Η κρίσιμη απόφαση των πιλότων στην πτήση προς Μόναχο-Τι προβλέπουν τα πρωτόκολλα-Το παράδειγμα της 1549

Το να επιστρέψει ένα αεροσκάφος λίγα λεπτά μετά την απογείωσή του στο αεροδρόμιο και να πρέπει να εκκενωθεί άμεσα για λόγους ασφαλείας σίγουρα δεν είναι μία ευχάριστη συνθήκη. Στην πτήση της Δευτέρας της Lufthansa για Μόναχο (από Αθήνα) χρειάστηκε να συμβεί. Και όταν αυτή η ανάγκη παρίσταται, μία σειρά από λεπτομέρειες πρέπει να τακτοποιηθούν με ακρίβεια για να αποφευχθούν τα χειρότερα.

Νίκος Γιαννόπουλος

Η εν λόγω περίπτωση φαίνεται ότι ήταν απλή. Οι πιλότοι αντιλήφθηκαν ότι ο ένας από τους κινητήρες είχε πάρει φωτιά και αποφάσισαν άμεσα επιστροφή στο αεροδρόμιο “Ελευθέριος Βενιζέλος”.

Οι κυβερνήτες παίρνουν ανάλογες αποφάσεις όταν κρίνουν ότι η πτήση δεν μπορεί να συνεχιστεί με ασφάλεια. Εν προκειμένω έκριναν ότι είχαν τον απαραίτητο χρόνο να επιστρέψουν στο αεροδρόμιο και να προσγειωθούν με ασφάλεια έτσι ώστε στη συνέχεια να ενεργοποιηθεί το πρωτόκολλο εκκένωσης.

Σε πιο οριακές περιπτώσεις, και αν δεν υπάρχει κοντά προσβάσιμο αεροδρόμιο, οι κυβερνήτες μπορεί να προχωρήσουν σε αναγκαστική προσγείωση ή σε επιχείρηση προσθαλάσσωσης.

Θυμηθείτε αυτό:  

Στις 15 Ιανουαρίου του 2009, ο κυβερνήτης της πτήσης 1549 της US Airways πήρε την απόφαση και προσθαλάσσωσε το αεροπλάνο (ένα Αirbus A320) στον ποταμό Χάντσον της Νέας Υόρκης.

Λίγο μετά την απογείωση από το αεροδρόμιο, το αεροσκάφος συγκρούστηκε με σμήνος χήνων του Καναδά, γεγονός που προκάλεσε απώλεια ισχύος και στους δύο κινητήρες. Ο κυβερνήτης, Chesley Sullenberger, αποφάσισε να μην επιστρέψει στο αεροδρόμιο και επέλεξε προσθαλάσσωση στον ποταμό Χάντσον, κοντά στο Μανχάταν. Όλοι οι επιβάτες και το πλήρωμα διασώθηκαν μέσα σε λίγα λεπτά από πλοιάρια και υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης.

Κατά την εκπαίδευσή τους οι πιλότοι έχουν μάθει να αξιολογούν τρία στοιχεία άμεσα. Αν το αεροσκάφος μπορεί να συνεχίσει να πετάει ελεγχόμενα, αν υπάρχει χρόνος για ανάκαμψη και αν η παραμονή εντός του αεροσκάφους είναι ασφαλέστερη από την έξοδο.

Αν η απάντηση στο τελευταίο ερώτημα είναι όχι, αρχίσει η διαδικασία προσγείωσης και εγκατάλειψης του αεροσκάφους, πάντα έχοντας ως προτεραιότητα τη σωτηρία ανθρώπινων ζωών εντός αεροσκάφους αλλά και στο έδαφος.

Τα πρωτόκολλα πρέπει τότε να ακολοθούνται αυστηρά και κυρίως γρήγορα. Οι πιλότοι σταματούν το αεροσκάφος, σβήνουν κινητήρες, ενεργοποιούν συστήματα πυρόσβεσης αν χρειάζεται, ειδοποιούν πύργο και υπηρεσίες διάσωσης και αξιολογούν ποιες έξοδοι είναι ασφαλείς. Εν τω μεταξύ υπηρεσίες του αεροδρομίου υποδοχής έχουν ήδη σπεύσει.

Το πλήρωμα καμπίνας αξιολογεί επίσης τις εξόδους (κοιτά αν υπάρχουν έξω από αυτές καύσιμα, νερά ή συντρίμμια). Εν συνεχεία ανοίγουν οι πόρτες κα αναπτύσσονται οι φουσκωτές τσουλήθρες όπως έγινε τη Δευτέρα στο αεροπλάνο της Lufthansa.

Oι αεροσυνοδοί αναλαμβάνουν να διαχειριστούν τυχόν πανικό των επιβατών δίνοντας σύντομα εντολές, κυρίως σε ότι αφορά την ταχύτητα. Τη Δευτέρα στους επιβάτες της πτήσης για Μόναχο επετράπη να πάρουν και τις αποσκευές τους από τα ντουλάπια. Σε άλλες περίπτώσεις μπορεί να κριθεί ότι δεν υπάρχει χρόνος ούτε καν γι’ αυτό.

Το πλήρωμα αποχωρεί τελευταίο αφού ελέγξει το αεροπλάνο και αφού βεβαιωθεί ότι δεν υπάρχει άλλος επιβάτης εντός του αεροσκάφους.

Οι εταιρίες έχουν την υποχρεώση να εκπαιδεύουν τα πληρώματά τους για τις ακόλουθες καταστάσεις: φωτιά καμπίνας, καπνό, ανατροπή αεροσκάφους, νυχτερινή εκκένωση, προσθαλάσσωση, πανικό επιβατών. Η ταχύτητα της αντίδρασης είναι σχεδόν πάντα το σημείο-κλειδί στην αντιμετώπιση αυτών των καταστάσεων.

Τη Δευτέρα το πλήρωμα, πιλότοι και συνοδοί, έκαναν την καλύτερη δυνατή δουλειά σε μία περίπτωση όχι ακραίας δυσκολίας. Ο επαγγελματισμός όμως απέτρεψε τα χειρότερα.  Υπήρξαν μόνο τρεις επιπόλαιοι τραυματισμοί κατά τη διαδικασία εκκένωσης.