Μέση Ανατολή: Ο Τραμπ παγιδευμένος σε μια κρίση χωρίς στρατηγική εξόδου – Ανάλυση Reuters

Ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ολοκληρώνει την τρίτη εβδομάδα του πολέμου με το Ιράν αντιμετωπίζοντας μια κρίση που φαίνεται να ξεφεύγει από τον έλεγχό του. Σύμφωνα με το Reuters οι παγκόσμιες τιμές ενέργειας αυξάνονται κατακόρυφα, οι Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν απομονωμένες από τους συμμάχους τους και περισσότερα στρατεύματα ετοιμάζονται για ανάπτυξη, παρά την υπόσχεσή του ότι ο πόλεμος θα ήταν μόνο μια «σύντομη εκδρομή».

O Τραμπ αποκάλεσε άλλες χώρες του ΝΑΤΟ «δειλές» επειδή αρνήθηκαν να βοηθήσουν στην ασφάλεια των Στενών του Ορμούζ και επέμεινε ότι η εκστρατεία εξελίσσεται βάσει σχεδίου. Ωστόσο, η δήλωσή του την Παρασκευή ότι η μάχη «κερδήθηκε στρατιωτικά» ήρθε σε σύγκρουση με την πραγματικότητα ενός ανυπότακτου Ιράν που στραγγαλίζει τις προμήθειες πετρελαίου και φυσικού αερίου στον Κόλπο, εξαπολύοντας παράλληλα πυραυλικές επιθέσεις σε όλη την περιοχή.

Ο Τραμπ, ο οποίος ανέλαβε καθήκοντα υποσχόμενος να κρατήσει τις ΗΠΑ μακριά από «ανόητες» στρατιωτικές επεμβάσεις, φαίνεται τώρα να μην ελέγχει ούτε το αποτέλεσμα ούτε το επικοινωνιακό κομμάτι μιας σύγκρουσης που ο ίδιος βοήθησε να ξεκινήσει. Η έλλειψη μιας σαφούς στρατηγικής εξόδου ενέχει κινδύνους τόσο για την υστεροφημία του ως προέδρου όσο και για τις πολιτικές προοπτικές του κόμματός του, καθώς οι Ρεπουμπλικάνοι αγωνίζονται να υπερασπιστούν τις οριακές πλειοψηφίες στο Κογκρέσο ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου.

«Ο Τραμπ έχτισε για τον εαυτό του ένα κουτί που ονομάζεται πόλεμος του Ιράν και δεν μπορεί να βρει πώς να βγει από αυτό», δήλωσε ο Άαρον Ντέιβιντ Μίλερ, πρώην διαπραγματευτής για τη Μέση Ανατολή σε ρεπουμπλικανικές και δημοκρατικές κυβερνήσεις. «Αυτή είναι η μεγαλύτερη πηγή απογοήτευσής του».

Ένας αξιωματούχος του Λευκού Οίκου αμφισβήτησε αυτόν τον χαρακτηρισμό, τονίζοντας ότι πολλοί από τους κορυφαίους ηγέτες του Ιράν εξοντώθηκαν σε στοχευμένες επιθέσεις, το μεγαλύτερο μέρος του ναυτικού του βυθίστηκε και το οπλοστάσιο των βαλλιστικών πυραύλων του έχει καταστραφεί σε μεγάλο βαθμό. «Αυτή ήταν μια αδιαμφισβήτητη στρατιωτική επιτυχία», δήλωσε ο αξιωματούχος.

Τα όρια της ισχύος του Τραμπ

Τα όρια της δύναμης του Τραμπ —διπλωματικά, στρατιωτικά και πολιτικά— έγιναν ιδιαίτερα εμφανή την περασμένη εβδομάδα. Αιφνιδιάστηκε από την αντίσταση των μελών του ΝΑΤΟ και άλλων ξένων εταίρων να αναπτύξουν τα ναυτικά τους για να βοηθήσουν στην ασφάλεια των Στενών του Ορμούζ, σύμφωνα με άλλον αξιωματούχο του Λευκού Οίκου.

Καθώς ο πρόεδρος δεν θέλει να φαίνεται απομονωμένος, ορισμένοι σύμβουλοι του Λευκού Οίκου τον συμβούλευσαν να βρει γρήγορα μια «διέξοδο» (off-ramp) και να θέσει όρια στο εύρος της στρατιωτικής επιχείρησης. Ωστόσο, δεν ήταν σαφές αν αυτό το επιχείρημα ήταν αρκετό για να μεταπείσει τον Τραμπ.

Κατά την άποψη ορισμένων αναλυτών, η απροθυμία των συμμάχων αντανακλά όχι μόνο τον δισταγμό τους για εμπλοκή σε έναν πόλεμο για τον οποίο δεν ερωτήθηκαν, αλλά και μια αντίδραση στην υποτίμηση των παραδοσιακών συμμαχιών των ΗΠΑ από την πλευρά του. Διαφορές άρχισαν να εμφανίζονται και με το Ισραήλ, με τον Τραμπ να επιμένει ότι δεν γνώριζε τίποτα εκ των προτέρων για την ισραηλινή επίθεση στο κοίτασμα φυσικού αερίου South Pars του Ιράν, ενώ Ισραηλινοί αξιωματούχοι δήλωσαν ότι το πλήγμα ήταν όντως συντονισμένο με τις ΗΠΑ.

Ο Τραμπ βρίσκεται τώρα σε σταυροδρόμι στην επιχείρηση “Epic Fury” (Έπος της Οργής), χωρίς σαφή ένδειξη για το ποιο μονοπάτι θα ακολουθήσει. Θα μπορούσε να τα παίξει όλα για όλα και να εντείνει την επίθεση των ΗΠΑ, ίσως ακόμη και καταλαμβάνοντας τον πετρελαϊκό κόμβο του Ιράν στο νησί Χαρκ, αλλά αυτό θα ενείχε τον κίνδυνο μιας μακροχρόνιας στρατιωτικής δέσμευσης στην οποία το αμερικανικό κοινό θα ήταν αντίθετο.

Εναλλακτικά, καθώς και οι δύο πλευρές απορρίπτουν τις διαπραγματεύσεις προς το παρόν, ο Τραμπ θα μπορούσε να κηρύξει τη νίκη και να αποχωρήσει, κάτι που θα μπορούσε να αποξενώσει τους συμμάχους στον Κόλπο, οι οποίοι θα έμεναν αντιμέτωποι με ένα πληγωμένο και εχθρικό Ιράν.

Λανθασμένοι υπολογισμοί

Από την έναρξη του πολέμου στις 28 Φεβρουαρίου, υπάρχει μια αυξανόμενη συνειδητοποίηση εντός της κυβέρνησης ότι η σύγκρουση και οι συνέπειές της θα έπρεπε να είχαν σχεδιαστεί καλύτερα. Αναλυτές λένε ότι ο μεγαλύτερος λανθασμένος υπολογισμός του Τραμπ αφορούσε το πώς θα αντιδρούσε το Ιράν σε μια σύγκρουση που θεωρεί υπαρξιακή.

Η Τεχεράνη αντέδρασε με τους εναπομείναντες πυραύλους της και έναν στόλο οπλισμένων drones, πλήττοντας γειτονικά κράτη του Κόλπου και κλείνοντας ουσιαστικά τα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου.

Καθώς η σύγκρουση τραβάει σε μάκρος, αυξάνονται τα σημάδια εκνευρισμού του Τραμπ. Τις τελευταίες ημέρες επιτέθηκε στα μέσα ενημέρωσης, προβάλλοντας αβάσιμες κατηγορίες για «προδοσία» επειδή αναφέρουν ειδήσεις που ο ίδιος θεωρεί ότι υπονομεύουν την πολεμική προσπάθεια.

«Δυσκολεύεται να ελέγξει την επικαιρότητα, όπως έχει συνηθίσει, επειδή ακόμα δεν μπορεί να εξηγήσει γιατί οδήγησε τη χώρα σε πόλεμο και τι πρόκειται να συμβεί στη συνέχεια», δήλωσε ο Μπρετ Μπρούεν, πρώην σύμβουλος εξωτερικής πολιτικής.