Πώς ένα μικρό μπλε λουλούδι αλλάζει… “μαγικά” τις τύχες των Ινδών αγροτών

Μέχρι πρόσφατα, το λουλούδι butterfly pea, γνωστό στην Ινδία και ως aparajita, ήταν απλώς ένα ακόμη αναρριχώμενο φυτό στο χωριό της Nilam Brahma στο Anthaigwlao του βορειοανατολικού Άσαμ. Το φυτό αυτό ξεχωρίζει χάρη στο εντυπωσιακό μπλε άνθος του. Πριν από περίπου δύο χρόνια, η Brahma έμαθε ότι γυναίκες της περιοχής κέρδιζαν χρήματα πουλώντας τα άνθη, τα οποία χρησιμοποιούνται για τσάι ή ως μπλε χρωστική. Αποφάσισε να ακολουθήσει το παράδειγμά τους.

“Το αποτέλεσμα με εξέπληξε. Την πρώτη φορά που έβγαλα $50 από αποξηραμένα άνθη, ένιωσα σοκ. Πίστεψα πως μπορώ να ελέγξω το μέλλον μου”, δηλώνει.

Το εγχείρημα εξελίχθηκε σε μικρή επιχείρηση. «Πήρα μικρό δάνειο και επένδυσα σε ηλιακά ξηραντήρια. Αυτές οι συσκευές βοήθησαν να αποξηραίνω τα άνθη γρήγορα, διατηρώντας το χρώμα τους και ικανοποιώντας τις απαιτήσεις των αγοραστών».

Παραδοσιακά, η Ταϊλάνδη και η Ινδονησία ήταν οι βασικοί παραγωγοί και καταναλωτές του butterfly pea. Ωστόσο, η αυξανόμενη παγκόσμια ζήτηση προσελκύει τώρα Ινδούς επιχειρηματίες.

Η παγκόσμια αγορά φυσικών χρωστικών

«Η ζήτηση για φυσικές χρωστικές εκτοξεύεται», εξηγεί η Varshika Reddy, ιδρύτρια της THS Impex, εταιρείας εξαγωγής φυσικών βαφών και προσθέτων. Βασικός λόγος είναι η προτίμηση των καταναλωτών σε φυσικά συστατικά και οι αυστηρότεροι κανονισμοί σε ΗΠΑ και Ευρώπη για τα συνθετικά χρώματα τροφίμων.

Το 2021, ο αμερικανικός οργανισμός τροφίμων (FDA) ενέκρινε το butterfly pea ως πρόσθετο τροφίμων. Ωστόσο, το 2022 η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) εξέφρασε ανησυχίες για την ασφάλειά του. Σε ΕΕ και Ηνωμένο Βασίλειο, το άνθος θεωρείται «νέα τροφή» και χρειάζεται περαιτέρω έγκριση για ευρεία χρήση.

Παρά τις αβεβαιότητες, πολλοί Ινδοί επιχειρηματίες βλέπουν προοπτικές στην αγορά της χώρας τους. «Το φυτό θεωρείται ακόμα καλλωπιστικό ή φαρμακευτικό και όχι εμπορικό προϊόν», επισημαίνει η Reddy. «Δεν υπάρχει επίσημη αγορά ή τιμολόγηση, γεγονός που κάνει τους αγρότες επιφυλακτικούς».

Η ίδια συνεργάζεται με αγρότες στην Ουτάρ Πραντές, προσφέροντας συμβόλαια και πλήρη υποστήριξη σε θέματα καλλιέργειας, άρδευσης και τεχνικών παραγωγής.

Νέες επιχειρηματικές ευκαιρίες στην Ινδία

Και άλλοι στην Ινδία διακρίνουν εμπορική αξία στο butterfly pea. «Όταν το βάζεις σε ζεστό νερό γίνεται μπλε· αν προσθέσεις λεμόνι μετατρέπεται σε μοβ – ήταν μαγικό», λέει ο Nitesh Singh, από περιοχή κοντά στο Δελχί.

Ο Singh ίδρυσε το 2018 τη μάρκα Blue Tea, με στόχο να αξιοποιήσει ινδικά άνθη butterfly pea. Στην αρχή αναγκάστηκε να εισάγει λουλούδια, αφού αυτά που βρίσκονταν στην Ινδία είχαν λιγότερα πέταλα και έχαναν το χρώμα τους όταν ξηραίνονταν.

Τα τελευταία επτά χρόνια συνεργάζεται με αγρότες για να βελτιώσει ποσότητα και ποιότητα. Ξεκίνησε με πέντε αγρότες και πλέον συνεργάζεται με 600 παραγωγούς σε όλη τη χώρα. «Η εκπαίδευση και ο ποιοτικός έλεγχος είναι οι μεγαλύτερες προκλήσεις», τονίζει.

Η συλλογή των ανθέων γίνεται κυρίως από γυναίκες λόγω της δεξιοτεχνίας τους στο προσεκτικό μάζεμα χωρίς να τραυματίζεται το φυτό. Μετά τη συγκομιδή, απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή στην αποξήρανση – ειδικά στη θερμοκρασία – ώστε να διατηρούνται οι ιδιότητες του άνθους.

Οι αγρότες ξεκινούν τη διαδικασία ξήρανσης πριν παραδώσουν τα άνθη στη Blue Tea, όπου γίνεται περαιτέρω έλεγχος υγρασίας και τελική επεξεργασία σε χαμηλές θερμοκρασίες για διατήρηση της ποιότητας.

Υγεία, έρευνα και κοινωνική αλλαγή

Πέρα από το εντυπωσιακό χρώμα, υπάρχουν ενδείξεις ότι το butterfly pea έχει οφέλη για την υγεία – αλλά απαιτείται περαιτέρω έρευνα. «Διαπιστώσαμε ότι ελάχιστες μελέτες είχαν επικεντρωθεί στο butterfly pea παρά τις ισχυρές λειτουργικές του ιδιότητες», λέει η V Supriya, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Sri Ramachandra Institute of Higher Education and Research, στη Tσενάι.

Σε μικρή μελέτη που έκανε σε άτομα με προδιαβήτη, όσοι κατανάλωσαν τσάι από butterfly pea παρουσίασαν καλύτερο έλεγχο σακχάρου σε σύγκριση με όσους δεν το έκαναν. «Το butterfly pea είχε παραμεληθεί. Τώρα όμως, με νέα δεδομένα – ειδικά από ανθρώπινες δοκιμές – τα πιθανά οφέλη υγείας ίσως το κάνουν πολύ δημοφιλές», σημειώνει.

Pushpal Biswas, μικροκαλλιεργητής στη Bengal Δυτική Βεγγάλη, γνώρισε το φυτό μέσω της Blue Tea. «Καλλιεργούσα ρύζι και λαχανικά αλλά συχνά είχα απώλειες λόγω αδιάθετων προϊόντων», αναφέρει.

Τα τελευταία επτά χρόνια η ζωή του άλλαξε χάρη στη νέα καλλιέργεια. «Με επιστημονικές μεθόδους, η παραγωγή μου αυξήθηκε από 50kg σε 80kg· με τα κέρδη νοίκιασα επιπλέον γη και σταδιακά ανέβηκε τόσο η παραγωγή όσο και το εισόδημά μου».

Σε πολλές κοινότητες της Ινδίας, το butterfly pea έχει δημιουργήσει ένα δίκτυο αγροτών, μια “οικογενειακή” επιχείρηση που αλλάζει ζωές.

“Τα τελευταία χρόνια πολλοί από τα γύρω χωριά συμμετέχουν πλέον στην καλλιέργεια”, λέει ο Biswas. “Δεν είναι απλά γεωργία πια — είναι δίκτυο, κοινότητα, οικογένεια επιχειρηματιών”.

Πηγή: bbc.com