Το παρασκήνιο της σύλληψης Μαδούρο- Η κλιμάκωση και η τελική προειδοποίηση

Έξι μήνες πριν διατάξει την αποστολή αμερικανικών δυνάμεων για τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο, ο Ντόναλντ Τραμπ επεδίωκε μια συμφωνία μαζί του και όχι τη βίαιη απομάκρυνσή του από την εξουσία. Σε συνάντηση στο Οβάλ Γραφείο τον περασμένο Ιούλιο, ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωνε αποφασισμένος να συνεχίσει τις διαπραγματεύσεις με το καθεστώς του Καράκας, με στόχο μια συμφωνία που θα άνοιγε τον δρόμο στις αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες, όπως αποκάλυψε η Wall Street Journal.

Ο Μάρκο Ρούμπιο προειδοποιούσε ότι ο Μαδούρο δεν ήταν αξιόπιστος και εισηγείτο σκληρότερη στάση, όμως ο Τραμπ επέμενε στη δική του προσέγγιση, δίνοντας προτεραιότητα στη διπλωματία.

Η στροφή του Δεκεμβρίου

Στα τέλη Δεκεμβρίου, ο Τραμπ αποφάσισε τελικά υπέρ της στρατιωτικής δράσης, απογοητευμένος από την άρνηση του Μαδούρο να εγκαταλείψει την εξουσία με αντάλλαγμα αμνηστία. Κατά τη δεύτερη θητεία του, η Βενεζουέλα αναδείχθηκε γρήγορα σε βασική προτεραιότητα, κυρίως λόγω των ενεργειακών της αποθεμάτων.

Ο Τραμπ έδειχνε να δίνει μεγαλύτερη βαρύτητα στη συνεργασία για απελάσεις μεταναστών και σε ευνοϊκές πετρελαϊκές συμφωνίες, παρά στη δημοκρατική μετάβαση. Τελικά, πείστηκε από συνεργάτες του ότι ο Μαδούρο δεν επρόκειτο να αποχωρήσει οικειοθελώς.

Ο Μαδούρο υποτίμησε την πίεση

Από την πλευρά του, ο απαχθείς πρόεδρος θεώρησε τις απειλές της Ουάσιγκτον μπλόφα. Δημόσια κατήγγειλε τον Ρούμπιο, εμφανίστηκε σε βίντεο να χορεύει και διαβεβαίωνε ότι επιθυμεί ειρήνη. Ο Τραμπ, ωστόσο, εξέφραζε κατ’ ιδίαν την ενόχλησή του, κρίνοντας ότι ο Βενεζουελανός πολιτικός δεν έπαιρνε την κατάσταση σοβαρά.

Στις 23 Δεκεμβρίου, απέρριψε –χωρίς να το γνωρίζει– την τελευταία πρόταση για οικειοθελή αποχώρηση. Λίγο αργότερα, μεταφέρθηκε με ελικόπτερο στις ΗΠΑ μαζί με τη σύζυγό του.

To πετρέλαιο και οι κυρώσεις

Καθοριστικό ρόλο στις εξελίξεις έπαιξε το πετρέλαιο. Οι αμερικανικές ενεργειακές εταιρείες πίεζαν για χαλάρωση των κυρώσεων, υποστηρίζοντας ότι οι περιορισμοί ενίσχυαν την Κίνα. Τον Ιούλιο, η Chevron ανέκτησε τη δυνατότητα άντλησης πετρελαίου στη Βενεζουέλα.

Παράλληλα, κορυφαίοι αξιωματούχοι προειδοποιούσαν ότι οποιαδήποτε συμφωνία που θα διατηρούσε τον Μαδούρο στην εξουσία θα προκαλούσε αντιδράσεις στη βάση του Τραμπ, ενώ υπενθύμιζαν ότι οι ΗΠΑ τον κατηγορούσαν ως επικεφαλής δικτύου διακίνησης ναρκωτικών. Το επιχείρημα αυτό αποδείχθηκε καθοριστικό.

Η κλιμάκωση και η αμοιβή

Τον Αύγουστο, οι ΗΠΑ διπλασίασαν την αμοιβή για τη σύλληψη του Μαδούρο στα 50 εκατ. δολάρια. Ακολούθησε ταχεία στρατιωτική κλιμάκωση: βομβαρδισμοί σκαφών λαθρεμπορίου, μεγάλης κλίμακας ναυτική συγκέντρωση ανοιχτά της Βενεζουέλας και εντατικοποίηση των επιχειρήσεων πληροφοριών.

Παρότι επισήμως η Ουάσιγκτον αρνιόταν ότι επιδίωκε αλλαγή καθεστώτος, ανώτεροι αξιωματούχοι άρχισαν να καταρτίζουν συγκεκριμένα σχέδια απομάκρυνσης του Μαδούρο.

Η τελική προειδοποίηση

Τον Νοέμβριο, ο Τραμπ και ο Βενεζουελάνος ομόλογός του είχαν τηλεφωνική επικοινωνία, με τον Αμερικανό πρόεδρο να προειδοποιεί ότι αν δεν αποχωρούσε οικειοθελώς, οι ΗΠΑ θα εξέταζαν τη χρήση βίας. Μια τελευταία προσπάθεια στις 23 Δεκεμβρίου απέτυχε.

Ο Μαδούρο είπε και πάλι «όχι» — και αυτή τη φορά οι εξελίξεις ήταν μη αναστρέψιμες.