθορίσει την πορεία του πολέμου. Η στρατηγική και η εξωτερική πολιτική συγκεντρώνονται σε μεγάλο βαθμό στην προεδρία και στο Κρεμλίνο.
Η Βουλή, όμως, διαθέτει κρίσιμο ρόλο σε ένα άλλο πεδίο: εγκρίνει προϋπολογισμούς και νομοθεσία που στηρίζουν τη λειτουργία του κράτους και τη χρηματοδότηση της πολεμικής προσπάθειας.
Εκεί εμφανίζεται και η οικονομική πίεση. Η ρωσική οικονομία δείχνει σημάδια επιβράδυνσης, ενώ οι αυξημένες στρατιωτικές και κρατικές δαπάνες επιβαρύνουν τα δημόσια οικονομικά. Το δημοσιονομικό έλλειμμα του 2026 εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει τον αρχικό σχεδιασμό κατά περισσότερο από ένα τρισεκατομμύριο ρούβλια.
Η επόμενη Δούμα θα κληθεί, επομένως, να εγκρίνει επιλογές που συνδέονται άμεσα με το πραγματικό κόστος του πολέμου.
Η σκιά της νέας επιστράτευσης
Πάνω από την εκλογική διαδικασία αιωρείται και μία ακόμη λέξη: επιστράτευση.
Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι έχει υποστηρίξει ότι η Ρωσία ενδέχεται να προχωρήσει μετά τις εκλογές σε νέα μεγάλη κινητοποίηση στρατιωτών. Η Μόσχα απορρίπτει τον ισχυρισμό.
Ο Βλαντίμιρ Πούτιν χαρακτήρισε στις αρχές Σεπτεμβρίου τις σχετικές πληροφορίες «ανοησίες» και μέχρι στιγμής δεν έχει ανακοινωθεί νέος κύκλος επιστράτευσης.
Το θέμα, ωστόσο, παραμένει πολιτικά φορτισμένο. Η προηγούμενη μερική επιστράτευση είχε προκαλέσει έντονη κοινωνική ανησυχία και κάθε νέα συζήτηση γύρω από το ενδεχόμενο επανάληψής της αγγίζει ένα από τα πιο ευαίσθητα σημεία της ρωσικής κοινής γνώμης.
Το πραγματικό τεστ αρχίζει όταν κλείσουν οι κάλπες
Η ψηφοφορία ολοκληρώνεται στις 20 Σεπτεμβρίου. Από εκεί και πέρα, το ενδιαφέρον μεταφέρεται από τα ποσοστά στις αποφάσεις.
Ο νέος προϋπολογισμός, οι ανάγκες του στρατού, η πορεία του πολέμου και οι κοινωνικές πιέσεις θα αποτελέσουν τα πρώτα πραγματικά τεστ για το πολιτικό μήνυμα που θα επιχειρήσει να αντλήσει το Κρεμλίνο από την εκλογική διαδικασία.
Η κάλπη μπορεί να επιβεβαιώσει μια ήδη γνωστή πολιτική ισορροπία. Δεν απαντά όμως στο πιο δύσκολο ερώτημα: τι θα θεωρήσει ότι του επιτρέπει να κάνει η εξουσία από την επόμενη ημέρα.