Γιατί ανοίγει μία νέα επικίνδυνη σελίδα στη Μέση Ανατολή – Οι Χούθι κατέλαβαν την πόλη Μόχα

Μία νέα επικίνδυνη σελίδα ανοίγει στα δεδομένα της Μέσης Ανατολής. Οι Χούθι φέρονται να έχουν καταλάβει την, στρατηγικής σημασίας, πόλη Μόχα στις ακτές της Ερυθράς Θάλασσας. Το γεγονός αλλάζει τα δεδομένα στην Υεμένη και να φέρνει στο προσκήνιο το κρίσιμο Στενό Μπαμπ ελ-Μαντέμπ ενώ θέτει σε νέο κίνδυνο και τη ναυσιπλοΐα.

Σύμφωνα με το Αλ Τζαζίρα, η ταχεία προέλαση των ανταρτών κατά μήκος των ακτών δημιουργεί πλέον έναν άμεσο κίνδυνο για μία από τις σημαντικότερες εμπορικές θαλάσσιες οδούς του πλανήτη. Το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ συνδέει την Ερυθρά Θάλασσα με τον Κόλπο του Άντεν και αποτελεί βασικό πέρασμα για τη ναυσιπλοΐα μεταξύ Ευρώπης και Ασίας. Εάν οι Χούθι αποκτήσουν τη δυνατότητα να ασκήσουν ουσιαστικό έλεγχο ή να απειλήσουν συστηματικά την περιοχή, οι συνέπειες δεν θα περιοριστούν στην Υεμένη.

Η εξέλιξη έρχεται σε μια στιγμή κατά την οποία η ευρύτερη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή βρίσκεται σε ιδιαίτερα κρίσιμο σημείο. Οι Χούθι, οι οποίοι υποστηρίζονται από το Ιράν, επιχειρούν να εκμεταλλευτούν τη συγκυρία και να ενισχύσουν τη θέση τους στο έδαφος της Υεμένης. Η κατάληψη της Μόχα και ο έλεγχος της οδικής αρτηρίας προς την Τάιζ αποτελούν σημαντικά στρατηγικά σημεία καθώς δίνουν στην οργάνωση μεγαλύτερη πρόσβαση και επιρροή στη δυτική ακτογραμμή.

Η αντίδραση της Σαουδικής Αραβίας ήταν άμεση. Σύμφωνα με τους Χούθι, το Ριάντ πραγματοποίησε περίπου 40 αεροπορικές επιδρομές, σε συνέχεια των επιθέσεων που είχαν προηγηθεί εναντίον πετρελαϊκών εγκαταστάσεων και άλλων υποδομών στο βασίλειο. Η Σαουδική Αραβία βρίσκεται έτσι αντιμέτωπη με ένα δύσκολο δίλημμα: από τη μία πλευρά πρέπει να αποτρέψει την περαιτέρω ενίσχυση των Χούθι και, από την άλλη, να αποφύγει την επιστροφή σε έναν παρατεταμένο πόλεμο στην Υεμένη.

Αυτό ακριβώς είναι που κάνει την κατάσταση ιδιαίτερα επικίνδυνη. Μία περιορισμένη στρατιωτική σύγκρουση μπορεί εύκολα να εξελιχθεί σε γενικευμένη αναμέτρηση. Οι Χούθι διαθέτουν πυραύλους και drones και έχουν ήδη αποδείξει ότι μπορούν να απειλήσουν στόχους πολύ πέρα από τα άμεσα πεδία των μαχών. Εάν η ένταση συνεχιστεί, η ναυσιπλοΐα στην Ερυθρά Θάλασσα θα μπορούσε να βρεθεί ξανά στο στόχαστρο.

Η Ουάσιγκτον παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις. Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκονται σε συνεχή διάλογο με τη Σαουδική Αραβία και την κυβέρνηση της Υεμένης, υπογραμμίζοντας ότι βασική προτεραιότητα της Ουάσιγκτον είναι η διασφάλιση της ελευθερίας ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα. Η θέση αυτή δείχνει ότι το ζήτημα των Χούθι δεν αντιμετωπίζεται πλέον μόνο ως εσωτερική υπόθεση της Υεμένης.

Και υπάρχει ένας ακόμη παράγοντας που μπορεί να αλλάξει δραματικά την εικόνα: ταυτόχρονα με τις εξελίξεις στην Υεμένη, η ένταση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ έχει αυξηθεί. Το Ιράν υποστηρίζει ότι έχει πλήξει αμερικανικό μη επανδρωμένο σκάφος, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες αναφέρουν ότι έχουν εκτρέψει δεκάδες εμπορικά πλοία στο πλαίσιο της εκστρατείας τους κατά του Ιράν. Έτσι, δύο από τα σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα του πλανήτη, το Ορμούζ και το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, βρίσκονται ταυτόχρονα υπό πίεση.

Αυτό είναι ίσως το πιο ανησυχητικό στοιχείο της σημερινής κρίσης. Η σύγκρουση δεν εξελίσσεται πλέον σε ένα μόνο μέτωπο. Η Υεμένη, το Ιράν, η Σαουδική Αραβία και οι θαλάσσιες οδοί που συνδέουν την Ασία με την Ευρώπη έχουν αρχίσει να συνδέονται σε μία ενιαία γεωπολιτική εξίσωση.

Το ερώτημα είναι εάν οι Χούθι θα σταματήσουν στην περιοχή της Μόχα ή αν θα επιχειρήσουν να κινηθούν νοτιότερα, αυξάνοντας την πίεση προς το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ. Εάν συμβεί το δεύτερο, η Σαουδική Αραβία πιθανότατα θα βρεθεί μπροστά στην ανάγκη για ακόμη μεγαλύτερη στρατιωτική εμπλοκή. Την ίδια στιγμή, οποιαδήποτε επίθεση εναντίον εμπορικών πλοίων θα μπορούσε να προκαλέσει διεθνή αντίδραση και να φέρει τις Ηνωμένες Πολιτείες ακόμη πιο ενεργά στο συγκεκριμένο μέτωπο.

Για την ώρα, η διπλωματική λύση μοιάζει δύσκολη. Αναλυτές που μίλησαν στο Αλ Τζαζίρα εκτιμούν πως όσο συνεχίζονται οι σφοδρές συγκρούσεις, οι πιθανότητες μιας άμεσης πολιτικής συμφωνίας παραμένουν περιορισμένες. Οι Χούθι θεωρούν ότι η σημερινή συγκυρία τους προσφέρει μια μοναδική ευκαιρία να βελτιώσουν τη θέση τους, ενώ η Σαουδική Αραβία δεν μπορεί να επιτρέψει σε μία εχθρική δύναμη να αποκτήσει αποφασιστικό έλεγχο σε μια τόσο κρίσιμη περιοχή.

Το επόμενο διάστημα θα είναι καθοριστικό. Εάν η σύγκρουση παραμείνει περιορισμένη στην Υεμένη, υπάρχει περιθώριο να αναζητηθεί κάποια μορφή αποκλιμάκωσης. Εάν όμως οι Χούθι επιχειρήσουν να μετατρέψουν το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ σε εργαλείο πίεσης εναντίον της Σαουδικής Αραβίας και των συμμάχων της, τότε η Υεμένη μπορεί να γίνει το τρίτο μεγάλο θαλάσσιο μέτωπο της περιφερειακής σύγκρουσης.