Μαξίμου: Άμεσα τα μέτρα για την αισχροκέρδεια-Προβληματισμός για δυσμενές σενάριο μετά τη δημοσκοπική ανάκαμψη

Οι δραματικές εξελίξεις στην Μέση Ανατολή έχουν αντίκτυπο και στο εσωτερικό της χώρας όπου η τροφοδοτούμενη από την πολεμική κρίση γεωπολιτική και οικονομική αβεβαιότητα,  επηρεάζει ήδη και τους εγχώριους πολιτικούς συσχετισμούς προς όφελος, σε αυτή τη φάση, του κυβερνώντος κόμματος.  Οι πρώτες δημοσκοπήσεις μετά την έναρξη των εχθροπραξιών αποτυπώνουν ανοδική τάση για τη ΝΔ, ως αποτέλεσμα  της ενισχυμένης ηγετικής εικόνας του πρωθυπουργού μετά την αποστολή της στρατιωτικής συνδρομής στην Κύπρο,  τις πρωτοβουλίες σε ευρωπαϊκό επίπεδο, αλλά  και εν γένει τις διεθνείς επαφές του κ. Μητσοτάκη.

Απόστολος Χονδρόπουλος

Η ανάδειξη της αυξημένης αποτρεπτικής ισχύος της Ελλάδας και το αφήγημα της σταθερότητας ως συγκριτικού πλεονεκτήματος της χώρας σε καιρούς διεθνούς αβεβαιότητας, φαίνεται να δημιουργούν- για πρώτη φορά μετά τις ευρωεκλογές του 2024- προϋποθέσεις για να απευθύνεται η ΝΔ και στο πιο δεξιό εκλογικό ακροατήριο στο οποίο καταγράφονται επί μακρόν δημοσκοπικά και οι πιο έντονες τάσεις  διαρροών.  Δεν είναι τυχαίο ότι στο Μαξίμου διαπιστώνουν αμηχανία στις πολιτικές δυνάμεις στα δεξιά του κυβερνώντος κόμματος απ’ όπου θεωρεί πως τροφοδοτούνταν ως τώρα και ένα αφήγημα  “ενδοτικότητας” για την κυβερνητική πολιτική. 

Σε πολιτικό επίπεδο, το ευνοϊκό σενάριο για την κυβέρνηση είναι η  πολεμική κρίση – που ήδη διανύει την 12η ημέρα-  να διαρκέσει λίγες εβδομάδες. Σε μια τέτοια περίπτωση ευελπιστεί πως θα δημιουργηθούν προϋποθέσεις για να κεφαλαιοποιήσει από κει και πέρα πολιτικά τα οφέλη από την βελτίωση της εικόνας της και να αυξάνει σταδιακά την συσπείρωση στη βάση της ΝΔ με ορίζοντα τις εκλογές, χωρίς να αναγκαστεί να διαχειριστεί μεγάλες οικονομικές επιπτώσεις και κυρίως ένα νέο κύμα ακρίβειας.

• Σε κάθε περίπτωση πάντως, μέσα στα προσεχή 24ωρα θα ανακοινωθούν παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση φαινομένων αισχροκέρδειας στην αγορά καυσίμων και τροφίμων, με επίκεντρο το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους. 

Θεωρείται βέβαιο ότι σε επόμενη φάση θα ακολουθήσουν και μέτρα στήριξης των νοικοκυριών εφόσον η τιμή του πετρελαίου παραμείνει για διάστημα 2-3 εβδομάδων πάνω από τα 100 δολάρια και οι επιπτώσεις, που θα γίνουν ακόμη μεγαλύτερες στα καύσιμα, φανούν και στην ηλεκτρική ενέργεια και στα καταναλωτικά αγαθά.

Εάν η ανάγκη για οικονομικές παρεμβάσεις μείνει πάντως εκεί και η κυβέρνηση δεν κληθεί να διαχειριστεί επιπτώσεις μακράς διάρκειας όσον αφορά την ακρίβεια, αλλά ενδεχομένως και τον τουρισμό και εφόσον δεν προκύψει ανάγκη για επανεξέταση πτυχών του κυβερνητικού σχεδιασμού που εξελίσσεται με ορίζοντα την ΔΕΘ και το νέο πακέτο μέτρων μόνιμου χαρακτήρα που θα ανακοινωθεί εκεί, το τελικό ισοζύγιο μετά την κρίση μπορεί να είναι και θετικό για τη ΝΔ.

Εφόσον μάλιστα το κυβερνών κόμμα συνεχίσει να κινείται ανοδικά δημοσκοπικά και επί της ουσίας για πρώτη φορά μετά από τρία χρόνια αρχίσει να καταγράφεται σε μια δημοσκοπική αφετηρία άνω του 30% που δεν καθιστά ανέφικτο τον στόχο της αυτοδυναμίας, είναι μάλλον απίθανο να μην ενταθούν στην πορεία οι εισηγήσεις προς τον πρωθυπουργό για εκλογές νωρίτερα από την άνοιξη του 2027, έστω και αν ο κυβερνητικός εκπρόσωπος διαβεβαίωσε και με φόντο τις θετικές πρώτες δημοσκοπήσεις πως η κυβέρνηση δεν θα μπει σε πειρασμό για πρόωρες εκλογές.

Το διακύβευμα είναι πάντως υπαρκτό και διαρκές και συνδέεται με την παρατεταμένη διεθνή αβεβαιότητα και την ανάγκη για πολιτική σταθερότητα ως στρατηγικό πλεονέκτημα της χώρας. Το έχει θέσει με σαφή  τρόπο και ο ίδιος ο κ. Μητσοτάκης λέγοντας πως αυτό είναι ένα δεδομένο, το οποίο θα πρέπει να απασχολήσει όλες τις πολιτικές δυνάμεις, αλλά και τον κάθε πολίτη ξεχωριστά και διαμηνύοντας ότι το κύριο μέλημα της κυβέρνησης είναι “στα αχαρτογράφητα νερά των διεθνών εξελίξεων, ο τόπος να έχει σταθερό χέρι στο τιμόνι του”. 

Από την άλλη πλευρά, το δυσμενές σενάριο που θα μπορούσε δυνητικά να επιφέρει και πολύ σημαντικό πολιτικό κόστος για την κυβέρνηση- αντισταθμίζοντας και τα οφέλη από τις πρωτοβουλίες στην άμυνα και την εξωτερική πολιτική-  είναι να υπάρξει μακρά διάρκεια της πολεμικής κρίσης, η οποία θα δημιουργήσει αυξημένες απαιτήσεις για την διαχείριση της, κυρίως στο πεδίο της ακρίβειας. 

Παρά το γεγονός ότι η κυβέρνηση διαβεβαιώνει πως έχει έτοιμο σχέδιο στήριξης της κοινωνίας, δεν είναι καθόλου βέβαιο πως η εμπειρία και τα “εργαλεία” της περιόδου μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, θα αποδειχθούν επαρκή και στην σημερινή συγκυρία. Και τούτο διότι οι συνθήκες είναι πλέον διαφορετικές πρωτίστως σε ότι αφορά τις αντοχές των Ελλήνων πολιτών.    

Η ελληνική κοινωνία δεν βρίσκεται σήμερα στην απαρχή μίας περιόδου ανατιμήσεων αλλά  έχει ήδη βιώσει μια τριετία επίμονης ακρίβειας σε προϊόντα και υπηρεσίες, η οποία έχει εξουθενώσει τα νοικοκυριά, έχει αποτελέσει βασική αιτία πολιτικής φθοράς για το κυβερνών κόμμα και  επί μακρόν ιεραρχείται από τους ίδιους τους πολίτες στην πρώτη θέση των προβλημάτων που αντιμετωπίζει η ελληνική κοινωνία  Νέο κύμα ακρίβειας θα λειτουργήσει για τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς σωρευτικά στα προηγούμενα και είναι ενδεικτικό ότι και σε δημοσκοπήσεις οι συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών εκφράζουν ανησυχία για νέες ανατιμήσεις λόγω του πολέμου στην Μέση Ανατολή.

Ακόμη και εάν επανέλθουν μέτρα όπως το fuel pass, τα διάφορα επιδόματα και η στήριξη στα τιμολόγια ρεύματος, είναι αμφίβολο εάν μπορούν να μετριάσουν τις επιπτώσεις ενός μακροχρόνιου νέου κύματος ακρίβειας σε τέτοιο βαθμό ώστε να αποφύγει η κυβέρνηση αυξημένο πολιτικό κόστος. Και είναι αναπόφευκτο εάν και όταν νέες αυξήσεις αρχίσουν να εντείνονται στα πρατήρια, στα ράφια και στους λογαριασμούς, να δεχθεί εντονότατη πλέον πολιτική και κοινωνική πίεση για να λάβει πιο δραστικά μέτρα τα οποία έχει απορρίψει έως σήμερα λόγω του υψηλού δημοσιονομικού κόστους. Τέτοια είναι η μείωση του ΦΠΑ σε βασικά καταναλωτικά αγαθά και του ΕΦΚ στα καύσιμα, κάτι που βάσει και χθεσινών δηλώσεων κυβερνητικών στελεχών, εξακολουθεί να μην βρίσκεται στο τραπέζι.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται να αναφερθεί στις ελληνικές πρωτοβουλίες σε διπλωματικό, αμυντικό και οικονομικό επίπεδο, αλλά και να δώσει το στίγμα της στάσης της χώρας μας απέναντι στην πολεμική κρίση κατά την σημερινή τακτική μηνιαία ενημερωτική συνάντηση που θα έχει στις 11 το πρωί με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Κωνσταντίνο Τασούλα.