Σκληρή επίθεση Χέγκσεθ στους συμμάχους του ΝΑΤΟ για δαπάνες και στρατιωτική στήριξη

Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά η σημερινή Σύνοδος των υπουργών Άμυνας του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες, καθώς πραγματοποιείται στον απόηχο της συμφωνίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν και υπό τη σκιά των ευρύτερων γεωπολιτικών εξελίξεων. Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρέθηκαν η αναδιάταξη των αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων στην Ευρώπη και η αύξηση των αμυντικών δαπανών των κρατών-μελών της Συμμαχίας.

Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ υιοθέτησε ιδιαίτερα αυστηρό τόνο απέναντι στους Ευρωπαίους συμμάχους, παρουσιάζοντας το δικό του όραμα για το «ΝΑΤΟ 3.0». Στην ομιλία του υποστήριξε ότι η Συμμαχία πρέπει να επιστρέψει στον βασικό της ρόλο ως αμιγώς στρατιωτικός οργανισμός, αφήνοντας πίσω περιόδους κατά τις οποίες, όπως ανέφερε, ορισμένα κράτη επωφελούνταν από την αμερικανική προστασία χωρίς να συνεισφέρουν ανάλογα.

Αναφερόμενος στις αμυντικές δαπάνες, ο Χέγκσεθ χαιρέτισε τις χώρες που ανταποκρίθηκαν στον στόχο για δαπάνες ύψους 5% του ΑΕΠ, επισημαίνοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες σκοπεύουν να διατηρήσουν πρωταγωνιστικό ρόλο, αυξάνοντας παράλληλα και τις δικές τους επενδύσεις στην άμυνα.

Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσαν οι δηλώσεις του σχετικά με την αμερικανική στρατιωτική παρουσία στην Ευρώπη. Όπως ανέφερε, το αμερικανικό υπουργείο Άμυνας έχει ήδη ενημερώσει τους συμμάχους για σχεδιαζόμενη μείωση της συνεισφοράς των ΗΠΑ στο μοντέλο δυνάμεων του ΝΑΤΟ, καλώντας τις ευρωπαϊκές χώρες να αναλάβουν μεγαλύτερο μέρος των υποχρεώσεων που προκύπτουν.

Παράλληλα, δεν έκρυψε τη δυσαρέσκειά του για τη στάση ορισμένων συμμάχων κατά τη διάρκεια της κρίσης στη Μέση Ανατολή. Σύμφωνα με τον ίδιο, αρκετές ευρωπαϊκές κυβερνήσεις αρνήθηκαν ή απέφυγαν να διευκολύνουν αμερικανικές στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον ιρανικών στόχων, παρά το γεγονός ότι –όπως υποστήριξε– οι απειλές αφορούσαν άμεσα και τα ευρωπαϊκά συμφέροντα. Χαρακτήρισε μάλιστα τη στάση αυτή «ντροπιαστική», υπογραμμίζοντας ότι σε ορισμένες περιπτώσεις οι ΗΠΑ αναγκάστηκαν να μεταφέρουν κρίσιμες στρατιωτικές δυνατότητες σε άλλες χώρες ή εκτός της Συμμαχίας.

Στο πλαίσιο αυτό ανακοίνωσε την έναρξη μιας εξάμηνης στρατηγικής αξιολόγησης με την ονομασία «NATO 3.0 Review», η οποία θα εξετάσει τη διάταξη των αμερικανικών δυνάμεων και τη λειτουργία των στρατιωτικών βάσεων στην Ευρώπη. Όπως τόνισε, η διαδικασία αυτή αποσκοπεί στη μετάβαση σε ένα νέο μοντέλο όπου η Ευρώπη θα αναλαμβάνει τον κύριο ρόλο στην άμυνα της ηπείρου.

Το πιο ηχηρό μήνυμα της ομιλίας του αφορούσε τη σύνδεση της αμερικανικής συνεισφοράς με τις αμυντικές δαπάνες των συμμάχων. Ο Χέγκσεθ ξεκαθάρισε ότι οι ΗΠΑ θα επανεξετάζουν το επίπεδο της συμμετοχής τους ανάλογα με το κατά πόσο κάθε χώρα τηρεί τις δεσμεύσεις της, υπογραμμίζοντας ότι η Συμμαχία δεν μπορεί να λειτουργεί μονόπλευρα και ότι η Ουάσιγκτον δεν προτίθεται να επωμίζεται δυσανάλογο βάρος για την ασφάλεια της Ευρώπης.

Οι τοποθετήσεις αυτές αποτυπώνουν τη νέα αμερικανική προσέγγιση απέναντι στο ΝΑΤΟ, με μεγαλύτερη έμφαση στον επιμερισμό των βαρών και στην ανάληψη αυξημένων ευθυνών από τα ευρωπαϊκά κράτη, σε μια περίοδο που το διεθνές περιβάλλον ασφαλείας μεταβάλλεται ραγδαία.