Συνάντηση Μενδώνη με τον γενικό διευθυντή της UNESCO, Khaled El-Enany – Η Ελλάδα επιχειρεί να χτίσει νέες γέφυρες πολιτισμού με την Αφρική

Νέες δυνατότητες συνεργασίας της Ελλάδας με χώρες της Αφρικής στον τομέα του Πολιτισμού βρέθηκαν στο επίκεντρο της συνάντησης της υπουργού Πολιτισμού Λίνας Μενδώνη με τον γενικό Διευθυντή της UNESCO Khaled El-Enany, καθώς και των επαφών της με τον αναπληρωτή γενικό Διευθυντή της UNESCO αρμόδιο για τον Πολιτισμό Nayef Al-Fayez. Η Ελλάδα επιχειρεί να χτίσει νέες γέφυρες πολιτισμού με τις χώρες της Αφρικής ενώ παράλληλα τέθηκαν στο τραπέζι οι νέες υποψηφιότητες για την παγκόσμια κληρονομιά, όπως η Νικόπολη της Πρέβεζας.

Κατά τις κατ’ ιδίαν συνομιλίες εξετάστηκε αναλυτικά το ευρύ πλαίσιο συνεργασίας της Ελλάδας με την UNESCO, με ιδιαίτερη έμφαση στη δυνατότητα του ελληνικού υπουργείου Πολιτισμού να συμβάλει, μέσω της τεχνογνωσίας και των στελεχών του, στην τεκμηρίωση, συντήρηση, διαφύλαξη και προβολή της πολιτιστικής κληρονομιάς, ιδίως της άυλης, σε χώρες της Αφρικής.

Η συνεργασία αυτή αναμένεται να αναπτυχθεί υπό την αιγίδα και τον συντονισμό της UNESCO, με την Ελλάδα να μπορεί να προσφέρει τεχνογνωσία σε τομείς στους οποίους διαθέτει μακρά εμπειρία. Μεταξύ άλλων, συζητήθηκαν η παραγωγή μουσειακών αντιγράφων, η μουσειολογία, η διοίκηση μουσείων, η εκπαίδευση και προετοιμασία επαγγελματιών του Πολιτισμού, αλλά και η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς κατά την εκτέλεση δημοσίων έργων.

Παρουσίαση των νέων υποψηφιοτήτων της χώρας για τον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς

Η ελληνική πλευρά παρουσίασε παράλληλα τις επόμενες υποψηφιότητες της χώρας για τον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO. Η Λίνα Μενδώνη ενημέρωσε τον Γενικό Διευθυντή της UNESCO για τις εγγραφές που έχουν ήδη ολοκληρωθεί, αλλά και για τους φακέλους που βρίσκονται σε διαδικασία προετοιμασίας.

Σύμφωνα με όσα έγιναν γνωστά, σε προχωρημένο στάδιο βρίσκεται ο φάκελος για τον αρχαιολογικό χώρο της Νικόπολης, ενώ προετοιμάζεται και η υποψηφιότητα της τυροκομίας των Κυκλάδων για τον Αντιπροσωπευτικό Κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ανθρωπότητας.

Τόσο ο Khaled El-Enany όσο και ο Nayef Al-Fayez εξήραν τον παραγωγικό και πρωταγωνιστικό ρόλο της Ελλάδας στον διεθνή οργανισμό, επισημαίνοντας τη στενή και εποικοδομητική συνεργασία με το υπουργείο Πολιτισμού σε θέματα υλικής και άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς, αλλά και Πολιτιστικής Διπλωματίας.

Στο επίκεντρο και η Τεχνητή Νοημοσύνη

Στο πλαίσιο της επίσκεψης πραγματοποιήθηκε στην Εθνική Πινακοθήκη ημερίδα που συνδιοργάνωσαν το υπουργείο Πολιτισμού και η UNESCO, με θέμα τη σχέση της Τεχνητής Νοημοσύνης με τη ζωντανή πολιτιστική κληρονομιά.

Η συζήτηση επικεντρώθηκε στις δυνατότητες που προσφέρουν οι νέες τεχνολογίες στην έρευνα, την τεκμηρίωση, τη διαφύλαξη και την ανάδειξη της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς, αλλά και στους κινδύνους που μπορεί να προκύψουν από τη χρήση τους.

Η υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη τόνισε ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη δημιουργεί νέες δυνατότητες για τη μελέτη, την ερμηνεία και τη μετάδοση της πολιτιστικής κληρονομιάς, διευρύνοντας την πρόσβαση στη γνώση και δημιουργώντας νέα πεδία πολιτιστικής και καλλιτεχνικής έκφρασης.

Όπως σημείωσε, ωστόσο, ειδικά στην περίπτωση της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς, η τεχνολογική εξέλιξη δημιουργεί κρίσιμα ερωτήματα. Μεταξύ αυτών είναι το ποια πολιτιστικά τεκμήρια μετατρέπονται σε δεδομένα, με ποιον τρόπο περιγράφονται και για ποιους σκοπούς χρησιμοποιούνται, αλλά και το πώς διασφαλίζονται η συναίνεση των κοινοτήτων, η ορθή απόδοση της προέλευσης και η προστασία από την αλγοριθμική μεροληψία, την παραποίηση και την ιδιοποίηση πολιτιστικών εκφράσεων.

Η υπουργός Πολιτισμού υπογράμμισε ότι η αξιοποίηση της τεχνολογίας δεν μπορεί να γίνεται χωρίς τη συμμετοχή των ίδιων των κοινοτήτων που διατηρούν και μεταδίδουν τη ζωντανή πολιτιστική κληρονομιά. «Η καινοτομία οφείλει να παραμένει ανθρωποκεντρική και κοινοτικο-κεντρική», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Παράλληλα, έδωσε έμφαση στη συνεργασία με πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα, στην ανάπτυξη τεχνογνωσίας και στην προετοιμασία των επαγγελματιών του Πολιτισμού, καθώς και στην προστασία της πνευματικής ιδιοκτησίας και των δικαιωμάτων των δημιουργών.

Στην ημερίδα συμμετείχαν, μεταξύ άλλων, ο γενικός διευθυντής της UNESCO Khaled El-Enany, ο αναπληρωτής γενικός διευθυντής της UNESCO Nayef Al-Fayez, ο μόνιμος αντιπρόσωπος της Κένυας στην UNESCO Peter K. Ngure, ο μόνιμος αντιπρόσωπος της Ελλάδας στην UNESCO Γεώργιος Κουμουτσάκος, καθώς και εκπρόσωποι της ακαδημαϊκής και ερευνητικής κοινότητας.

Η συζήτηση για την Τεχνητή Νοημοσύνη και την πολιτιστική κληρονομιά εντάσσεται έτσι σε ένα ευρύτερο πλαίσιο διεθνούς συνεργασίας, στο οποίο η Ελλάδα επιχειρεί να ενισχύσει τον ρόλο της, αξιοποιώντας την τεχνογνωσία και την εμπειρία της στον Πολιτισμό και ανοίγοντας νέους διαύλους συνεργασίας, ιδιαίτερα με την Αφρική.