Πού βρίσκεται η Θέουτα και γιατί αποτελεί εστία έντασης μεταξύ Μαδρίτης και Ραμπάτ

Βίντεο και εικόνες δείχνουν πλήθη ανθρώπων, κυρίως Μαροκινών, να περνούν γύρω από τους κυματοθραύστες μιας αστικής παραλίας κοντά σε συνοριακό φυλάκιο και να εισέρχονται στους τοπικούς δρόμους της Θέουτα στη Βόρεια Αφρική. Η πλειονότητα ήταν νεαροί άνδρες, αν και υπήρχαν επίσης οικογένειες με γυναίκες και παιδιά. Ο αριθμός των νεκρών ανεβαίνει.

Το Υπουργείο Εσωτερικών της Ισπανίας δήλωσε ότι θα διασφαλίσει την ασφάλεια των πολιτών και την ακεραιότητα των συνόρων, αλλά τόνισε ότι η κυβέρνηση δεν μπορεί να κηρύξει κατάσταση εθνικής έκτακτης ανάγκης λόγω των μεταναστευτικών ανησυχιών.

Η ένταση στα σύνορα ακολούθησε κύμα μεταναστών που επιχείρησαν να φτάσουν στον μικρό θύλακα, κυρίως κολυμπώντας, μία ημέρα νωρίτερα. Δεν ήταν άμεσα σαφές τι προκάλεσε τη μαζική αυτή διέλευση προς τη Θέουτα.

Αυτόνομη ισπανική πόλη

Η Θέουτα και η μεγαλύτερη ισπανική επικράτεια Μελίγια, που βρίσκεται περίπου 400 χιλιόμετρα νοτιότερα, βρίσκονται στις βόρειες ακτές της Μεσογείου, στο βορειότερο άκρο της Αφρικής. Και οι δύο αυτόνομες πόλεις ανήκουν στην Ισπανία και αποτελούν τα μοναδικά χερσαία σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Αφρική.

Η Θέουτα βρίσκεται υπό ισπανική κυριαρχία από το 1580 και φιλοξενεί έναν μικτό πληθυσμό Χριστιανών και Μουσουλμάνων, καθώς και Ισπανών και Μαροκινών κατοίκων και εργαζομένων που διασχίζουν καθημερινά τα σύνορα, ζώντας γενικά σε συνθήκες αρμονικής συνύπαρξης.

Το Μαρόκο δεν αναγνωρίζει επίσημα τη Θέουτα και τη Μελίγια ως ισπανικά εδάφη και συχνά τις χαρακτηρίζει ως «κατεχόμενα εδάφη».

Εστία εντάσεων

Η πόλη των περίπου 85.000 κατοίκων έχει βρεθεί στο επίκεντρο σημαντικών διπλωματικών κρίσεων μεταξύ της Μαδρίτης και του Ραμπάτ. Κάθε ημέρα, χιλιάδες εργαζόμενοι περνούν τα σύνορα από το Μαρόκο προς τη Θέουτα για να εργαστούν.

Τον Μάιο του 2021, η κυβέρνηση του Μαρόκου χαλάρωσε τους συνοριακούς ελέγχους, επιτρέποντας σε περίπου 8.000 ανθρώπους από το Μαρόκο και χώρες της υποσαχάριας Αφρικής να εισέλθουν στη Θέουτα μέσα σε μόλις δύο ημέρες.

Η κίνηση αυτή θεωρήθηκε ευρέως ως αντίποινα για την απόφαση της Ισπανίας να επιτρέψει τη νοσηλεία σε ισπανικό νοσοκομείο του ηγέτη του κινήματος ανεξαρτησίας της αμφισβητούμενης περιοχής της Δυτικής Σαχάρας, ο οποίος είχε προσβληθεί από COVID-19.

Η ένταση αποκλιμακώθηκε και τα σύνορα αποκαταστάθηκαν μόνο αφού ο πρωθυπουργός της Ισπανίας αναθεώρησε τη μακροχρόνια θέση της χώρας για τη Δυτική Σαχάρα και συναντήθηκε με τον βασιλιά του Μαρόκου, Μοχάμεντ ΣΤ΄, την επόμενη χρονιά.

Προορισμός για μετανάστες που επιδιώκουν να φτάσουν στην Ευρώπη

Η Ισπανία αποτελεί μία από τις βασικές πύλες εισόδου στην Ευρώπη για ανθρώπους που αναζητούν καλύτερες οικονομικές ευκαιρίες ή προσπαθούν να διαφύγουν από τη βία στις χώρες τους.

Η Θέουτα και η Μελίγια διαθέτουν ισχυρά οχυρωμένα σύνορα, καθώς αποτελούν σημαντικούς προορισμούς για όσους επιχειρούν να εισέλθουν στην Ισπανία από το Μαρόκο και άλλες περιοχές της Αφρικής.

Πολλοί μετανάστες που φτάνουν στη Θέουτα ή τη Μελίγια επαναπροωθούνται άμεσα στο Μαρόκο, ενώ άλλοι φιλοξενούνται σε κέντρα υποδοχής, όπου εξετάζονται οι υποθέσεις τους και μπορούν να υποβάλουν αίτηση ασύλου στην Ισπανία.

Για να φτάσουν στη Θέουτα, πολλοί μετανάστες κολυμπούν από τη μαροκινή πόλη Καστιγιέχος, διανύοντας περίπου 5 χιλιόμετρα μέχρι το ισπανικό έδαφος. Άλλοι επιχειρούν τη διέλευση από τη γειτονική πόλη Μπελιουνές, όπου η απόσταση είναι μικρότερη.

Παρ’ όλα αυτά, οι αφίξεις μεταναστών στη Θέουτα και τη Μελίγια παραμένουν σημαντικά λιγότερες σε σύγκριση με όσους εισέρχονται στην Ισπανία μέσω των αεροδρομίων ή μέσω των Καναρίων και των Βαλεαρίδων Νήσων.

Ο συνολικός πληθυσμός μεταναστών στην Ισπανία έχει αυξηθεί σημαντικά τις τελευταίες δεκαετίες. Περίπου 10 εκατομμύρια από τα 50 εκατομμύρια κατοίκους της χώρας έχουν γεννηθεί στο εξωτερικό.

Πολλοί προέρχονται από την Κολομβία, τη Βενεζουέλα και το Μαρόκο και εργάζονται σε βασικούς τομείς της ισπανικής οικονομίας, όπως η γεωργία, ο τουρισμός και οι υπηρεσίες.