Παρασκήνιο-ΠΑΣΟΚ: Σύγκρουση θέσεων και στρατηγικής-Οι “καυτοί” διάλογοι Δούκα, Γερουλάνου με Ανδρουλάκη και η… ενόχληση Διαμαντοπούλου

Πέρα από τις τοποθετήσεις και τις ευθείες αντιπαραθέσεις, η χθεσινή συνεδρίαση της Πολιτικής Γραμματείας του ΠΑΣΟΚ αποκάλυψε βαθύτερες στρατηγικές διαφορές που υπερβαίνουν τις επιμέρους επιλογές. Το κόμμα φαίνεται να αναζητά ακόμα τον εσωτερικό ρυθμό του στο δρόμο για το Συνέδριο -στις 27-29 Μαρτίου-  όπου πέρα από  οργανωτικός σταθμός θα περάσει και στο πεδίο πολιτικής αποτίμησης για το συνολικό αφήγημα και την πορεία του. Η ηγεσία επιχειρεί να «κλειδώσει» το πολιτικό πλαίσιο στην προσυνεδριακή συζήτηση, επιμένοντας στην ανάγκη εξωστρέφειας και καθαρής πολιτικής ατζέντας.

Το μήνυμα Ανδρουλάκη για απομάκρυνση από εσωκομματικές  τριβές  και επιστροφή στα μεγάλα κοινωνικά ζητήματα λειτουργεί ταυτόχρονα ως προσπάθεια επαναφοράς του ελέγχου της συζήτησης αλλά και ως έμμεση απάντηση σε όσους θεωρούν ότι το κόμμα έχει εγκλωβιστεί σε έναν κύκλο χαμηλών προσδοκιών και περιορισμένης απήχησης.

Μηνύματα και  αμφισβητήσεις

Η χθεσινή ΠΓ πραγματοποιήθηκε σε κλίμα έντασης, με εμφανείς ρωγμές και ανοιχτές αντιπαραθέσεις. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επιχείρησε να κλείσει τη συζήτηση περί εσωστρέφειας,  επιμένοντας ότι ένα συνέδριο αποκτά πολιτικό βάρος μόνο όταν στηρίζεται στον διάλογο και την εξωστρέφεια.

• Νίκος Ανδρουλάκης: «Σταματήστε τα επιμέρους ζητήματα. Δεν αφορούν την κοινωνία. Μπορεί να αφορούν κάποιους από εσάς, δεν αφορούν την κοινωνία. Την κοινωνία την αφορούν τα λιμάνια, η ενέργειά , η παιδεία, η υγεία».

Η αιχμή Ανδρουλάκη στόχευε στην επαναφορά της συζήτησης στα μεγάλα κοινωνικά ζητήματα και να αποσυνδέσει το Συνέδριο από εσωκομματικές τριβές. Ταυτόχρονα, όμως εμφανίζονται σαφείς φωνές που ζητούν ανανέωση στρατηγικής, στο φόντο των δημοσκοπικών ποσοστών και των κινήσεων για το ρόλο του κόμματος στο προοδευτικό μέτωπο.

Ανοιχτές βολές Δούκα

Ο Χάρης Δούκας στη χθεσινή παρέμβαση του δεν περιορίστηκε σε κριτική τακτικής. Άνοιξε μετωπικά τη συζήτηση, εκφράζοντας ευθέως την ανησυχία του για την πορεία του κόμματος και αμφισβητώντας τη μέχρι σήμερα στρατηγική.   

• Χάρης Δούκας: «Θέλω να είμαστε ειλικρινείς μεταξύ μας συντρόφισσες και σύντροφοι. Η στρατηγική μας ως τώρα απέτυχε. Ο στόχος της πρώτης θέσης απομακρύνεται».
  Και προσέθεσε: «Σε κάθε περίπτωση, θέλω να καταθέσω τη διαφωνία μου για την έως τώρα πορεία μας. Και να προτείνω να υπάρξει σήμερα σχέδιο απόφασης για την αλλαγή στρατηγικής, σε μία νέα νικηφόρα κατεύθυνση».

Η τοποθέτηση του ερμηνεύεται από στελέχη της Χαριλάου Τρικούπη ως ευθεία πολιτική διαφοροποίηση, με στόχο να τεθεί ζήτημα κατεύθυνσης πριν παγιωθούν οι αποφάσεις του Συνεδρίου.  Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η επιμονή του για καθαρή απόφαση απέναντι σε οποιοδήποτε σενάριο συνεργασίας με τη Νέα Δημοκρατία.

Για την πλευρά Δούκα, το ζήτημα αυτό δεν είναι διαδικαστικό, αλλά βαθιά πολιτικό, καθώς θεωρεί ότι η ασάφεια υπονομεύει την αυτονομία και τη δυνατότητα του ΠΑΣΟΚ να εμφανιστεί ως εναλλακτική πρόταση εξουσίας.

Εντούτοις, στη χθεσινή συνεδρίαση, όπως μετέφεραν κομματικές πηγές, αρκετά στελέχη εξέφρασαν επιφυλάξεις για την εμμονή στο να υπάρξει σχετικό ψήφισμα.  Παράλληλα, εκφράστηκε η άποψη ότι η πρόταση του να ανοίξει τώρα μια προγραμματική συζήτηση για τον σχηματισμό κυβέρνησης είναι πρόωρη και δεν συνεισφέρει ουσιαστικά στον αγώνα που δίνει το κόμμα. 

Αποκαλυπτικός του κλίματος ήταν και ο διάλογος με τον Νίκο Ανδρουλάκη για το ζήτημα των προκριματικών που έχει θέσει ο δήμαρχος Αθηναίων. 

• Ν. Ανδρουλάκης: «Γιατί επιμένεις στις προκριματικές; Έγιναν πριν πολλά χρόνια και δεν είχαν καλά αποτελέσματα».
  Χ. Δούκας: «Αφού δεν είχαν καλά αποτελέσματα, γιατί μπήκαν στο καταστατικό;»

Η ενόχληση της Άννας Διαμαντοπούλου

Την ενόχλησή της εξέφρασε η Άννα Διαμαντοπούλου στον Χάρη Δούκα, για τις διαρροές στον Τύπο, κατά τη διάρκεια συνεδρίασης κομματικού οργάνου, φέρνοντας  στο προσκήνιο και την πλευρά της κομματικής πειθαρχίας και της συγκράτησης.

• Διαμαντοπούλου: «Τι είναι αυτά που κάνεις; Απαράδεκτο. Δεν είναι μια δημόσια συνεδρίαση, είναι συνεδρίαση κομματικού οργάνου».
• Χ. Δούκας: «Μυστικό είναι; Δεν είναι κρυφές οι θέσεις μου».

«Θεσμικές» αιχμές Γερουλάνου

Ο Παύλος Γερουλάνος, με πιο θεσμική προσέγγιση, ανέδειξε μια άλλη διάσταση της εσωτερικής συζήτησης: τη λειτουργία του κόμματος. Η παρέμβασή του δεν αφορούσε μόνο το πολιτικό αποτέλεσμα, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο λαμβάνονται οι αποφάσεις, φέρνοντας στο προσκήνιο την ανάγκη για συχνότερη συνεδρίαση των οργάνων, ανοιχτές διαδικασίες και ουσιαστικό διάλογο.

Για στελέχη που συμμερίζονται αυτή την άποψη, το πρόβλημα δεν είναι μόνο η στρατηγική, αλλά και το αν το κόμμα «αναπνέει» πολιτικά και οργανωτικά. Στο «καμπανάκι που χτύπησε  για την αποτελεσματικότητα της στρατηγικής σημείωσε  ότι «δεν έχουμε στη διάθεση μας χρόνο και πρέπει να κινηθούμε γρήγορα». Υπογράμμισε ότι μέχρι τώρα δεν έχουν υπάρξει αποτελέσματα.  

«Ο σχεδιασμός δεν έχει βγει. Η ώρα για αλλαγές είναι τώρα», ήταν το μήνυμα που έστειλε, προκαλώντας την άμεση αντίδραση του Νίκου Ανδρουλάκη.

• ΝΙΚΟΣ ΑΝΔΡΟΥΛΑΚΗΣ: Πως γίνεται να είσαι κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος και να λες ότι δεν αποφασίζουμε όλοι μαζί; 
• ΠΑΥΛΟΣ ΓΕΡΟΥΛΑΝΟΣ: Εκφράζω την αγωνία μου. Να συνεδριάζουν περισσότερο τα κεντρικά όργανα. 
• ΝΙΚΟΣ ΑΝΔΡΟΥΛΑΚΗΣ: Όλες οι αποφάσεις πάρθηκαν στην ΚΟ.
• ΠΑΥΛΟΣ ΓΕΡΟΥΛΑΝΟΣ:  Εγώ σου λέω αυτό που πιστεύω.

Ο Παύλος Γερουλάνος  τοποθετήθηκε για τα μεγάλα θέματα αιχμής, εμφανίστηκε θετικός στο διάλογο και με άλλες προοδευτικές δυνάμεις. Ζήτησε ανοιχτές διαδικασίες και ένα μεγάλο και δημοκρατικό συνέδριο για να ενισχυθεί η συμμετοχή του κόσμου. Κατέστησε σαφή την ανάγκη δημιουργίας ηλεκτρονικού μητρώου..

Μ. Κατρίνης: «Κυβέρνηση με κορμό το ΠΑΣΟΚ»

Στη συνεδρίαση, ο Μιχάλης Κατρίνης έθεσε με σαφήνεια τον πολιτικό προσανατολισμό, υπογραμμίζοντας ότι ο στόχος παραμένει η πρώτη θέση στις εκλογές και η πολιτική αλλαγή. Τόνισε την ανάγκη προγραμματικής συζήτησης με κόμματα του προοδευτικού χώρου, ώστε να διαμορφωθεί μια κυβέρνηση με κορμό το ΠΑΣΟΚ και να γίνει ξεκάθαρο με ποιους επιλέγει να συνομιλήσει το κόμμα και με ποιους όχι.  Ανέφερε ότι ο πολιτικός αντίπαλος είναι η Νέα Δημοκρατία, και πως καμία στρατηγική αλλαγής δεν μπορεί να συντελεστεί σε κυβέρνηση με συμμετοχή της.

Σχετικά με το ζήτημα των μετεκλογικών συνεργασίών, «που τίθεται εκ των πραγμάτων» όπως είπε,  οι αποφάσεις πρέπει να λαμβάνονται συλλογικά και θεσμικά, χωρίς πίεση συγκυρίας ή ολιγομελή όργανα, και ότι το συνέδριο αποτελεί το κατάλληλο πεδίο για αυτή τη συλλογική απόφαση. Παράλληλα, υπογράμμισε τη «σημασία της διεύρυνσης χωρίς «face control», όχι μόνο με πρόσωπα αλλά και με κινήματα και πολιτικές θέσεις, προκειμένου το ΠΑΣΟΚ να ανοίξει και να κερδίσει την πολιτική αλλαγή».      

Επισήμανε ότι «η μέχρι τώρα στρατηγική δεν απέδωσε πλήρως, καθώς ο κόσμος δεν προσήλθε αυτόματα στο κόμμα παρά τη φθορά της κυβέρνησης ή τη διάλυση του ΣΥΡΙΖΑ», ενώ όπως είπε «εμφανίζονται νέα κόμματα που διεκδικούν τις ίδιες δεξαμενές». Κατέληξε ότι το συνέδριο  πρέπει να ανοίξει ορίζοντες , με  «τολμηρή ατζέντα, προγραμματική συζήτηση με προοδευτικά κόμματα, συλλογικές και θεσμικές αποφάσεις και δημοκρατικές διαδικασίες».

Νίκος Ανδρουλάκης; «Ανοιχτό, θεσμικό συνέδριο διεύρυνσης»

Νωρίτερα στη συνεδρίαση ο Νίκος Ανδρουλάκης έθεσε ως κεντρικό άξονα της τοποθέτησής του, τη στρατηγική της διεύρυνσης, την οποία όμως έσπευσε να οριοθετήσει αυστηρά. Το Συνέδριο, όπως ξεκαθάρισε, θα είναι ανοικτό και θεσμικό, συνέδριο διεύρυνσης της Δημοκρατικής Παράταξης, αλλά όχι «ρευστοποίησης». 

Υπενθύμισε ότι το ΠΑΣΟΚ ανέκαμψε από χαμηλά ποσοστά μέσα από αγώνες και πολιτική αυτονομία, σε αντίθεση –όπως υπαινίχθηκε– με άλλες δυνάμεις που «ρευστοποιήθηκαν» προσπαθώντας να το στείλουν στο χρονοντούλαπο της Ιστορίας. Σε αυτό το πλαίσιο, υποστήριξε ότι πλέον υπάρχουν οι προϋποθέσεις για πιο επιθετικές πολιτικές διεύρυνσης.

Η ένταση ωστόσο  που καταγράφηκε στη συνεδρίαση δεν θεωρείται συγκυριακή. Το Συνέδριο του Μαρτίου διαμορφώνεται πλέον ως πεδίο κρίσιμων συγκρούσεων, με την τελική έκβαση να καθορίσει όχι μόνο το πολιτικό στίγμα αλλά και τη στρατηγική πορεία του ΠΑΣΟΚ.