Τα μηνύματα Τσίπρα: Κυβερνώσα Αριστερά, οριστικό “όχι” σε ΣΥΡΙΖΑ, πρόγραμμα αλλαγής της ζωής των πολιτών 

Με τη νέα πολιτική του προσπάθεια να καταγράφει ήδη ανοδική δυναμική στις δημοσκοπήσεις και να προκαλεί ανακατατάξεις στον χώρο της Κεντροαριστεράς, ο Αλέξης Τσίπρας αξιοποίησε τη συνέντευξή του στον Αντώνη Σρόιτερ για να στείλει ένα μήνυμα με πολλαπλούς αποδέκτες. Προς τον ΣΥΡΙΖΑ και την ηγεσία του, που εξακολουθεί να επενδύει στη στρατηγική των προοδευτικών συγκλίσεων, προς όσους εξακολουθούν να βλέπουν περιθώρια πολιτικής συνεννόησης στο μέλλον, αλλά και προς τους ψηφοφόρους που αναζητούν μια εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης απέναντι στη Νέα Δημοκρατία. 

Ράνια Τραγόμαλλου

Η βασική είδηση δεν ήταν ότι επανέλαβε τις γνωστές θέσεις του περί μη συμμετοχής εν ενεργεία βουλευτών ή ότι δεν υπάρχουν «ρεζερβέ θέσεις» για κανέναν. Αυτά τα έχει πει από την πρώτη στιγμή.

Έκλεισε την πόρτα στον ΣΥΡΙΖΑ

Η ουσία βρίσκεται στο ότι, σε μια χρονική συγκυρία κατά την οποία στον ΣΥΡΙΖΑ εξακολουθούν να υπάρχουν προσδοκίες για μελλοντικές συγκλίσεις, ο πρώην πρωθυπουργός έκλεισε ξανά -και ίσως πιο οριστικά από ποτέ-την πόρτα. 

 Η διαφορά με προηγούμενες τοποθετήσεις του είναι ότι αυτή τη φορά  μίλησε ως αρχηγός ενός κόμματος που θεωρεί ότι μπορεί να διεκδικήσει πρωταγωνιστικό ρόλο και κυβερνητική προοπτική. 

«Ιδρυθήκαμε για να καλύψουμε ένα υπαρκτό μεγάλο κενό στο προοδευτικό φάσμα, όχι για να συνεργαστούμε με υπάρχουσες δυνάμεις που εκτιμούμε ότι έχουν κλείσει τον κύκλο τους», ανέφερε χαρακτηριστικά. Η διατύπωση μόνο τυχαία δεν ήταν. Ο Αλέξης Τσίπρας δεν μίλησε απλώς για διαφορετικές στρατηγικές ή για πολιτικές αποστάσεις. Μίλησε για δυνάμεις που «έχουν κλείσει τον κύκλο τους».  

Το μήνυμα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα αν ληφθεί υπόψη ότι έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ εξακολουθεί να επικαλείται την απόφαση της Κεντρικής Επιτροπής για αναζήτηση συγκλίσεων και συνεργασιών στον ευρύτερο προοδευτικό χώρο. Στην Κουμουνδούρου υπήρχε η εκτίμηση ότι, αργά ή γρήγορα, η δυναμική του νέου φορέα θα μπορούσε να οδηγήσει σε κάποια μορφή πολιτικής συνεννόησης ή ακόμη και σε μια συνολικότερη αναδιάταξη του χώρου. 

Η νέα τοποθέτηση Τσίπρα, ωστόσο, κινείται προς την ακριβώς αντίθετη κατεύθυνση. 

“Δεν με απασχολεί” 

Δεν είναι τυχαίο ότι την ίδια ημέρα η συζήτηση στην Πολιτική Γραμματεία του ΣΥΡΙΖΑ περιστρεφόταν γύρω από το εάν υπήρξε επικοινωνία μεταξύ του Σωκράτη Φάμελλου και του Αλέξη Τσίπρα, με τον Παύλο Πολάκη να επαναφέρει δημόσια το σχετικό ερώτημα. 

Η απάντηση του πρώην πρωθυπουργού είχε τη δική της πολιτική σημειολογία. «Δεν με απασχολεί», είπε αρχικά και έκλεισε τη συζήτηση με μια φράση που δύσκολα πέρασε απαρατήρητη: 

«Ήρθα σήμερα εδώ για να μιλήσουμε για τα προβλήματα της κοινωνίας και όχι για τα προβλήματα του κυρίου Πολάκη με τον ΣΥΡΙΖΑ». 

Η αποστροφή αυτή δεν ήταν μόνο μια άρνηση εμπλοκής στα εσωκομματικά της Κουμουνδούρου. Ήταν και μια έμμεση δήλωση πολιτικής αποστασιοποίησης από όσα συμβαίνουν πλέον στον ΣΥΡΙΖΑ, τον οποίο αντιμετωπίζει ως έναν διακριτό πολιτικό χώρο με τα δικά του προβλήματα.  

Η αιχμή για το ΠΑΣΟΚ  

Ενδιαφέρον είχε και η περιγραφή που έκανε για το πολιτικό σκηνικό της τελευταίας τριετίας. «Επί τρία χρόνια η χώρα μας πορεύτηκε ουσιαστικά με ένα κόμμα που δέσποζε στα πολιτικά πράγματα χωρίς ισχυρή αντιπολίτευση», είπε, υποστηρίζοντας ότι αυτό συνέβαλε στην αλαζονεία της κυβέρνησης. 

Ο Τσίπρας απέφυγε να αναφερθεί ονομαστικά στο ΠΑΣΟΚ. Ωστόσο η συγκεκριμένη διαπίστωση αφορά αντικειμενικά όχι μόνο τον ΣΥΡΙΖΑ αλλά και το κόμμα που βρέθηκε στη θέση της αξιωματικής αντιπολίτευσης μετά το 2023. Με άλλα λόγια, χωρίς να ανοίγει ευθεία αντιπαράθεση με τη Χαριλάου Τρικούπη, αμφισβητεί συνολικά την αποτελεσματικότητα του υπάρχοντος αντιπολιτευτικού σκηνικού. 

Αυτή ακριβώς είναι και η πολιτική βάση πάνω στην οποία οικοδομεί το αφήγημά του: ότι το κενό  δημιουργήθηκε από τη συνολική αδυναμία του προοδευτικού χώρου να συγκροτήσει πειστική εναλλακτική πρόταση εξουσίας. 

Από την αντιπολίτευση στην εξουσία 

Εκεί όμως που ο πρώην πρωθυπουργός έδειξε να μετατοπίζει τη συζήτηση ήταν στο ζήτημα του στόχου του νέου φορέα. Δεν μίλησε ως αρχηγός ενός κόμματος που διεκδικεί απλώς έναν ισχυρό ρόλο στην αντιπολίτευση. «Δεν επέστρεψα στην ενεργό δράση για να καταγράφω ποσοστά», τόνισε. 

Ακόμη πιο χαρακτηριστική ήταν η φράση του ότι δεν επέστρεψε για να κάνει «αυτό που έκανε όταν έφυγε», δηλαδή να είναι αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης. «Θέλω να είμαι χρήσιμος όταν οι προτάσεις και οι θέσεις σου μπορούν να εφαρμοστούν και να αλλάξουν τη ζωή των ανθρώπων. Άρα θέλουμε να είμαστε κυβερνώσα Αριστερά και όχι Αριστερά της διαμαρτυρίας», ανέφερε. 

Ο κ. Τσίπρας εμφανώς τοποθέτησε σε νέα βάση τη συζήτηση που μέχρι σήμερα επικεντρωνόταν κυρίως στα ποσοστά, στις μετακινήσεις ψηφοφόρων και στις επιπτώσεις για τον ΣΥΡΙΖΑ και το ΠΑΣΟΚ. Παρουσίασε τον νέο φορέα ως δύναμη με κυβερνητική φιλοδοξία. 

Γι’ αυτό και επανέλαβε ότι στόχος είναι η πρωτιά στις επόμενες εκλογές και η εφαρμογή του προγράμματός του. Και γι’ αυτό είχε ξεχωριστή σημασία η αποστροφή του για το ενδεχόμενο αδυναμίας σχηματισμού κυβέρνησης. 

«Αν βγούμε πρώτοι στις επόμενες εθνικές εκλογές, θα επιχειρήσουμε να σχηματίσουμε κυβέρνηση με βάση το πρόγραμμά μας, χωρίς εκπτώσεις. Και αν αυτό δεν καταστεί δυνατό, θα πάμε σε δεύτερες εκλογές για να διεκδικήσουμε εντολή καθαρής λύσης από τον ελληνικό λαό». 

Η τοποθέτηση αυτή αποτυπώνει μια στρατηγική πλήρους πολιτικής αυτονόμησης, με τον ίδιο να εμφανίζεται αποφασισμένος να διεκδικήσει απευθείας την κυβερνητική εξουσία και όχι να συμμετάσχει σε σχήματα συνεργασίας με δυνάμεις που θεωρεί ότι ανήκουν σε έναν πολιτικό κύκλο που έχει ήδη κλείσει.