Συνάντηση Μητσοτάκη-Ερντογάν: Ανοιχτοί δίαυλοι επικοινωνίας, επιδίωξη για ήρεμα νερά με αμετακίνητες θέσεις για το Αιγαίο

Τρία χρόνια μετά τους σεισμούς στη νότια Τουρκία, που ήταν αφορμή για έναρξη των «ήρεμων νερών» στα ελληνοτουρκικά, τα πράγματα πλέον έχουν διαφοροποιηθεί. Οι συζητήσεις που έγιναν στο πλαίσιο του πολιτικού διαλόγου, δεν οδήγησαν πουθενά.

Έτσι βασικός στόχος της συνάντησης της Τετάρτης μεταξύ του Κυριάκου Μητσοτάκη και του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν είναι να επιβεβαιωθεί ότι οι δύο πλευρές παραμένουν στην ίδια σελίδα σε ό,τι αφορά την ανάγκη ανοιχτών διαύλων επικοινωνίας, ενώ παράλληλα δεν μετακινούνται από τις βασικές θέσεις τους.

Φαίνεται ότι, πέρα από κάποια διακηρυγμένη καλή θέληση, δεν υπάρχει έδαφος για συζητήσεις.

Πρόσφατα δεν έλειψαν και οι εντάσεις κυρίως λόγω των NAVTEX που εξέδωσαν οι τουρκικές αρχές, με στόχο την επ’ αόριστον προβολή των απόψεών τους περί δικαιοδοσίας της Αγκυρας στο μισό Αιγαίο (ανατολικά του 25ου μεσημβρινού) και αποστρατιωτικοποίησης ελληνικών νησιών. 

Σχετικά με την ανακοίνωση του υπουργείου Άμυνας της Τουρκίας, το οποίο αντέδρασε στο ενδεχόμενο επέκτασης των χωρικών υδάτων της Ελλάδας στο Αιγαίο και επανέφερε τη θεωρία της «Γαλάζιας Πατρίδας», η εκτίμηση είναι ότι επρόκειτο για απάντηση στις δηλώσεις του κ. Μητσοτάκη σχετικά με τις πάγιες θέσεις που εκφράζει η Αθήνα για το συγκεκριμένο ζήτημα. Με αφορμή αυτό, όπως αναφέρουν τουρκικές πηγές, «και η Αγκυρα εξέφρασε τις δικές της θέσεις και απόψεις, χωρίς όμως να προσθέσει κάτι νέο σε σχέση με όσα υποστηρίζει εδώ και χρόνια».

Από την άλλη πλευρά η Άγκυρα ανέλαβε να μεταφέρει για κάποιες ημέρες τη μεγάλη ετήσια αεροναυτική άσκηση «Γαλάζια Πατρίδα», το όνομα της οποίας παραπέμπει στο ομώνυμο δόγμα διεκδίκησης της δικαιοδοσίας στο σύνολο της Ανατολικής Μεσογείου και του μισού Αιγαίου Πελάγους. Η άσκηση αυτή είχε προγραμματιστεί να διεξαχθεί μεταξύ 10ης και 19ης Φεβρουαρίου, ωστόσο θα γίνει σε χρόνο μεταγενέστερο.

Με δεδομένες τις εκπεφρασμένες θέσεις των δύο πλευρών την Τετάρτη, στόχος θα είναι η συνέχιση της τακτικής συνεδρίασης των τριών τρόπων επικοινωνίας ανάμεσα σε Αθήνα και Άγκυρα. Οι διαδικασίες του πολιτικού διαλόγου και της θετικής ατζέντας σε επίπεδο υφυπουργών Εξωτερικών δεν διακόπηκαν ποτέ, μετά την απόφαση για επανεκκίνησή τους τα τελευταία δυόμισι χρόνια. Ενώ πριν από λίγες εβδομάδες συμφωνήθηκε να αρχίσουν ξανά τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης (ΜΟΕ) σε επίπεδο υπουργείων Εθνικής Αμυνας, καθώς ξεπεράστηκε αυτή η περίπου τρίμηνη διακοπή τους, λόγω απόσυρσης από την τουρκική πλευρά (ως ένδειξη διαμαρτυρίας για ανάρτηση του Γενικού Επιτελείου Αεροπορίας που παρεξηγήθηκε από την Άγκυρα ως προσβλητική για τη μνήμη Τούρκων αεροπόρων που σκοτώθηκαν όταν συνετρίβη το C-130 που τους μετέφερε).

Παράλληλα, αναμένεται να συζητηθούν ζητήματα μειονοτικά και θρησκευτικά, τα οποία ενδιαφέρουν και τις δύο πλευρές, με αμοιβαία αιτήματα προς επίλυση, καθώς και οι περιφερειακές και παγκόσμιες εξελίξεις.

Σε επίπεδο θετικής ατζέντας την Τετάρτη δεν αποκλείεται να γίνουν ορισμένες ακόμη προσπάθειες αύξησης του όγκου εμπορικών συναλλαγών ανάμεσα στην Ελλάδα και στην Τουρκία που, παρά τις δεσμεύσεις, παραμένει χαμηλός. Σημαντικός παραμένει, βεβαίως, ο δίαυλος ανάμεσα στους δύο υπουργούς Εξωτερικών.

Το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας θεωρείται σημαντικό βήμα για την ανάπτυξη των σχέσεων των δύο χωρών, γι’ αυτό και ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται να συνοδεύεται από πολλούς υπουργούς τους οποίους θα υποδεχθούν οι Τούρκοι ομόλογοί τους.