Politico: “Στο μικροσκόπιο των αλβανικών αρχών το παραθαλάσσιο επενδυτικό σχέδιο του γαμπρού του Τραμπ”

Οι αλβανικές αρχές κατά της διαφθοράς διερευνούν επενδυτικό σχέδιο πολυτελούς τουριστικού συγκροτήματος που συνδέεται με τον Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρό του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, καθώς συνεχίζονται οι αντιδράσεις πολιτών και περιβαλλοντικών οργανώσεων για την ανάπτυξη της περιοχής.

Όπως αναφέρει το politico.eu, στο επίκεντρο της έρευνας βρίσκεται η ακατοίκητη νήσος Σάζαν στην Αδριατική, καθώς και εκατοντάδες εκτάρια του προστατευόμενου οικοσυστήματος Vjosa-Narta, μιας ιδιαίτερα ευαίσθητης παράκτιας ζώνης που φιλοξενεί φλαμίνγκο, φώκιες και περιοχές ωοτοκίας θαλάσσιων χελωνών.

Η SPAK, η ειδική εισαγγελία κατά της διαφθοράς της Αλβανίας, επιβεβαίωσε ότι έχει ξεκινήσει έρευνα σχετικά με τις αλλαγές που πραγματοποιήθηκαν το 2024 στο καθεστώς προστασίας και ιδιοκτησίας γης της περιοχής, οι οποίες επέτρεψαν την τουριστική αξιοποίησή της.

Ο Κούσνερ, επικεφαλής της επενδυτικής εταιρείας Affinity Partners, παρουσίασε τον Αύγουστο του 2024 σχέδιο δημιουργίας πολυτελούς θερέτρου στην περιοχή. Στις αρχές του 2026 επισκέφθηκε το σημείο μαζί με τη σύζυγό του, Ιβάνκα Τραμπ, ενώ σύμφωνα με πρόσφατες δηλώσεις του Αλβανού πρωθυπουργού Έντι Ράμα, οι διαπραγματεύσεις μεταξύ της κυβέρνησης και της Affinity Partners βρίσκονται ακόμη σε εξέλιξη.

Το επενδυτικό σχέδιο προβλέπει τη δημιουργία περίπου 10.000 ξενοδοχειακών δωματίων, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις από περιβαλλοντικές οργανώσεις που εκφράζουν ανησυχίες για τις πιθανές επιπτώσεις στο οικοσύστημα της περιοχής.

Από την πλευρά του, ο Ράμα υποστήριξε ενώπιον του αλβανικού κοινοβουλίου ότι το έργο δεν επηρεάζει προστατευόμενο καταφύγιο άγριας ζωής, διευκρινίζοντας ότι η τελική πρόταση δεν έχει ακόμη κατατεθεί και ότι η περιβαλλοντική μελέτη παραμένει υπό εκπόνηση.

Η SPAK, που ιδρύθηκε το 2019 με τη στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των Ηνωμένων Πολιτειών, λειτουργεί ανεξάρτητα από το δικαστικό σύστημα της χώρας και έχει αναλάβει σημαντικές υποθέσεις διαφθοράς υψηλόβαθμων αξιωματούχων. Σύμφωνα με ανεξάρτητες δημοσκοπήσεις, θεωρείται σήμερα ένας από τους πλέον αξιόπιστους θεσμούς στην Αλβανία.

Βίαια επεισόδια

πολίτες και περιβαλλοντικές οργανώσεις συνεχίζουν τις κινητοποιήσεις τους ζητώντας την ακύρωση του έργου και την προστασία της περιοχής.

Οι διαμαρτυρίες ξεκίνησαν στα τέλη Μαΐου, όταν κατασκευάστηκαν μεγάλες περιφράξεις με συρματοπλέγματα στην περιοχή του Ζβέρνετς, στη νότια Αλβανία, περιορίζοντας την πρόσβαση κατοίκων και επισκεπτών στην παραλία που γειτνιάζει με την προτεινόμενη επένδυση.

Το βράδυ της Κυριακής, πολίτες και εκπρόσωποι περιβαλλοντικών οργανώσεων συγκεντρώθηκαν έξω από κυβερνητικά κτίρια, ζητώντας την οριστική εγκατάλειψη του σχεδίου, την προστασία της ευρύτερης περιοχής από τουριστική ανάπτυξη μεγάλης κλίμακας, αλλά και την παραίτηση του πρωθυπουργού Έντι Ράμα.

Οι κινητοποιήσεις αναμένεται να συνεχιστούν, καθώς έχει προγραμματιστεί νέα διαδήλωση στα Τίρανα, ενώ δεύτερη συγκέντρωση έχει ανακοινωθεί για τις 6 Ιουνίου κοντά στην περιοχή της Αυλώνας (Vlora), όπου σχεδιάζεται η επένδυση.

Την ίδια ώρα, βίντεο που κυκλοφόρησαν μετά τις διαμαρτυρίες του Σαββάτου προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις. Στο υλικό εμφανίζονται άνδρες ιδιωτικής ασφάλειας να επιτίθενται σε διαδηλωτή και στη συνέχεια να τον σέρνουν σε βραχώδη περιοχή, ενώ παράλληλα φέρονται να απειλούν και άλλους πολίτες που επιχειρούσαν να απομακρύνουν τις περιφράξεις και να εμποδίσουν τις εργασίες.

Μετά το περιστατικό, οι αλβανικές αρχές προχώρησαν στην ανάκληση των αδειών λειτουργίας δύο εταιρειών ιδιωτικής ασφάλειας, ενώ ένας φύλακας συνελήφθη και τέθηκε υπό κράτηση. Παράλληλα, περίπου 15 διαδηλωτές αντιμετωπίζουν κατηγορίες, ενώ απομακρύνθηκε από τα καθήκοντά του και ο επικεφαλής της τοπικής αστυνομίας.

Ο πρωθυπουργός Έντι Ράμα υπερασπίστηκε το έργο, δηλώνοντας ότι στόχος του είναι να μετατραπεί η Αλβανία σε έναν τουριστικό προορισμό που θα ξεχωρίζει στην περιοχή και ότι η συγκεκριμένη επένδυση εντάσσεται σε αυτή τη στρατηγική.

Η υπόθεση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα και λόγω της ευρωπαϊκής πορείας της χώρας. Η Αλβανία, η οποία επιδιώκει την ένταξή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση έως το 2030, έχει ήδη ανοίξει όλα τα διαπραγματευτικά κεφάλαια των ενταξιακών συνομιλιών. Το θέμα αναμένεται να βρεθεί στο παρασκήνιο των επαφών που θα πραγματοποιηθούν στη σύνοδο των ηγετών της ΕΕ και των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων στο Μαυροβούνιο.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η επενδυτική εταιρεία Affinity Partners του Κούσνερ είχε εγκαταλείψει το 2025 αντίστοιχο μεγάλο επενδυτικό σχέδιο στη Σερβία, έπειτα από αντιδράσεις και έρευνες των τοπικών αρχών κατά της διαφθοράς.