Τα φύλα είναι δύο: Nαι ή όχι; Οι απαντήσεις του ΠΟΥ και τι πραγματικά υπήρχε στην πλατφόρμα του ΕΟΠΥΥ
✨Η κυβέρνηση τόνισε ότι τα φύλα είναι δύο, μετά από διαφωνία για επιλογή φύλου σε πλατφόρμα του ΕΟΠΥΥ και παρέμβαση Σαμαρά.
✨Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας διαχωρίζει το βιολογικό φύλο (sex) από την κοινωνική κατασκευή φύλου (gender) και αναγνωρίζει και διαφορές στα βιολογικά χαρακτηριστικά φύλου.
✨Υπάρχουν άτομα με φυσικές παραλλαγές φύλου (ίντερσεξ) που δεν εντάσσονται αυστηρά σε άνδρα ή γυναίκα, κάτι που αναγνωρίζεται και στη σύγχρονη βιοϊατρική έρευνα.
✨Η πλατφόρμα του ΕΟΠΥΥ ακολουθεί το διεθνές πρότυπο ISO/IEC 5218, που κωδικοποιεί το φύλο με τέσσερις επιλογές για διοικητικούς λόγους, όχι βιολογικές κατηγορίες.
Με αφορμή μία μάλλον ασήμαντη υπόθεση (την επιλογή φύλου σε μία πλατφόρμα του ΕΟΠΥΥ) και την παρέμβαση του Αντώνη Σαμαρά, η κυβέρνηση θέλησε την Τρίτη να υπογραμμίσει σε όλους τους τόνους ότι τα φύλα είναι δύο. Το τόνισε και ο Υπουργός Υγείας Αδωνις Γεωργιάδης (που ανέλαβε να λύσει την… παρεξήγηση με τον πρώην Πρωθυπουργό) και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης (σε τηλεοπτική του συνέντευξη στο Mega).
Είναι πράγματι όμως δύο τα φύλα ή υπάρχουν και υποκατηγοροποιήσεις στο συγκεκριμένο ζήτημα; Ας δούμε τι λέει γι’ αυτό ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας στον επίσημο ιστότοπό του.
Επί λέξει διαβάζουμε τα εξής: “Το φύλο συχνά κατηγοριοποιείται σε θηλυκά και αρσενικά, αλλά υπάρχουν παραλλαγές των χαρακτηριστικών φύλου που ονομάζονται ίντερσεξ. Ο όρος «ίντερσεξ» χρησιμοποιείται ως γενικός όρος για άτομα που γεννιούνται με φυσικές παραλλαγές σε βιολογικά ή φυσιολογικά χαρακτηριστικά (συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής ανατομίας, των αναπαραγωγικών οργάνων ή/και των χρωμοσωμικών προτύπων) που δεν ταιριάζουν στους παραδοσιακούς ορισμούς του αρσενικού ή του θηλυκού. Τα βρέφη γενικά λαμβάνουν το φύλο του αρσενικού ή του θηλυκού κατά τη γέννηση με βάση την εμφάνιση της εξωτερικής ανατομίας/γεννητικών οργάνων τους”.
Τόσο απλό,όσο το περιγράφει ο ΠΟΥ, αυτή είναι η πλήρης επιστημονική αλήθεια. Εδώ μπορείτε να διαβάσετε στα αγγλικά (https://www.who.int/news-room/questions-and-answers/item/gender-and-health?utm_source=chatgpt.com)
Από εκεί και πέρα και πάλι ο ΠΟΥ ξεκαθαρίζει ότι ο όρος gender είναι διαφορετικός από τον όρο σεξ. Οπως εξηγεί ο Παγκόσμιος Οργανισμός “οι δύο όροι είναι διαφορετικοί και δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται εναλλακτικά. Μπορεί να είναι χρήσιμο να σκεφτόμαστε το sex ως βιολογικό χαρακτηριστικό και το gender ως κοινωνική κατασκευή. Το φύλο (sex) αναφέρεται σε ένα σύνολο βιολογικών χαρακτηριστικών στους ανθρώπους και τα ζώα. Το φύλο (sex) σχετίζεται κυρίως με φυσικά και φυσιολογικά χαρακτηριστικά, όπως τα χρωμοσώματα, η γονιδιακή έκφραση, το επίπεδο και η λειτουργία των ορμονών, καθώς και η αναπαραγωγική και σεξουαλική ανατομία”.
Eίναι σαφές λοιπόν ότι όπως έχει καταγραφεί στη σχετική βιβλιογραφία υπάρχουν άνθρωποι που γεννιούνται με διαφορές στην ανάπτυξη των χαρακτηριστικών του φύλου (Differences of Sex Development – DSD), στις οποίες, για παράδειγμα, τα χρωμοσώματα, τα γεννητικά όργανα ή η ορμονική λειτουργία δεν ακολουθούν το συνηθισμένο πρότυπο.
Αυτό σημαίνει ότι η “απόλυτη” ταξινόμηση άνδρας ή γυναίκα δεν μπορεί, για καθαρά ανατομικούς λόγους, για όλους τους ανθρώπους. Κάποιοι βρίσκονται έξω από αυτήν την “απόλυτη” ταξινόμηση.
Επιπλέον, η σύγχρονη βιοϊατρική έρευνα δεν αντιμετωπίζει το «sex» ως μία μοναδική μεταβλητή που μπορεί πάντοτε να εξαχθεί από ένα και μόνο χαρακτηριστικό. Η Endocrine Society, για παράδειγμα, έχει επισημάνει ότι το βιολογικό φύλο πρέπει να λαμβάνεται υπόψη ως σημαντική βιολογική μεταβλητή στην έρευνα και την ιατρική.
Hταν ζήτημα διεθνούς προτύπου και συμπερίληψης
Ενα διοικητικό έντυπο, είτε σε φυσική είτε σε ηλεκτρονική μορφή, μπορεί να έχει περισσότερες από δύο επιλογές στο φύλο για μία σειρά από λόγους.
Για το σεβασμό, ας πούμε, της αυτοπροσδιοριζόμενης ταυτότητας, για λόγους συμπερίληψης προσώπων που δεν αυτοπροσδιορίζονται αποκλειστικά ως άνδρες ή γυναίκες ή για λόγους νομικής αναγνώρισης της ταυτότητας φύλου.
Είναι και πάλι περισσότερο απλό από ότι νομίζουμε. Και δεν αξίζει να δαιμονοποιείται τόσο ως ζήτημα.
Η συμπερίληψη στο κοινωνικό γίγνεσθαι ανθρώπων που τα προηγούμενα χρόνια παρέμεναν αποκλεισμένοι ακόμα και από βασικές κοινωνικές και διοικητικές λειτουργίες (πχ των τρανς ατόμων) καταδεικνύει και την ωριμότητα μίας κοινωνιας (αλλά και της διοίκησης).
Αλλωστε η συγκεκριμένη πλατφόρμα του ΕΟΠΥΥ εφάρμοζε, εκ της κατασκευής, το διεθνές πρότυπο ISO/IEC 5218. Πρόκειται για πρότυπο πληροφορικής για το πώς κωδικοποιείται το ανθρώπινο φύλο σε πληροφοριακά συστήματα, ώστε διαφορετικές βάσεις δεδομένων και συστήματα να μπορούν να ανταλλάσσουν τα ίδια δεδομένα με ενιαίο τρόπο.
Το πρότυπο δεν αναγνωρίζει τέσσερα φύλα. Οι κωδικοί του είναι 0 = άγνωστο, 1 = male, 2 = female και 9 = not applicable. Άρα οι τέσσερις επιλογές αφορούν την καταγραφή της πληροφορίας, όχι τέσσερις ξεχωριστές βιολογικές κατηγορίες. Αυτό (νόμιζε ότι) είδε ο πρώην Πρωθυπουργός και επεσήμανε στη δική του ανάρτηση και σ’ αυτό οφείλεται ο όλος ο θόρυβος.