“Ήρεμα νερά δεν σημαίνει αδράνεια”-Αντεπίθεση Μαξίμου μετά τις επικρίσεις των πρώην πρωθυπουργών

Την ώρα που η κυβέρνηση και ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης  εντείνουν τις προσπάθειες για να διατηρήσουν στο προσκήνιο μία κυβερνητική ατζέντα καθημερινότητας, κοινωνικών παρεμβάσεων και μεταρρυθμιστικών πρωτοβουλιών, οι πρόσφατες δημόσιες τοποθετήσεις των Κώστα Καραμανλή και Αντώνη Σαμαρά, επιβεβαιώνουν πως βασικό σημείο τριβής στην σχέση της σημερινής ηγεσίας της ΝΔ με τους δύο πρώην πρωθυπουργούς παραμένει η εξωτερική πολιτική.

Απόστολος Χονδρόπουλος

Και η εκ των έσω κριτική που δέχεται το Μέγαρο Μαξίμου με αιχμή κυρίως τα ελληνοτουρκικά, εκ των πραγμάτων αμφισβητεί και το συγκριτικό πλεονέκτημα που διεκδικεί για τον εαυτό της η κυβέρνηση  προβάλλοντας με έντονα διλημματικό τρόπο ενόψει εκλογών, το γενικότερο αφήγημα πως η ίδια είναι εκείνη που εγγυάται την συνέχιση μίας σοβαρής, συνεπούς και υπεύθυνης εξωτερικής πολιτικής που ισχυροποιεί τις συμμαχίες και αυξάνει το διπλωματικό αποτύπωμα της  Ελλάδας σε μία περίοδο μεγάλης ρευστότητας μέσα σε ένα εξαιρετικά σύνθετο γεωπολιτικό περιβάλλον.

Οι αιχμές του Κώστα Καραμανλή περί αποτελεσματικότητας της πολιτικής των “ήρεμων νερών” με την Τουρκία, λίγες ημέρες μετά την σκληρή επίθεση που είχε εξαπολύσει από το βήμα της Βουλής  και ο Αντώνης Σαμαράς, ήρθαν να επιβεβαιώσουν όμως και τους συνεχιζόμενης κοινούς προβληματισμούς των δύο πρώην πρωθυπουργών ειδικά στο πεδίο των εθνικών θεμάτων.

Και μπορεί να μην αναμένεται ότι ο Κώστας Καραμανλής θα στηρίξει ευθέως ένα κόμμα του Αντώνη Σαμαρά, εφόσον εκείνος κάνει το επόμενο βήμα, το ερώτημα ωστόσο είναι εάν οι κοινές δημόσιες παρουσίες ή και οι… απουσίες τους από κομματικές εκδηλώσεις, καθώς και οι παρεμφερείς προβληματισμοί που διατυπώνουν- έστω και σε διαφορετικούς τόνους- εκλαμβάνονται από ένα τμήμα δυσαρεστημένων δεξιών ψηφοφόρων ως ένδειξη συμπόρευσης;

Και κατά πόσο αυτό θα μπορούσε να αποτυπωθεί και στις εκλογές που ο κ. Μητσοτάκης επανέλαβε και χθες ότι θα γίνουν το 2027, εφόσον συμμετέχει σε αυτές κόμμα του κ. Σαμαρά.

Ζητούν άμεση διπλωματική κινητοποίηση 

Οι πληροφορίες για το νομοσχέδιο που φέρεται να προετοιμάζει η Τουρκία για την “γαλάζια πατρίδα” συνιστούν το νέο πεδίο τριβής μεταξύ της κυβερνητικής ηγεσίας και των δύο πρώην πρωθυπουργών, οι οποίοι ζητούν άμεση και έγκαιρη διπλωματική κινητοποίηση της χώρας. 

Σύμφωνα με τον Κώστα Καραμανλή,  “ήρθε η ώρα να καταδειχθεί πλέον σε εταίρους και συμμάχους, ακόμα και με μια διαρκή εκστρατεία δημόσιας διπλωματίας και με τρόπο επίμονο και σαφή, το αδιανόητο των τουρκικών βλέψεων και το μέγεθος της τουρκικής επεκτατικότητας και επιθετικότητας”.

Από την πλευρά του ο Αντώνης Σαμαράς ανέφερε πως η Ελλάδα πρέπει να κινηθεί σε όλα τα φόρα και με όλες τις δυνατές συμμαχίες της πριν η Τουρκία νομοθετήσει, προειδοποιώντας ότι πρέπει να προλάβουμε πριν να είναι αργά. Ζήτησε μάλιστα και πρωτοβουλίες ειδικά στην Ε.Ε, ενόψει προφανώς και της επόμενης Συνόδου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου που είναι προγραμματισμένη για τις 18 και 19 Ιουνίου.

Από την πλευρά της η κυβέρνηση δηλώνει σε ετοιμότητα εν αναμονή του  περιεχομένου που θα έχει το εν λόγω νομοθέτημα και διαμηνύει πως δεν θα προβεί σε σχόλια επί τη βάσει πληροφοριών, αλλά θα κινηθεί με βάση το περιεχόμενο.

Η έμμεση απάντηση Μαρινάκη 

Έστω και χωρίς να κατονομάσει τους δύο πρώην πρωθυπουργούς, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Π. Μαρινάκης απάντησε χθες στις παραινέσεις για άμεση αντίδραση λέγοντας πως “το να παρουσιάζουμε τα όπλα μας πριν καλά -καλά δούμε τι θα ψηφιστεί μόνο και μόνο για να είμαστε συμπαθείς στον κόσμο και να “αγκαλιάσουμε” κάποια ακροατήρια δεν μας κάνει εθνικά υπεύθυνους”. 

“Εμείς είμαστε η κυβέρνηση του τόπου, εκπροσωπούμε το σύνολο των πολιτών και είμαστε εδώ για να υπερασπιζόμαστε τα εθνικά συμφέροντα και όχι για να γινόμαστε δημοφιλείς. Θέλουμε να έχουμε αποδοχή λόγω των αποτελεσμάτων μας, όχι λόγω της ρητορικής”, δήλωσε ο κ. Μαρινάκης (Open).

Τα μηνύματα του υπουργού Εξωτερικών 

Ο υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης έχει δηλώσει πως “η ελληνική κυβέρνηση έχει πάντοτε έτοιμα τα σενάρια για οτιδήποτε”, ενώ σύμφωνα και με την εκπρόσωπο του υπουργείου Εξωτερικών, “έχουμε προετοιμαστεί για όλα τα δυνατά σενάρια και θα προβούμε, αναλόγως του περιεχομένου του νομοσχεδίου, στις προσήκουσες αντιδράσεις και ενέργειες.”

Ο υπουργός Εξωτερικών έχει τονίσει παράλληλα πως “η οποιαδήποτε μονομερής ενέργεια δεν θα έχει κανένα έρεισμα, ούτε θα έχει κάποια εξωστρέφεια”, ο ίδιος ωστόσο έχει εκτιμήσει  ότι “παρά ταύτα, εάν υπάρξει οποιαδήποτε απόπειρα, είναι προφανές ότι θα δημιουργηθεί ένταση”. 

Η δημόσια τοποθέτηση του κ. Γεραπετρίτη ότι εάν η Τουρκία υλοποιήσει τις εξαγγελίες της δεν αποκλείεται η κλιμάκωση της έντασης, αναδείχθηκε από τον κ. Σαμαρά ως παραδοχή ότι αυτή η πολιτική απέτυχε.   

Σε “σημαντικό σταυροδρόμι” ο ελληνοτουρκικός διάλογος 

Η αμφισβήτηση της αποτελεσματικότητας της τριετούς πολιτικής των “ήρεμων νερών”  έρχεται σε μια στιγμή που ο ελληνοτουρκικός διάλογος φαίνεται να βρίσκεται σε ένα “σημαντικό σταυροδρόμι”, κατά παραδοχή και του ίδιου κ. Γεραπετρίτη.

Σε περίπου ενάμιση μήνα, στις 7-8 Ιουλίου, θα πραγματοποιηθεί στην Άγκυρα και η Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ από το περιθώριο της οποίας είχε ξεκινήσει, το καλοκαίρι του 2023, στο Βίλνιους της Λιθουανίας, η προσπάθεια αναθέρμανσης του ελληνοτουρκικού διαλόγου. Μένει να φανεί το επόμενο διάστημα εάν μπορεί να υπάρξει κάποια συνάντηση των δύο ηγετών στο περιθώριο της Συνόδου, όπως είχε συμβεί προηγούμενα χρόνια.

“Και ξέρετε από λόγια χορτάσαμε. Όχι, δεν επιφυλασσόμαστε. Περιμένουμε να δούμε τι ακριβώς θα γίνει, γιατί υπάρχουν διάφορες φωνές στην Τουρκία, έχουμε όλα τα όπλα στη φαρέτρα μας. Έχουμε αποδείξει ότι δεν είμαστε η Κυβέρνηση που λέει πολλά, αλλά είμαστε η Κυβέρνηση που κάνει πολλά και ουσιαστικά”.

Τους προβληματισμούς όσον αφορά την αποτελεσματικότητα της πολιτικής των “ήρεμων νερών” αναμφισβήτητα ενισχύει και η πρόσφατη δήλωση του υπουργού Εθνικής Άμυνας, Νίκου Δένδια πως ο ίδιος δεν ανήκει σε αυτούς που έχουν πιστέψει το αφήγημα των  “ήρεμων νερών”.

Η κυβέρνηση πάντως, παρά το σημείο καμπής στο οποίο βρίσκεται ο ελληνοτουρκικός διάλογος, επιμένει πως έχει φέρει έως σήμερα απτά αποτελέσματα όσον αφορά την αποκατάσταση διαύλων επικοινωνίας και σε ανώτατο επίπεδο, τον δραστικό περιορισμό των παραβιάσεων, την βελτίωση της συνεργασίας στο μεταναστευτικό και την πρόοδο σε πτυχές της θετικής ατζέντας η οποία συνδέεται με τα ζητήματα χαμηλής πολιτικής, κυρίως οικονομία, εμπόριο, επενδύσεις.

Όπως λένε στο Μαξίμου, τα «ήρεμα νερά»  υπάρχουν για να δυναμώνει η θέση της Ελλάδας, να προχωράμε πιο μπροστά, να βρίσκουμε δρόμους, και αν καταφέρουμε να λύσουμε τα προβλήματά μας. 

“Ήρεμα νερά” δεν σημαίνει αδράνεια” 

«Ήρεμα νερά» δεν σημαίνει αδράνεια. Δυστυχώς η αδράνεια είναι πάντοτε οπισθοδρόμηση. Κάθε φορά που προσπαθούμε να συντηρήσουμε μια κατάσταση, με την ελπίδα ότι δεν θα υπάρχει υποβάθμιση, πάντοτε βρισκόμαστε σε μια χειρότερη θέση. Χρειάζεται μια γνήσια ενεργητική πολιτική. Και η πολιτική αυτή υπήρξε την τελευταία τριετία, σημειώνουν επίσης συνεργάτες του κ. Μητσοτάκη.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος απάντησε χθες ότι “δεν είναι αυτοσκοπός, ούτε σημαίνει ότι, επειδή επιδιώκουμε μία φάση διαλόγου με το τον γείτονά μας, ότι είμαστε αφελείς, ούτε καν υποχωρούμε”. 

“Όλα αυτά είναι σαφή και τα έχουμε αποδείξει. Αλλά αν κάποιοι έχουν διαφορετική άποψη, πρέπει αυτή τη διαφορετική άποψη, και δεν αναφέρομαι ούτε στον κ. Σαμαρά ούτε στον κ. Καραμανλή, οποιοσδήποτε το λέει, να το συνοδεύσει με μία συγκεκριμένη στρατηγική”, σημείωσε ο κ. Μαρινάκης. 

“Επιδιώκουμε να συνομιλούμε χωρίς να υποχωρούμε”

” Δεν διαπραγματευόμαστε το οτιδήποτε συνιστά ζήτημα κυριαρχίας ή «κόκκινων» γραμμών ή κυριαρχικών δικαιωμάτων. Και ναι, επιδιώκουμε να συνομιλούμε, χωρίς να υποχωρούμε. Αυτό είναι μία καθαρή θέση, που θεωρώ ότι ενισχύει τη χώρα. Η όποια άλλη θέση, για να έχει αρχή, μέση και τέλος, πρέπει να περιγραφεί.”, πρόσθεσε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος.

Το Μέγαρο Μαξίμου απαντά στην κριτική που δέχεται στο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής διαμηνύοντας ότι οι πολίτες ” μπορούν να έχουν εμπιστοσύνη σε μια κυβέρνηση που δεν θέλει να ανέβει πρόσκαιρα δημοσκοπικά, χρησιμοποιώντας ψευτοπατριωτικές «κορώνες», αλλά να προχωράει η χώρα και να μεγαλώνει ουσιαστικά πάνω σε στέρεα βήματα”, όπως λένε  συνεργάτες του πρωθυπουργού.

Οι ίδιοι μάλιστα αντιτείνουν μεταξύ άλλων πως ο κ. Μητσοτάκης είναι ο πρώτος πρωθυπουργός που 30 χρόνια μετά έθεσε θέμα άρσης του  casus belli σε συγκεκριμένα ζητήματα, καθώς και ότι “όλοι ήθελαν να πάμε στα 12 ναυτικά μίλια στο Ιόνιο, αλλά επί Μητσοτάκη πήγαμε και όλοι ήθελαν ΑΟΖ με την Ιταλία και την Αίγυπτο ή Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό, αλλά επί κυβέρνησης Μητσοτάκη έγιναν αυτά”.