Στο στόχαστρο ο Μακρόν μετά το “πράσινο φως” στη συμφωνία ΕΕ-Mercosur

Η αδυναμία της Γαλλίας να μπλοκάρει τη συμφωνία εμπορίου ΕΕ–Mercosur την Παρασκευή εξελίσσεται σε σοβαρό πολιτικό πλήγμα για τον Εμανουέλ Μακρόν, προσφέροντας στην αντιπολίτευση ένα ισχυρό αφήγημα για να εντείνει την πίεση σε έναν πρόεδρο που ήδη εμφανίζεται αποδυναμωμένος για το υπόλοιπο της θητείας του.

Η συμφωνία-ορόσημο, η οποία αντιμετωπίζεται με έντονη εχθρότητα στη Γαλλία, κυρίως λόγω των φόβων για μαζικές εισαγωγές αγροτικών προϊόντων από τη Νότια Αμερική, έχει ενώσει σχεδόν ολόκληρο το πολιτικό φάσμα. Από την άκρα δεξιά έως την άκρα αριστερά, οι πολιτικές δυνάμεις αναζητούν πλέον υπεύθυνους – και το βλέμμα στρέφεται στο Μέγαρο των Ηλυσίων.

Η αποτυχία του φιλοευρωπαϊστή Μακρόν να αποτρέψει τη συμφωνία θεωρείται από πολλούς ένδειξη της φθίνουσας επιρροής του Παρισιού στις Βρυξέλλες, σε μια Ευρωπαϊκή Ένωση όπου η Γαλλία είχε παραδοσιακά τη φήμη δύναμης με ισχυρό βέτο.

Ο Ζορντάν Μπαρντελά, επικεφαλής του ακροδεξιού Εθνικού Συναγερμού και φαβορί για τις προεδρικές εκλογές του 2027, κατηγόρησε τον Μακρόν για υποκρισία, υποστηρίζοντας ότι προσποιούνταν την αντίθεση στη συμφωνία και τελικά «πρόδωσε τους Γάλλους αγρότες». Παράλληλα, ανακοίνωσε ότι το κόμμα του θα καταθέσει πρόταση δυσπιστίας κατά της κυβέρνησης.

Από την άλλη πλευρά, η αριστερά της Ανυπότακτης Γαλλίας κινήθηκε στην ίδια κατεύθυνση, με την κορυφαία κοινοβουλευτική της εκπρόσωπο Ματίλντ Πανό να μιλά για «ταπείνωση της Γαλλίας» στις Βρυξέλλες.

Παρότι οι προτάσεις δυσπιστίας θεωρούνται απίθανο να ανατρέψουν την κυβέρνηση, οι κοινοβουλευτικές συζητήσεις αναμένεται να επαναφέρουν στο προσκήνιο το αφήγημα ότι ο Μακρόν δεν κατάφερε να αντισταθεί στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Πιο μετριοπαθείς πολιτικές δυνάμεις καλούν την κυβέρνηση να εντείνει τις θεσμικές προσπάθειες μπλοκαρίσματος της συμφωνίας, ακόμη και μέσω νομικών οδών, αντί να οδηγηθεί η χώρα σε πολιτική αστάθεια.

Χαρακτηριστικό της ευρείας αντίδρασης είναι ότι τόσο οι συντηρητικοί Les Républicains όσο και το Σοσιαλιστικό Κόμμα, παρά τις βαθιές ιδεολογικές τους διαφορές, ζητούν από την κυβέρνηση Μακρόν να προσφύγει στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. «Έχουμε παραιτηθεί από τη διατροφική μας κυριαρχία», δήλωσε χαρακτηριστικά ο επικεφαλής των Ρεπουμπλικανών Μπρινό Ρεταγιό, επίσης πιθανός υποψήφιος για το 2027.

Την κοινωνική διάσταση της κρίσης αποτύπωσαν οι κινητοποιήσεις Γάλλων αγροτών στο Παρίσι, όπου τρακτέρ στάθμευσαν έξω από την Αψίδα του Θριάμβου και την Εθνοσυνέλευση, με αιχμές κατά της Ούρσουλας φον ντερ Λάιεν, την οποία κάποιοι κατηγόρησαν ότι «κοροϊδεύει τους Ευρωπαίους αγρότες».

Μέσα σε αυτό το κλίμα, ο Μακρόν επιχειρεί μια λεπτή ισορροπία: από τη μία δηλώνει ότι αγωνίζεται για τη «γεωργική κυριαρχία» της Γαλλίας και χαιρετίζει τις δεσμεύσεις για ενίσχυση της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, από την άλλη υπερασπίζεται τις παραχωρήσεις που έγιναν στο πλαίσιο της συμφωνίας. «Η υπογραφή δεν είναι το τέλος της ιστορίας», έγραψε χαρακτηριστικά στο X.

Ωστόσο, για τον Γάλλο πρόεδρο, η πολιτική ζημιά φαίνεται πως θα έχει διάρκεια. Οι αντίπαλοί του – και κυρίως ο Εθνικός Συναγερμός – ετοιμάζονται να αξιοποιήσουν τη συμφωνία Mercosur ως σύμβολο της “ήττας” της Γαλλίας, ενόψει τόσο των τοπικών εκλογών του Μαρτίου όσο και της προεδρικής μάχης που πλησιάζει.