«Έχω ένα σχέδιο. Είναι ένα πολύ απλό σχέδιο (…) το Ιράν δεν μπορεί να έχει πυρηνικά όπλα» υποστήριξε ο Τραμπ και συνέχισε: «Δεν θα τους αφήσουμε. Το σχέδιο είναι πολύ απλό. Ο αποκλεισμός ήταν ένα δείγμα στρατιωτικής ευφυΐας», πρόσθεσε.

Ο ίδιος σχολίασε ότι οποιαδήποτε συμφωνία μεταξύ των δύο χωρών θα απαιτούσε από το Ιράν να δεσμευτεί να σταματήσει ένα πυρηνικό πρόγραμμα.

«Ξέρετε, στον πόλεμο, πρέπει να αλλάζεις, πρέπει να είσαι ευέλικτος, έχεις πολλά σχέδια, αλλά πρέπει να κάνεις διαφορετικά σχέδια», είπε ο Τραμπ.

Ταυτόχρονα, ο ίδιος δήλωσε τη Δευτέρα ότι η εκεχειρία μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν βρίσκεται σε «μηχανική υποστήριξη» και ενώ δήλωσε ότι παραμένει σε ισχύ, διευκρίνισε ότι είναι «απίστευτα αδύναμη».

Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι υπάρχουν «μετριοπαθείς» και «τρελοί» στις σχέσεις με το Ιράν, και ότι «οι μετριοπαθείς πεθαίνουν να κλείσουν μια συμφωνία».

«Εξετάζω την επανεκκίνηση του «Project Freedom» στα Στενά του Ορμούζ»

Νωρίτερα, ο Τραμπ δήλωσε ότι εξετάζει το ενδεχόμενο να αρχίσει ξανά το «Project Freedom», αλλά αυτή τη φορά με διευρυμένο πεδίο δράσης που θα υπερβαίνει την απλή συνοδεία πλοίων μέσω των Στενών του Ορμούζ, σύμφωνα με το Fox News.

Παράλληλα, ισχυρίστηκε ότι η Τεχεράνη του είπε πως οι ΗΠΑ θα πρέπει να ανακτήσουν το πυρηνικό απόθεμα από τις κατεστραμμένες πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν, καθώς η ίδια δεν διαθέτει την απαραίτητη τεχνολογία για να το κάνει.

Σημειώνεται ότι ο Αμερικανός πρόεδρος είχε ανακοινώσει για πρώτη φορά την πρωτοβουλία την περασμένη εβδομάδα, αλλά την ανέστειλε εν μέσω των ειρηνευτικών συνομιλιών με την Τεχεράνη.

Διευκρινίζει ότι δεν υπάρχει σαφές χρονοδιάγραμμα πότε θα γίνει αυτό. Ωστόσο, αξιωματούχοι του Πενταγώνου φέρονται να δήλωσαν ότι το Σχέδιο Ελευθερία θα μπορούσε να ξεκινήσει ξανά ακόμη και εντός της εβδομάδας.

Οι πληροφορίες έρχονται μετά το ρεπορτάζ του δικτύου NBC, σύμφωνα με το οποίο ο Ντόναλντ Τραμπ υποχρεώθηκε να σταματήσει το Σχέδιο Ελευθερία την περασμένη Τρίτη. Ο λόγος ήταν ότι η Σαουδική Αραβία δεν επέτρεψε τη χρήση των βάσεών της. Ώρες αργότερα, το Ριάντ διέψευσε το δημοσίευμα.

Σύμφωνα με τη WSJ, η πρόσβαση των ΗΠΑ στις σαουδαραβικές βάσεις και τον εναέριο χώρο αποκαταστάθηκε έπειτα από μια δεύτερη τηλεφωνική κλήση μεταξύ του Ντόναλντ Τραμπ και του πρίγκιπα διαδόχου, Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν.

Κρίσης στις σχέσεις Ουάσιγκτον-Ριάντ

Η Wall Street Journal αναφέρει στο ρεπορτάζ της ότι το Σχέδιο Ελευθερία «πυροδότησε τη μεγαλύτερη διαμάχη στις σαουδαραβοαμερικανικές στρατιωτικές σχέσεις τα τελευταία χρόνια». Και οδήγησε σε μια σειρά από τηλεφωνικές κλήσεις υψηλού επιπέδου μεταξύ του Τραμπ και του πρίγκιπα διαδόχου του βασιλείου. Μάλιστα, αναφέρει, αύξησε «τον κίνδυνο κατάρρευσης μιας μακροχρόνιας συμφωνίας ασφαλείας μεταξύ Ουάσιγκτον και Ριάντ».

Ακολούθως, η Σαουδική Αραβία και το Κουβέιτ μπλόκαραν τη χρήση των βάσεων και του εναέριου χώρου τους από τον αμερικανικό στρατό. Αιτία, το γεγονός ότι ανώτεροι Αμερικανοί αξιωματούχοι υποβάθμισαν τις ιρανικές επιθέσεις στον Περσικό Κόλπο σε αντίδραση στην επιχείρηση στα Στενά του Ορμούζ, δήλωσαν Σαουδάραβες αξιωματούχοι.

Σύμφωνα με την εφημερίδα, οι Σαουδάραβες και άλλα κράτη του Κόλπου ανησυχούσαν επίσης ότι οι ΗΠΑ δεν θα τους προστάτευαν εν μέσω της κλιμάκωσης των μαχών.

Έτσι, ο Ντόναλντ Τραμπ ανέστειλε το Σχέδιο Ελευθερία το βράδυ της Τρίτης, μετά από τηλεφωνική κλήση με τον πρίγκιπα διάδοχο της Σαουδικής Αραβίας. Εκεί, ο Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, de facto ηγέτης της χώρας, εξέφρασε τις ανησυχίες του και ενημέρωσε τον πρόεδρο για την απόφαση σχετικά με τους περιορισμούς των βάσεων και του εναέριου χώρου.

Ο Αμερικανός πρόεδρος, αναφέρουν Σαουδάραβες αξιωματούχοι, προσπάθησε να τον μεταπείσει, χωρίς αποτέλεσμα. Έτσι, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι συμφώνησε να διακόψει την πρωτοβουλία κατόπιν αιτήματος του Πακιστάν και άλλων χωρών.

Τελικά, η πρόσβαση στις βάσεις και στον εναέριο χώρο της Σαουδικής Αραβίας αποκαταστάθηκε μετά από μια ακόμη τηλεφωνική επικοινωνία μεταξύ των δύο ηγετών.

Παναγιώτης Δρίβας

Από τις πρώτες αναλύσεις και εκτιμήσεις στον Διεθνή Τύπο ο Τραμπ επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στη διατήρηση στρατιωτικής πίεσης και στη δημιουργία χώρου για διπλωματική λύση.

Το «Project Freedom» είχε σχεδιαστεί ως στρατιωτική αποστολή των ΗΠΑ για την ασφαλή διέλευση πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ, τα οποία είχαν ουσιαστικά μπλοκαριστεί λόγω της σύγκρουσης με το Ιράν. Η λειτουργία του συνδέθηκε με την ευρύτερη αμερικανική στρατηγική πίεσης προς την Τεχεράνη, η οποία περιλάμβανε ναυτικό αποκλεισμό και επιθέσεις κατά ιρανικών ναυτικών δυνατοτήτων.

Ωστόσο, η αιφνιδιαστική αναστολή του προγράμματος δεν συνιστά απαραίτητα υποχώρηση. Αντιθέτως, σύμφωνα με την πλειονότητα των διεθνών μέσων, αποτελεί τακτικό ελιγμό στο πλαίσιο εν εξελίξει διαπραγματεύσεων με το Ιράν.

Ο ίδιος ο Τραμπ παρουσίασε την απόφαση ως «παύση καλής θέλησης», προκειμένου να δοθεί χρόνος για την οριστικοποίηση μιας πιθανής συμφωνίας με την Τεχεράνη. Παράλληλα, η Ουάσιγκτον διατήρησε σε πλήρη ισχύ τον ναυτικό αποκλεισμό κατά του Ιράν, υπογραμμίζοντας ότι η πίεση δεν αίρεται αλλά μετασχηματίζεται.

Αναλυτές που επικαλείται ο διεθνής Τύπος ερμηνεύουν την κίνηση ως προσπάθεια του Λευκού Οίκου να μεταβεί από τη στρατιωτική κλιμάκωση στη διπλωματική διαπραγμάτευση, χωρίς να χάσει τα στρατηγικά του πλεονεκτήματα.

Σημαντικό ρόλο φαίνεται να έπαιξαν και πιέσεις τρίτων χωρών, όπως το Πακιστάν, που επιδιώκουν αποκλιμάκωση της κρίσης.

Η ένταση παραμένει στο Ορμούζ

Παρά την αναστολή της επιχείρησης, η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ παραμένει εξαιρετικά τεταμένη. Εκατοντάδες πλοία συνεχίζουν να είναι εγκλωβισμένα, ενώ οι επιθέσεις και οι αλληλοκατηγορίες μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν δεν έχουν εκλείψει.

Η σημασία της περιοχής είναι κομβική για την παγκόσμια οικονομία, καθώς από εκεί διέρχεται μεγάλο ποσοστό του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου. Η παραμικρή διαταραχή έχει άμεσο αντίκτυπο στις διεθνείς τιμές ενέργειας, γεγονός που αποτυπώνεται στις αγορές.

Πάντως ενώ η Ουάσιγκτον μιλά για στρατηγική παύση ενόψει συμφωνίας, ιρανικά μέσα ενημέρωσης παρουσιάζουν την εξέλιξη ως «υποχώρηση» των ΗΠΑ και αποτυχία του σχεδίου.

Η απόκλιση αυτή αποτυπώνει τον πόλεμο αφηγήσεων που συνοδεύει την πραγματική σύγκρουση, αλλά και το γεγονός ότι καμία πλευρά δεν επιθυμεί να εμφανιστεί ως ηττημένη σε μια τόσο κρίσιμη γεωπολιτική αντιπαράθεση.

Τι λένε τα ιρανικά Μέσα

Αν και, προς το παρόν, δεν υπάρχει επίσημη αντίδραση από την Τεχεράνη, ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης σχολιάζουν την απόφαση Τραμπ να αναστείλει την “Επιχείρηση Ελευθερία” ως σαφή υποχώρηση της Ουάσιγκτον. Ειδικότερα, το πρακτορείο Tasnim, που θεωρείται φιλικά προσκείμενο στους Φρουρούς της Επανάστασης, υποστήριξε αρχικά: «Ο Τραμπ, ως συνήθως, έκανε αβάσιμους ισχυρισμούς σε μια προσπάθεια να καλύψει την αποτυχία του σχεδίου του».

Σύμφωνα με το ίδιο μέσο, η επιχείρηση ουσιαστικά ματαιώθηκε πριν καν εφαρμοστεί, λόγω προειδοποιητικών βολών από ιρανικές δυνάμεις. Όπως αναφέρεται, πλοία που επιχείρησαν να διασχίσουν τα Στενά βασιζόμενα στις αμερικανικές εγγυήσεις φέρεται να επέστρεψαν, εν μέσω αυξημένης αβεβαιότητας.

• «Το σχέδιο ματαιώθηκε από την αρχική του εφαρμογή λόγω προειδοποιητικών βολών που έριξε ο ιρανικός στρατός […] Ως αποτέλεσμα, όλα τα πλοία που επιχείρησαν να περάσουν από το Στενό του Ορμούζ βασιζόμενα στις υποσχέσεις του Τραμπ γύρισαν πίσω».

Για «αποτυχία των ΗΠΑ να πετύχουν τους στόχους τους στο λεγόμενο “Σχέδιο Ελευθερία”» κάνει λόγο το ιρανικό κρατικό μέσο ενημέρωσης INSA. Σύμφωνα με το INSA, ο Ντόναλντ Τραμπ ακύρωσε την επιχείρηση «μετά από τις σταθερές θέσεις και τις προειδοποιήσεις του Ιράν».

Επιπλέον, ιρανικά δημοσιεύματα επικαλούνται διεθνή μέσα ενημέρωσης, όπως οι New York Times και η βρετανική Telegraph, που σημειώνουν ότι η παγκόσμια ναυτιλιακή κοινότητα εμφανίζεται επιφυλακτική απέναντι στο σχέδιο των ΗΠΑ, εκφράζοντας αμφιβολίες για την αξιοπιστία και την αποτελεσματικότητά του.

«Τα πλοία δεν διέρχονται από το Στενό του Ορμούζ με βάση αποκλειστικά τα σχόλια του Τραμπ και οι εταιρείες διστάζουν να στείλουν τα πλοία τους μέσω του Στενού. Κάποιοι πιστεύουν ότι η πρόταση των ΗΠΑ στερείται αξιοπιστίας», σύμφωνα με τους NYT.

«Η παγκόσμια ναυτιλιακή βιομηχανία δεν εμπιστεύεται το σχέδιο του Τραμπ για διέλευση από το Στενό του Ορμούζ», αναφέρει η Telegraph.

Η αντίθεση με τις δηλώσεις Ρούμπιο Χέγκσεθ

Η ανακοίνωση του Ντόναλντ Τραμπ έρχεται σε αντίθεση με τη στάση που είχαν εκφράσει νωρίτερα την ίδια ημέρα κορυφαίοι αξιωματούχοι, όπως ο Μάρκο Ρούμπιο, ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ και ο αρχηγός των Ενόπλων Δυνάμεων στρατηγός Νταν Κέιν, οι οποίοι διαβεβαίωναν ότι η επιχείρηση θα διασφάλιζε την ελευθερία ναυσιπλοΐας και εμπορίου στα Στενά του Ορμούζ και στον Περσικό Κόλπο.

«Θα προτιμούσαμε τον δρόμο της ειρήνης. Αυτό που προτιμά ο πρόεδρος είναι μια συμφωνία», δήλωσε ο Ρούμπιο σε δημοσιογράφους. Οι δηλώσεις του Ρούμπιο έγιναν μετά από μια σειρά επιθέσεων στα Στενά του Ορμούζ, που ενίσχυσαν τους φόβους για κατάρρευση της εκεχειρίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.

Η Τεχεράνη δεν σχολίασε άμεσα τις δηλώσεις, ωστόσο ο πρόεδρος της ιρανικής Βουλής, Μοχάμαντ Γκαλιμπάφ, είχε δηλώσει νωρίτερα: «Γνωρίζουμε καλά ότι η συνέχιση της σημερινής κατάστασης είναι ανυπόφορη για την Αμερική, ενώ εμείς μόλις ξεκινάμε».

Ο ίδιος υποστήριξε ότι «η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και η μεταφορά ενέργειας έχουν τεθεί σε κίνδυνο από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους, μέσω παραβιάσεων της εκεχειρίας και του αποκλεισμού», προσθέτοντας ότι «οι κακόβουλες ενέργειές τους θα αποτύχουν».

Ο Ρούμπιο ανέφερε ότι οι επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ έχουν προκαλέσει «καταστροφή γενεών» στην ιρανική οικονομία, καλώντας την ηγεσία της χώρας να αναθεωρήσει τη στάση της.

Από την πλευρά του, ο Χέγκσεθ δήλωσε ότι η εκεχειρία «δεν έχει τελειώσει», ενώ ο στρατηγός Κέιν σημείωσε ότι, παρότι το Ιράν έχει πραγματοποιήσει δέκα επιθέσεις κατά αμερικανικών δυνάμεων μετά την έναρξή της, αυτές δεν ξεπερνούν το όριο για επανέναρξη ευρείας σύγκρουσης.

Ο Τραμπ, απαντώντας σε ερωτήσεις δημοσιογράφων, ανέφερε ότι μια παραβίαση της εκεχειρίας «θα γίνει γνωστή», εκφράζοντας παράλληλα την εκτίμηση ότι μια διαπραγματευτική λύση παραμένει εφικτή.

Το τι θα ακολουθήσει παραμένει ασαφές. Ο Τραμπ συζητά το άνοιγμα των Στενών με την Ιαπωνία και αναμένει να έχει θετική συνομιλία με τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ κατά την επικείμενη επίσκεψή του στην Κίνα.

Η αμερικανική κυβέρνηση είχε επισημάνει ότι η επιχείρηση «Ελευθερία» αποτελεί «ξεχωριστή και διακριτή» επιχείρηση από τον ναυτικό αποκλεισμό, ο οποίος στοχεύει στην οικονομική πίεση προς το Ιράν. Από την άλλη πλευρά αυτό που αρχίζει να ξεκαθαρίζει με βάση τις δηλώσεις των Αμερικανών αξιωματούχων είναι ότι η Ουάσιγκτον δεν επιθυμεί την επιστροφή σε πλήρους κλίμακας στρατιωτικές επιχειρήσεις, που θα μπορούσαν να προκαλέσουν νέα αναταραχή στις αγορές και να αυξήσουν τις τιμές ενέργειας.

Η «επιχείρηση Ελευθερία» αναστέλλεται λίγα 24ωρα αφότου ο Ντ. Τραμπ την είχε πανηγυρικά εξαγγείλει ως το μεγάλο βήμα για την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Με χτεσινή ανάρτησή του ο Αμερικανός πρόεδρος κάνει μια χειρονομία συμβιβασμού προς το Ιράν, υποστηρίζοντας ότι έλαβε αυτήν την απόφαση μετά από αίτημα του Ισλαμαμπάντ και μετά από «αμοιβαία συμφωνία» καθώς έχει ήδη σημειωθεί «μεγάλη πρόοδος» για την επίτευξη ειρήνης στον πόλεμο.

Λίγες ώρες νωρίτερα, ο υπουργός Εξωτερικών, Μ. Ρούμπιο, και ο υπουργός Πολέμου, Π. Χέγκσεθ, διαβεβαίωναν ότι η αμερικανική στρατιωτική επιχείρηση θα διασφάλιζε την ελευθερία ναυσιπλοΐας στον Περσικό.

Τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης παρουσίασαν την εξέλιξη ως νίκη της Τεχεράνης, ως ότι ο Τραμπ υποχώρησε μετά την αποτυχία του σχεδίου του, εδώ. Σήμερα, ο υπουργός Εξωτερικών, Α. Αραγκτσί, βρίσκεται στο Πεκίνο για συνομιλίες.

Το τελευταίο 24ωρο, είχαν προηγηθεί (α) οι δηλώσεις του Π. Χέγκσεθ και του αρχηγού του αμερικανικού Γενικού Επιτελείου, στρατηγού Κέιν ότι οι επιθέσεις που είχε εξαπολύσει το Ιράν αφότου ξεκίνησε το «σχέδιο Ελευθερία» δεν συνιστούν παραβίαση της εκεχειρίας, και (β) η αποκάλυψη του ενημερωτικού ιστότοπου axios.com ότι ο Λευκός Οίκος είχε ενημερώσει ανεπισήμως την Τεχεράνη για αυτήν την επιχείρηση, ώστε να μην υπάρξουν μεγάλες αντιδράσεις,

Η ανάλυση του BBC

Η αντιπαράθεση για τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ έχει εξελιχθεί στο κεντρικό θέμα της σύγκρουσης ΗΠΑ και Ιράν. Η ήδη εύθραυστη εκεχειρία δείχνει σημάδια κατάρρευσης και ο κίνδυνος γενικευμένου πολέμου επανέρχεται στο προσκήνιο.

Τέσσερις εβδομάδες μετά την κατάπαυση του πυρός, οι διπλωματικές προσπάθειες δεν έχουν αποδώσει, με τις συνομιλίες στο Ισλαμαμπάντ να ολοκληρώνονται χωρίς αποτέλεσμα. Και οι δύο πλευρές εμφανίζονται διατεθειμένες να διαπραγματευτούν, αλλά με ασύμβατους στόχους και αδιαπραγμάτευτες «κόκκινες γραμμές». Αρκεί ένα επεισόδιο για να πυροδοτηθούν νέες εχθροπραξίες.

Μέχρι την έναρξη του πολέμου, το πέρασμα του Ορμούζ λειτουργούσε ως διεθνής θαλάσσιος διάδρομος ελεύθερης ναυσιπλοΐας. Σήμερα, το Ιράν έχει μετατρέψει τον έλεγχο του σε στρατηγικό εργαλείο: μέσο στρατιωτικής πίεσης, πιθανή πηγή εσόδων μέσω επιβολής «διοδίων» και ταυτόχρονα μηχανισμό αποτροπής. Ο υπουργός Εξωτερικών, Α. Αραγτσί, έχει κάνει σαφές ότι δεν υπάρχει επιστροφή στο προηγούμενο καθεστώς.

Για την Ουάσιγκτον, η κατάσταση αυτή δημιουργεί ένα κρίσιμο στρατηγικό δίλημμα. Ο Ντ. Τραμπ δεν μπορεί να αποδεχθεί έναν de facto ιρανικό έλεγχο της θαλάσσιας οδού χωρίς να υπονομεύσει την εικόνα ισχύος των ΗΠΑ, ακόμη και αν η στρατιωτική υπεροχή τους δεν αμφισβητείται επιχειρησιακά.

Η απόφαση των ΗΠΑ να συνοδεύσουν εμπορικά πλοία μέσω των Στενών ήταν αναμενόμενο ότι θα προκαλούσε αντίδραση από την Τεχεράνη. Το κρίσιμο ερώτημα πλέον είναι αν η αλληλουχία δράσεων και αντιδράσεων θα περιοριστεί ή θα οδηγήσει σε ανεξέλεγκτη κλιμάκωση. Ο κίνδυνος λανθασμένων εκτιμήσεων και παρερμηνειών είναι ιδιαίτερα αυξημένος –ένας παράγοντας που ιστορικά έχει οδηγήσει σε ταχεία κλιμάκωση κρίσεων.

Οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται στη στρατιωτική διάσταση. Το κλείσιμο των Στενών επηρεάζει άμεσα την παγκόσμια οικονομία, διαταράσσοντας την προσφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου, αλλά και κρίσιμων πρώτων υλών όπως τα λιπάσματα. Οι συνέπειες αυτές πλήττουν ήδη χώρες μακριά από το πεδίο της σύγκρουσης, ενισχύοντας τον κίνδυνο ενεργειακής και επισιτιστικής κρίσης.

Στο περιφερειακό επίπεδο, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα φαίνεται να αποτελούν βασικό στόχο ιρανικής πίεσης. Η σημασία του λιμανιού της Φουτζέιρα, που επιτρέπει εξαγωγές πετρελαίου εκτός των Στενών, καθιστά τη χώρα ιδιαίτερα ευάλωτη. Ταυτόχρονα, τα ΗΑΕ ενισχύουν τη συνεργασία τους με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, προσπαθώντας να αποφύγουν άμεση εμπλοκή — μια ισορροπία που μπορεί να αποδειχθεί προσωρινή.

Συνολικά, η κρίση έχει φτάσει σε στρατηγικό αδιέξοδο. Παρά την επιχειρησιακή ισχύ των ΗΠΑ, η ανθεκτικότητα της Τεχεράνης και οι περιορισμοί της αμερικανικής στρατηγικής καθιστούν δύσκολη την επίτευξη καθαρής λύσης. Η εγκατάλειψη της συμφωνίας για τα πυρηνικά και η πολιτική «μέγιστης πίεσης» δεν ανέκοψαν το ιρανικό πρόγραμμα και συνέβαλαν στη σημερινή δυναμική σύγκρουσης.

Η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ παραμένει εξαιρετικά ρευστή. Με τις γραμμές επικοινωνίας αδύναμες και την ένταση υψηλή, η ισορροπία μπορεί να διαταραχθεί ανά πάσα στιγμή. Το ενδεχόμενο επιστροφής σε γενικευμένο πόλεμο δεν είναι πλέον θεωρητικό — αλλά ένα άμεσο και υπαρκτό σενάριο.

Σύμφωνα με πληροφορίες από ιρανικά μέσα ενημέρωσης και το πρακτορείο Tasnim, η σύσταση της «Persian Gulf Strait Authority» σηματοδοτεί την επιβολή ενός αυστηρού πλαισίου διέλευσης, καθώς τα πλοία θα υποχρεούνται πλέον να υποβάλλουν επίσημη αίτηση, να λαμβάνουν έγκριση και να καταβάλλουν ειδικά τέλη πριν τη χρήση του στρατηγικού περάσματος.

Η νέα αυτή γραφειοκρατική διαδικασία απαιτεί από τους πλοιοκτήτες και τους καπετάνιους να επικοινωνούν απευθείας με τον ιρανικό φορέα, συμπληρώνοντας τα απαραίτητα έγγραφα ναυσιπλοΐας.

Η οριστική άδεια για τη διέλευση από τη σημαντικότερη ενεργειακή αρτηρία του πλανήτη θα χορηγείται μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, αφού πρώτα επιβεβαιωθεί η πληρωμή των προβλεπόμενων δασμών.

Αυτή η εξέλιξη αλλάζει άρδην το καθεστώς ελεύθερης ναυσιπλοΐας στην περιοχή, θέτοντας υπό τον πλήρη έλεγχο του Ιράν τη ροή των δεξαμενόπλοιων και των εμπορικών σκαφών.

Την ίδια στιγμή, το κλίμα στην περιοχή πολώνεται περαιτέρω από τις απειλητικές προειδοποιήσεις των Φρουρών της Επανάστασης.

Ο ιδεολογικός στρατός του Ιράν ξεκαθάρισε ότι δεν θα γίνει ανεκτή καμία παρέκκλιση από τον προκαθορισμένο διάδρομο, τονίζοντας χαρακτηριστικά: «Προειδοποιούμε όλα τα πλοία που σκοπεύουν να διασχίσουν τα Στενά του Ορμούζ ότι το μόνο ασφαλές πέρασμα είναι ο διάδρομος που είχε ανακοινώσει νωρίτερα το Ιράν».

Η ανακοίνωση, η οποία μεταδόθηκε από την κρατική τηλεόραση, καθιστά σαφές ότι οποιαδήποτε προσπάθεια παράκαμψης των νέων κανόνων θα αντιμετωπιστεί με δυναμικό τρόπο, καθώς σημειώνεται πως: «Οποιαδήποτε εκτροπή πλοίου προς άλλες διαδρομές είναι επικίνδυνη και θα οδηγήσει σε μια ισχυρή απάντηση του Ναυτικού των Ιρανών Φρουρών της Επανάστασης».

Η κλιμάκωση αυτή συμπίπτει με την παρουσία των ΗΠΑ στον Κόλπο, εντείνοντας τους φόβους για μια γενικευμένη κρίση στην καρδιά των πετρελαϊκών οδών.

ΗΠΑ: Η “Επιχείρηση Ελευθερία” μόλις ξεκίνησε

Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ ανακοίνωσε ότι η Επιχείρηση Ελευθερία μόλις ξεκίνησε και περιλαμβάνει το άνοιγμα μιας ασφαλούς διόδου από τα Στενά του Ορμούζ. Η επιχείρηση πραγματοποιείται υπό την ηγεσία των ΗΠΑ.

Ειδικότερα, ο εκπρόσωπος της CENTCOM, Τιμ Χόκινς ανέφερε σε δήλωσή του: «Η επιχείρηση Ελευθερία μόλις ξεκίνησε και προβλέπει το άνοιγμα ενός ασφαλούς περάσματος και την παροχή ομπρέλας ασφαλείας».

Ο ίδιος εξήγησε ότι «στόχος είναι να στηρίξει την περιφερειακή και την παγκόσμια οικονομία και ότι οι αρμοδιότητες της Επιχείρησης είναι αμυντικές, συγκεκριμένες και προσωρινές».

«Υπήρξαν θετικές αντιδράσεις από πλοιοκτήτες και ασφαλιστικές εταιρείες», συνέχισε ο Χόκινς, αναφέροντας ότι «η επιχείρηση αφορά όλα τα εμπορικά πλοία που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ».

Τραμπ: Δεν θα επιτρέψουμε σε “τρελούς” να αποκτήσουν πυρηνικά όπλα-Το Ιράν δεν έχει καμία πιθανότητα

Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε σε δημοσιογράφους στο Οβάλ Γραφείο του Λευκού Οίκου ότι «βρισκόμαστε σε μια μικρή στρατιωτική σύγκρουση. Τη χαρακτηρίζω μικρή, γιατί το Ιράν δεν έχει καμία πιθανότητα. Δεν είχε ποτέ. Το γνωρίζουν και οι ίδιοι».

Πρόσθεσε: «Όταν μιλούν μαζί μου, μου το λένε αυτό, αλλά μετά βγαίνουν στην τηλεόραση και λένε πόσο καλά τα πάνε, ενώ δεν έχουν ναυτικό. Δεν έχουν αεροπορία. Δεν έχουν καμία δυνατότητα αντιαεροπορικής άμυνας, έχουν καταστραφεί πλήρως, δεν έχουν ραντάρ. Δεν έχουν ηγεσία. Οι ηγέτες τους έχουν εξουδετερωθεί».

Ο ίδιος συνέχισε: «Πρόκειται για άρρωστους ανθρώπους και δεν θα επιτρέψουμε σε “τρελούς” να αποκτήσουν πυρηνικά όπλα. Η ισχύς ενός πυρηνικού όπλου είναι κάτι για το οποίο δεν θέλω καν να μιλήσω. Αυτό δεν πρόκειται να συμβεί».

Ο Τραμπ ανέφερε επίσης: «Τους έχουμε συντρίψει. Έχουν φτάσει στο σημείο να περιορίζονται σε μικρά σκάφη με ένα πολυβόλο στο μπροστινό μέρος».

Ο Αμερικανός πρόεδρος αναφέρθηκε σύντομα στον πόλεμο με το Ιράν στην αρχή εκδήλωσης στο Οβάλ Γραφείο, αφού πρώτα επαίνεσε τον υπουργό Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ, ο οποίος στεκόταν δίπλα του.

Ο Τραμπ δήλωσε ότι ο Χέγκσεθ έδωσε μια «εξαιρετική συνέντευξη Τύπου» μαζί με τον στρατηγό Νταν Κέιν, αρχηγό του Μικτού Επιτελείου Ενόπλων Δυνάμεων.

«Δεν τους αρέσει να παίζουν παιχνίδια μαζί μας», είπε ο Τραμπ, αναφερόμενος στο Ιράν. «Δεν τους αρέσει καθόλου. Θα το δείτε. Με τον χρόνο θα το δείτε. Νομίζω ότι το έχετε ήδη δει. Ουσιαστικά εξουδετερώσαμε τον στρατό τους μέσα σε περίπου δύο εβδομάδες».

Το ιδιωτικό μήνυμα, όπως σημειώνει το Axios που φέρνει στη δημοσιότητα την πληροφορία, υποδηλώνει ότι ο Λευκός Οίκος αποσκοπούσε να μετριάσει τον κίνδυνο πιθανής κλιμάκωσης.

Ωστόσο, παρά την προειδοποίηση, οι Ιρανοί εξαπέλυσαν χθες Δευτέρα σειρά επιθέσεων εναντίον πλοίων του αμερικανικού ναυτικού, εμπορικών πλοίων αλλά και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Και σήμερα, είχαμε νέο συναγερό στα Εμιράτα.

Πάντως, σήμερα Τρίτη, ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ και ο πρόεδρος του Γενικού Επιτελείου, στρατηγός Νταν Κέιν, υποβάθμισαν τις ιρανικές επιθέσεις και ισχυρίστηκαν ότι η εκεχειρία παρέμενε σε ισχύ.

Ο στρατηγός είπε ευθέως ότι οι επιθέσεις «είναι κάτω από το όριο της επανέναρξης μείζονος κλίμακας επιχειρήσεων». Από την πλευρά του, ο Χέγκσεθ ανέφερε ότι οι ΗΠΑ «επικοινωνούν τόσο ανοιχτά όσο και διακριτικά με τους Ιρανούς» για τη διεξαγωγή της επιχείρησης».

«Αυτή τη στιγμή, η εκεχειρία είναι σε ισχύ», ξεκαθάρισε ο υπουργός που υπονόησε ότι ενέργειες όπως οι χθεσινές γίνονται χωρίς την άδεια της ιρανικής ηγεσίας, η οποία και «πρέπει να χαλιναγωγήσει» όσους τις πράττουν.

Αυτό παρά το ότι αξιωματούχοι των ΗΠΑ και του Ισραήλ πιστεύουν ότι ο πρόεδρος Τραμπ θα μπορούσε να δώσει εντολή για την επανέναρξη των εχθροπραξιών αυτή την εβδομάδα, εάν συνεχιστεί το διπλωματικό αδιέξοδο.