Ο επικίνδυνος πειρασμός για πρόωρες κάλπες…

Αν πάρει κανείς “τοις μετρητοίς” όσα διαρρήδην δηλώνει σε κάθε ευκαιρία ο πρωθυπουργός, θέμα πρόωρων εκλογών δεν υφίσταται. Σε πολύ πρόσφατη συνέντευξή του (iefimerida) ο Κυριάκος Μητσοτάκης έκανε ένα βήμα περισσότερο: εξήγησε πόσο αναντίστοιχος ως προς την πολεμική συγκυρία και αφερέγγυος ως προς το δίλημμα της σταθερότητα που έχει θέσει θα ήταν εάν εκμεταλευόταν τις διεθνείς συνθήκες και την δημοσκοπική ανάκαμψη για να οδηγήσει την χώρα στις κάλπες.

“Εάν το βασικό μας επιχείρημα σήμερα είναι ότι η πολιτική σταθερότητα αποτελεί συγκριτικό πλεονέκτημα στη χώρα, πως θα οδηγήσω τη χώρα στους επόμενους μήνες σε πρόωρες εκλογές, διακινδυνεύοντας ακριβώς αυτό το επιχείρημα, το οποίο πράγματι δείχνει στους πολίτες ότι αυτή η κυβέρνηση μπορεί γρήγορα να πάρει αποφάσεις και να δράσει προς όφελος των Ελλήνων πολιτών”, τόνισε.

Όταν η Ευρώπη έχει αρχίσει να συζητά την πιθανότητα εκτός από τις υπέρογκες αυξήσεις στα καύσιμα να αντιμετωπίσει και πρόβλημα επάρκειας, όταν η Κομισιόν διαμηνύει ότι δεν πρόκειται να θέσει σε εφαρμογή την ρήτρα διαφυγής για να ξοδευτούν εκτός δημοσιονομικού κανόνα λόγω πολέμου, κι όταν κανείς δεν μπορεί να προβλέψει την διάρκεια και τις ακόμα πιό σοβαρές συνέπειες της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, η πρόωρη προσφυγή στις κάλπες θα εξέπεμπε τυχοδιωκτισμό μαζί με ηττοπάθεια. Κάτι σαν “αφού ίσως να μην μπορούσε να πάρουμε αυτοδυναμία αργότερα, ας την εκβιάσουμε τώρα”.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης κατόρθωσε αυτά τα χρόνια να προβάλλει προφίλ ικανού διαχειριστή, θεματοφύλακα των κανόνων λειτουργίας του πολιτικού συστήματος σε πλήρεις κυβερνητικούς- εκλογικούς κύκλους, και κήνσορα της πολιτικής σταθερότητας. Αυτά θα διαλυθούν αμέσως την στιγμή που θα επικαλεστεί την κρισιμότητα των περιστάσεων για να προκηρύξει πρόωρες κάλπες.

Θα κατηγορηθεί ότι δεν μπορεί να διαχειριστεί την κρίση, ότι παραβιάζει την κανονικότητα που διαφημίζει και θέτει σε κίνδυνο την σταθερότητα σε ένα περιβάλλον που δεν φαίνεται ικανό να εξασφαλίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση. Οι κυβερνήσεις συνεργασίας δεν είναι αποτελεσματικές, έχει πει, άρα δεν μπορούν να αποτελούν στόχο του. Πέραν του ότι δεν διαφαίνεται κάποιος κυβερνητικός εταίρος σε ένα τέτοιο εγχείρημα.

Η κατηγορία περί πολιτικού τυχοδιωκτισμού θα αποκτήσει πρόσθετα επιχειρήματα σε μία τέτοια περίσταση, καθώς άπαντες θα συνδυάσουν τυχόν πρόωρη προσφυγή στις κάλπες με τις εξελίξεις στην υπόθεση των παρακολουθήσεων και τις αναμενόμενες νέες αποκαλύψεις στο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ. Και όλα αυτά, μαζί με την ακρίβεια που συνεχίζει να κατατρώει το οικογενειακό εισόδημα και να προκαλεί αγωνία στην μικρομεσαία επιχειρηματικότητα, θα εντείνουν την κρίση εμπιστοσύνης των πολιτών απέναντι στην κυβέρνηση και συνολικά το πολιτικό σύστημα. Ίσως προκύψουν “τέρατα” ακόμα πιό τρομακτικά απ΄ αυτά που υπολογίζουμε.

Κι ερχόμαστε στο εύλογο ερώτημα: αφού ο πρωθυπουργός διαψεύδει κατηγορηματικά, κι αφού μία τέτοια κίνηση είναι κόντρα στη λογική και θα πρόδιδε τάσεις πολιτικής απόδρασης, τότε ποιοί και γιατί βάζουν τις τελευταίες μέρες στο τραπέζι τα σενάρια πρόωρων εκλογών;

Δεν πρόκειται, φυσικά, για κάποια πλεκτάνη των μέσων ενημέρωσης. Είναι γνωστό τοις πάσι ότι οι πολιτικοί συντάκτες μεταφέρουν κλίμα και είναι επίσης γνωστό πώς είναι κορυφαίοι υπουργοί που περιφέρονται δηλώνοντας ότι οι σχετικές εισηγήσεις τους έχουν φθάσει στο Μέγαρο Μαξίμου. Δεν είναι, δε, εφημερίδες και ιστότοποι με αντιπολιτευτικό πρόσημο αυτά τα μέσα που αναφέρουν ότι “για πρώτη φορά ο πρωθυπουργός ακούει τα σχετικά σενάρια”. Το αντίθετο, έγκριτα μέσα είναι και φίλα προσκείμενα.

Μία εύκολη εξήγηση θα ήταν ότι η κυβέρνηση επιδιώκει να ισορροπεί μεταξύ των προωθυπουργικών διαψεύσεων και αυτών των σεναρίων με σκοπό να συσπειρώνει την εκλογική της βάση και ταυτόχρονα να κρατά ανοικτά όλα τα ενδεχόμενα ανάλογα με την εξέλιξη των πραγμάτων.

Και ακόμα να δείχνει έμμεσα προς την πλευρά της αντιπολίτευσης, ώστε να προκαλεί σύγκριση ανάμεσα στο ισχυρό προφίλ διακυβέρνησης του πρωθυπουργού και στο κατακερματισμένο τοπίο της κεντροαριστεράς. Επιπλέον, αυτή η αμφισημία περί πρόωρης προσφυγής στις κάλπες αποσκοπεί, ίσως, στο να διατηρεί την συνοχή του κυβερνητικού στρατοπέδου και της κοινοβουλευτικής ομάδας όπου οι “δελφινομαχίες” έχουν ξεκινήσει και η δυσαρέσκεια εντείνεται.

Αυτή η σεναριολογία, όμως, καθίσταται προβληματική έως και επικίνδυνη. Μπορεί να οδηγήσει σε φαινόμενα παραλυσίας στη λειτουργία της κυβέρνησης, όπου ήδη αρκετοί έχουν αρχίσει να περνούν περισσότερο χρόνο στις εκλογικές τους περιφέρειες απ΄ ότι στα υπουργεία και, ακόμα, αρνούνται να αναλάβουν πολιτικά ρίσκα.

Έχουμε μπει, βεβαίως, σε μακρά προεκλογική περίοδο, είτε οι κάλπες στηθούν το φθινόπωρο (σε αυτή τη χρονική στιγμή είναι αλήθεια πώς αδυνατίζει το επιχείρημα περί πρόωρης προσφυγής) είτε την άνοιξη του ’27. Επιπλέον, ο πολιτικός χάρτης δεν έχει ακόμα πλήρως διαμορφωθεί, εν αναμονή της ίδρυσης των νέων κομμάτων Τσίπρα και Καρυστιανού.

Ωστόσο, ο πρωθυπουργός και η κυβέρνηση οφείλουν να φέρουν τη χώρα κοντά στο συνταγματικό όριο εξάντλησης της περιόδου διακυβέρνησης και έως τότε να έχουν διαχειρισθεί την κρίση και όλα τα άλλα που δεν απορρέουν μόνο απ΄ αυτήν (όπως η ακρίβεια) ώστε να διεκδικήσουν τη λαϊκή εντολή με πραγματικούς κοινωνικούς, οικονομικούς και πολιτικούς όρους.

Αλλά και όλα τα σοβαρά σχετικά με εκκρεμούντα ζητήματα που αφορούν την λειτουργία των θεσμών και την λογοδοσία. Οποιαδήποτε απόκλιση απ΄ αυτό θα συνιστούσε υπεκφυγή και θα ενίσχυε τα φαινόμενα (δήθεν) αντισυστημισμού και απαξίωσης της πολιτικής. Κι αυτό καμία πρόσκαιρη νίκη δεν θα το αντιμετωπίσει.