Khorramshahr-4/ Τι είναι το ιρανικό βαλλιστικό “υπερόπλο” που μπορεί να φθάσει στο Βερολίνο

Σύμφωνα με πολλαπλές αναφορές που επικαλούνται Αμερικανούς αξιωματούχους, το Ιράν εκτόξευσε δύο βαλλιστικούς πυραύλους μεσαίου βεληνεκούς προς τη βάση στο νησί Ντιέγκο Γκαρσία στον Ινδικό Ωκεανό. Ωστόσο, κανένας από τους δύο πυραύλους δεν έφτασε στον στόχο του. Ο ένας πύραυλος φέρεται να απέτυχε κατά τη διάρκεια της πτήσης, ενώ ο άλλος έγινε στόχος ενός αμερικανικού πολεμικού πλοίου που χρησιμοποιούσε ένα σύστημα αναχαίτισης SM-3. Η εκτόξευση του συγκεκριμένου πυραύλου πυροδότησε σενάρια για την πιθανότητα η Τεχεράνη να χτυπήσει ακόμα και ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.

Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε και οι ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις τόνισαν πώς ο βαλλιστικός πύραυλος Khorramshahr-4 συνιστά νέα απειλή, αν και δεν έχει υπάρξει απάντηση γιατί δεν είχε προβλεφθεί κάτι τέτοιο και πώς μπορεί το Ιράν να διαθέτει τέτοιο οπλοστάσιο όταν ο Ντόναλντ Τραμπ έχει δηλώσει ότι καταστράφηκε το 90% των επιχειρησιακών εγκαταστάσεων των ιρανικών βαλλιστικών πυραύλων.

Οι αναλυτές ασφαλείας θεωρούν το περιστατικό ως ένα σημαντικό σημάδι ότι το Ιράν μπορεί πλέον να διαθέτει την ικανότητα να χτυπήσει στόχους πολύ πέρα ​​από την προηγουμένως δηλωμένη εμβέλειά του. Η απόπειρα αυτή υπογραμμίζει επίσης την αυξανόμενη ένταση της σύγκρουσης στην οποία εμπλέκονται το Ιράν, οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ.

Το Ιράν είχε δηλώσει νωρίτερα ότι η μέγιστη εμβέλεια επίθεσης πυραύλων του ήταν περίπου 2.000 χιλιόμετρα. Ωστόσο, όπως αναφέρει ο Guardian, η απόπειρα επίθεσης στο Ντιέγκο Γκαρσία —σχεδόν 4.000 χιλιόμετρα μακριά— υποδηλώνει ότι η χώρα μπορεί να έχει αναπτύξει συστήματα μεγαλύτερης εμβέλειας από ό,τι είχε αναγνωριστεί προηγουμένως.

Όμως, δεν υπάρχει επίσημη επιβεβαίωση ότι το Ιράν χρησιμοποίησε τον πύραυλο Khorramshahr-4 στην απόπειρα επίθεσης στο Ντιέγκο Γκαρσία. Ωστόσο, στρατιωτικοί αναλυτές υποψιάζονται έντονα ότι το Ιράν μπορεί να χρησιμοποίησε έναν πύραυλο της σειράς Khorramshahr λόγω της μεγάλης απόστασης που εμπλέκεται.

Το Ντιέγκο Γκαρσία βρίσκεται σχεδόν 4.000 χιλιόμετρα από το Ιράν, απόσταση που υπερβαίνει την προηγουμένως δηλωμένη ικανότητα κρούσης της Τεχεράνης, η οποία ανέρχεται σε περίπου 2.000 χιλιόμετρα. Αυτή η απόσταση έχει οδηγήσει τους αναλυτές να πιστεύουν ότι μπορεί να έχει χρησιμοποιηθεί ένα σύστημα πυραύλων μεγαλύτερου βεληνεκούς.

Ορισμένες αμυντικές πηγές υποδηλώνουν ότι ο Khorramshahr-4, ένας από τους πιο προηγμένους βαλλιστικούς πυραύλους του Ιράν, ταιριάζει στο απαιτούμενο προφίλ εμβέλειας. Ωστόσο, οι αρχές των ΗΠΑ και των συμμάχων δεν έχουν επίσημα προσδιορίσει τον τύπο του πυραύλου, αφήνοντας το ερώτημα ανοιχτό. Οι ειδικοί συνεχίζουν να αναλύουν δεδομένα συντριμμιών, παρακολούθηση ραντάρ και πρότυπα εκτόξευσης για να προσδιορίσουν το ακριβές όπλο που εμπλέκεται.

Τι είναι ο (άγνωστος) βαλλιστικός πύραυλος του Ιράν

Ο Χοραμσάχρ, που πήρε το όνομά του από την πόλη Χοραμσάχρ στο Ιράν , είναι ένας βαλλιστικός πύραυλος μεσαίου βεληνεκούς που δοκιμάστηκε από το Ιράν τον Ιανουάριο του 2017. Με βεληνεκές μεταξύ 1.000 και 2.000 χλμ., μπορεί να μεταφέρει κεφαλή 1.800 κιλών και έχει μήκος 13 μέτρα.

Το Ιράν εκτόξευσε τον πύραυλο Khorramshahr-4 στο Τελ Αβίβ κατά τη διάρκεια του πολέμου του Ιράν το 2026. Το IRGC δήλωσε ότι στην 19η φάση της επιχείρησης, ένας πύραυλος εκτοξεύτηκε προς το κέντρο του Τελ Αβίβ, το αεροδρόμιο Ben Gurion και μια ισραηλινή αεροπορική βάση, και υπήρξαν αναφορές για πυρκαγιές και ζημιές σε πολλές τοποθεσίες.

Ο Khorramshahr-4 (γνωστός και ως Kheibar) είναι ο πιο πρόσφατος και προηγμένος εκδοχή της οικογένειας βαλλιστικών πυραύλων Khorramshahr του Ιράν. Αναπτύχθηκε από το Υπουργείο Άμυνας και τις Δυνάμεις Αεροδιαστημικής του IRGC (Σώμα Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης) και παρουσιάστηκε επίσημα τον Μάιο του 2023.

Κύρια Τεχνικά Χαρακτηριστικά (βάσει ιρανικών δηλώσεων και δυτικών/διεθνών αναλύσεων)

• Τύπος: Βαλλιστικός πύραυλος μέσου βεληνεκούς (MRBM – Medium-Range Ballistic Missile)
• Καύσιμο / Προώθηση: Υγρό καύσιμο (hypergolic – αυτοανάφλεξη), μονοβάθμιος (single-stage) με προηγμένο κινητήρα Arvand
• Μήκος: Περίπου 13 μέτρα (συνήθως ~13 m συνολικά, με το τμήμα κινητήρα μικρότερο και κεφαλή ~4 m)
• Διάμετρος: ~1,5 μέτρα
• Βάρος εκτόξευσης: ~19–30 τόνοι (εκτιμήσεις κυμαίνονται από 19.000–30.000 kg)
• Βεληνεκές (Range): Επίσημα 2.000 km (με κεφαλή 1.500 kg)
  → Ιρανικές πηγές επιμένουν σταθερά στα 2.000 km
  → Δυτικοί αναλυτές / think tanks (π.χ. CSIS, Iran Watch, Army Recognition) εκτιμούν ότι μπορεί να φτάνει 2.500–4.000 km με ελαφρύτερη κεφαλή ή διαφορετική διαμόρφωση (αλλά το Ιράν το περιορίζει πολιτικά/δογματικά στα 2.000 km)
• Βάρος κεφαλής (Warhead): 1.500 kg (συχνά αναφέρεται 1.500–1.800 kg)
  → Μπορεί να μεταφέρει βαριά συμβατική εκρηκτική γόμωση (>1 τόνος εκρηκτικών), cluster munitions ή πολλαπλούς υπο-πυραύλους (έως 80 στόχους σε ορισμένες περιγραφές)
• Ταχύτητα: Έως Mach 8 μέσα στην ατμόσφαιρα → Mach 15–16 έξω από την ατμόσφαιρα (υπο-τροχιακή/υπερηχητική φάση)
• Χρόνος πτήσης: ~10–12 λεπτά για 2.000 km (πολύ μικρό παράθυρο αντίδρασης για αμυντικά συστήματα)
• Χρόνος προετοιμασίας εκτόξευσης: ~12 λεπτά (χάρη στο hypergolic καύσιμο που μένει αποθηκευμένο για χρόνια χωρίς ανάγκη ανεφοδιασμού/προετοιμασίας)
• Ακρίβεια (CEP – Circular Error Probable): ~10–30 μέτρα (πολύ υψηλή για ιρανικό πύραυλο, χάρη σε mid-course guidance και πιθανό MaRV – ελιγμούμενη κεφαλή)
• Πλατφόρμα εκτόξευσης: Κινητή (road-mobile TEL – Transporter Erector Launcher), συνήθως σε καμουφλαρισμένα οχήματα
• Άλλες δυνατότητες:
  • Αντίσταση σε ηλεκτρονικό πόλεμο (jamming)
  • Διόρθωση τροχιάς στη φάση εκτός ατμόσφαιρας (mid-course guidance)
  • Maneuverable Reentry Vehicle (MaRV) για αποφυγή αντιπυραυλικής άμυνας
  • Πιθανή δυνατότητα radar-evading / stealth χαρακτηριστικά σε ορισμένες εκτιμήσεις

Είναι ένας από τους πιο βαριούς και δύσκολα αναχαίτιση πυραύλους του Ιράν, ειδικά λόγω της μεγάλης κεφαλής και της ταχύτητας/ευελιξίας.

Βάσει των πιο πρόσφατων εξελίξεων (Μάρτιος 2026), ο Khorramshahr-4 μπορεί πιθανότατα να φτάσει και να χτυπήσει το Βερολίνο από το Ιράν, αλλά αυτό εξαρτάται από την πραγματική διαμόρφωση και το βάρος της κεφαλής.

Οι ειδικοί αναφέρουν ότι με την τρέχουσα τεχνολογία και τις πρόσφατες δοκιμές μπορεί να χτυπήσει το Βερολίνο (και μεγάλο μέρος της κεντρικής/δυτικής Ευρώπης).Χρόνος από εκτόξευση μέχρι πρόσκρουση: περίπου 11–13 λεπτά.Αυτό δίνει πολύ μικρό παράθυρο αντίδρασης σε συστήματα αντιπυραυλικής άμυνας (π.χ. Patriot, Arrow, SM-3, Aegis), ειδικά αν χρησιμοποιηθεί μαζί με saturation attacks ή MIRV/submunitions.