Αγροτικό: Τι περιλαμβάνει η τελική δέσμη μέτρων για ρεύμα, ΕΦΚ, ενισχύσεις, αποζημιώσεις

Μπροστά σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι που μπορεί να οδηγήσει είτε στο τραπέζι του διαλόγου και σε αποκλιμάκωση εάν οι αγρότες αξιολογήσουν θετικά την τελική δέσμη μέτρων που θα ανακοινώσει σήμερα η κυβέρνηση, είτε σε περαιτέρω κλιμάκωση των αγροτικών κινητοποιήσεων και μετωπική, πλέον, αντιπαράθεση που θα περιλαμβάνει 48ωρο blackout στους δρόμους από τους παραγωγούς και σκληρή γραμμή και “σχέδιο β” από κυβερνητικής πλευράς με διοικητικά πρόστιμα και κυρώσεις.

Απόστολος Χονδρόπουλος

Σε κάθε περίπτωση, το “κλειδί” για τις μετέπειτα εξελίξεις βρίσκεται στις αποφάσεις που θα ληφθούν κατά τις αγροτικές συνελεύσεις που προγραμματίζονται για σήμερα, μετά την ανακοίνωση του κυβερνητικού σχεδίου, το οποίο αναμένεται να παρουσιαστεί από τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης, Κωστή Χατζηδάκη, τους υπουργούς Αγροτικής Ανάπτυξης, Κώστα Τσιάρα και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημ. Παπαστεργίου και τον υφυπουργό Οικονομίας, Θ. Πετραλιά.

 Καθοριστικό στοιχείο αποτελεί το εάν οι εξειδικεύσεις που θα ανακοινωθούν θα ικανοποιούν τα αιτήματα των αγροτών σε σχέση με το κόστος παραγωγής (ηλεκτρικό ρεύμα, πετρέλαιο) και την αναπλήρωση  εισοδήματος.

Όσον αφορά το ηλεκτρικό ρεύμα, κυβερνητικά στελέχη έχουν προϊδεάσει για μία “ακόμα πιο θετική πρόταση” σε σχέση με το «ευνοϊκό τιμολόγιο που, όπως λένε, θεσπίστηκε από αυτή την κυβέρνηση». Εκτιμάται πως η νέα τιμή θα προσδιοριστεί σε επίπεδα λίγο πάνω από τα 8 λεπτά, δηλαδή κάπου μεταξύ των 9,3 λεπτών ανά κιλοβατώρα που ισχύει σήμερα και των 7 λεπτών που ζητούν οι αγρότες. 

Όσον αφορά την  επιστροφή του ΕΦΚ στο αγροτικό πετρέλαιο, υπάρχει έτοιμη πρόταση από το υπουργείο Οικονομικών και την ΑΑΔΕ για την επιστροφή του φόρου στην αντλία προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι καθυστερήσεις και αδικίες. Ο φόρος δεν θα επιστρέφεται μετά την καταβολή του από τον αγρότη, αλλά θα αφαιρείται στην αντλία και θα πληρώνει κατευθείαν λιγότερα. Παράλληλα η κυβέρνηση σχεδιάζει επαναπροσδιορισμό των ποσοτήτων πετρελαίου ανά στρέμμα ώστε να αυξηθεί και το ποσό που θα λαμβάνουν οι δικαιούχοι.

Όσον αφορά τις ενισχύσεις, σύμφωνα με το υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης υπάρχουν 160 εκατομμύρια ευρώ  που έχουν προκύψει ως επιπλέον χρήματα μετά του ελέγχους της υπαγωγής του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ και μπορεί να αποτελέσει θέμα συζήτησης το πως θα διατεθούν σε παραγωγές και προϊόντα που αντιμετωπίζουν οξύ πρόβλημα, λαμβάνοντας υπόψη και το πλαίσιο περιορισμών που υφίσταται στην ΕΕ καθώς πρόκειται για ευρωπαϊκούς πόρους.       

Αναμένεται επίσης να ικανοποιηθεί το αίτημα για αποζημιώσεις του ΕΛΓΑ  στο 100% των ζημιών.

Αναφορικά με άλλα θέματα που τίθενται από πλευράς αγροτών, όπως για τις ελληνοποιήσεις εισαγόμενων προϊόντων, υφίσταται πρόταση του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης για την ιχνηλασιμότητα των προϊόντων και κυβερνητικά στελέχη διαμηνύουν πως “εάν οι εκπρόσωποι των αγροτών δεν έρθουν να το συζητήσουμε, θα προχωρήσουμε μόνοι μας”.

Από πλευράς αγροτών έχει μπει στο τραπέζι το τελευταίο διάστημα  και η συμφωνία Mercosur για την οποία , με πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, οι υπουργοί Γεωργίας θα συζητήσουν σήμερα στις Βρυξέλλες,  στον απόηχο των αγροτικών κινητοποιήσεων στην βελγική πρωτεύουσα κατά το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Δεκεμβρίου.

Στην κυβέρνηση δηλώνουν ανοιχτοί σε συζήτηση με τους Έλληνες αγρότες για να υπάρχει ενιαία θέση και διαβεβαιώνουν παράλληλα πως η κυβέρνηση ξέρει τι να κάνει για τις δικλείδες ασφαλείας ώστε να μην επηρεαστούν οι τιμές των προϊόντων.

Το κυβερνητικό “καρότο” της εξειδίκευσης των μέτρων και των επιπλέον βημάτων που αναμένεται να κάνει, συνοδεύεται πάντως και από “μαστίγιο” πάνω στο τραπέζι, καθώς το μήνυμα του Μεγάρου Μαξίμου είναι ξεκάθαρο: «Έχει εξαντληθεί η υπομονή»,  «δεν μπορείς να ανέχεσαι για πολύ καιρό μία κατάσταση ταλαιπωρίας”.

“Έχει περάσει πάρα πολύς χρόνος, η κυβέρνηση δεν μπορεί να παραμείνει με σταυρωμένα τα χέρια και να παριστάνει τον τροχονόμο σε μία μπλοκαρισμένη χώρα”, σημειώνουν χαρακτηριστικά συνεργάτες του πρωθυπουργού.

Οι ίδιοι μάλιστα εξηγούν πως η κυβέρνηση υπήρξε ανεκτική γιατί προηγήθηκε το ζήτημα του ΟΠΕΚΕΠΕ και η καθυστέρηση στην πληρωμή των επιδοτήσεων, η οποία πάντως δεν ξεπέρασε τον ένα μήνα, όπως λένε, καθώς και γιατί  υπάρχουν όντως πραγματικά προβλήματα όπως αυτά που αντιμετωπίζουν κτηνοτρόφοι με την ευλογιά. 

Το κυβερνητικό “τελεσίγραφο” της Δευτέρας συνοδεύεται όμως και από ξεκάθαρη προειδοποίηση ότι πέραν των μέτρων που θα ανακοινωθούν σήμερα δεν θα υπάρξει οτιδήποτε άλλο. 

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος  μάλιστα έριξε εκ των προτέρων το γάντι και σε πολιτικό επίπεδο,  διαμηνύοντας ότι “όποιος στην αντιπολίτευση ζητήσει παραπάνω από αυτά τα οποία θα εξειδικευτούν, θα πρέπει να πει και ποιους φόρους θα βάλει κοινωνία, στους υπόλοιπους πολίτες”.

Το κυβερνητικό επιτελείο αναμένεται και σήμερα να επαναλάβει ότι το 2025 καταβλήθηκαν επιδοτήσεις και αποζημιώσεις ύψους 3,82 δισ. ευρώ έναντι 3,38 δισ. το 2024, μεγαλύτερες από κάθε άλλη χρονιά και 13% υψηλότερες σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά. 

Την ώρα πάντως που η έκβαση των αγροτικών κινητοποιήσεων, οι οποίες συμπληρώνουν 40 ημέρες και έχουν σωρεύσει πολιτική και κοινωνική πίεση και φθορά στο κυβερνών κόμμα, βρίσκεται σε κομβικό σημείο, η κυβέρνηση είναι πολύ πιθανό να κληθεί να διαχειριστεί ένα ακόμη ενεργό μέτωπο με σημαντικό κοινωνικό αντίκτυπο, καθώς οι ομοσπονδίες των λαϊκών αγορών έχουν εξαγγείλει από σήμερα πανελλαδική απεργία επ’ αόριστον. Με αιτήματα μάλιστα που μεταξύ άλλων αφορούν και στη στήριξη των αγροτών, στην  μείωση του κόστους παραγωγής σε πετρέλαιο, ρεύμα, αγροεφόδια, αλλά και στην αλλαγή του κανονισμού του ΕΛΓΑ με αποζημιώσεις στους πληγέντες αγρότες λόγω της κλιματικής κρίσης,  στο 100% των ζημιών.