Καύσιμα: Έρχονται νέες κυβερνητικές παρεμβάσεις-Τα σενάρια στο τραπέζι

Σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής βρίσκεται το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης, καθώς η νέα άνοδος των διεθνών τιμών του πετρελαίου δημιουργεί έντονες πιέσεις σε καύσιμα, μεταφορές και κόστος διαβίωσης. Το Brent έχει επιστρέψει πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, ενώ η εξέλιξη της κρίσης στη Μέση Ανατολή αναμένεται να καθορίσει το εάν θα χρειαστούν νέες παρεμβάσεις. 

Η ανησυχία εντείνεται ενόψει και της έναρξης της διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης τον Οκτώβριο. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, εάν η διάθεση ξεκινούσε σήμερα, η μέση πανελλαδική τιμή θα ξεπερνούσε τα 1,90 ευρώ το λίτρο. Πρόκειται για σημαντική αύξηση σε σχέση με τα περίπου 1,10 ευρώ με τα οποία είχε ξεκινήσει η περσινή περίοδος. 

Άμεση προτεραιότητα της κυβέρνησης αποτελεί η συγκράτηση της τιμής του πετρελαίου κίνησης, καθώς το κόστος του ντίζελ επηρεάζει όχι μόνο τους οδηγούς αλλά και το σύνολο της εφοδιαστικής αλυσίδας.

Ήδη εφαρμόζεται επιδότηση 10 λεπτών ανά λίτρο, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, για το ντίζελ κίνησης. Μόνο η παράταση του μέτρου για τον Σεπτέμβριο έχει δημοσιονομικό κόστος περίπου 30 εκατ. ευρώ, ενώ από τον Απρίλιο το συνολικό κόστος της παρέμβασης έχει φτάσει περίπου τα 211 εκατ. ευρώ. 

Εφόσον οι διεθνείς τιμές παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα, ένα από τα βασικά σενάρια που εξετάζεται είναι η παράταση της επιδότησης του ντίζελ και τον Οκτώβριο. Οι αποφάσεις αναμένεται να λαμβάνονται σταδιακά, ανάλογα με την πορεία της διεθνούς αγοράς πετρελαίου. 

Το οικονομικό επιτελείο έχει στη διάθεσή του μια σειρά από επιλογές, εφόσον η ανοδική πορεία των τιμών συνεχιστεί.

Πρώτο σενάριο είναι η νέα επιδότηση στην αντλία. Η συγκεκριμένη λύση θα είχε άμεσο αντίκτυπο στην τιμή που πληρώνει ο καταναλωτής στο πρατήριο, περιορίζοντας το κόστος ανεφοδιασμού. Το ύψος και η διάρκεια της επιδότησης θα εξαρτηθούν από την ένταση και τη διάρκεια της διεθνούς ενεργειακής κρίσης

Δεύτερο σενάριο αφορά την ενίσχυση του επιδόματος θέρμανσης. Εξετάζονται πιθανές αλλαγές όχι μόνο στο ποσό της ενίσχυσης αλλά και στα εισοδηματικά κριτήρια και στους κλιματικούς συντελεστές, ώστε να κατευθυνθούν περισσότερα χρήματα στα νοικοκυριά που πλήττονται περισσότερο από το αυξημένο κόστος θέρμανσης.

Το σημερινό επίδομα θέρμανσης κυμαίνεται από 100 έως 800 ευρώ, ενώ σε περιοχές με αυξημένες ενεργειακές ανάγκες μπορεί να φτάσει τα 1.000 ευρώ και, στις ψυχρότερες περιοχές, ακόμη και τα 1.200 ευρώ. 

Πιθανή νέα συμβολή των διυλιστηρίων

Στο τραπέζι βρίσκεται επίσης η πιθανότητα να υπάρξουν νέες εκπτώσεις από τα διυλιστήρια. Ήδη έχουν υπάρξει παρεμβάσεις στις τιμές της βενζίνης και του ντίζελ και δεν αποκλείεται αντίστοιχη κίνηση και στο πετρέλαιο θέρμανσης, εφόσον οι τιμές εξακολουθήσουν να προκαλούν σημαντικές πιέσεις στα νοικοκυριά. 

Η κυβέρνηση έχει ήδη χρησιμοποιήσει αντίστοιχες παρεμβάσεις μέσα στο 2026. Τον Ιούλιο είχε ανακοινωθεί μείωση 10 λεπτών στη βενζίνη και 5 λεπτών στο ντίζελ, ενώ στη συνέχεια ενεργοποιήθηκε νέα επιδότηση για το πετρέλαιο κίνησης. 

Η αύξηση των τιμών στην αντλία δεν περιορίζεται στους ιδιοκτήτες αυτοκινήτων. Η άνοδος του ντίζελ αυξάνει το κόστος μεταφοράς εμπορευμάτων και, συνεπώς, μπορεί να μεταφερθεί στις τελικές τιμές προϊόντων και υπηρεσιών.

Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο η κυβέρνηση θεωρεί την επιδότηση του ντίζελ εργαλείο όχι μόνο για τη στήριξη των οδηγών αλλά και για τη συγκράτηση των πληθωριστικών πιέσεων στην αγορά. 

Το οικονομικό επιτελείο διαθέτει ακόμη δημοσιονομικό περιθώριο για έκτακτες παρεμβάσεις. Σύμφωνα με το τελευταίο κυβερνητικό σχέδιο, η κρίσιμη παράμετρος θα είναι πλέον η διάρκεια της ενεργειακής κρίσης και όχι μόνο το προσωρινό ύψος της τιμής του πετρελαίου.

Το μεγαλύτερο τεστ για την κυβέρνηση θα έρθει με την έναρξη της νέας περιόδου διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης. Εάν το Brent παραμείνει πάνω από τα 100 δολάρια και οι αυξήσεις περάσουν στην ελληνική αγορά, η πίεση στα νοικοκυριά αναμένεται να είναι ιδιαίτερα έντονη.

Για τον λόγο αυτό, η επιδότηση στην αντλία, η ενίσχυση του επιδόματος θέρμανσης και η πιθανή συμμετοχή των διυλιστηρίων αποτελούν τα βασικά σενάρια που βρίσκονται αυτή τη στιγμή στο τραπέζι. Οι τελικές αποφάσεις, πάντως, θα εξαρτηθούν από την πορεία των διεθνών τιμών και την εξέλιξη της γεωπολιτικής κρίσης στη Μέση Ανατολή.