Μία έκθεση -κόλαφος του Ελεγκτικού Συνεδρίου για το Δημόσιο…

Από τα μέσα της δεκαετίας του ’90 ο στόχος για την εκ βάθρων αλλαγή της λειτουργίας του Δημοσίου με χαρακτηριστικά παραγωγικότητας, αποτελεσματικότητας, χρηστής διαχείρισης και λογοδοσίας επισημαίνεται διαρκώς. Ήταν κεντρική επιδίωξη στο αφήγημα των κυβερνήσεων του Κ. Σημίτη περί εκσυγχρονισμού, όπως και στο φιλόδοξο σχέδιο εκείνων του Κ. Καραμανλή περί επανίδρυσης του κράτους.

Ακολούθησαν τα τρία μνημόνια που αποστέρησαν πόρους με την τρόϊκα θα διατάσσει τον περιορισμό κάθε δραστηριότητας του Κράτους, ωστόσο, πλέον, έχουμε εισέλθει στον κόσμο της ψηφιοποίησης και ως εκ τούτου θα ανέμενε κανείς πώς μετά από τριάντα χρόνια τα πράγματα θα ήταν αρκετά διαφορετικά.

Δυστυχώς, η έκθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου για την πρόοδο σχετικά με τα Συστήματα Ελέγχου στους φορείς του Δημοσίου αποκαλύπτει μία ζοφερή κατάσταση, η οποία πόρρω απέχει από τα περί “επιτελικού κράτους”. Αποκαλύπτει ένα Δημόσιο “ξέφραγο”, σπάταλο και αναποτελεσματικό.

Σταχυολογώ:

• Μόλις το 19% των φορέων διαθέτει λειτουργικά ολοκληρωμένα ΣΕΕ με επαρκή
  χαρτογράφηση διαδικασιών, κινδύνων και δικλίδων σε ποσοστό άνω του 50% και με
  στελεχωμένη Μονάδα Εσωτερικού Ελέγχου (ΜΕΕ) ή πλήρη ανάθεση της λειτουργίας
  του εσωτερικού ελέγχου σε εξωτερικό συνεργάτη. Αντιθέτως, το 81% των φορέων
  δεν πληροί τα ανωτέρω κριτήρια, γεγονός που καταδεικνύει ότι τα ΣΕΕ παραμένουν
  σε πρώιμο και λειτουργικά ανεπαρκές στάδιο ανάπτυξης.

• Διαπιστώθηκε ότι η πλειονότητα των φορέων του Δημοσίου Τομέα (ΦΔΤ) σε
  ποσοστό που ανέρχεται περίπου στο 68 % έχει καταγράψει λιγότερες από τις μισές
  διαδικασίες. Μόλις το 9,43% των φορέων έχει προβεί σε πλήρη καταγραφή.
  Ειδικότερα, τη χαμηλότερη επίδοση στην καταγραφή των διαδικασιών εμφανίζουν οι
  φορείς της Κεντρικής Διοίκησης, ενώ τα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα (ΑΕΙ) και τα νοσοκομεία παρουσιάζουν το υψηλότερο ποσοστό στην ολοκλήρωση καταγραφής των
  διαδικασιών τους.

• Σημαντικό ποσοστό των φορέων αντιμετωπίζει τη σύσταση Μονάδας
  Εσωτερικού Ελέγχου (ΜΕΕ) ως τυπική εκ του νόμου υποχρέωση, χωρίς ουσιαστική
  εφαρμογή («tick the box»). Περίπου το 32% των φορέων που συστήνουν τις ΜΕΕ δεν
  έχει μεριμνήσει για τη στελέχωσή τους. Συγκεκριμένα, υψηλή συχνότητα μη
  στελέχωσης παρουσιάζεται στους ΟΤΑ Α’ βαθμού( 43%), τα Νοσοκομεία(25%), τα
  ΝΠΔΔ (50%) και τα ΝΠΙΔ (29%), γεγονός που υποδηλώνει την υιοθέτηση μιας κατ’
  επίφαση συμμόρφωσης χωρίς την απαιτούμενη λειτουργική υποστήριξη.

• Διαπιστώθηκε ότι: α) κατά την κατάρτιση των Ετήσιων Προγραμμάτων Εργασιών
  σύμφωνα με την παρ. 2β του άρθρ. 10 του ν.4795/21 δεν λαμβάνονται υπόψη οι
  στρατηγικές και επιχειρησιακές προτεραιότητες των φορέων, ούτε η αξιολόγηση
  των κινδύνων που τους απειλούν και β) μεγάλο μέρος των Μονάδων Εσωτερικού Ελέγχου ανεξαρτήτως της χρήσης ή μη εξωτερικών συνεργατών δεν ασκεί τις αρμοδιότητες που αφορούν την εκτέλεση των προϋπολογισμών των φορέων και δεν ελέγχει την αξιοπιστία της
  κατάρτισης των οικονομικών και μη αναφορών

• Η συντριπτική πλειονότητα των φορέων (90%) ανέθεσε τα σχετικά έργα, μέσω
  της διαδικασίας της απευθείας ανάθεσης. Περίπου το 16% των φορέων δεν
  αιτιολόγησαν επαρκώς τους λόγους που οδήγησαν στην επιλογή αυτή. Από πλευράς
  αξίας των συμβάσεων το 85% (περίπου 7,6 εκατ. ευρώ) της συνολικής αξίας των 8,9
  εκατ. ευρώ ανατέθηκε με απευθείας ανάθεση, ενώ το 65,5% του πλήθους και της
  αξίας των συμβάσεων συγκεντρώθηκε στους οκτώ πρώτους αναδόχους, οι οποίοι
  έχουν αναλάβει έργα σε όλη την επικράτεια. Διαπιστώθηκε,δε, ότι επί συνόλου 152 εκθέσεων που εκδόθηκαν από εξωτερικούς συνεργάτες δεν διατυπώθηκε καμία αρνητική γνώμη για τη συνολική επάρκεια των ΣΕΕ.

Τα συμπεράσματα δικά σας, μιας και πολλή κουβέντα γίνεται εσχάτως περί παραγωγικότητας και αποτελεσματικότητας…