Politico: Οι τρεις λόγοι που ο ισχυρός καύσωνας “χτυπάει” χώρες της Ευρώπης

Ο καύσωνας που πλήττει τη δυτική Ευρώπη αποτελεί υπενθύμιση όσων επιφυλάσσει η υπερθέρμανση του πλανήτη στη γηραιά ήπειρο, την ώρα που η κλιματική αλλαγή όλο και υποχωρεί στον δημόσιο διάλογο.

Σύμφωνα με τους μετεωρολόγους οι θερμοκρασίες τις επόμενες ημέρες θα σπάσουν ρεκόρ για τον Ιούνιο σε αρκετές χώρες. Το θερμόμετρο στη Γαλλία θα αγγίξει τους 43 βαθμούς Κελσίου, στην Ισπανία τους 45 βαθμούς Κελσίου, στο Βέλγιο του 37 βαθμούς Κελσίου,  ενώ σε περιοχές του Ηνωμένου Βασιλείου, της Γερμανίας και της Ιταλίας οι θερμοκρασίες ενδέχεται να αγγίξουν τους βαθμούς Κελσίου.

Ο επικεφαλής μετεωρολόγος του Βελγίου προειδοποίησε ότι μπορεί να βιώσουν τη «θερμότερη εβδομάδα που έχει καταγραφεί ποτέ» στη χώρα. 

Αλλά και οι νύχτες θα είναι εξαιρετικά θερμές, καθώς σε αρκετές περιοχές της Δυτικής Ευρώπης η θερμοκρασία δεν θα πέφτει κάτω από τους 25 βαθμούς Κελσίου. Η απουσία διαλείμματος εντείνει το θερμικό στρες, καθώς η ζέστη συσσωρεύεται στο σώμα με συνέπεια την εκδήλωση ασθενειών, τον θάνατο, ευάλωτων πληθυσμιακών ομάδων καθώς και ηλικιωμένων. Τα τελευταία τέσσερα χρόνια έχουν πεθάνει 200.000 άνθρωποι σε όλη την Ευρώπη από αίτια που συνδέονται με τη ζέστη.

Αυτοί είναι οι τρεις λόγοι, που σύμφωνα με το Politico, που ιδρώνεται στο σπίτι και τη δουλειά σας:

1. Ορυκτά καύσιμα

Πράγματι, πάντα  υπήρχαν καύσωνες τα καλοκαίρια στο βόρειο ημισφαίριο. Όμως οι παγκόσμιες θερμοκρασίες έχουν αυξηθεί κατά 1,4° Κελσίου από τότε που οι άνθρωποι άρχισαν να καίνε ορυκτά καύσιμα για να τροφοδοτούν εργοστάσια, αυτοκίνητα και κτίρια, απελευθερώνοντας αέρια του θερμοκηπίου.

Οι επιστήμονες συμφωνούν ότι κάθε καύσωνας σήμερα είναι πιο έντονος λόγω της κλιματικής αλλαγής. Η κλιματική αλλαγή μπορεί να μην προκάλεσε το «θερμικό θόλο» που έχει καλύψει τη Δυτική Ευρώπη, «ανεβάζει τη βασική θερμοκρασία πάνω στην οποία λειτουργούν τα καιρικά συστήματα», τόνισε η Mireia Ginesta από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, αλλά. «Σε ένα ψυχρότερο κλίμα, αυτός ο καύσωνας θα ήταν λιγότερο έντονος», πρόσθεσε.

Η Ευρώπη είναι η ήπειρος που θερμαίνεται πιο γρήγορα από όλες, λόγω της εγγύτητας στην Αρκτική και των αλλαγών στα περιφερειακά καιρικά μοτίβα. Όσο αυξάνεται η θερμοκρασία του πλανήτη, τόσο χειροτερεύουν οι καύσωνες: οι επιστήμονες εκτιμούν ότι αν η θερμοκρασία ανέβει  3 βαθμούς σε σχέση με τα προβιομηχανικά επίπεδα, οι θάνατοι από ζέστη στην Ευρώπη θα διπλασιαστούν ή θα τριπλασιαστούν σε σχέση με τον 1,5 βαθμό.

2. Κακές υποδομές 

Η θερμοκρασία στους εξωτερικούς χώρους είναι ένα μόνο από τα κομμάτια του προβλήματος. Οι Ευρωπαίοι περνούν περίπου το 90% του χρόνου τους σε εσωτερικούς χώρους — σπίτια, καταστήματα, τρένα, σχολεία και χώρους εργασίας.

Σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης, ειδικά στις βόρειες περιοχές, τα κτίρια έχουν σχεδιαστεί για να κρατούν τη ζέστη στο εσωτερικό τους και όχι να την αποβάλλουν. Ακόμη και σήμερα, πολλά νέα σπίτια κατασκευάζονται για να αντέχουν τον χειμώνα και όχι τα ολοένα πιο ζεστά καλοκαίρια. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, το 92% των σπιτιών είναι πιθανό να υπερθερμαίνεται μέχρι το 2050, σύμφωνα με την επιτροπή για την κλιματική αλλαγή.

Η χρήση AC έχει γίνει πιο διαδεδομένη, αλλά μόλις ένα στα πέντε σπίτια έχει AC. Ακόμα, και αν είναι εξοπλισμένα με AC, μπορεί να μην είναι σε θέση να τα χρησιμοποιήσουν, λόγω του κόστους του ηλεκτρικού ρεύματος.  Σχολεία, γραφεία και μέσα μεταφοράς συχνά δεν διαθέτουν επαρκή ψύξη. Στη Γαλλία, η ζέστη οδήγησε στο κλείσιμο περισσότερων από 800 σχολείων αυτή την εβδομάδα. Στο Βέλγιο, το 20% των τρένων δεν έχει καθόλου κλιματισμό, με συνέπεια να ακυρώνονται δρομολόγια σε ώρες αιχμής.

3. Αφηρημένοι πολιτικοί

Οι κυβερνήσεις μπορούν να λάβουν πολλά μέτρα για τη μείωση των εκπομπών άνθρακα, για την προστασία των πολιτών, των υποδομών και των οικονομιών από ακραία καιρικά φαινόμενα. Όμως, καθώς οι καύσωνες επιδεινώνονται, η κλιματική αλλαγή υποχωρεί στις πολιτικές προτεραιότητες της ΕΕ. 

Αν και η ένωση έχει θέσει φιλόδοξους στόχους για τη μείωση των εκπομπών, οι κυβερνήσεις δίνουν πλέον μεγαλύτερη έμφαση στην οικονομική ανασυγκρότηση και έχουν περιορίσει πολιτικές που θεωρούνται εμπόδιο στην ανάπτυξη. Μάλιστα, οι εκπομπές στην ΕΕ αυξήθηκαν ελαφρώς πέρυσι.

Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η διακομματική συναίνεση για το κλίμα έχει αποδυναμωθεί, ενώ αυξάνονται οι πιέσεις για περισσότερη εξόρυξη ορυκτών καυσίμων στη Βόρεια Θάλασσα. Παράλληλα, τα σχέδια προσαρμογής στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής υστερούν σημαντικά.

Τόσο στην ΕΕ όσο και στο Ηνωμένο Βασίλειο, τα σχέδια για την αντιμετώπιση των αναπόφευκτων συνεπειών της κλιματικής αλλαγής — όπως οι καύσωνες — υστερούν σημαντικά σε σχέση με τις προσπάθειες για τη δραστική μείωση των εκπομπών. 

Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος καταγγέλει ότι η  ΕΕ δεν προστατεύει τους πολίτες της από τις ακραίες θερμοκρασίες, εκτιμώντας ότι υπάρχει μεγάλη απειλή θερμικής καταπόνησης για τον γενικό πληθυσμό την τρέχουσα δεκαετία.