Κρίσιμες οι επόμενες ώρες στην Βρετανία- Αναφορές για παραίτηση Στάρμερ

Σε τροχιά άμεσης πολιτικής ανατροπής βρίσκεται η Βρετανία, καθώς κορυφαία στελέχη και υπουργοί των Εργατικών κλιμακώνουν τις πιέσεις προς τον Κιρ Στάρμερ ώστε να δρομολογήσει μια «ομαλή αποχώρηση» από την Ντάουνινγκ Στριτ.

Η εντυπωσιακή εκλογική νίκη του Άντι Μπέρναμ στο Μέικερφιλντ έχει πυροδοτήσει ραγδαίες εσωκομματικές εξελίξεις, με εκατοντάδες βουλευτές να εμφανίζονται έτοιμοι να στηρίξουν μια αλλαγή ηγεσίας, την ώρα που ο πρωθυπουργός επιμένει να δώσει μάχη για την πολιτική του επιβίωση.

Ειδικότερα, σύμφωνα με πληροφορίες της εφημερίδας «Guardian», υπουργοί της κυβέρνησης και υψηλόβαθμα στελέχη του Εργατικού Κόμματος πρόκειται να παροτρύνουν τον Κίρ Στάρμερ να μην αντιταχθεί σε μια πρόκληση για την ηγεσία και να προετοιμαστεί για μια «ομαλή αποχώρηση».

Ο Άντι Μπέρναμ, αναμένεται να μεταβεί στο Λονδίνο τη Δευτέρα για να συναντηθεί με βουλευτές, με την προσδοκία να αναλάβει το αξίωμα του πρωθυπουργού εντός των επόμενων εβδομάδων.

Ένας βουλευτής δήλωσε πως εκτιμά ότι περίπου 200 συνάδελφοί του από το Εργατικό Κόμμα είναι έτοιμοι –αν χρειαστεί– να υπογράψουν την υποψηφιότητα του Μπέρναμ για την αμφισβήτηση της ηγεσίας.

Υπουργοί και ιστορικά στελέχη ζητούν χρονοδιάγραμμα διαδοχής

Ο Στάρμερ φέρεται να τηλεφώνησε σε μέλη του υπουργικού συμβουλίου την Παρασκευή το απόγευμα για να εκφράσει την αποφασιστικότητά του να συνεχίσει τον αγώνα. Τουλάχιστον δύο από αυτούς, ο Εντ Μιλίμπαντ και η Σαμπάνα Μαχμούντ, είχαν προηγουμένως προτείνει στον πρωθυπουργό να καθορίσει ένα χρονοδιάγραμμα για την αποχώρησή του.

Την ίδια ώρα, κυβερνητική πηγή εξέφρασε την εκτίμηση ότι ορισμένοι υπουργοί θα πιέσουν τον πρωθυπουργό να επανεξετάσει τη σκοπιμότητα της συμμετοχής του στην κούρσα για την ηγεσία, ενώ μια δεύτερη πηγή μέσα από το υπουργικό συμβούλιο σχολίασε: «Θεωρώ ότι οι πάντες αντιλαμβάνονται πως ο κύκλος του έκλεισε και επιθυμούν μια αξιοπρεπή και ομαλή αποχώρηση».

Παράλληλα, δύο βετεράνοι του Εργατικού Κόμματος δήλωσαν επίσης ότι θα πρέπει να καταρτιστεί χρονοδιάγραμμα για την ανάδειξη νέου επικεφαλής.

Σύμφωνα με υψηλόβαθμα στελέχη των Εργατικών, αν ο πρωθυπουργός δεν παραιτηθεί μέσα στο Σαββατοκύριακο ή δεν δρομολογήσει τη διαδοχή του, αναμένεται να εκδηλωθεί παρέμβαση εναντίον του στη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου την Τρίτη.

Το τελεσίγραφο προς τον πρωθυπουργό και η απάντηση του Στάρμερ

«Ο πρωθυπουργός δεν μπορεί να επαναλάβει την ίδια τακτική, αρνούμενος να συζητήσει με το ίδιο του το υπουργικό συμβούλιο για το μέλλον του», δήλωσε μια ανώτερη πηγή. «Έχει την επιλογή είτε να επιτρέψει στο υπουργικό συμβούλιο και στους υπουργούς του να εκφράσουν ανοιχτά την υποστήριξή τους προς τους αντιπάλους του, είτε να διακινδυνεύσει να βρεθεί στην ίδια κατάσταση με τον Μπόρις Τζόνσον, όπου σε διάστημα τριών ημερών είχαμε τρεις υπουργούς Παιδείας», πρόσθεσε.

Ο Στάρμερ ξεκαθάρισε ότι δεν σκοπεύει να παραιτηθεί από την πρωθυπουργία, τονίζοντας πως θα είναι ξανά υποψήφιος αν ανοίξει διαδικασία για την ηγεσία. Μιλώντας σε δημοσιογράφους κατά τη διάρκεια εκδήλωσης στο βόρειο Λονδίνο, δήλωσε χαρακτηριστικά: «Για να είμαι απόλυτα σαφής, αν υπάρξει εσωκομματική διαδικασία, ναι, θα θέσω υποψηφιότητα».

Προειδοποίησε επίσης ότι μια τέτοια αναμέτρηση θα «μας βυθίσει στο χάος» και ότι το Εργατικό Κόμμα πρέπει να «ενωθεί» για να διεκδικήσει τις αναπληρωματικές εκλογές για την αντικατάσταση του Μπέρναμ ως δημάρχου του Μέγα Μάντσεστερ.

Η πρώην υπουργός Μεταφορών, Λουίζ Χέι, η οποία είχε κομβικό ρόλο στην προεκλογική εκστρατεία του Μπέρναμ, προέτρεψε τον Στάρμερ να θέσει ένα σαφές χρονοδιάγραμμα για την παραίτησή του, ώστε να αποτραπεί μια «σκληρή και δυσάρεστη» σύγκρουση για τη διαδοχή.

Παράλληλα, βουλευτής του περιβάλλοντος του Μπέρναμ επεσήμανε ότι ο πρωθυπουργός οφείλει να αποδεχτεί την κατάσταση προτού οδηγηθεί στο «αναπόφευκτο» αποτέλεσμα.

Από την πλευρά του, ο Στρίτινγκ τόνισε στους υποστηρικτές του πως η διαδικασία για την εκλογή νέας ηγεσίας είναι απαραίτητο να προχωρήσει, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι για να διατηρηθεί ένα «συντροφικό» κλίμα, θα πρέπει να μην υπάρξει εμπλοκή του πρωθυπουργού.

Αρκετοί από τους υποστηρικτές του Στρίτινγκ θεωρούν δεδομένο ότι ο Μπέρναμ θα αναλάβει την πρωθυπουργία, ειδικά λόγω της πλειοψηφίας των 9.000 ψήφων που κατέχει στο Μέικερφιλντ. Ωστόσο, επεσήμαναν ότι προηγουμένως θα πρέπει να περάσει από μια σύντομη εκλογική διαδικασία, η οποία είναι απαραίτητο να έχει ολοκληρωθεί πριν από τις αναπληρωματικές εκλογές για τον δήμο του Μάντσεστερ.

Η Άντζελα Ρέινερ, η πρώην αντιπρόεδρος της κυβέρνησης που θεωρούνταν ευρέως ως φαβορί για την ηγεσία, δε θα θέσει υποψηφιότητα σε καμία διαδικασία όπου ο Μπέρναμ θα αμφισβητήσει τον πρωθυπουργό.

Μέσα στο Σαββατοκύριακο, ο Στάρμερ σχεδιάζει να έχει επαφές με υπουργούς και βουλευτές, στοχεύοντας στην εδραίωση της θέσης του. Οι συνεργάτες του έχουν ήδη καταγράψει τους βουλευτές που στηρίζουν σταθερά την ηγεσία του, εκτιμώντας ότι η υποστήριξη που απολαμβάνει επαρκεί για να αποκρούσει τυχόν αμφισβήτηση από την πλευρά του Μπέρναμ.

Παράλληλα, πρόσωπα από το περιβάλλον του Στάρμερ σχολίασε πως η προεκλογική συγκέντρωση του Μπέρναμ απέδειξε την έλλειψη «φρέσκων ιδεών». Όπως υποστήριξε, όλες οι εξαγγελίες του —από τα προγράμματα μαθητείας μέχρι τις μειώσεις στις τιμές των εισιτηρίων στα λεωφορεία— αποτελούν μέτρα που η κυβέρνηση έχει ήδη θέσει σε εφαρμογή.

«Προφανώς, το να κερδίσει κανείς 25.000 ψήφους σε μια αναπληρωματική εκλογή είναι υπέροχο, αλλά τι γίνεται με τα 10 εκατομμύρια ψήφους που κερδίσαμε στις εκλογές πριν από δύο χρόνια, οι οποίες έδωσαν στον πρωθυπουργό την εντολή να κυβερνήσει;», ανέφεραν. Ένας άλλος υποστηρικτής του Στάρμερ στην κυβέρνηση δήλωσε: «Θα δώσει μάχη και θα κερδίσει».

Ενόψει μιας διαφαινόμενης αναμέτρησης αν ο Στάρμερ δεν παραχωρήσει την ηγεσία στον Μπέρναμ, η ομάδα του δεύτερου έχει ξεκινήσει προετοιμασίες. Συγκεκριμένα, ψάχνει χώρους για το στρατηγείο της καμπάνιας, οργανώνει τα μηνύματα και τις πρώτες εκδηλώσεις, ενώ έχει εξασφαλίσει και δωρεές που ξεπερνούν τις 100.000 λίρες.

Άλλοι υποστηρικτές της Ντάουνινγκ Στριτ εξέφρασαν αμφιβολίες για το αν ο πρωθυπουργός μπορεί να κρατηθεί στη θέση του. Αν και ανέφεραν ότι θα «συνεχίσει να παλεύει» και ότι ο Μπέρναμ «δεν είναι έτοιμος», παραδέχτηκαν ότι «είναι άγνωστο πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα».

Η Ρέιτσελ Ριβς, ο Ντάρεν Τζόουνς, ο Ντέιβιντ Λάμι και ο Στιβ Ριντ συγκαταλέγονται στους υπουργούς που εξακολουθούν να υποστηρίζουν την παραμονή του Στάρμερ στη θέση του πρωθυπουργού, ενώ άλλοι στο υπουργικό συμβούλιο και σε χαμηλότερες υπουργικές θέσεις έχουν κρατήσει πιο διακριτική στάση ως προς το τι πιστεύουν ότι πρέπει να συμβεί στη συνέχεια.

Οι επόμενες 48 ώρες κρίνουν το πολιτικό μέλλον του Στάρμερ

Οι βουλευτές εμφανίζονται αβέβαιοι για τις εξελίξεις των επόμενων ημερών. Ωστόσο, πρώην υπουργός εκτίμησε ότι οι Μπέρναμ και Στρίτινγκ θα επιδιώξουν την επίλυση των προβλημάτων μέσω διαλόγου, πιέζοντας ταυτόχρονα τον Στάρμερ να οδηγηθεί σε παραίτηση.

Ανέφεραν επίσης ότι και άλλοι υπουργοί του υπουργικού συμβουλίου θα «προσπαθήσουν να πείσουν τον πρωθυπουργό σήμερα και αύριο, και αν αυτός δεν υποχωρήσει, τότε θα γίνει κίνηση εναντίον του τη Δευτέρα ή την Τρίτη». Ανέφερε ότι «σχεδόν όλοι συμφωνούν… ότι ο Κίρ πρέπει να κάνει το σωστό αυτό το Σαββατοκύριακο», παραιτούμενος.

Στην ομιλία του στο πλαίσιο της επικράτησής του, ο Μπέρναμ δήλωσε ότι το αποτέλεσμα «θα μπορούσε να αποτελέσει σημείο καμπής» και ότι οι πολίτες «ψήφισαν υπέρ της αλλαγής. Ψήφισαν υπέρ της ενίσχυσης του Βορρά και όλων των περιοχών που έχουν ξεχαστεί από το Γουέστμινστερ».

Σε μεταγενέστερη συγκέντρωση, ουσιαστικά παρουσίασε ένα κυβερνητικό πρόγραμμα και δήλωσε ότι «η λέξη Μάκερφιλντ στο μέλλον πρέπει να γίνει συνώνυμη με την αλλαγή που έφερε στη βρετανική πολιτική».

«Πιστεύω ότι αυτή τη στιγμή χρειαζόμαστε σε αυτή τη χώρα οι άνθρωποι να νιώσουν μια αίσθηση ελπίδας ότι υπάρχει κάτι καλύτερο προς το οποίο μπορούμε να εργαστούμε στον ορίζοντα», ανέφερε.