Συνάντηση Μητσοτάκη-Ερντογάν: Χαμηλά ο πήχης από Αθήνα-Άγκυρα:Θα εξεταστούν οι σχέσεις Τουρκίας-Ελλάδας σε όλες τις διαστάσεις

Με τον πήχη των προσδοκιών να διατηρείται χαμηλά, πολύ περισσότερο στον απόηχο και προκλητικών δηλώσεων της ηγεσίας της γειτονικής χώρας με αποκορύφωμα την τελευταία ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Άμυνας, ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης θα επισκεφθεί στις 11 Φεβρουαρίου την Άγκυρα για την συνάντηση με τον Ταγίπ Ερντογάν και την συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας-Τουρκίας.  Η συνεδρίαση θα λάβει χώρα μετά από έναν ολόκληρο χρόνο αλλεπάλληλων αναβολών καθώς αρχικά είχε προσδιοριστεί για τις αρχές του 2025 και στις έκτοτε αλλεπάλληλες αναβολές αποτυπώθηκε ακριβώς και η στασιμότητα του ελληνοτουρκικού διαλόγου σε ανώτατο επίπεδο σε όλη την διάρκεια του 2025.   

Απόστολος Χονδρόπουλος

Στόχος της Αθήνας που όπως δήλωσε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης προσέρχεται στον διάλογο «με πίστη και αυτοπεποίθηση, πάντοτε λαμβάνοντας υπόψη το Διεθνές Δίκαιο και χωρίς καμία απολύτως διάθεση υποχώρησης», είναι «να διατηρηθούν και να ενισχυθούν οι ανοικτοί δίαυλοι επικοινωνίας».  Και παράλληλα «να εδραιωθεί μία λειτουργική σχέση με  την Τουρκία, σε μια διεθνή συγκυρία γεμάτη αβεβαιότητα και αστάθεια», όπως επισημαίνουν κυβερνητικά στελέχη.   

Ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης είχε επισημάνει στην προ ημερών τηλεοπτική συνέντευξη στον «Σκάι» πως δεν τρέφει αυταπάτες, σημειώνοντας ότι «η μεγάλη διαφορά μας με την Τουρκία είναι μία και μόνο: αυτή είναι η οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών, ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας, στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο». Σε αυτό το πλαίσιο είχε διαμηνύσει ότι «όσο η Τουρκία προσθέτει σε αυτό το «μενού» και άλλα θέματα. το να προχωρήσουμε περαιτέρω «είναι κάτι το οποίο σε αυτή τη συγκυρία το θεωρώ δύσκολο», όπως είχε τονίσει.

Παρά το γεγονός ότι δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή σύγκλιση για την εκκίνηση της συζήτησης για τη διευθέτηση της μοναδικής διαφοράς που μπορεί να αχθεί ενώπιον διεθνούς δικαιοδοσίας, η χώρα μας καθιστά σαφές ότι προσβλέπει σε μια εποικοδομητική συζήτηση και στη διατήρηση του κλίματος ηρεμίας στις διμερείς σχέσεις.   

Στο Μέγαρο Μαξίμου άλλωστε είναι πεπεισμένοι ότι η πολιτική των «ήρεμων νερών», που εγκαινιάστηκε το καλοκαίρι του 2023 με την συνάντηση των δύο ηγετών στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στο Βίλνιους της Λιθουανίας, έχει οδηγήσει σε σημαντικά κεκτημένα  όπως η μείωση της παραβατικότητας στον αέρα, η καλύτερη συνεργασία στο μεταναστευτικό και η συνολική μείωση των ροών, η διευκόλυνση της χορήγησης βίζας σύντομης διάρκειας για τους Τούρκους πολίτες και τις οικογένειές τους σε 12 νησιά του Αιγαίου και η εμβάθυνση του διμερούς εμπορίου, στην βάση της λεγόμενης «θετικής ατζέντας». «Από τότε που υπογράψαμε πριν από δύο και πλέον χρόνια τη Διακήρυξη των Αθηνών, θεωρώ ότι έχουμε κάποια σημαντικά κεκτημένα τα οποία δεν πρέπει να τα αμελούμε», έχει τονίσει και από την πλευρά του ο κ. Μητσοτάκης.  

Η συνάντηση Μητσοτάκη- Ερντογάν στις 11 Φεβρουαρίου θα είναι η  πρώτη μεταξύ των δύο ηγετών μετά από ενάμιση χρόνο, καθώς συναντήθηκαν για τελευταία φορά τον Σεπτέμβριο του 2024, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη. Συνάντηση είχε προγραμματιστεί και τον Σεπτέμβριο του 2025 στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, ακυρώθηκε ωστόσο την τελευταία στιγμή κατόπιν αιτήματος της τουρκικής πλευράς η οποία επικαλέστηκε την συμμετοχή του κ. Ερντογάν σε διάσκεψη που συγκάλεσε ο Αμερικανός Πρόεδρος για την Γάζα.                                                                                                                    

Σύμφωνα με κυβερνητικά στελέχη, η ατζέντα του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας και οι συμμετέχοντες στην αποστολή θα διαμορφωθούν στη βάση της θετικής ατζέντας και του πολιτικού διαλόγου που βρίσκονται σε εξέλιξη μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας.

Τα ίδια κυβερνητικά στελέχη επισημαίνουν πως η συνάντηση των δύο ηγετών και η συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας είναι σημαντικές και εκτιμούν ότι θα υπογραμμίσουν την αναγκαιότητα των ανοικτών διαύλων για την αποφυγή κρίσεων και την αποκλιμάκωση εντάσεων. Όπως αναφέρουν χαρακτηριστικά, Αθήνα και Άγκυρα συμμερίζονται την άποψη ότι τα ζητήματα που αφορούν τις δύο χώρες θα πρέπει να συζητούνται σε διμερές επίπεδο και ότι η βελτίωση του κλίματος στις διμερείς σχέσεις είναι προς όφελος της σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή. 

• Από πλευρά της γειτονικής χώρας, σε ανάρτηση του εκπροσώπου της τουρκικής Προεδρίας επισημαίνεται πως η Σύνοδος του Συμβουλίου «θα εξετάσει τις σχέσεις Τουρκίας-Ελλάδας σε όλες τις διαστάσεις τους και θα συζητηθούν οι δυνατότητες προώθησης της συνεργασίας μεταξύ των δύο γειτονικών χωρών».

Τονίζει επίσης ότι εκτός από τις διμερείς σχέσεις, οι συζητήσεις θα περιλαμβάνουν ανταλλαγή απόψεων για τις περιφερειακές και παγκόσμιες εξελίξεις και ότι στο πλαίσιο της επίσκεψης, η υπογραφή διαφόρων κειμένων που αποσκοπούν στην ενίσχυση των διμερών σχέσεων είναι επίσης στην ημερήσια διάταξη.  

Από την πολιτική των «ήρεμων νερών» δεν έχουν λείψει πάντως και οι επιμέρους… κυματισμοί που προκαλεί ενίοτε η αναθεωρητική ρητορική της γειτονικής χώρας, η οποία αποτυπώθηκε και στην τελευταία ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Άμυνας.  Ερωτηθείς γι’ αυτήν κατά την ενημέρωση των πολιτικών συντακτών ο κ. Μαρινάκης σχολίασε μεταξύ άλλων ότι δεν μπορεί κάποιος να μιλά για Διεθνές Δίκαιο και ταυτόχρονα να μιλά για το δόγμα της “γαλάζιας πατρίδας” και το εκτός οποιασδήποτε λογικής αφήγημα των “γκρίζων ζωνών”, ενώ πρόσθεσε: “Με την Τουρκία μας χωρίζει μία και μόνη διαφορά, ο καθορισμός ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας επί τη βάσει του Διεθνούς Δικαίου. Τελεία και παύλα. Από κει και πέρα έχουμε αποδείξει μέσα από την συνολική εξωτερική πολιτική ότι η Ελλάδα όλα αυτά τα χρόνια έχει καταφέρει όσα δεν είχαμε καταφέρει τις προηγούμενες δεκαετίες”.