Τσίπρας: Ανεβάζει τόνους, αποδομεί το αφήγημα της κυβερνητικής σταθερότητας, ζητά συστράτευση για προοδευτική ανατροπή

Με αιχμή τη λέξη «ανασφάλεια» και με κεντρικό συμβολισμό την «Ιθάκη», ο Αλέξης Τσίπρας επέλεξε από τη Λάρισα να εξαπολύσει μια συνολική πολιτική αντεπίθεση απέναντι στην κυβέρνηση. Αν στις προηγούμενες  ομιλίες του, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων για το βιβλίο του, κυριάρχησε η αποτίμηση της περιόδου διακυβέρνησης και η ιδεολογική επανατοποθέτηση, στη Λάρισα καταγράφηκε μια πιο ώριμη φάση: σαφέστερες προγραμματικές δεσμεύσεις, αιχμές για θεσμικές τομές και πιο καθαρό κάλεσμα για συγκρότηση νέου πολιτικού σχήματος. 

Ράνια Τραγόμαλλου

Κατέστησε σαφές ότι η επάνοδός στο επίκεντρο των πολιτικών εξελίξεων  αποτελεί ένα οργανωμένο σχέδιο που εξελίσσεται και συνοδεύεται από συγκεκριμένο προγραμματικό πλαίσιο για την επόμενη ημέρα της χώρας.

Κοινός προορισμός

Απευθυνόμενος στους προοδευτικούς πολίτες, τους κάλεσε να συμπορευθούν σε αυτή τη νέα διαδρομή, να αποτελέσουν την κρίσιμη δύναμη που θα συνδιαμορφώσει την πορεία προς τη «δική τους Ιθάκη», περιγράφοντας έναν κοινό προορισμό με όρους ασφάλειας, δικαιοσύνης και κοινωνικής αξιοπρέπειας.

Μίλησε για την ανάγκη συλλογικής στράτευσης, αναγνωρίζοντας – όπως είπε – το βάρος της ευθύνης και τις προσδοκίες που διατυπώνονται προς το πρόσωπό του, υπογραμμίζοντας :  “Ξέρω το αίτημά σας. Ξέρω τι περιμένετε από μένα. Έχω πλήρη επίγνωση- πιστέψτε με. Και της ευθύνης και του βάρους της ευθύνης. Και σας λέω ένα πράγμα: είναι η ώρα του μαζί. Μαζί να βάλουμε τα πανιά και τα ξάρτια στο νέο καράβι για την Ιθάκη. Ένα καράβι γερό, καλοτάξιδο, γρήγορο, που δεν θα φοβάται τους καιρούς και τις θύελλες που μας περιμένουν”. 

Τα σημεία της ομιλίας του:  «Η Ιθάκη καταρρίπτει με επιχειρήματα τους αριθμούς της προπαγάνδας», «Χρειάζεται ένας νέος πατριωτισμός», «Η ασφάλεια για τη Δεξιά είναι εμπόρευμα» – αποτύπωσαν το πλαίσιο: σύγκρουση δύο αντιλήψεων για την ασφάλεια, την οικονομία και τη δημοκρατία. 

Η «ανασφάλεια» ως κεντρικό πολιτικό αφήγημα 

Ο πρώην πρωθυπουργός επεδίωξε να αποδομήσει τη ρητορική της «σταθερότητας» που προβάλλει η κυβέρνηση. «Δεν ξέρουμε τι θα μας ξημερώσει αύριο: στη δουλειά, στο χωράφι, στο τρένο», ανέφερε χαρακτηριστικά, συνδέοντας την κοινωνική αγωνία με συγκεκριμένα τραυματικά γεγονότα για τη Θεσσαλία και τη χώρα: την κακοκαιρία Daniel, την τραγωδία στα Τέμπη και την υπόθεση της Βιολάντα. 

Η πολιτική του στόχευση ήταν ξεκάθαρη: να μετατρέψει την έννοια της ασφάλειας από πεδίο υπεροχής της Δεξιάς σε πεδίο κοινωνικής διεκδίκησης. Κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι «δολοφονεί την ασφάλεια και μετά θυμάται το νόμος και τάξη», και στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε την απορρύθμιση της αγοράς εργασίας, τα εργατικά δυστυχήματα και τη διάλυση της Επιθεώρησης Εργασίας, επιχειρώντας να συνδέσει το αίσθημα κινδύνου με συγκεκριμένες κυβερνητικές επιλογές. 

 «Νέος πατριωτισμός» 

Στο ιδεολογικό επίπεδο, ο Αλέξης Τσίπρας επανέφερε την έννοια του «νέου πατριωτισμού» – ενός πλαισίου όπου «ο καθένας θα καταβάλει ανάλογα με τις δυνατότητές του» και «ο πλούτος δεν θα συσσωρεύεται στις τσέπες των λίγων», θέτοντας το δίλλημα: «Ασφάλεια για τους λίγους ή ασφάλεια για τους πολλούς». 

Το κάλεσμα για «προοδευτική ανατροπή» δεν περιορίστηκε σε εκλογική προοπτική. «Η Ελλάδα δεν μπορεί να αλλάξει μόνο με μια νέα κυβέρνηση», σημείωσε, δίνοντας έμφαση στη συμμετοχή της κοινωνίας: ενεργειακές κοινότητες, ισχυρά συνδικάτα, αγροτικούς συνεταιρισμούς, αναβαθμισμένη Τοπική Αυτοδιοίκηση. 

 Η ομιλία στη Λάρισα συνιστά, πολιτικά, μια προσπάθεια επανασυσπείρωσης της κοινωνικής βάσης της Αριστεράς και ταυτόχρονα διεύρυνσης προς ευρύτερα προοδευτικά ακροατήρια. 

Δεν περιορίστηκε  σε καταγγελτικό λόγο, αλλά παρουσίασε συγκεκριμένες θεσμικές παρεμβάσεις στο πλαίσιο μια προσπάθειας να μετατρέψει τη διάχυτη κοινωνική δυσαρέσκεια σε συνεκτικό πολιτικό ρεύμα. 

Στην αναμονή για το “όνομα”

Ο Αλέξης Τσίπρας φάνηκε να επιχειρεί να δώσει ένα ακόμα μήνυμα: ότι η πολιτική σύγκρουση δεν αφορά μόνο τους αριθμούς της οικονομίας, αλλά το μοντέλο κοινωνίας. Και ότι η «Ιθάκη» δεν είναι απλώς ένας συμβολισμός του παρελθόντος, αλλά μια υπόσχεση για το μέλλον.  

Ο κρίκος της αλυσίδας των εμφανίσεων του, που προστέθηκε με την χθεσινή του ομιλία ενίσχυσε την εικόνα μιας μεθοδικής και κλιμακούμενης πολιτικής επανεμφάνισης που μεταβαίνει από τον κύκλο των πολιτικών σημάτων στον κύκλο των πιο συγκεκριμένων δεσμεύσεων. 

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη νέα γενιά, επιδιώκοντας να ανακτήσει το ακροατήριο που τον στήριξε μαζικά στις εκλογικές αναμετρήσεις της προηγούμενης δεκαετίας. Το στιγμιότυπο  με νέους που του έλεγαν «Πρόεδρε, τρέλανέ μας! Δώσε το όνομα», ζητώντας να αποκαλύψει την ονομασία του νέου πολιτικού φορέα, αποτύπωσε το κλίμα προσμονής. 

Τη λεπτομέρεια δεν την αποκάλυψε. Όμως η ίδια η συζήτηση δείχνει ότι η πολιτική του πρωτοβουλία έχει περάσει από το στάδιο της ιδέας στο στάδιο της οργανωτικής προετοιμασίας. 

Κριτική και προτάσεις

Ιδιαίτερα αιχμηρός εμφανίστηκε απέναντι στον διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννη Στουρνάρα, τον οποίο χαρακτήρισε «αρνητικό πρωταγωνιστή της περιόδου της κρίσης» και σύμβολο ενός συστήματος που – όπως είπε – διατηρεί τα προνόμιά του. Παράλληλα παρουσίασε οκτώ προτάσεις  για μια νέα αγροτική πολιτική, δίνοντας έμφαση στη συλλογική οργάνωση και την κρατική εγγύηση, συνδέοντας την παραγωγική ανασυγκρότηση με την περιφερειακή αποκέντρωση.