Όπως επισημαίνει ο κ. Κουρμούσης, στόχος της όλης προσπάθειας είναι η διάσωση νοικοκυριών και επιχειρήσεων από τον εφιάλτη του χρέους. Ο δρόμος για αυτό περνά μέσα από τη ρύθμιση οφειλών σε μακροχρόνια βάση, που για την εφορία αφορά τα 20 χρόνια (240 δόσεις) και για τις τράπεζες τα 35 χρόνια (420 δόσεις).

Εάν κάποιος δεν κατορθώσει να ακολουθήσει αυτόν τον δρόμο, υπάρχει και η εναλλακτική οδός της πτώχευσης. Στην περίπτωση αυτή διαγράφονται όλα τα χρέη και ρευστοποιείται όλη η περιουσία. Μπορεί, ωστόσο, να διατηρηθεί η πρώτη κατοικία εφόσον αφορά ευάλωτο νοικοκυριό. Στην Ελλάδα, προ κορονοϊού, ως ευάλωτα χαρακτηρίζονταν σχεδόν τα 2/3 του πληθυσμού, βάσει φορολογικών δηλώσεων.

Διαγράφονται χρέη και περιουσία – Νέος πτωχευτικός με άρση για την προστασία της πρώτης κατοικίας και άνοιγμα πλειστηριασμών

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της συνέντευξης που παραχώρησε ο κ. Φ. Κουρμούσης, αποκλειστικά στο ΑΠΕ-ΜΠΕ και τον Ν. Γ. Δρόσο.

Ερ: Κύριε Κουρμούση, σήμερα ενεργοποιείται ο νέος πτωχευτικός νόμος. Ποια είναι η φιλοσοφία και ο σκοπός του;

Απ: Ο νέος νόμος 4738/2020 αποτελεί εναρμόνιση της ευρωπαϊκής Οδηγίας 1023 του 2019 και παρέχει δύο δυνατότητες. Ή να ρυθμίσεις τα χρέη σου κατά τρόπο βιώσιμο ή να διαγράψεις όλα τα χρέη σου μέσω πτώχευσης – απαλλαγής οφειλών και έτσι να έχεις μία δεύτερη ευκαιρία σε ένα νέο ξεκίνημα.

Ερ: Πρακτικά, σήμερα, ανοίγει τις πόρτες της και η πλατφόρμα του εξωδικαστικού μηχανισμού ρύθμισης οφειλών. Τι ακριβώς παρέχει;

Απ: Τη δυνατότητα να ρυθμίσουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις τα χρέη τους και έτσι να αποφύγουν την πτώχευση, τις κατασχέσεις και τους πλειστηριασμούς. Μέσω της πλατφόρμας ρυθμίζονται τα χρέη προς το Δημόσιο (ΑΑΔΕ, ΕΦΚΑ, ΟΤΑ κ.λπ.) σε έως 240 δόσεις καθώς και μη εξυπηρετούμενα δάνεια σε τράπεζες και διαχειριστές δανείων σε έως 420 δόσεις. Η ελάχιστη δόση θα είναι 50 ευρώ μηνιαίως.

Ερ: Όλα τα χρέη, ανεξαρτήτως παλαιότητας ή αιτίας;

Απ: Ναι. Όλα τα χρέη, είτε παλιά είτε νέα που υπάρχουν κατά τη στιγμή της αίτησης.

Ερ: Συνοπτικά, ποια είναι η διαδικασία που ακολουθούμε;

Απ: Υποβολή αίτησης στην πλατφόρμα, παραγωγή αυτόματης ρύθμισης από αλγόριθμο, ψηφοφορία των πιστωτών, (το Δημόσιο ψηφίζει πάντα θετικά υπέρ του πολίτη). Εάν συμφωνήσει η πλειοψηφία των πιστωτών κατά 60%, τότε υποχρεώνονται όλοι να ρυθμίσουν.

Ερ: Πρέπει να πτωχεύσω για να πετύχω ρύθμιση των χρεών μου;

Απ: Όχι. Αντιθέτως, με τη ρύθμιση οφειλών αποφεύγονται η πτώχευση, οι κατασχέσεις και οι πλειστηριασμοί.

Ερ: Τίθεται ζήτημα “αυτόματης πτώχευσης”;

Απ: Όχι. Πρέπει να κάνεις αίτηση ή εσύ ή ο πιστωτής για να πτωχεύσει κανείς. Και πρέπει να γίνει και δικαστήριο. Δεν υπάρχει “αυτόματη πτώχευση”.

Ερ: Μπορεί να σε πτωχεύσει η τράπεζα;

Απ: Ναι, εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις του νόμου, δηλαδή, εάν έχεις αδυναμία πληρωμών, χρέη πάνω από 30.000 ευρώ, για πάνω από 6 μήνες.

Ερ: Θα χάσω ακίνητα εάν ρυθμίσω;

Απ: Μόνον εφόσον συναινέσεις σε αυτό, με σκοπό να μειωθεί το συνολικό χρέος και έτσι να λάβεις μία μικρότερη δόση ρύθμισης.

Ερ: Είναι, ωστόσο, δυνατή η ρύθμιση των οφειλών μου και δίχως να χάσω ακίνητα. Σωστά;

Απ: Ναι. Μέσω της πλατφόρμας παράγεται αυτόματα μία πρόταση ρύθμισης οφειλών, η οποία λαμβάνει υπόψη την αξία των ακινήτων και τα διαθέσιμα εισοδήματά σου. Άρα, όσο υψηλότερης αξίας περιουσία έχει κανείς τόσο μεγαλύτερη θα είναι και η δόση που θα πρέπει να πληρώνει κάθε μήνα. Οι δόσεις επιβαρύνονται με επιτόκιο (Δημόσιο 5% και τράπεζες 3,75% ετησίως). Μπορείς να επιλέξεις να πληρώσεις και σε λιγότερες δόσεις για να μειωθούν οι τόκοι.

Ερ: Η αξία της περιουσίας ενός πολίτη ενίοτε – αν όχι κατά κανόνα πλέον – δεν ανταποκρίνεται στα εισοδήματά του. Τι γίνεται τότε;

Απ: Για τον υπολογισμό της δόσης λαμβάνεται υπόψη πρώτα η αξία της περιουσίας και μετά εάν υπάρχουν υψηλά εισοδήματα, τότε προσαυξάνεται αναλόγως η δόση.

Ερ: Στην αντίθετη περίπτωση, έστω ότι υπάρχει πολίτης με τον ελάχιστο μισθό που μόλις και καλύπτει τις εύλογες δαπάνες διαβίωσης και άρα δεν του περισσεύουν χρήματα από τα εισοδήματά του, αλλά έχει ένα σπίτι αξίας τουλάχιστον 100.000 ευρώ. Τότε τι συμβαίνει;

Απ: Για λόγους απλότητας, ας θεωρήσουμε ότι το σπίτι είναι αξίας 100.000 ευρώ και η οφειλή είναι ισόποση. Με τα οικονομικά δεδομένα που παραθέτετε η μηνιαία δόση διαμορφώνεται σε 240 ευρώ συν τόκοι, δηλαδή περίπου 350 ευρώ. Οι δόσεις επιβαρύνονται με επιτόκιο (Δημόσιο 5% και τράπεζες 3,75% ετησίως). Μπορείς να επιλέξεις να πληρώσεις και σε λιγότερες δόσεις, για να μειωθούν οι τόκοι. Αν δεν μπορεί να τα καλύψει, σε συνεργασία με τους συνοφειλέτες και εγγυητές του, (σύζυγοι, γονείς, τέκνα, αδέλφια, κ.λπ.) τότε θα πρέπει να ρευστοποιήσει μέρος της περιουσίας του.

Ερ: Εάν δεν έχει οικογένεια και διαθέτει μόνον ένα σπίτι; Με άλλα λόγια, εάν δεν έχει κάτι να αποχωριστεί, αλλά ούτε και κάποιους να τον βοηθήσουν. Τότε τι γίνεται;

Απ: Στην πράξη έχει πτωχεύσει, γιατί δεν μπορεί να καλύψει το χρέος με μία μακροχρόνια ρύθμιση. Άρα είναι μη βιώσιμο. Ο νόμος τού δίνει τη δυνατότητα να απαλλαγεί από όλες τις οφειλές του με ταυτόχρονη ρευστοποίηση της περιουσίας του. Ωστόσο, αν και θα χάσει την ιδιοκτησία, έχει το δικαίωμα να παραμείνει στην κατοικία του με μίσθωση 12 ετών. Το κράτος θα δίνει στην περίπτωση αυτή μηνιαίο επίδομα στέγασης με σκοπό να αποφευχθεί η έξωση. Ο πολίτης έχει το δικαίωμα να ξανά αγοράσει την πρώτη κατοικία εφόσον ανακάμψει οικονομικά.

Ερ: Εάν πτώχευση σημαίνει “κούρεμα” του συνόλου των οφειλών, η ρύθμιση σε τι “κούρεμα” μπορεί να αφορά;

Απ: Υπό προϋποθέσεις, το «κούρεμα» χρέους προς το Δημόσιο δεν μπορεί να είναι μεγαλύτερο από 95% για τα πρόστιμα, 85% για προσαυξήσεις και τόκους εκπρόθεσμης καταβολής και 75% για το κεφάλαιο. Δεν γίνεται καθόλου «κούρεμα» κεφαλαίου σε παρακρατούμενους φόρους και ασφαλιστικές εισφορές (όπως ΦΠΑ, ΦΜΥ). Το «κούρεμα» χρέους προς τράπεζες δεν μπορεί να είναι μεγαλύτερο του 80% του κεφαλαίου. Δεν υπάρχει όριο μέγιστου κουρέματος για τόκους.

Ερ. Αυτά είναι καινοτομίες που φέρνει ο νέος νόμος;

Απ. Αυτοί οι κανόνες ισχύουν σε ευρωπαϊκό επίπεδο και υπήρχαν σε όλους τους νόμους των τελευταίων ετών (Ν. Κατσέλη, κλπ).

Ερ: Με τις τυχόν υφιστάμενες ρυθμίσεις των πολιτών ή των επιχειρήσεων, τι θα συμβεί;

Απ: Μπορούν να ξαναρυθμιστούν εφόσον ο πολίτης έχει και άλλες μη ρυθμισμένες οφειλές, με σκοπό να λάβει μία συνολική ρύθμιση για όλα τα χρέη. Άρα, εάν κάποιος έχει όλα τα χρέη του ήδη ρυθμισμένα, τότε δεν μπορεί να τα ξαναρυθμίσει, εκτός εάν του συμβούν περιστατικά που επιδεινώνουν την οικονομική κατάστασή του κατά τουλάχιστον 20%. Π.χ. Μείωση εισοδήματος ή αύξηση ανελαστικών δαπανών, όπως για παράδειγμα ένα ιατρικό γεγονός ή ένα ευτυχές γεγονός, όπως η απόκτηση τέκνων.

Ερ: Ποιοι μπορούν να υπαχθούν σε αυτήν τη ρύθμιση;

Απ: Πρέπει να έχεις συνολικά χρέη προς όλους τους πιστωτές άνω των 10 χιλ. ευρώ, δεν πρέπει να χρωστάς μόνο σε μία τράπεζα. Χρειάζονται τουλάχιστον δύο τράπεζες. όπου δεν μπορεί η μία να έχει πάνω από 90% του συνολικού χρέους. Γίνεται να χρωστάς μόνο στο Δημόσιο και να ρυθμίσεις (π.χ. μόνο ΑΑΔΕ ή ΕΦΚΑ) και τέλος για χρέη μεγάλων επιχειρήσεων με κύκλο εργασιών άνω των 2,5 εκατ. ευρώ ή χρέη πάνω από 5 εκατ. ευρώ απαιτείται business plan.

Ερ: Πότε χάνεται η ρύθμιση;

Απ: Εάν δεν εξοφληθεί η μηνιαία δόση για τρεις φορές.

Του Νίκου Παπαδημητρίου

Και είναι αντίφαση, την ώρα που ο Covid-19 έχει φέρει τα πάνω κάτω και στην οικονομία, ενώ είναι άγνωστο σε τι βάθος χρόνου θα απαλλαγούμε από αυτόν, την ίδια αυτή ώρα η κυβέρνηση να ψηφίζει το νέο αυτό νομοθετικό πλαίσιο, με το επιχείρημα της διευθέτησης του τραπεζικού τοπίου και του δυσθεώρητου, πράγματι, ιδιωτικού χρέους.

Η ανάγκη αντιμετώπισης του ζητήματος των κόκκινων δανείων κατανοητή μεν, εν τούτοις η εποχή που ζούμε είναι πρωτόγνωρη και οι συνθήκες ανώμαλες, απρόβλεπτες.

Τι, όμως, κάνουν οι υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες με τους πλειστηριασμούς, τις κατασχέσεις, τις εξώσεις, τι έκαναν κατά το πρώτο κύμα του Covid-19;

Το libre έκανε έρευνα επί του ακανθώδους πανευρωπαϊκού προβλήματος και οι συγκρίσεις είναι καταλυτικές. Όπως μας πληροφόρησαν πηγές μας από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, κατά το εαρινό κύμα του Covid-19 τον Μάρτιο, τα περισσότερα κράτη μέλη της Ε.Ε. ανέστειλαν τις διαδικασίες κατάσχεσης ή/και τις εξώσεις.  

• Ειδικότερα και με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, οι εξώσεις τέθηκαν σε αναστολή στην Ιρλανδία, στο Βέλγιο (για 6 μήνες), στην Ουγγαρία, στην Ισπανία (επίσης για 6 μήνες) και στην Κύπρο (για 2 μήνες), ενώ «πάγωσαν» οι κατασχέσεις στην Κύπρο (για 3 μήνες), στην Ολλανδία (από τις 7 Απριλίου έως την 1η Ιουλίου 2020), καθώς και στο Παρίσι (από 12 Μαρτίου έως 23 Ιουνίου). Σε αρκετές, εξάλλου, χώρες της Ε.Ε., τέθηκε μορατόριουμ για το ενυπόθηκο χρέος, συμπεριλαμβανομένης της Ιταλίας, της Πορτογαλίας, της Ισπανίας και της Σουηδίας. Αξίζει να σημειωθεί ότι σε πολλές χώρες (π.χ. Γερμανία, Ισπανία, Πορτογαλία) υπήρξε προστατευτικό δίχτυ και για τους ενοικιαστές κατοικιών ή εμπορικών καταστημάτων.

Στην Ισπανία, που έγινε το παράδειγμα προς αποφυγή στη στεγαστική πολιτική και τα βίαια μέτρα που ακολούθησαν, θεσπίστηκε τριμηνιαία αναβολή πίστωσης στις πληρωμές ενυπόθηκων δανείων για τους πιο ευάλωτους και στις πληρωμές ενυπόθηκων δανείων επιχειρηματικών χώρων για αυτοαπασχολούμενους. Τις σχετικές ανακοινώσεις είχε κάνει, εκ μέρους της ισπανικής κυβέρνησης, ο ηγέτης των Podemos, Πάμπλο Ιγκλέσιας.

Αλλά και στην Ουγγαρία, στην κυβέρνηση της οποίας συχνά πυκνά ασκείται κριτική -και δικαίως- για αντιδημοκρατικά μέτρα, οι εξώσεις και οι δημεύσεις έχουν ανασταλεί.

Στην Ιταλία συμφωνήθηκε δημόσιο μορατόριουμ που καλύπτει το κεφάλαιο, τους τόκους και άλλες επιβαρύνσεις, και εφαρμόζεται σε δάνεια που χορηγούνται σε φυσικά πρόσωπα, για παράδειγμα στα στεγαστικά δάνεια για μόνιμη κατοικία, επίσης τα δάνεια εκείνων που πλήττονται περισσότερο (άνεργοι, απολυμένοι ή όσοι είναι είτε σε απομόνωση είτε ασθενούν από τον Covid-19). Το μορατόριουμ επεκτάθηκε και σε δάνεια που χορηγούνται σε μη χρηματοοικονομικές εταιρείες, σε ιδιωτικά ιδρύματα κοινωνικής αλληλεγγύης, μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς, καθώς και σε άλλους φορείς κοινωνικής οικονομίας. Στην ίδια χώρα δημιουργήθηκε και Ταμείο Αλληλεγγύης για πρώτες κύριες κατοικίες.

Η κυβέρνηση της Πορτογαλίας από την πλευρά της, πήρε την απόφαση, μισθωτές και  ιδιοκτήτες με μειωμένο εισόδημα να χρησιμοποιήσουν δάνεια από το Ινστιτούτο Στέγασης και Αστικής Αποκατάστασης.

Επίσης: στη Σουηδία, στις 2 Απριλίου υιοθετήθηκε η πρόταση για αναβολή όλων των πληρωμών απόσβεσης ενυπόθηκων νοικοκυριών σε νέα και υφιστάμενα στεγαστικά δάνεια. Η απαλλαγή ίσχυσε έως τα τέλη Ιουνίου 2021.

Στην Ολλανδία, επίσης, για την προστασία των ιδιοκτητών, κυβέρνηση και συναρμόδιοι φορείς συμφώνησαν ότι δεν θα υπάρξουν αποκλεισμοί ενυπόθηκων δανείων έως την 1η Ιουλίου. Από εκεί και μετά, οι ιδιοκτήτες που αντιμετωπίζουν οικονομικές δυσκολίες ενθαρρύνονται να επικοινωνήσουν με το δανειστή τους για να διαπραγματευτούν εκ νέου πιο ευέλικτους όρους για την περίοδο που καλύπτει την τρέχουσα οικονομική κρίση.

Αντίστοιχο πλαίσιο υιοθετήθηκε και στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Στη Γαλλία κατ’ αρχήν κρίθηκε αναγκαίο να αναγνωριστεί η ανωτέρα βία, που δικαιολογεί τον οφειλέτη από την καταβολή των υποχρεώσεών του, μια δικαστική απόφαση όμως, από δικαστήριο στο Παρίσι, στις 28 Μαΐου 2020, ήταν αυτή που έλυσε το πρόβλημα προς όφελος των δανειοληπτών, τουλάχιστον στη συγκεκριμένη περιφέρεια.

Ο δικαστής, λοιπόν, που είναι υπεύθυνος για την εκτέλεση κατασχέσεων ακινήτων αποφάνθηκε ότι «η κατάσταση έκτακτης ανάγκης για την υγεία, που συνδέεται με την εξάπλωση της επιδημίας του κοροναϊού –η οποία είχε ως αποτέλεσμα την απαγόρευση διεξαγωγής ακροάσεων για δημοπρασίες στο Δικαστήριο των Παρισίων από τις 12 Μαρτίου 2020 έως τις 23 Ιουνίου 2020– αποτελεί περίπτωση ανωτέρας βίας που αιτιολογεί την αναβολή της πώλησης».

Στην Ελλάδα;

Δεν το λέμε εμείς, το λένε ο νομπελίστας οικονομολόγος Χρ. Πισσαρίδης και η επιτροπή του στο προσχέδιο της έκθεσης που έχουν παραδώσει από τις 27 Ιουλίου στην κυβέρνηση –και ενώ εκκρεμεί η κατάθεση της τελικής έκθεσης, που ούτως ή άλλως έχει καθυστερήσει.

Έχει αναμφίβολα ενδιαφέρον ότι οι «Σοφοί» της Επιτροπής Πισσαρίδη, από τον Ιούλιο επαναλαμβάνουμε, προαναγγέλλουν τρόπον τινα όσα ακολούθησαν με τον πτωχευτικό κώδικα, ίσως όμως να προαναγγέλλουν και το τι θα ακολουθήσει… 

Το πνεύμα που διαπερνά τις 122 σελίδες της έκθεσης είναι σαφές, υπάρχουν επιχειρήσεις – ζόμπι από τις οποίες πρέπει να απαλλαγούμε ως οικονομία και οι ρυθμοί της δικαιοσύνης δεν μας βοηθούν. Τώρα, όμως, με τον πτωχευτικό κώδικα όλα αλλάζουν, θα απαιτηθούν όμως και ειδικά δικαστήρια.

Είναι, εξάλλου, δηλωτικό των προθέσεων ότι μεταξύ των 14 δράσεων αναπτυξιακής πολιτικής που προτείνονται, είναι και η «άμεση λειτουργία , εξειδικευμένων τμημάτων στα δικαστήρια για υποθέσεις σημαντικού οικονομικού ενδιαφέροντος με ανώτατο όριο 12 μηνών έως την απόφαση» (σελίδα 11). Ενώ «η χαμηλή κατάταξη της χώρας ως προς τις πτωχευτικές διαδικασίες οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στον σχεδιασμό των πτωχευτικών νόμων -ένα πεδίο όπου προετοιμάζονται σημαντικές βελτιώσεις», σημείωνε η Επιτροπή Πισσαρίδη (σελ. 55 της «ενδιάμεσης έκθεσης»).

Ιδού όμως πώς περιγράφει η Επιτροπή το υφιστάμενο πρόβλημα με τις υπερχρεωμένες επιχειρήσεις, το τραπεζικό σύστημα κ.ο.κ. (σελ. 67):

• «…Ένας τέταρτος και τελευταίος παράγοντας (σ.σ. του υψηλού κόστους δανεισμού) είναι η αναποτελεσματικότητα της πτωχευτικής διαδικασίας, το κόστος της οποίας μεταφέρεται από τις τράπεζες στα επιτόκια και τους υπόλοιπους όρους των δανείων τους. Η ρευστοποίηση των περιουσιακών στοιχείων μιας επιχείρησης που τίθεται υπό εκκαθάριση είναι διαδικασία ιδιαίτερα χρονοβόρα. Αυτό κάνει τους πιστωτές να προτιμούν συχνά την επίτευξη συμφωνίας με τους μετόχους για την αναδιοργάνωση της επιχείρησης, ακόμα και σε περιπτώσεις όπου η εκκαθάριση θα κατεύθυνε πόρους σε πιο παραγωγικές επιχειρήσεις».

Ταυτοχρόνως:

• «Η αναδιοργάνωση μιας επιχείρησης είναι επίσης χρονοβόρα διαδικασία, η οποία μειώνει συχνά την αξία της επιχείρησης. Είναι ενδεικτικό ότι από τις 3.500 μεγαλύτερες ελληνικές επιχειρήσεις που αντιμετώπισαν προβλήματα από την αρχή της κρίσης, μόνο 100 περίπου επέλεξαν τη διαδικασία της αναδιοργάνωσης (νόμος 106). Η αναποτελεσματικότητα στην πτωχευτική διαδικασία δεν αυξάνει μόνο το κόστος της χρηματοδότησης αλλά διαιωνίζει και το πρόβλημα των υπερχρεωμένων επιχειρήσεων («ζόμπι»). Η εκκαθάριση καθίσταται μη ελκυστική επιλογή για τους πιστωτές, ενώ επίσης υπάρχουν σημαντικές καθυστερήσεις στην αναδιοργάνωση».

Τελικώς:

• «Τα στρεβλά κίνητρα που δημιουργούνται στις τράπεζες από τα προβληματικά δάνεια που κατέχουν, συμβάλλουν στο πρόβλημα. Αυτό γιατί ακόμα και αν η εκκαθάριση αποφέρει σημαντικούς πόρους, οι τράπεζες υποχρεώνονται να εγγράψουν απώλειες στους ισολογισμούς τους, ενώ δεν έχουν τέτοια υποχρέωση αν αφήσουν την επιχείρηση σε λειτουργία. Το ποσοστό των επιχειρήσεων ζόμπι ήταν περίπου 30% το 2016, και οι επιχειρήσεις αυτές αντιπροσώπευαν περίπου το 30% του συνολικού δανεισμού».

Όμως, λίγο πιο κάτω, στην παράγραφο υπό τον τίτλο, «Πτωχευτικό δίκαιο» (σελ. 70) η επιτροπή -και όχι μόνον ενδεχομένως- αποκαλύπτει τη θεώρησή της για το σήμερα, καθώς όμως και το δέον γενέσθαι από εδώ και πέρα. Συγκεκριμένα, «το πτωχευτικό δίκαιο για τις επιχειρήσεις θα πρέπει να αλλάξει ώστε να επιταχυνθούν οι διαδικασίες που απαιτούνται για να εκκαθαριστεί μια επιχείρηση ή να συμφωνηθεί και να επικυρωθεί ένα σχέδιο αναδιάρθρωσης μεταξύ των μετόχων και των πιστωτών. Η μεταρρύθμιση του πτωχευτικού δικαίου που προετοιμάζεται κινείται προς αυτή την κατεύθυνση. Αλλαγές απαιτούνται και στο πτωχευτικό δίκαιο για τα νοικοκυριά», σημειώνεται επίσης με νόημα…

Στο ίδιο σημείο γίνεται μάλιστα επίκληση, αξιοποίηση πιο σωστά του covid-19, καθότι «οι πρόσφατες εξελίξεις με την πανδημία είναι πιθανό να απαιτήσουν περαιτέρω παρεμβάσεις στο πτωχευτικό δίκαιο ώστε οι διαδικασίες αναδιάρθρωσης να γίνουν πιο απλές και προσβάσιμες για τις ΜμΕ, για πολλές από τις οποίες τα χρέη θα γίνουν δυσβάστακτα».

Και στο «δια ταύτα»; «Θα ήταν χρήσιμη ή δημιουργία ειδικών δικαστηρίων με εξειδίκευση σε θέματα οικονομικού περιεχομένου, όπως αυτά που αφορούν την πτώχευση, ώστε οι αποφάσεις να λαμβάνονται πιο γρήγορα και αποτελεσματικά».

Οι εξελίξεις, συνεπώς, με τις υπερχρεωμένες επιχειρήσεις (και όχι μόνον) προοιωνίζονται ραγδαίες…

Νίκος Παπαδημητρίου

Η συζήτηση θα ολοκληρωθεί απόψε (Κυριακή) το βράδυ μετά από ονομαστική ψηφοφορία.

Νωρίτερα η πολιτική σύγκρουση θα κορυφωθεί καθώς θα λάβουν το λόγο οι πολιτικοί αρχηγοί ενώ η ώρα που θα διεξαχθεί η ψηφοφορία θα κριθεί ανάλογα με τον αριθμό των ομιλητών. Ενδέχεται πάντως να γίνει και πριν από τα μεσάνυχτα.

Με βασικό κριτήριο τις υποδείξεις των επιστημόνων η αξιωματική αντιπολίτευση ασκεί εδώ και καιρό σφοδρή κριτική στις κυβερνητικές παλινωδίες και ολιγωρίες, όπως τονίζουν στελέχη της Κουμουνδούρου.

«Δεν είναι διασκεδαστικό, τη στιγμή που καλούμε τους πολίτες να είναι μετά τις 12 και ορθώς στα σπίτια τους, κάποιοι σε λίγους μήνες να μην έχουν σπίτι να μείνουν. Δεν είναι καθόλου διασκεδαστικό, είναι ανατριχιαστικό» ανέφερε ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία Πάνος Σκουρλέτης έπειτα από την ομιλία του Άδωνι Γεωργιάδη.

Η πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ δεν στοχεύει τον Χρήστο Σταϊκούρα αλλά τον εσωκομματικό αντίπαλο του Αλέξη Τσίπρα, δηλαδή, τον Ευκλείδη Τσακαλώτο, είχε αναφέρει νωρίτερα ο υπουργός Ανάπτυξης και Επενδύσεων Ά. Γεωργιάδης.

«Καταθέσαμε πρόταση μομφής για την οικονομική πολιτική της κυβέρνησης και το πτωχευτικό νομοσχέδιο, που είναι το επιστέγασμα της σκληρής νεοφιλελεύθερης πολιτικής της. Με πρόσχημα την πανδημία επιβάλλει μια ακραία πολιτική αναδιάρθρωσης της οικονομίας και αποδιάρθρωση των εργασιακών σχέσεων εις βάρος των πολλών και υπέρ των ισχυρών ιδιωτικών συμφερόντων» τόνισε η τομεάρχης Εργασίας της Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία, Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου.

«Ο νέος Πτωχευτικός είναι το επιστέγασμα της προσπάθειας της κυβέρνησης για βίαιη αναδιάρθρωση της οικονομίας σε βάρος εργαζομένων και μεσαίας τάξης» σημείωσε από την πλευρά του ο τομεάρχης Ανάπτυξης και Επενδύσεων της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ, Αλέξης Χαρίτσης.

«Εκποιούν την ακίνητη περιουσία του ελληνικού λαού, πτωχεύουν τα μεσαία στρώματα» σημείωσε μεταξύ άλλων η αναπληρώτρια τομεάρχης Κοινωνικής Αλληλεγγύης της Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία, Θεανώ Φωτίου.

«Άβουλος, ελπίζω να μην αποβεί και μοιραίος ο κ. Μητσοτάκης στα εθνικά. Εύχομαι να μη σας αποδώσει μομφή η ιστορία» τόνισε ο τομεάρχης Εξωτερικών της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ Γιώργος Κατρούγκαλος.

«Νομοθέτημα που κουρεύει δισεκατομμύρια και βγάζει στο νοίκι τον οφειλέτη των 100 χιλ. ευρώ είναι νομοθέτημα αντιδημοκρατικό, αντικοινωνικό, αποκορύφωμα της αδικίας και αναλγησίας» ανέφερε μεταξύ άλλων ο Αλέκος Φλαμπουράρης.

«Σήμερα δεν συζητάμε την πρόταση μομφής σε ένα πρόσωπο, συζητάμε την πρόταση μομφής σε μια πολιτική» ανέφερε από την πλευρά του ο αναπληρωτής Τομεάρχη Φορολογικής Πολιτικής του τομέα Οικονομικών του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ Τρύφων Αλεξιάδης.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΤΙΣ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΕΣ ΟΜΙΛΙΕΣ ΟΠΩΣ ΤΙΣ ΜΕΤΕΔΩΣΕ ΤΟ ΑΘΗΝΑΪΚΟ ΠΡΑΚΤΟΡΕΙΟ ΕΙΔΗΣΕΩΝ:

Κ. Τσιάρας: Υλοποιούμε τη μεγαλύτερη μεταρρύθμιση προκειμένου να μεταβούμε στην εποχή της Ψηφιακής Δικαιοσύνης

Γ. Ζαββός: Οξύμωρη η πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ

Χ. Θεοχάρης: Ο ΣΥΡΙΖΑ πόνταρε στην καταστροφή και απέτυχε παταγωδώς

Αλ. Φλαμπουράρης: Kαμία λαϊκή πρώτη κατοικία δεν βγήκε σε πλειστηριασμό επί ΣΥΡΙΖΑ

Ι. Βρούτσης: Ο ΣΥΡΙΖΑ έκανε το λάθος να προσωποποιήσει μια κεντρική κυβερνητική επιλογή

Θ. Σκυλακάκης: Χρειάζεται να είμαστε πολύ συνετοί και τα χρήματα από το Ταμείο Ανάκαμψης να τα χρησιμοποιήσουμε με μεγάλη σωφροσύνη, γιατί η εποχή είναι δύσκολη

Γ. Ραγκούσης: Ή θα ανακαλέσει ο κ. Χρυσοχοϊδης ή θα τον αποπέμψει ο κ. Μητσοτάκης – Π. Πικραμένος: Παρεξηγήθηκαν όσα είπε ο κ. Χρυσοχοϊδης

Ν. Καραθανασόπουλος: Καταψηφίζουμε την πολιτική της κυβέρνησης στο πρόσωπο του υπουργού Οικονομικών

Ε. Τσακαλώτος: Η κυβέρνηση χτυπάει τον πυρήνα της δημοκρατίας

Ν. Βούτσης: Βρισκόμαστε μπροστά σε μια επιχείρηση ιστορικού αναθεωρητισμού για να αποκρυβούν οι ευθύνες εκείνων που μας οδήγησαν στην κρίση

Ό. Γεροβασίλη: Η κυβέρνηση καταργεί κάθε προστασία και θεσπίζει για πρώτη φορά την πτώχευση των πολιτών και την υφαρπαγή περιουσιών

Σ. Σακοράφα: Διμέτωπη επίθεση σε κυβέρνηση και ΣΥΡΙΖΑ

Α. Λοβέρδος: Υπερψηφίζουμε την πρόταση μομφής, δεν ταυτιζόμαστε όμως με τους «ιππότες σωτηρίας» του ΣΥΡΙΖΑ που έκαναν τα ίδια

Π. Θεοδωρικάκος: Η κομματική συσπείρωση του ΣΥΡΙΖΑ δεν επιτυγχάνεται με παλαιοκομματικούς τακτικισμούς

Μιχ. Χρυσοχοΐδης προς ΣΥΡΙΖΑ: «Εφετείο, 14χρονος, Χρ. Παππάς: Τρία συνθήματα πασπαλισμένα με μπόλικο ψέμα»

Κ. Χατζηδάκης: Εμείς μένουμε σταθεροί στη γραμμή της υπευθυνότητας. Ο ΣΥΡΙΖΑ μένει στα εσωκομματικά του προβλήματα

Μ. Ξενογιαννακοπούλου: Αρνείστε να ακούσετε την αγωνία και τον φόβο εργαζομένων και επιχειρήσεων που πλήττονται από την πολιτική σας

Μ. Χαρακόπουλος: Η πρόταση δυσπιστίας είναι κατώτερη των περιστάσεων και θα αποδειχθεί τουφεκιά στον αέρα

Αλ. Παπαρήγα: Μεμφόμαστε και καταδικάζουμε και τη σημερινή και τις προηγούμενες ίδιες αντιλαϊκές πολιτικές

Γ. Κατρούγκαλος: “ Είστε υπερήφανοι που το ORUC Reis παραβίαζε για 40 ημέρες τα κυριαρχικά δικαιώματα της χώρας;”

Γ. Κουμουτσάκος: Η πρόταση δυσπιστίας του ΣΥΡΙΖΑ είναι διαπιστευτήρια αναξιοπιστίας

Τρ.Αλεξιάδης: Συζητάμε πρόταση μομφής όχι σε πρόσωπο αλλά σε μια πολιτική

Ν.Μηταράκης: Η χώρα μας φυλάσσει τα σύνορά της με σεβασμό στο διεθνές δίκαιο

Αδ. Γεωργιάδης: Έχουμε οπλίσει τη χώρα για κάθε ενδεχόμενο

Κ. Πιερρακάκης: Άγονη και στείρα η πρόταση μομφής ΣΥΡΙΖΑ κατά Σταϊκούρα

Ν. Παπαθανάσης: Άκαιρη και υποκριτική η πρόταση μομφής κατά του υπουργού Οικονομικών

Το μεσημέρι αναμένεται παρέμβαση του αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης Αλέξη Τσίπρα, ενώ είναι άγνωστο ακόμη αν θα παραστεί στη συζήτηση ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης με το μεγάλο ερώτημα να παραμένει:

Γιατί ενώ δεν υπάρχει καμία πίεση να έρχεται εν μέσω κρίσης νομοσχέδιο το οποίο ουσιαστικά οδηγεί στην απώλεια της πρώτης κατοικία όσων οδηγούνται σε πτώχευση;

Σε υψηλούς τόνους αναμένεται να κινηθούν όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης, με την διαφορά, βεβαίως, πως η Φώφη Γεννηματά και άλλοι κατηγορούν την κυβέρνηση, επισημαίνουν όμως και τις ευθύνες της προηγούμενης κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ.

Ο Αλέξης Τσίπρας στην παρέμβασή του αναμένεται να επισημάνει ότι για πρώτη φορά μετά από δέκα χρόνια κρίσης και μνημονίων η κυβέρνηση αίρει το καθεστώς προστασίας πρώτης κατοικίας, την ώρα μάλιστα που εργαζόμενοι και μικροί και μεσαίοι επιχειρηματίες, οι κατεξοχήν εκπρόσωποι της μεσαίας τάξης, οδηγούνται σε αδιέξοδο από τη διαρκή αδράνεια της κυβέρνησης στη λήψη μέτρων στήριξης λόγω πανδημίας.

Μάλιστα, στη φαρέτρα του ο πρώην πρωθυπουργός θα έχει και θα χρησιμοποιήσει τα στοιχεία που δημοσιοποίησε ο ΟΑΕΔ για τον φετινό Σεπτέμβριο που αποτυπώνουν αύξηση της ανεργίας, καθώς το σύνολο των εγγεγραμμένων ανέργων ανέρχεται στους 1.030.411 σε σχέση με 913.282 του Σεπτεμβρίου του 2019, αύξηση δηλαδή 12,83%, εκ των οποίων το 64,14% είναι γυναίκες.

Ο κ. Τσίπρας θα καταλογίσει στον κ. Μητσοτάκη κατάρρευση της αγοράς εργασίας χρησιμοποιώντας τα στοιχεία του Π/Σ ΕΡΓΑΝΗ για το εννεάμηνο Γενάρη – Σεπτεμβρίου 2020 που κατέγραψαν 596.000 λιγότερες προσλήψεις σε σχέση με το αντίστοιχο εννεάμηνο του 2019 και τελικό αρνητικό ισοζύγιο 133.361 λιγότερων νέων θέσεων εργασίας σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.

Ο πτωχευτικός κώδικας θα είναι η αιχμή του δόρατος καθώς ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης θα επισημάνει τον κίνδυνο για οικονομικό – κοινωνικό χάος και μαζική φτωχοποίηση.

Επιχειρώντας να αποδομήσει συνολικά τον νέο πτωχευτικό κώδικα θα προειδοποιήσει για τον επερχόμενο κίνδυνο για οικονομικό – κοινωνικό χάος και μαζική φτωχοποίηση. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, θα τονίσει, ότι δεν υπάρχει καμία δεύτερη ευκαιρία, όπως διατείνεται η κυβέρνηση, ούτε ρύθμιση οφειλών.

Το νέο πτωχευτικό δίκαιο δεν αποτελεί δεύτερη ευκαιρία για τους πολίτες αλλά ουσιαστικά είναι η ευκαιρία των τραπεζών να ρευστοποιήσουν την περιουσία τους. Οδηγεί σε αθρόους πλειστηριασμούς πρώτης κατοικίας ακόμα και για φυσικά πρόσωπα τα οποία πλέον ωθούνται σε «πτώχευση» και «ολοκληρωτική αρπαγή ιδιωτικής περιουσίας», όπως τόνισε στις συναντήσεις του με αρμόδιους φορείς ο Αλέξης Τσίπρας.

Θα εξαπολύσει επίθεση στην κυβέρνηση της ΝΔ, χαρακτηρίζοντας την κόμμα των στρατηγικών κακοπληρωτών με δανεικά και αγύριστα 300 εκατ. ευρώ, που αμνηστεύει νομοθετικά τραπεζίτες αλλά και για χαριστικές ρυθμίσεις σε χρέη και δάνεια μεγαλοσχήμονων επιχειρηματιών και εφοπλιστών.

Η σημερινή παρέμβαση του Αλέξη Τσίπρα και η σφοδρή αντιπαράθεση στη Βουλή δεν θα μείνει μόνο στο νέο πτωχευτικό αλλά θα βάλει τέλος και στην όποια συναίνεση υπήρξε στο πρώτο κύμα της πανδημίας.

Στην Κουμουνδούρου θεωρούν ότι κυβέρνηση απέτυχε να προετοιμάσει τη χώρα για το δεύτερο κύμα.

Μάλιστα ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ θα εκφράσει την έντονη ανησυχία του για την πορεία της πανδημίας και τη δραματική αύξηση κρουσμάτων και θανάτων.

Καθόλου τυχαία δεν ήταν η επίσκεψη του στην Κοζάνη και οι αναφορές του ότι, «η κυβέρνηση απέτυχε στη διαχείριση της πανδημίας και την προετοιμασία του ΕΣΥ για το δεύτερο κύμα», αφού σπατάλησε το χρόνο που κέρδισαν οι πολίτες με το πρώτο lockdown. «Δεν έχει καμία δικαιολογία διότι δεν υπήρξε κανένας αιφνιδιασμός» τόνισε από Κοζάνη ο Αλέξης Τσίπρας.

Στον ΣΥΡΙΖΑ συνεχώς επιμένουν ότι ούτε μία μόνιμη πρόσληψη δεν έγινε στο ΕΣΥ, ακόμα και οι λίγες ΜΕΘ που ανοίγουν δεν στελεχώνονται γιατί δεν κάνουν προσλήψεις, μόνο μετακινήσεις και αποψίλωση άλλων τομέων του συστήματος Υγείας. Ενώ σημειώνουν δηκτικά ότι, την προ ημερών δήλωση Πέτσα πως «αν είχαμε ακούσει ΣΥΡΙΖΑ για τις ΜΕΘ θα είχαμε πετάξει δεκάδες εκατομμύρια»; Και σχολιάζουν, «Μιλάμε για θράσος».

Παράλληλα εστιάζουν, όπως λένε, στις κραυγαλέες αντιφάσεις και παλινωδίες αν και σωστές οι εκκλήσεις για αποφυγή συνωστισμού της νεολαίας στις πλατείες, αλλά δεν γίνεται να επιρρίπτονται όλες οι ευθύνες εκεί για να αποσιωπηθεί ότι την ίδια ώρα η κυβέρνηση δεν έκανε τίποτα απολύτως για συνωστισμό 25-27 μαθητών σε τάξεις ή για τις τριτοκοσμικές εικόνες στα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς. Όπως δεν γίνεται η κυβέρνηση να κουνά το δάχτυλο για αποκλειστική ατομική ευθύνη των πολιτών, την ώρα που βουλευτές της ΝΔ τη μία φωτογραφίζονται να κοινωνούν και την άλλη να υπερασπίζονται Μητροπολίτη που καλούσε πολίτες να παραβιάσουν τα περιοριστικά μέτρα (Κέρκυρα).

Την ίδια ώρα ο Αλέξης Τσίπρας εκφράζει στους συνομιλητές του τη μεγάλη ανησυχία του και για τις ευάλωτες ομάδες, καθώς αυξάνονται διαρκώς τα μαζικά κρούσματα σε οίκους ευγηρίας, που υποτίθεται ότι κυβέρνηση από 20 Αυγούστου είχε ανακοινώσει ειδικά πρωτόκολλα με τακτικά επαναλαμβανόμενα τεστ στους εργαζόμενους, κάτι το οποίο δεν επιβεβαιώνεται όπως φαίνεται τις τελευταίες δύο εβδομάδες (Άγιος Παντελεήμονας, Άγιος Στέφανος κ.λπ.).

Καθόλου τυχαία σήμερα το μεσημέρι θα περάσουν το κατώφλι του γραφείου του Αλέξη Τσίπρα στη Βουλή, η Ένωση Δικαίου Προστασίας Καταναλωτών και η ΓΣΕΒΕΕ, σε χωριστές συναντήσεις. Ενώ από την Κουμουνδούρου υπογραμμίζουν τις αντιδράσεις των φορέων κατά του πτωχευτικού κώδικα, θυμίζοντας και τι είπαν στην προηγηθείσα συνεδρίαση της αρμόδιας επιτροπής της Βουλής:

• Η Ολομέλεια των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδας επεσήμανε συγκεκριμένα, ότι «με αυτό το νομοσχέδιο τελειώνει οριστικά η προστασία της πρώτης κατοικίας. Το μήνυμα που δίνεται στα νοικοκυριά που άντεξαν στην κρίση είναι ότι η μόνη λύση τους είναι η πτώχευση. Καθίσταται ακόμη πιο περιορισμένη έως κενή περιεχομένου η προστασία της πρώτης κατοικίας».
• Αξιοσημείωτη και η προειδοποίηση από το Επαγγελματικό Επιμελητήριο Αθηνών: «Αν ψηφιστεί ο νόμος όπως είναι, μπαίνει ταφόπλακα σε δεκάδες χιλιάδες επιχειρήσεις».
• Ταυτοχρόνως η ΕΣΕΕ (Ένωση Εμπόρων) δεν έκρυψε την ανησυχία της ότι ο νέος κώδικας μπορεί να ανοίξει το δρόμο σε μαζικές πτωχεύσεις, μιλώντας για «δεύτερη ευκαιρία της πτώχευσης, παρά για δεύτερη ευκαιρία του πτωχού».
•  Ενώ και η, μαχητική, ΓΣΕΒΕΕ κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι δεν παίρνει «κανένα μέτρο προστασίας της πρώτης κατοικίας», κάνοντας  λόγο για μέτρα που οδηγούν στην απώλεια της περιουσίας επιχειρήσεων και πολιτών.
• Η Ομοσπονδία  Βιοτεχνικών Σωματείων Αττικής έκανε, επίσης, λόγο για έμμεσο εκβιασμό, που οδηγεί πολίτες σε πλειστηριασμούς και δέσμευση μέρους εισοδήματός τους.
• Αλλά και η ΕΚΠΟΙΖΩ που επί σειρά ετών ασχολείται με τα θέματα αυτά, είπε πως «είναι υποκρισία  να μιλάμε για προστασία πρώτης κατοικίας από τον νέο πτωχευτικό κώδικα».
• Την ώρα που και η Ένωση Προστασίας Δανειοληπτών εξέφρασε το φόβο της ότι θα υπάρξει ανεξέλεγκτη εξάπλωση των πτωχεύσεων, ότι θα μπει θηλιά υπερχρέωσης στο λαιμό των πιο ευάλωτων.

Το μέτωπο αυτό των αντιδράσεων μπορεί να εξηγεί εν πολλοίς και τις διορθώσεις – διευκρινίσεις που επέφερε στο νομοσχέδιο ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας, με κυριότερη ότι πτωχευμένος οφειλέτης δεν πληρώνει ποσό κατά του ακατάσχετου οριζόντιου ορίου των 1.250 ευρώ μηνιαίως.

Βελτιώσεις στο ν/σ για τις ρυθμίσεις οφειλών και τη 2η ευκαιρία

«Το νομοσχέδιο καταργεί γενικώς και οριζοντίως την προστασία της πρώτης κατοικίας», αντέτεινε η Έφη Αχτσιόγλου, εξηγώντας πως «ακόμα και ο λεγόμενος ‘ευάλωτος’ πολίτης, που κατά το νομοσχέδιο είναι όποιος βγάζει μέχρι 7.000 ευρώ το χρόνο, χάνει την ιδιοκτησία της πρώτης κατοικίας του». Σύμφωνα δε, με την τομεάρχη Οικονομικών και εισηγήτρια στο επίμαχο νομοσχέδιο, οι τράπεζες «έχουν τον απόλυτο έλεγχο».

Σύμφωνα με την επεξεργασία που έχουν κάνει στην Κουμουνδούρου, ο «γαλάζιος» πτωχευτικός κώδικας:

• «οδηγεί σε απώλεια όλης της περιουσίας του οφειλέτη, αλλά και των μελλοντικών του εισοδημάτων. Είναι προφανές ότι η κυβέρνηση βλέπει το πρόβλημα της υπερχρέωσης αποκλειστικά από τη σκοπιά των τραπεζών
• το νομοσχέδιο για τον πτωχευτικό καταργεί κάθε προστασία της πρώτης κατοικίας, αφού αυτή θα χάνεται μαζί με την υπόλοιπη περιουσία των δανειοληπτών που πτωχεύουν. Όχι απλώς δε δίνει δεύτερη ευκαιρία, αλλά καταργεί κάθε ευκαιρία σε ένα υπερχρεωμένο νοικοκυριό, σε έναν επαγγελματία, να σταθεί στα πόδια του
• ακόμα και ο ευάλωτος πολίτης, το ευάλωτο νοικοκυριό, αφού χάσει το σπίτι του, θα μπορεί να το νοικιάσει καταβάλλοντας ενοίκιο για 12 έτη. Αν μέσα σε αυτά τα 12 έτη καθυστερήσει παραπάνω από 3 ενοίκια, θα επέρχεται έξωση, ενώ για να επαναγοράσει το σπίτι του θα πρέπει να έχει συνολικά καταβάλει τις μηνιαίες δόσεις που πλήρωνε μέχρι να ‘κοκκινίσει’ το δάνειο, τα μισθώματα 12 ετών και την εμπορική αξία του ακινήτου στο τέλος της δωδεκαετίας».

Συμπερασματικώς, για την αξιωματική αντιπολίτευση, «σε αυτό το νομοσχέδιο αποτυπώνεται η πλέον σκληρή, εκτός τόπου και χρόνου και μακριά από τις κοινωνικές ανάγκες πολιτική της κυβέρνησης. Η πολιτική της για την πρώτη κατοικία, τις πτωχεύσεις και τους πλειστηριασμούς, η οποία ως μόνη πυξίδα έχει την εξυπηρέτηση των απαιτήσεων των τραπεζών. Δεν υπάρχει η σκοπιά του ανθρώπου που έχασε τη δουλειά του, του μικρού επιχειρηματία που κατακρημνίστηκε ο τζίρος του εν μέσω πανδημικής κρίσης και σωρεύει χρέη, του εργαζόμενου που μειώθηκε ο μισθός του ραγδαία».

Νίκος Παπαδημητρίου

Για τα ευάλωτα νοικοκυριά προβλέπεται η απόκτηση της πρώτης κατοικίας από έναν ειδικό ιδιωτικό φορέα, ο οποίος αγοράζει το σπίτι και υποχρεούται να το μισθώνει πίσω στον πρώην ιδιοκτήτη.

Η δυνατότητα που δίνει ο νέος πτωχευτικός κώδικας είναι να γίνουν οι πολίτες ενοικιαστές στα σπίτια τους και να πληρώνουν ενοίκιο σε ένα fund.

Αν δε ο ευάλωτος δανειολήπτης μετά από 12 χρόνια που πληρώνει ενοίκιο θελήσει να ξαναγοράσει το σπίτι του, θα πρέπει να πληρώσει την εμπορική αξία του ακινήτου χωρίς καν να αφαιρούνται από το τίμημα τα ενοίκια που τόσο καιρό κατέβαλλε, ούτε φυσικά και ό,τι είχε πληρώσει από το αρχικό δάνειο.

Δηλαδή και θα πληρώνει ενοίκιο και θα πρέπει να αγοράσει το σπίτι του μετά, χωρίς να συμψηφίζονται τα ποσά που έδωσε ως ενοίκιο!

Την ίδια στιγμή το νομοσχέδιο προβλέπει ότι κάθε εισόδημα που έχει ένας πολίτης και υπερβαίνει τις εύλογες δαπάνες διαβίωσης (611 ευρώ) θα κατάσχεται και θα χρησιμοποιείται για την ικανοποίηση των τραπεζών. Δηλαδή και μισθοί και συντάξεις που μέχρι τώρα ήταν ακατάσχετες.

Έντονη ήταν η αντίδραση των τομεαρχών Οικονομικών, Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης και Επενδύσεων της Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία Έφης Αχτσιόγλου, Θεόφιλου Ξανθόπουλου και Αλέξη Χαρίτση, καθώς τονίζουν ότι οι πολίτες καθίστανται εσαεί όμηροι των πιστωτών τους.

Κάνουν επίσης λόγο για ένα νομοσχέδιο κομμένο και ραμμένο στις απαιτήσεις των τραπεζών.

Αναλυτικά η δήλωσή τους:

Οριστική ταφόπλακα στην προστασία της α’ κατοικίας των νοικοκυριών με τις κατ’ ευφημισμό ρυθμίσεις περί δήθεν δεύτερης ευκαιρίας και κατάσχεση μέρους των μισθών και συντάξεων των οφειλετών, προβλέπει το νομοσχέδιο για τον νέο πτωχευτικό κώδικα που κατέθεσε η κυβέρνηση στη Βουλή.

Με ένα νομοσχέδιο κομμένο και ραμμένο στις απαιτήσεις των τραπεζών, η κυβέρνηση της ΝΔ καθιερώνει για πρώτη φορά στο νομικό μας σύστημα την πτώχευση και των ιδιωτών, εκτός από τους εμπόρους όπως ίσχυε παγίως από την σύσταση του ελληνικού κράτους, επιδιώκοντας μία συνολική αναδιάρθρωση της αγοράς και οδηγώντας σε ακραία φτωχοποίηση τα νοικοκυριά.

Το μέλλον που επιφυλάσσει στους οφειλέτες-νοικοκυριά που θα πτωχεύουν είναι εφιαλτικό, αφού θα εκποιείται το σύνολο της περιουσίας τους.

Για τους ευάλωτους καμία προστασία δεν υπάρχει, αφού η μόνη δυνατότητα που δίνει ο νέος πτωχευτικός είναι να γίνουν ενοικιαστές στα σπίτια τους και να πληρώνουν ενοίκιο σε έναν ιδιωτικό φορέα (fund). Αν δε ο ευάλωτος δανειολήπτης μετά από 12 χρόνια που πληρώνει ενοίκιο θελήσει να ξαναγοράσει το σπίτι του, θα πρέπει να πληρώσει την εμπορική αξία του ακινήτου χωρίς καν να αφαιρούνται από το τίμημα τα ενοίκια που τόσο καιρό κατέβαλλε, ούτε φυσικά και ό,τι είχε πληρώσει από το αρχικό δάνειο. Δηλαδή και θα πληρώνει ενοίκιο και θα πρέπει να αγοράσει το σπίτι του μετά, χωρίς να συμψηφίζονται τα ποσά που έδωσε ως ενοίκιο!

Η κυβέρνηση όχι απλώς δεν δίνει καμία δεύτερη ευκαιρία αλλά, μάλιστα, προβλέπει ότι κάθε εισόδημα που έχει ένας πολίτης και υπερβαίνει τις εύλογες δαπάνες διαβίωσης (611€) θα κατάσχεται και θα χρησιμοποιείται για την ικανοποίηση των τραπεζών. Δηλαδή και μισθοί και συντάξεις που μέχρι τώρα ήταν ακατάσχετες.

Με το νομοσχέδιο αυτό οι πολίτες καθίστανται εσαεί όμηροι των πιστωτών τους.

Στην τελική πρόταση των τραπεζών διατυπώνονται δύο καίριες ενστάσεις για τη διαμόρφωση του νέου νόμου, οι οποίες συνδέονται τόσο με την διασφάλιση ότι αυτός δεν θα χρησιμοποιηθεί καταχρηστικά από στρατηγικούς κακοπληρωτές, όσο και με την επίπτωση που θα έχει για τους επενδυτές που έχουν αγοράσει ελληνικά κόκκινα δάνεια.

Αν και οι διαβουλεύσεις των τραπεζών με την κυβέρνηση έχουν ολοκληρωθεί, επιτυγχάνοντας σύγκλιση σε πολλά σημεία, αλλά όχι την πλήρη συμφωνία, και ο νέος πτωχευτικός νόμος θα κριθεί πλέον σε πολιτικό επίπεδο, οι θέσεις που διατυπώνουν οι τράπεζες θα έχουν ιδιαίτερη βαρύτητα για την τελική διαμόρφωση του νόμου.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες, τα δύο κρίσιμα θέματα έχουν να κάνουν

• με τη λειτουργία του κρατικού φορέα που θα αποκτά τα ακίνητα των ευάλωτων οφειλετών που θα πτωχεύουν,
• με την πλήρη απαλλαγή του οφειλέτη από το χρέος μετά την πτώχευση.

Ειδικότερα:

Ο κρατικός φορέας για τα ακίνητα

α) Οι τράπεζες εφιστούν την προσοχή στα κριτήρια που θα ορίσουν το εύρος κάλυψης οφειλετών που θα πτωχεύουν για απόκτηση της πρώτης κατοικίας τους από τον κρατικό φορέα. Αν και οι τράπεζες δεν επιβαρύνονται με το συγκεκριμένο μέτρο και δεν έχουν αντίρρηση στη δημιουργία του κρατικού φορέα, εντούτοις επισημαίνουν ότι ο κρατικός φορέας θα συσταθεί και θα λειτουργεί με χρήματα των φορολογούμενων. Επομένως, τα κριτήρια προστασίας θα πρέπει να είναι αυστηρά γιατί σε διαφορετική περίπτωση, θα δίνουν κίνητρο σε πτωχεύσαντες που έχουν άδηλους πόρους και είναι εύποροι, να καταχρώνται την ουσία του νόμου.

Στο πλαίσιο αυτό, οι τράπεζες θεωρούν απαράδεκτα υψηλά τα κριτήρια προστασίας που έχει προτείνει η κυβέρνηση και που όπως αναφέρουν, καλύπτουν συνολικά προστατευόμενη αντικειμενική αξία της πρώτης κατοικίας που φτάνει τα 460.000 ευρώ. Οι τράπεζες θεωρούν ότι η προστατευόμενη αξία της πρώτης κατοικίας πρέπει να είναι κάτω από τις 100.000 ευρώ. Σημειώνεται ότι στις ρυθμίσεις για την προστασία της πρώτης κατοικίας που γίνονται ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας του νόμου 4605/2019, η μέση αξία της κύριας κατοικίας που προστατεύεται διαμορφώνεται στις 79,6 χιλ. ευρώ.

Τα κριτήρια με τα οποία ο κρατικός φορέας θα αγοράζει τα ακίνητα πτωχευσάντων, είναι αποκλειστικά θέμα πολιτικής της κυβέρνησης και δεν αφορούν ή επηρεάζουν ούτε τις τράπεζες, ούτε τις εταιρείες διαχείρισης, ούτε και τους επενδυτές. Ωστόσο, επειδή θα υπάρξει δημοσιονομικό κόστος, είναι δεδομένο ότι οι Θεσμοί θα επιμείνουν ιδιαίτερα ώστε το κόστος αυτό να καλύπτει μόνο τους πραγματικά ευάλωτους.

Πάντως, πρέπει να σημειωθεί ότι τόσο το θέμα της λειτουργίας, όσο και το θέμα της χρηματοδότησης του κρατικού φορέα, παραμένουν ανοιχτά. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι η κυβέρνηση θα επιδιώξει τη χρηματοδότηση του φορέα από τον ιδιωτικό τομέα και το Δημόσιο θα παρέχει εγγυήσεις.

Η αυτόματη απαλλαγή του οφειλέτη

β) Οι τράπεζες διατυπώνουν επίσης σοβαρές επιφυλάξεις (και επ΄ αυτού έχουν άμεσο ενδιαφέρον οι ίδιες ως πιστωτές, αλλά και οι επενδυτές που έχουν αγοράσει χαρτοφυλάκια μη εξυπηρετούμενων δανείων χωρίς εξασφαλίσεις) για την απαλλαγή του οφειλέτη μετά την πτώχευση. Όπως εκτιμούν, η ρευστοποίηση της ακίνητης περιουσίας δεν μπορεί να απαλλάσσει πλήρως τον οφειλέτη από το χρέος στην περίπτωση που αυτός έχει εισοδήματα. Θα πρέπει, όπως αναφέρουν, στο διάστημα της τριετίας που μεσολαβεί από την κήρυξη της πτώχευσης μέχρι ο οφειλέτης να επανέλθει ξανά στην οικονομική δραστηριότητα, αυτός να καταβάλλει στους πιστωτές του ό,τι εισόδημα έχει πέραν αυτού που χρειάζεται για την κάλυψη των εύλογων δαπανών του.

Οι τράπεζες επισημαίνουν την ανάγκη να υπάρχει σύνδικος της πτώχευσης που να λειτουργεί ως δικλείδα ασφαλείας και να καθορίζει αυτός, ποιο είναι το ποσό που μπορεί να πληρώνει ο οφειλέτης στους πιστωτές του. Επιμένουν δε στο σημείο αυτό, διότι σε διαφορετική περίπτωση δημιουργείται μεγάλο “παράθυρο” για τη “μαύρη Οικονομία” και τους άδηλους πόρους που μπορεί να έχουν οφειλέτες που θα κηρυχθούν πτωχοί, αλλά στην πραγματικότητα (και αυτό θα μπορούν να το αποδείξουν οι τράπεζες) διάγουν πλούσιο βίο.

Με βάση εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια.οι “κόκκινοι δανειολήπτες” που θα κηρύξουν πτώχευση ή απειλούνται με πλειστηριασμό, θα μπορούν να πουλήσουν την πρώτη κατοικία τους σε δημόσιο φορέα -προκειμένου να πληρωθούν οι τράπεζες – και να συνεχίσουν να κατοικούν σε αυτή καταβάλλοντας ενοίκιο. Αν πληρώνουν το ενοίκιο επί 20ετία, θα παίρνουν πίσω τα σπίτια τους.

Αναμένεται να κατατεθεί προς ψήφιση μέσα στο καλοκαίρι, προβλέπεται ότι εάν κηρυχθεί σε πτώχευση οφειλέτης με αντικειμενική αξία α’ κατοικίας έως 200.000 ευρώ (προσαυξανόμενη εφόσον είναι έγγαμος και έχει παιδιά) «θα έχει το δικαίωμα να μεταβιβάσει την πρώτη κατοικία του στον Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης και να την μισθώσει από αυτόν». Ο νέος φορέας θα συσταθεί μετά την ψήφιση του Πτωχευτικού Κώδικα και των συναφών διατάξεων.

Το τίμημα της μεταβίβασης θα αντιστοιχεί στην εμπορική αξία της κατοικίας, σύμφωνα με εκτίμηση πιστοποιημένου εκτιμητή.

Το ενοίκιο θα καθορίζεται κατά τρόπο ώστε ο πρώην ιδιοκτήτης και νυν μισθωτής να πληρώνει ετησίως ποσό που αντιστοιχεί σε απόδοση του ακινήτου ίση με το μέσο κυμαινόμενο επιτόκιο στεγαστικού δανείου, προσαυξανόμενο με το βασικό της ΕΚΤ.

Δύο παραδείγματα:

• Αν η εμπορική αξία του σπιτιού είναι π.χ. 200.000 ευρώ και το μέσο επιτόκιο στεγαστικού δανείου 3,5%, το ετήσιο μίσθωμα θα διαμορφώνεται σε 200.000 Χ 3,5% = 7.000 ευρώ. Το μηνιαίο ενοίκιο θα είναι 7.000 : 12 = 583 ευρώ.
• Με εμπορική αξία σπιτιού 100.000 και μέσο κυμαινόμενο επιτόκιο 4%, το ετήσιο μίσθωμα διαμορφώνεται σε 100.000 Χ 4% = 4.000 ευρώ. Το μηνιαίο ενοίκιο θα είναι 4.000 : 12 = 333 ευρώ.
• Η μίσθωση θα γίνεται για 12 χρόνια. Εντός τριετίας ο μισθωτής μπορεί να ζητήσει επέκταση της μίσθωσης για 20 χρόνια. Μετά τη λήξη της 20ετίας αποκτά την κυριότητα (σύμβαση τύπου leasing). Η ίδια δυνατότητα θα δίνεται και σε οφειλέτες σε περίπτωση που επισπεύδεται αναγκαστική εκτέλεση από ενυπόθηκο ή προσημειούχο πιστωτή.

Tα κριτήρια που θα πρέπει να πληροί ο οφειλέτης για να έχει τη δυνατότητα μεταβίβασης της κύριας κατοικίας του είναι τα εξής:

• Το μηνιαίο διαθέσιμο οικογενειακό του εισόδημα να μην υπερβαίνει τις εύλογες δαπάνες διαβίωσης προσαυξημένες κατά 70%.
• Η αντικειμενική αξία της πρώτης κατοικίας να είναι έως 200.000 ευρώ εάν πρόκειται για άγαμο οφειλέτη, η οποία θα προσαυξάνεται κατά 40.000 ευρώ όταν ο οφειλέτης είναι έγγαμος και κατά 20.000 ευρώ για κάθε παιδί μέχρι τρία.
• Η αντικειμενική αξία της λοιπής ακίνητης περιουσίας του και των μελών της οικογένειάς του (της συζύγου και εξαρτημένων μελών) να είναι έως 100.000 ευρώ.
• Η συνολική αξία της κινητής περιουσίας του και των μελών της οικογένειάς του (της συζύγου και εξαρτημένων μελών) να μην υπερβαίνει τις 60.000 ευρώ.
• Η μίσθωση θα καταγγέλλεται εφόσον ο ο πρώην ιδιοκτήτης και νυν μισθωτής δεν καταβάλει τρία μισθώματα και δεν τα πληρώσει μέσα σε ένα μήνα από την όχληση.

Επίσης, αν πρόκειται για ευάλωτο πρόσωπο ο νέος πτωχευτικός νόμος προβλέπει το δικαίωμα ο οφειλέτης να λάβει και στεγαστικό επίδομα από το κράτος. Στην περίπτωση που ο ευάλωτος οφειλέτης καταρτίσει μίσθωση για την πρώτη του κατοικία, το επίδομα θα καταβάλλεται στον φορέα απόκτησης και επαναμίσθωσης για τη μερική εξόφληση του μισθώματος.

Τα κριτήρια για να χαρακτηριστεί κάποιος «ευάλωτος» είναι τα παρακάτω και θα πρέπει να ισχύουν σωρευτικά:

• Το μηνιαίο διαθέσιμο οικογενειακό του εισόδημα να μην υπερβαίνει τις εύλογες δαπάνες διαβίωσης.
• Η αντικειμενική αξία της πρώτης κατοικίας να μην υπερβαίνει τις 120.000 ευρώ για τον άγαμο οφειλέτη, προσαυξημένη κατά 40.000 ευρώ για τον έγγαμο και κατά 20.000 ευρώ ανά παιδί και μέχρι τρία.
• Η αντικειμενική αξία της λοιπής ακίνητης περιουσίας του οφειλέτη και των μελών της οικογένειάς του (συζύγου και εξαρτημένων μελών) να μην υπερβαίνει ως αντικειμενική αξία τις 70.000 ευρώ.
• Η συνολική αξία της κινητής περιουσίας του οφειλέτη και των μελών της οικογένειάς του (συζύγου και εξαρτημένων μελών) να μην υπερβαίνει τις 40.000 ευρώ.
• Ο φορέας του Δημοσίου για τα κατασχεμένα σπίτια
• O «Φορέας Απόκτησης και Επαναμίσθωσης», θα συσταθεί με προικοδότηση κεφαλαίου από το Δημόσιο, θα τιτλοποιεί τις απαιτήσεις του από ενοίκια και θα αναθέσει τη διαχείριση των κατασχεμένων σπιτιών σε εξειδικευμένη εταιρεία διαχείρισης.

Ειδικότερα, στο σχέδιο αποσαφηνίζεται ότι: «την διαχείριση των περιουσιακών στοιχείων που αποκτά ο Φορέας Απόκτησης και Επαναμίσθωσης αναλαμβάνει εταιρεία διαχείρισης πιστώσεων. Η χρηματοδότηση του Φορέα, πέραν την αρχικής προικοδότησης από το Δημόσιο, διασφαλίζεται με τιτλοποίηση των μισθωτικών απαιτήσεων καθώς και των απαιτήσεων από την πώληση ακινήτων».

Ανοιχτό το φιάσκο παρά την άτακτη υποχώρηση – Ο Βρούτσης, ο Γεωργιάδης και… ο ανασχηματισμός

Editorial: Από τα voucher στους πλειστηριασμούς;

Υπενθυμίζεται ότι ως τώρα οι θεσμοί έχουν κρατήσει σκληρή στάση, με το ισχύον καθεστώς προστασίας να εκπνέει σε μία εβδομάδα, την Πέμπτη 30 Απριλίου. Η παράταση του καθεστώτος είναι το βασικό ζητούμενο για τον Χρήστο Σταϊκούρα, που φαίνεται ότι όμως επεξεργάζεται και δεύτερα σενάρια.

Σύμφωνα με τα «Νέα», «οι διαφορές έχουν αρχίσει να γεφυρώνονται και θα υπάρξει συμβιβασμός. Εκτιμάται ότι η Αθήνα θα κερδίσει μια παράταση 3-4 μηνών η οποία θα δώσει τη δυνατότητα στην κυβέρνηση να καταλήξει και να συμφωνήσει με τους θεσμούς στο τελικό σχέδιο του νέου πτωχευτικού πλαισίου, το οποίο θα φέρει στη Βουλή το καλοκαίρι, για να ενεργοποιηθεί ενδεχομένως από το φθινόπωρο».

Πάντως, «την επιδότηση των δόσεων για τα στεγαστικά δάνεια πρώτης κατοικίας ιδιωτών και επιχειρηματιών που πλήττονται από την κρίση της πανδημίας, επεξεργάζεται η κυβέρνηση», γράφει η «Καθημερινή», «ως εναλλακτική λύση αντί της παράτασης του καθεστώτος προστασίας της πρώτης κατοικίας που ισχύει σήμερα».

Σύμφωνα δε, με το ρεπορτάζ της εφημερίδας, η πρόταση θα συζητηθεί στη σημερινή τηλεδιάσκεψη των υπουργών Οικονομικών, Ανάπτυξης και Εργασίας με τους επικεφαλής των Θεσμών, ενώ το θέμα τέθηκε και στις συζητήσεις των τεχνικών κλιμακίων.

Ν. Παπ.