Ρεπορτάζ libre-Ηλεκτρικά πατίνια: Νέα… άναρχη πραγματικότητα στο αστικό τοπίο-Free floating, παραβιάσεις ΚΟΚ, αυξανόμενα δυστυχήματα 

Δεν ξέρουμε αν είστε από αυτούς ή από αυτές που χρησιμοποιούν εντός της πόλης ηλεκτρικά πατίνια ούτε αν συγκαταλέγεστε στους οδηγούς που εκνευρίζονται ιδιαίτερα από τη χρήση αυτού του νέου μέσου μεταφοράς και μετακίνησης.

Νίκος Γιαννόπουλος

Το σίγουρο είναι πάντως ότι τα πατίνια διαμορφώνουν μία νέα πραγματικότητα στο αστικό τοπίο. Χρησιμοποιούνται ευρέως, συχνά άναρχα και πολλές φορές προκαλούν εκνευρισμό στους οδηγούς των πιο “συμβατικών” μέσων. Τίποτα από όλα αυτά δεν είναι αφύσικο, κάθε άλλο θα έλεγε κανείς.

Σε κάθε περίπτωση πρόσφατα η χώρα απέκτησε νομοθετικό πλαίσιο που ρυθμίζει, τουλάχιστον στην θεωρία, τον τρόπο κίνησης των πατινιών μέσα στην πόλη.

Οι κανόνες   

Η μέγιστη ταχύτητα που μπορεί να αναπτύξουν τα συγκεκριμένα οχήματα είναι τα 25 χιλιόμετρα την ώρα. Μπορούν να τα χρησιμοποιούν παιδιά από 15 ετών και πάλι ενώ άλλου τύπου πατίνια, που δεν αναπτύσσουν ταχύτητα πάνω από 6 χιλιόμετρα την ώρα μπορούν να χρησιμοποιηθούν από παιδιά 12 ετών και μεγαλύυτερα.

Τα ηλεκτρικά πατίνια δεν μπορούν να κινούνται πάνω στα πεζοδρόμια (αν και, δυστυχώς, αυτό το φαινόμενο το βλέπουμε συχνά) αλλά μπορούν να χρησιμοποιούν τους ποδηλατόδρομους και τη δεξιά λωρίδα των δρόμων (και μόνο).

Η χρήση κράνους καθίσταται υποχρεωτική όπως φυσικά και η τήρηση των γενικότερων κανόνων του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας. Αλλωστε το σχετικό πλαίσιο έχει επικαιροποιηθεί ακριβώς λόγω της ύπαρξης των ηλεκτρονικών πατινιών που συγκαταλέγονται στα Ελαφρά Προσωπικά Ηλεκτρικά Οχήματα.

Αν μιλάμε ειδικά για το Δήμο της Αθήνας από το 2025 εφαρμόζεται ειδικό κανονιστικό πλαίσιο.

Απαγορεύεται (πάντα μιλάμε θεωρητικά γιατί πολλές φορές βλέπουμε ότι πρακτικά το πλαίσιο δεν εφαρμόζεται) η χρήση των πατινιών στα πεζοδρόμια, στα πάρκα και στα άλση της πόλης όπως ο Εθνικός Κήπος. Σε ειδικές  ζώνες όπως η Πλάκα και Ψυρρή η χρήση υπόκειται σε περιορισμούς ενώ σ’ άλλες απαγορεύεται τελείως.

Ο Δήμος Αθηναίων καθόρισε επίσης συγκεκριμένες θέσεις μαζικής στάθμευσης, στις οποίες οι εταιρείες θα τοποθετούν τα πατίνια κάθε πρωί.

Σε περιπτώσεις αντικοινωνικής στάθμευσης —όπως σε ράμπες ΑμεΑ ή ζώνες τυφλών— τα πατίνια απομακρύνονται ήδη από συνεργεία του Δήμου, βάσει της νομοθεσίας περί απορριμμάτων.

Υποτίθεται, επίσης, ότι οι εταιρίες που διαχειρίζονται τα πατίνια εφαρμόζουν τις ζώνες απαγόρευσεις χρησιμοποιώντας GPS και κόφτες ταχύτητας. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν καταγράφονται αστοχίες και καθυστερήσεις αλλά πρέπει να κατανοήσει κανείς ότι αυτού του είδους οι περιορισμοί ισχύουν μόνο για τα ενοικιαζόμενα πατίνια.

Τα καθαρά ιδιωτικά (αυτά δηλαδή που μπορεί να αγοράσει και να χρησιμοποιήσει ένας ιδιώτης) δεν υπόκεινται σε τέτοιου είδους ελέγχους. Κοντολογίς, η εφαρμογή είναι μερική και ανομοιόμορφη, γι’ αυτό και συνεχίζουμε και βλέπουμε παραβιάσεις.  

Τα ατυχήματα: Είναι πολλά και αφορούν κυρίως παιδιά 

Το ζήτημα είναι βέβαια ότι δεν βλέπουμε μόνο παραβιάσεις αλλά και ατυχήματα ή δυστυχήματα.

Σε πανελλήνιο επίπεδο μέσα στο 2025 καταγράφηκαν 109 τροχαία ατυχήματα με ηλεκτρικά πατίνια εκ των οποίων δύο ήταν θανατηφόρα. Αλλά τέσσερα προκάλεσαν σοβαρούς τραυματισμούς. Λάμβανε χώρα ένα ατύχημα κάθε τρεις ημέρες, γεγονός σαφώς ανησυχητικό. Στο πρώτο δίμηνο του 2026 καταγράφηκαν επίσης άλλα 17 ατυχήματα.

Τα νοσοκομεία καταγράφουν υψηλό αριθμό παιδιών που τραυματίζονται απί χρήση πατινιών. Αυτά είναι 400 εκ των οποίων τα 200 χρειάζονται νοσηλεία.

Το πιο ανησυχητικό απ’ όλα; Ότι μεγάλος αριθμός ατυχημάτων προκαλούνται από παραβίαση του Κώδικα Οδικού Κυκλοφορίας και κυρίως την παραβίαση του κόκκινου φαναριού. Για κράνος, ούτε λόγου, ελάχιστοι οδηγοί πατινιών το φοράνε, αυτό είναι πασιφανές.

Τελευταίο αλλά σε καμία περίπτωση λιγότερο σημαντικό: Eξακολουθούν να είναι πολλά τα παρατημένα πατίνια σχεδόν σε κάθε πιθανό και απίθανο σημείο της Αθήνας. Το free floating, το να παίρνεις δηλαδή το πατίνι και να το αφήνεις πρακτικά οπουδήποτε αποτελεί προφανώς μάστιγα.

Η «διάχυση» (ας μας επιτραπεί ο όρος) πατινιών στην πόλη είναι εγγενές χαρακτηριστικό του συστήματος. Ρόλο βέβαια, αρνητικό πάντα, παίζει και η αδιαφορία των χρηστών αλλά ο κυριότερος λόγος έχει να κάνει με το παραπάνω σύστημα και τις πανενέργειές του.

Την ίδια ώρα παρατηρείται υπερπροσφορά πατινιών και κακή κατανομή στον χώρο σε μία πόλη όπως η Αθήνα που δεν φημίζεται έτσι και αλλιώς για την τάξη της.

Χρειάζεται, άρα, περισσότερη ρύθμιση και πιο αποτελεσματική αστυνόμευση. Η τροχαία αλλά και ο Δήμος της Αθήνας σίγουρα μπορούν να κάνουν καλύτερη δουλειά ως προς αυτό το κομμάτι.