Όταν η εξιδανίκευση της ζωής των άλλων μέσα από τα social media γίνεται τοξική… Τεχνικές απεγκλωβισμού

Σύμφωνα με τη Sanam Hafeez, PsyD, νευροψυχολόγο και διευθύντρια του Comprehend The Mind στη Νέα Υόρκη, όλοι μας -σε κάποιο βαθμό και κάποια στιγμή- συγκρίνουμε τον εαυτό μας με τους άλλους. «Είναι μέσα στο DNA μας», είπε στο self.com. «Μας απασχολεί το πώς μας βλέπει ο κόσμος». Παρατηρούμε τη ζωή των άλλων -τη δουλειά τους, την οικογένειά τους, τα ταξίδια τους- ως μέτρο σύγκρισης ή οδηγό για το πώς τα πηγαίνουμε εμείς. Αν και αυτό από μόνο του δεν είναι απαραίτητα κακό, έρευνες δείχνουν ότι συχνά πυροδοτεί αισθήματα ντροπής, ζήλιας και δυσαρέσκειας -ειδικά όταν βλέπουμε τα πάντα μέσα από το παραμορφωμένο πρίσμα των social media, όπου όλοι φαίνεται να ζουν την τέλεια ζωή.

Παρακάτω, η Dr. Hafeez μοιράζεται τρεις απλές τεχνικές που θα σε βοηθήσουν να σταματήσεις να εξιδανικεύεις τις ζωές των άλλων και να νιώσεις περισσότερη ευγνωμοσύνη για όσα ήδη έχεις.

Σκέψου τι συναισθήματα σου προκαλεί η σύγκριση

Πριν μπορέσεις να αλλάξεις το πώς σε επηρεάζει η σύγκριση, είναι σημαντικό να κατανοήσεις τι πραγματικά νιώθεις. Η Dr. Hafeez προτείνει να εξοικειωθείς με τα συναισθήματα και τις σκέψεις που προκύπτουν όταν συγκρίνεις την επιτυχία σου με εκείνη των άλλων. Η απάντηση μπορεί να φαίνεται προφανής -«είμαι απλά ζηλιάρης!»- αλλά αν ψάξεις λίγο βαθύτερα, μπορεί να ανακαλύψεις ότι αισθάνεσαι απογοήτευση, ντροπή ή κατωτερότητα.

Το να αναγνωρίσεις αυτά τα συναισθήματα -και να τα αποδεχτείς χωρίς να τα κρίνεις- είναι συχνά το πρώτο βήμα για να τα επεξεργαστείς με έναν πιο υγιή τρόπο. Μάλιστα, έρευνες δείχνουν ότι το να ονοματίζεις τα συναισθήματά σου (μια τεχνική που ονομάζεται affect labeling) μπορεί να μειώσει την έντασή τους και να τα κάνει πιο διαχειρίσιμα.

Αφού εντοπίσεις τι νιώθεις, η Dr. Hafeez προτείνει να ρωτήσεις τον εαυτό σου «γιατί;». Ίσως νομίζεις ότι ζηλεύεις την επιτυχία ενός φίλου, αλλά το πραγματικό ζήτημα να είναι η ανασφάλεια για τη δική σου πορεία ή η πίεση από τις προσδοκίες της οικογένειάς σου. Μπορεί να μεγάλωσες ακούγοντας ένα μεγαλύτερο αδερφό να αυτοκατηγορείται επειδή δεν προχωρούσε αρκετά γρήγορα, και αυτή η νοοτροπία να πέρασε και σε εσένα. Ή ίσως νιώθεις εξουθενωμένος, ανικανοποίητος ή φοβάσαι ότι δεν βρίσκεσαι στον «σωστό» δρόμο.

Σύμφωνα με τη Dr. Hafeez, η σύγκριση συνήθως δεν αφορά πραγματικά τους άλλους -αφορά το πόσο ικανοποιημένος (ή ανικανοποίητος) είσαι με τη δική σου ζωή. «Οι άλλοι απλώς κρατούν έναν καθρέφτη», λέει.

Φυσικά, δεν είναι κάθε σύγκριση ένα βαθύ συναισθηματικό τραύμα. Μερικές φορές, απλά ξέρεις τι θέλεις και νιώθεις ανυπόμονος βλέποντας τους άλλους να το πετυχαίνουν πρώτοι. Αν συμβαίνει αυτό, μπορεί να μην χρειαστείς πολύ χρόνο για αυτό το βήμα -απλώς έναν σύντομο έλεγχο πριν προχωρήσεις στην επόμενη συμβουλή.

Αναγνώρισε τις δικές σου επιτυχίες

Η δεύτερη συμβουλή της Dr. Hafeez: Σκέψου όλα τα καλά που μπορεί να παραβλέπεις όταν αξιολογείς τις επιτυχίες των άλλων. «Ίσως να μην έχεις όσα έχουν οι άλλοι, αλλά έχεις άλλα πράγματα», λέει.

Για να το πετύχεις αυτό, ίσως χρειαστεί να επαναπροσδιορίσεις ή να διευρύνεις το τι σημαίνει επιτυχία για εσένα. Αν χρησιμοποιείς διαρκώς τα κριτήρια κάποιου άλλου για να μετρήσεις τη δική σου πορεία, είναι πολύ πιθανό να εφαρμόζεις έναν ορισμό της επιτυχίας που δεν ταιριάζει στη δική σου ζωή.

Είναι απολύτως κρίσιμο να δεις τις νίκες στη δική σου ζωή -και να συνειδητοποιήσεις ότι η επιτυχία έρχεται σε πολλές διαφορετικές μορφές. Είναι τόσο εύκολο να εστιάζεις στις θετικές πτυχές της ζωής των άλλων, να αγνοείς τις δικές σου και να καταλήγεις να πιστεύεις ότι η ζωή σου είναι ένα χάος.

Χάραξε τους στόχους σου και προσπάθησε να τους πετύχεις

Σύμφωνα με την Dr. Hafeez, «το καλύτερο που μπορεί να προκύψει από την αυτοανάλυση είναι η επίλυση του προβλήματος». Έρευνες δείχνουν ότι η εύρεση λύσεων και η εφαρμογή τους μπορεί να μειώσει το άγχος και να ενισχύσει την αυτοεκτίμηση. Και το καλύτερο; Αυτή η διαδικασία αποσπά την προσοχή σου από τους άλλους και την επιστρέφει εκεί που ανήκει: σε εσένα.

Ρώτα, λοιπόν, τον εαυτό σου: «Τι είναι αυτό που με νοιάζει πραγματικά; Τι θέλω στη ζωή μου που δεν έχω αυτή τη στιγμή;» Στη συνέχεια, γράψε συγκεκριμένα βήματα που πρέπει να κάνεις για να πλησιάσεις αυτούς τους στόχους.

Για εσένα, μπορεί να είναι η παρακολούθηση ενός μαθήματος σε ένα νέο αντικείμενο ή η έναρξη μιας επιχείρησης για τη φροντίδα σκύλων. Ή ίσως, το να επιτρέψεις επιτέλους στον εαυτό σου να ξεκουραστεί, μετά από χρόνια αδιάκοπης πίεσης, πριν αποφασίσεις το επόμενο βήμα σου.

Είναι εντάξει -μάλιστα, είναι υπέροχο- αν η πορεία σου και οι επιτυχίες σου δείχνουν διαφορετικές από εκείνες των άλλων ή αν θέλεις να πας ακόμα πιο μακριά. Η επιτυχία, ή τουλάχιστον η έννοια της, έρχεται σε πολλές διαφορετικές μορφές. Είναι εύκολο να πιστεύεις ότι το γρασίδι είναι πάντα πιο πράσινο στην άλλη πλευρά, αλλά μην ξεχνάς να κοιτάξεις και να φροντίσεις τον μικρό κήπο που μεγαλώνει στη δική σου γωνιά.