Κι αυτό διότι λόγω του δημογραφικού προβλήματος της χώρας και της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής (ΕΒΕ) τα ΑΕΙ «αδειάζουν», με το πρόβλημα να γίνεται οξύτερο το 2026. Οι τόνοι των πρυτάνεων που μίλησαν στην «Καθημερινή» είναι δραματικοί, ζητώντας διάλογο από την Πολιτεία και την ακαδημαϊκή κοινότητα. Το πρόβλημα θα είναι οξύτερο στα περιφερειακά ιδρύματα.

Ειδικότερα, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, το 2008 πριν από την έναρξη της οικονομικής κρίσης οι γεννήσεις ανήλθαν σε 118.302. Από το 2009 ο αριθμός των γεννήσεων άρχισε να μειώνεται κάθετα, σε συνδυασμό και με την εξωτερική μετανάστευση είτε Ελλήνων, κυρίως νέων και σε αναπαραγωγική ηλικία, είτε μεταναστών που είχαν εγκατασταθεί στην Ελλάδα. Ως αποτέλεσμα, το 2020 οι γεννήσεις στην Ελλάδα έφτασαν τις 84.764. Το 2022 και το 2023 οι γεννήσεις σημείωσαν περαιτέρω μείωση, σε 76.095 και 71.455, ενώ το 2024 ήταν 62.500.

Νίκος Γιαννόπουλος

Το μέτρο που θα προβλέπει ακόμα και απόλυση των Πρυτάνεων σε περίπτωση που τα Πανεπιστήμια που διοικούν αντιμετωπίζουν φαινόμενα βιαιοπραγιών εντός τους, φάνηκε σε πολλούς υπερβολικό.

Και κάτι παραπάνω. Τούτη η απειλή αγγίζει το μαλακό υπογάστριο κάθε Πανεπιστημιακού που σέβεται τον εαυτό του. Και αυτό γιατί έχει να κάνει στενά με το αυτοδιοίκητο. Αν οι Πρυτάνεις, που είναι δημοκρατικά εκλεγμένοι, απολύονται με κυβερνητική απόφαση, τότε πολύ απλά το αυτοδιοίκητο πηγαίνει περίπατο αφού ουσιαστικά παύει να υφίσταται.

Πληροφορίες του Libre θέλουν τη συζήτηση που διεξήχθη μεταξύ του Κυριάκου Μητσοτάκη και των πρυτάνεων στο Μαξίμου την περασμένη εβδομάδα (αμέσως μετά την ανακοίνωση των σχεδιαζόμενων μέτρων και ενώ είχε τοποθετηθεί και η πρόεδρος της Συνόδου των Πρυτάνεων Χριστίνα Κουλούρη) να κύλησε σε πνεύμα αναζήτησης συμβιβασμού.

Πολλοί έσπευσαν να τονίσουν ότι η κατάσταση στα Πανεπιστήμια που διοικούν δεν δικαιολογεί την καθιέρωση τόσο σκληρών μέτρων αφού, όπως υπογραμμίστηκε, απέχει έτη φωτός από αυτήν που παρουσιάζει μερίδα μέσων μαζικής ενημέρωσης. Επισημάνθηκε δε και το εξής (που λογικά θα πρέπει να το είχαν από πριν το νου στου Μαξίμου): Σε Πανεπιστήμια που δεν αντιμετωπίζουν προβλήματα βίας, το να παρθούν μέτρα, όπως λχ η τοποθέτηση τουρνικέ, μπορεί να προκαλέσει αντιδράσεις από τους φοιτητές και η ηρεμία των ιδρυμάτων να απειληθεί εκ του μη όντος. Ποιος άραγε θέλει να ρισκάρει κάτι τέτοιο;

Πανεπιστημιακές πηγές έλεγαν στο Libre ότι η κατάσταση θυμίζει αρκετά το διαμορφωμένο τοπίο μετά την ανακοίνωση του μέτρου για την ίδρυση πανεπιστημιακής αστυνομίας κατά την προηγούμενη κυβερνητική θητεία. Τότε, είχε γίνει αρκετός μιντιακός θόρυβος, οι σχολές και οι κοινωνίες εντός τους αναστατώθηκαν και η κυβέρνηση, που αρχικά επέμενε, τελικά έκανε πίσω και παρέπεμψε το μέτρο στις ελληνικές καλένδες αφού πρακτικά το έκρινε ανεφάρμοστο (πέρα από αχρείαστο). Και τότε το επιχείρημα ότι η παρουσία ενστόλων στα Πανεπιστημία θα προκαλούσε τις ζωηρές αντιδράσεις της πανεπιστημιακής κοινότητας κρίθηκε απολύτως πειστικό και υπαγόρευσε την αλλαγή της κυβερνητικής στάσης.

Δεν αποκλείεται οι εξαγγελίες Μητσοτάκη την περασμένη εβδομάδα να είχαν και μία προειδοποιητική χροιά. Ο Πρωθυπουργός και οι επιτελείς του έτσι και αλλιώς γνωρίζουν καλά ότι κάθε επέμβαση στα Πανεπιστήμια επιφέρει πολλαπλές συνέπειες και παράλληλα ότι το μέτρο της απόλυσης των Πρυτάνεων μπορούσε να ανοίξει συζητήσεις ακόμα και για την ποιότητα του κράτους δικαίου στην Ελλάδα (θέμα που συχνά -πυκνά η αντιπολίτευση φέρνει ξανά στην επικαιρότητα με ποικίλες αφορμές).

Ισως πάλι να επρόκειτο απλά για έναν επικοινωνιακό βερμπαλισμό για τα μάτια και την ψυχή των ψηφοφόρων που γλυκοιτάζουν την ακροδεξιά και προσανατολίζονται να την ψηφίσουν στις επόμενες εκλογές.

Μετά τη συζήτηση πάντως ο Υπουργός Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοϊδης συναίνεσε σε ότι ακούστηκε από τους Πρυτάνεις για τα μέτρα που άπτονται της πολιτικής προστασίας στα Πανεπιστήμια και πρέπει να παρθούν. Φάνηκε, δηλαδή, ότι η κυβέρνηση είχε ελαφρώς πιο συγκαταβατικό πνεύμα. Οι αληθινές προθέσεις της βέβαια θα φανούν όταν ολοκληρωθεί η εξειδίκευση των μετρών και αυτά ανακοινωθούν και επισήμως.

Είναι πιθανό, τέλος, η κυβέρνηση να άκουσε με… κατανόηση τους Πρυτάνεις να επιχειρηματολογούν ότι ακόμα και αν τα συγκεκριμένα σκληρά μέτρα περάσουν, θα μείνουν ανεφάρμοστα λόγω έλλειψης χρημάτων. Είναι γνωστό τοις πάσι ότι η χρηματοδότηση των ελληνικών ΑΕΙ παραμένει σε χαμηλά επίπεδα (σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο) και ότι οι Πρυτάνεις καλούνται καθημερινά να τετραγωνίσουν τον κύκλο για να αντιμετωπίσουν τις αυξανόμενες ανάγκες.

Οι κυβερνητικές εξαγγελίες τα είχαν προβλέψει όλα, εκτός από τη χρηματοδότηση. Και ως γνωστόν, ουκ αν λάβοις παρά του μη έχοντος. Οπότε ένας συμβιβασμός φαίνεται αυτή την ώρα σαφώς εφικτός αλλά και… επιθυμητός.

Τις λεπτομέρειες της στάσης τους οι Πρυτάνεις θα την καθορίσουν στην προσεχή τους σύνοδο (8/11 Ιουλίου), ελπίζοντας ότι μέχρι τότε η κυβέρνηση δεν θα τους φέρει προ τετελεσμένων.

Ο Υπεύθυνος ΚΤΕ Παιδείας ΠΑΣΟΚ- ΚΙΝΑΛ, Στέφανος Παραστατίδης δήλωσε συγκεκριμένα:  «Αντί διαρκούς επανάληψης των πυροτεχνημάτων αλλά και εκσφενδονισμού νέων πυροτεχνημάτων με πρωταγωνιστές αυτή τη φορά τους πρυτάνεις, η κυβέρνηση οφείλει να δει το ζήτημα ολιστικά και ριζικά, αλλάζοντας τον τρόπο διοίκησης των πανεπιστημίων, όπως το ΠΑΣΟΚ και έχει εφαρμόσει και έχει προτείνει».  

Ενώ ταυτόχρονα, ο εκπρόσωπος τύπου του ΠΑΣΟΚ κ. Κώστας Τσουκαλάς είπε: «Με σοβαρότητα, όχι με λογική που κάνει συχνά η κυβέρνηση να ιδεολογικοποιεί, αυτά ζητήματα που πρέπει να επιλυθούν και πρέπει να υπάρχουν συναινέσεις όχι σε μια λογική επικοινωνίας».

«Από ιδεολογική εμμονή η κυβέρνηση Μητσοτάκη θέλει να διαλύσει τα δημόσια πανεπιστήμια και να ιδιωτικοποιήσει την τριτοβάθμια εκπαίδευση, τονίζει ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, μετά και τις ανακοινώσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη για κυρώσεις σε πρυτάνεις που δεν θα ανταποκριθούν  στο δόγμα «νόμος και τάξη».

«Η κυβέρνηση της ΝΔ εδώ και έξι χρόνια διαδοχικά: Κατήργησε το πανεπιστημιακό άσυλο, ισοτίμησε τα πτυχία κολεγίων με αυτά των ΑΕΙ, κατάργησε το αυτοδιοίκητο των Πανεπιστημίων, έφτιαξε την πανεπιστημιακή αστυνομία, διόρισε managers στα ιδρύματα, συνέδεσε τη χρηματοδότηση με την αξιολόγησή τους και απειλεί να κλείσει δεκάδες σχολές για να φτιάξει την πελατεία των ιδιωτικών επισημαίνει το γραφείο Τύπου του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ.

«Κανένα μέτρο από αυτά δεν λειτούργησε. Από ιδεολογική εμμονή θέλει να διαλύσει τα δημόσια πανεπιστήμια και να ιδιωτικοποιήσει την τριτοβάθμια εκπαίδευση» τονίζει η Κουμουνδούρου, υπογραμμίζοντας πως «ο “μπαμπούλας” της βίας που έβγαλε ξανά από το ντουλάπι, είναι μια χιλιοπαιγμένη κακή παράσταση κατασκευής εσωτερικών εχθρών».

Και καταλήγει επισημαίνοντας πως «οι πρόθυμοι των διοικήσεων των ΑΕΙ που χειροκροτούσαν τις “μεταρρυθμίσεις”, σήμερα μπαίνουν στο κάδρο και σύντομα θα γίνουν αυτοφωράκηδες της κυβερνητικής ανικανότητας και αποδιοπομπαίοι τράγοι».

Το ΚΚΕ τονίζει ότι η πολιτική της κυβέρνησης διαταράσσει την ασφάλεια των πανεπιστημίων, όταν φοιτητές και καθηγητές είναι εκτεθειμένοι σε απαρχαιωμένες εγκαταστάσεις. «Η κυβέρνηση της ΝΔ και η διαχρονική πολιτική της ΕΕ είναι οι υπεύθυνοι για τα προβλήματα στην εύρυθμη ακαδημαϊκή λειτουργία, όταν η αναλογία ΔΕΠ ανά φοιτητή είναι στο 1/47 και ολόκληρα Τμήματα έχουν μονοψήφιο αριθμό μελών ΔΕΠ».

Παράλληλα, ο πρόεδρος της Ελληνικής Λύσης Κυριάκος Βελόπουλος δήλωσε: «Μιλάει για «νομιμότητα» ο πρωθυπουργός των «ακαταδίωκτων» τραπεζιτών, μελών επιτροπών υγείας και όλων των υπευθύνων για τα σκάνδαλα στη χώρα».

Ακόμη, η πρόεδρος της Πλεύσης Ελευθερίας Ζωή Κωνσταντοπούλου ανέφερε: «Προσπαθούν να παρουσιάσουν ως εγκληματίες και ταραξίες τους φοιτητές».

Η αντιπολίτευση καλεί την κυβέρνηση να στηρίξει με πόρους τα πανεπιστήμια.

Σημείωσε δε πως, όπως ισχύει και για τα σχολεία, η αποκατάσταση των ζημιών που προκαλούνται θα βαραίνει σε αστικό επίπεδο πρωτίστως τους πρωταίτιους και όχι τον πανεπιστημιακό προϋπολογισμό.

Κατά τη διάρκεια της συνάντησης παρουσιάστηκε δέσμη παρεμβάσεων που έχει καταρτίσει η κυβέρνηση για την ενίσχυση του υφιστάμενου πλαισίου, ώστε να θωρακιστεί περαιτέρω και να εμπεδωθεί η ασφάλεια στα ΑΕΙ, προς όφελος ολόκληρης της πανεπιστημιακής κοινότητας.

Τονίστηκε πως κοινή επιδίωξη είναι η απρόσκοπτη λειτουργία των πανεπιστημίων, σε συνθήκες ασφάλειας και με πραγματικό ακαδημαϊκό άσυλο, ενώ αναγνωρίστηκε από όλους η ορατή πρόοδος που έχει επιτευχθεί στην αντιμετώπιση φαινομένων παραβατικότητας την τελευταία εξαετία.

Επισημάνθηκε ότι η πολιτεία θα συνεχίσει να υποστηρίζει και να ενισχύει τις διοικήσεις των πανεπιστημίων στο έργο τους, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες του κάθε ιδρύματος, ενώ τονίστηκε η υποχρέωση της διοίκησης του κάθε πανεπιστημίου στην εφαρμογή της συγκεκριμένης νομοθεσίας ως οφειλόμενης ενέργειας. Η μη εφαρμογή θα έχει ως αποτέλεσμα διοικητικές κυρώσεις που μπορεί να φτάσουν μέχρι και την έκπτωση από το αξίωμα του Πρύτανη.

Συζητήθηκε, παράλληλα, η διεύρυνση της έννοιας της ασφάλειας στα ΑΕΙ, με έμφαση στην κυβερνοασφάλεια αλλά και μέσω της υιοθέτησης βέλτιστων πρακτικών πολιτικής προστασίας στις πανεπιστημιακές εγκαταστάσεις, με αρκετούς Πρυτάνεις να επισημαίνουν πως έχουν ήδη μεριμνήσει για τακτικές ασκήσεις εκκένωσης κτηρίων και για συστήματα ειδοποίησης σε περίπτωση φυσικών καταστροφών.

Οι παρεμβάσεις της κυβέρνησης προβλέπουν:

1. Κατάρτιση εσωτερικών κανονισμών από όλα τα ΑΕΙ έως το τέλος του έτους και εκπόνηση ή επικαιροποίηση Σχεδίων Ασφαλείας και Προστασίας έως το τέλος Ιουλίου,
2. Θέσπιση ενός Πειθαρχικού Συμβουλίου ανά ίδρυμα και άμεση συγκρότησή του,
3. Καθιέρωση αυτοδίκαιων κυρώσεων για όσους παρανομούν,
4. Ειδικό πλαίσιο για την αντιμετώπιση ποινικά κολάσιμων συμπεριφορών, που περιλαμβάνει αναστολή φοιτητικής ιδιότητας για έως 24 μήνες για φοιτητές σε βάρος των οποίων ασκούνται ποινικές διώξεις (ανάλογα με την εξέλιξη της ποινικής δικογραφίας),
5. Επιτάχυνση της απονομής δικαιοσύνης. Στο πλαίσιο αυτό, θα οριστεί Αντεισαγγελέας Αρείου Πάγου ο οποίος θα έχει την πανελλαδική εποπτεία αδικημάτων που απορρέουν από περιστατικά πανεπιστημιακής βίας,
6. Όσοι καταστρέφουν πανεπιστημιακή περιουσία θα είναι υποχρεωμένοι να πληρώσουν για την αποκατάστασή της,
7. Ενίσχυση των μέσων φύλαξης των πανεπιστημιακών χώρων, με την εγκατάσταση συστημάτων πρόσβασης, ταυτοποίησης και καμερών και προσθήκη προσωπικού ασφαλείας,
8. Σύσταση Εθνικού Παρατηρητηρίου Βίας, για τη συστηματική καταγραφή και παρακολούθηση όλων των προβλημάτων, αλλά και τη διασφάλιση λογοδοσίας,
9. Πλήρης στελέχωση των Μονάδων Ασφαλείας των ΑΕΙ,
10. Σταθερή συνεργασία μεταξύ των πανεπιστημίων και της Ελληνικής Αστυνομίας, με σαφείς όρους και συνεννοήσεις,
11. Σχέδιο πρόληψης παραβατικών συμπεριφορών, που θα συμβάλλει στην καλλιέργεια μιας κουλτούρας μηδενικής ανοχής ως προς τη βία.

Μητσοτάκης: Αδιαπραγμάτευτη προϋπόθεση να νιώθουν όλες και όλοι ασφαλείς στις σχολές τους

Στην εισαγωγική του τοποθέτηση ο Πρωθυπουργός ανέφερε: «Καταρχάς καλημέρα, καλή εβδομάδα και χαίρομαι πολύ που σας υποδεχόμαστε στο Μέγαρο Μαξίμου. Συναντιόμαστε, εξάλλου, λίγες μέρες μετά την έναρξη των Πανελλαδικών εξετάσεων, η οποία είναι μια περίοδος στην οποία δεκάδες χιλιάδες νέες και νέοι διεκδικούν μια θέση στις σχολές των επιλογών τους, γεμάτοι όνειρα για το μέλλον.

»Και βέβαια, το φθινόπωρο οι επιτυχόντες αυτής της σκληρής και ιδιαίτερα απαιτητικής διαδικασίας θα διαβούν τις πύλες των ιδρυμάτων όπου εσείς είστε επικεφαλής. Και νομίζω ότι είναι πρωτίστως στο χέρι σας οι πρώτες εντυπώσεις αλλά και η συνολική εμπειρία από την ακαδημαϊκή τους διαδρομή να δικαιώσει τους κόπους, τις προσδοκίες τις δικές τους και φυσικά των οικογενειών τους.

»Και νομίζω αδιαπραγμάτευτη προϋπόθεση είναι, βέβαια, να νιώθουν όλες και όλοι ασφαλείς στις σχολές τους. Η γνώση, άλλωστε, συνεπάγεται την ελευθερία και αυτή με τη σειρά της τη νομιμότητα. Ένα περιβάλλον στο οποίο κανείς δεν θα διστάζει να διατυπώνει τις θέσεις του, τις απόψεις του, να ανοίγει μια συζήτηση με κάποιους που πιθανόν να μην συμφωνούν με τις απόψεις του. Αυτό, εξάλλου, συνεπάγεται από τη φύση της η ελευθερία της έκφρασης.

»Όμως, πιστεύω ότι συμφωνούμε όλοι ότι δεν μπορούμε να ανεχτούμε ένα περιβάλλον στο οποίο ο οποιοσδήποτε, φοιτητής, καθηγητής, μπορεί να νιώθει όμηρος του τραμπουκισμού και της βίας. Ακαδημαϊκό πνεύμα, ακαδημαϊκή ελευθερία σημαίνει πρώτα και πάνω απ’ όλα ένα πνεύμα διαλόγου, τεκμηριωμένης αντιπαράθεσης, διαφωνίας, αλλά και δημιουργικής σύνθεσης.

»Και νομίζω ότι με αυτήν ακριβώς τη λογική και από το 2019 αποκαταστήσαμε το αληθινό ακαδημαϊκό άσυλο, δίνοντας και ένα τέλος σε ένα ιδιότυπο καθεστώς, το νόημα του οποίου πιστεύω ότι είχε παραχαραχθεί επί πολλά χρόνια στη διάρκεια της Μεταπολίτευσης.

»Από τότε, το ξέρετε καλά, και με τη δική σας τη βοήθεια, έχουν εκκενωθεί 48 καταλήψεις χώρων, που έχουν επιστραφεί στην ακαδημαϊκή κοινότητα. Έχουν μεσολαβήσει 500 συλλήψεις ατόμων που είχαν μετατρέψει τα ιδρύματα είτε σε γιάφκες κουκουλοφόρων είτε σε άσυλο αδικημάτων του κοινού ποινικού δικαίου. Και προφανώς, το ξέρετε, μιλάμε για μια προσπάθεια η οποία είναι δυναμική, επιχειρεί να ανατρέψει γρήγορα μια κατάσταση η οποία ήταν χτισμένη επί πολλές δεκαετίες και φορτισμένη, θα έλεγα, με νοοτροπίες δεκαετιών», τόνισε ο κ. Μητσοτάκης.

«Δεν ισχύει η αντίληψη ότι τάχα τίποτα δεν έχει αλλάξει»

«Είναι σαφές, όμως, ότι η αντίληψη ότι τάχα “τίποτα δεν έχει αλλάξει” δεν ισχύει και νομίζω ότι αδικεί και την προσπάθεια που έχουμε κάνει εμείς και την προσπάθεια που έχετε κάνει και εσείς. Θα έλεγα, αντίθετα, με σύνεση και με αποφασιστικότητα, η νομιμότητα εδραιώνεται πια στις σχολές. Φοιτητές, καθηγητές, διοικήσεις παίρνουν σταδιακά την καθημερινότητα στα χέρια τους, ενώ νομίζω ότι και η κοινωνία ζητά από όλους μας το προφανές: να ισχύσει ο νόμος. Ένα αίτημα το οποίο για την κυβέρνηση πια αποτελεί και μια αδιαπραγμάτευτη εντολή.

»Σήμερα, λοιπόν, θα έχουμε την ευκαιρία στη συνέχεια, διά της Υπουργού, να ανακοινώσουμε μια σειρά, 10+1 νομοθετικές παρεμβάσεις που συμπληρώνουν, ενισχύουν το ήδη τολμηρό νομοθετικό πλαίσιο το οποίο έχουμε θεσπίσει και εφαρμόζουμε από το 2019 και στη συνέχεια από το 2021.

»Εξάλλου, η εμπειρία και η διαρκής αξιολόγηση των επιδόσεων, τόσο της κυβέρνησης και των δικαστικών και αστυνομικών αρχών όσο και των πανεπιστημιακών διοικήσεων, επιβάλλει να κάνουμε αυτή τη διαρκή αξιολόγηση των μέτρων που εφαρμόζονται και να τα συμπληρώνουμε όπου διαπιστώνονται κενά.

»Θέλουμε να κλείσουμε, λοιπόν, κάθε τρύπα που δεν συνδέει δικαιώματα με υποχρεώσεις αλλά και κυρώσεις. Όλοι και ο καθένας ξεχωριστά πρέπει να κάνουμε τη δουλειά μας σωστά και υπεύθυνα. Και όταν αυτό δεν συμβαίνει, να υφιστάμεθα τις ανάλογες κυρώσεις αφού πρώτα έχουμε λογοδοτήσει.

»Και με δεδομένο, λοιπόν, ότι η ομαλότητα στην πανεπιστημιακή ζωή είναι όρος, προϋπόθεση για την εξέλιξή της, νομίζω ότι αυτή η σημερινή συνάντηση αποκτά μια ξεχωριστή σημασία. Το έχουμε πει πολλές φορές, τίποτα δεν μπορεί να γίνει χωρίς και τη δική σας συνεργασία, αφού ένα σημαντικό μέρος της ευθύνης για το μέλλον της ανώτατης εκπαίδευσης ανήκει και σε εσάς.

»Αυτό το οποίο θέλω να ακούσω, λοιπόν, στη συνέχεια από τη δική σας πλευρά, είναι τον σαφή προγραμματισμό σας για την κατάρτιση ή την επικαιροποίηση, για όσους δεν το έχετε κάνει, των σχεδίων ασφαλείας των ιδρυμάτων σας, μέσα στο επόμενο δίμηνο, τη σύνταξη των εσωτερικών κανονισμών μέσα στο 2025, τη θέσπιση Πειθαρχικού Συμβουλίου ανά τομέα για να προβλεφθούν αυτόματες κυρώσεις σε όποιον παρανομεί.

»Θα το ξαναπώ, ένας φοιτητής στον οποίο απαγγέλλονται διώξεις από τη Δικαιοσύνη, θα πρέπει να χάνει τη φοιτητική του ιδιότητα έως και για 24 μήνες. Και μάλιστα, για την επιτάχυνση της εκδίκασης υποθέσεων βίας στα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, θα οριστεί και ένας Αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου ο οποίος θα έχει την πανελλαδική εποπτεία τους.

»Ενώ, όπως ήδη ισχύει στα σχολεία, η αποκατάσταση των ζημιών που προκαλούνται θα βαραίνει σε αστικό επίπεδο πρωτίστως τους πρωταίτιους και όχι τον πανεπιστημιακό προϋπολογισμό, δηλαδή τον Έλληνα φορολογούμενο.

»Απαραίτητο, επίσης, είναι να ενισχυθεί η προστασία και ο έλεγχος πρόσβασης στις πανεπιστημιακές εγκαταστάσεις, κάτι για το οποίο έχουμε κάνει πολύ συζήτηση, κατά το πρότυπο των σχολών του εξωτερικού -δεν καλούμαστε εδώ, νομίζω, να ανακαλύψουμε την πυρίτιδα-, όπου απαιτούνται ειδικές μονάδες φύλαξης, και με την αστυνομία, φυσικά, όπως το κάνει ήδη, να συνδράμει όπου χρειάζεται.

»Να καταγράφουμε κάθε περιστατικό σε ένα Εθνικό Παρατηρητήριο Βίας του Υπουργείου, ώστε να υπάρχει μια καθαρή εικόνα και να δρομολογείται και ανάλογη δικαστική αντιμετώπιση των παραβατικών συμπεριφορών. Και τέλος, κανείς σχεδιασμός δεν μπορεί να φανεί αποτελεσματικός αν δεν ξεκινάει και από την εγκαθίδρυση μιας κουλτούρας πρόληψης. Ναι, με δράσεις ενημέρωσης φοιτητών να εμπεδωθεί μια κουλτούρα μηδενικής ανοχής.

»Και επειδή οι καλοί λογαριασμοί κάνουν τους καλούς φίλους, εγώ θέλω να είμαι σαφής εδώ: θα υπάρχουν κυρώσεις, μπορούν ενδεχομένως να φτάνουν και μέχρι την έκπτωση από τον ρόλο τους για εκείνους τους πρυτάνεις, τις διοικήσεις που δεν θα ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους. Δεν μπορεί, πια, οι μειοψηφίες να είναι οι “μπράβοι” των πανεπιστημίων. Και όπου σημειώνεται παρανομία, δεν μπορεί πια να υπάρχει ασυλία.

»Είναι μια μάχη που ξέρουμε ότι δεν είναι εύκολη, ένας πόλεμος ο οποίος πρέπει να κερδηθεί. Έχουμε κερδίσει αρκετές μάχες, έχουμε χάσει και κάποιες, αλλά νομίζω ότι αποτελεί πια μονόδρομο, αν θέλουμε πραγματικά η νέα γενιά να διεκδικήσει ένα καλύτερο μέλλον, να εμπιστευτεί το δημόσιο πανεπιστήμιο και το δημόσιο πανεπιστήμιο με τη σειρά του να παράγει υπεύθυνους και ώριμους πολίτες. Το πανεπιστήμιο των γνώσεων είναι ταυτόχρονα και το πανεπιστήμιο της ίδιας της ζωής.

»Ο ρόλος, σε αυτή την προσπάθεια, ο δικός σας, είναι καθοριστικός. Αναμένω με πολύ ενδιαφέρον τις απόψεις σας. Πιστεύω ότι είμαστε σύμμαχοι σε αυτή την προσπάθεια, αλλά θα επαναλάβω ότι ο καθένας θα πρέπει να αναλάβει τον ρόλο που του αναλογεί.

»Νομίζω ότι δεν μπορούμε πια να κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλό μας και είναι τώρα μία ευκαιρία οριστικά και αμετάκλητα να τελειώνουμε με φαινόμενα τα οποία ταλάνισαν το δημόσιο πανεπιστήμιο καθ’ όλη τη διάρκεια της Μεταπολίτευσης. Αυτό μας ζητούν οι πολίτες και πιστεύω ότι αυτό σας ζητούν με τη σειρά τους και οι φοιτητές, αλλά και οι καθηγητές οι οποίοι υπηρετούν το δημόσιο ελληνικό πανεπιστήμιο», ξεκαθάρισε.

Ζαχαράκη: Έχουν γίνει σημαντικά βήματα και το βλέπουμε με το «άδειασμα» των καταλήψεων

Από την πλευρά της η Υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού Σοφία Ζαχαράκη επισήμανε: «Σίγουρα έχουν γίνει πολύ σημαντικά βήματα και το βλέπουμε εμπράκτως με το “άδειασμα” των καταλήψεων, με την εφαρμογή, προφανώς, του Ν. 4777/2021, πρωτύτερα με αυτό που είχε γίνει με την αποκατάσταση της πραγματικής έννοιας του ασύλου, αυτής της ελευθερίας που πραγματικά οφείλουμε και πρέπει να νιώθουμε όλοι μέσα στο ελληνικό δημόσιο πανεπιστήμιο.

»Όμως, μένουν ακόμα να γίνουν πολλά. Νομίζω ότι σήμερα και με αυτά τα οποία ανακοινώνουμε -και συζητήσαμε πρέπει να πω ακροθιγώς ή και αναλυτικά και στη Σύνοδο Πρυτάνεων- κάνουμε ένα βήμα ακόμα έτσι ώστε αυτή η αίσθηση της ασφάλειας να μπορέσει να επιτρέπει σε διδάσκοντες, σε εργαζομένους, αλλά κυρίως σε φοιτήτριες και φοιτητές να κάνουν αυτό το οποίο ούτως ή άλλως επιθυμούν περισσότερο: να ζήσουν την πανεπιστημιακή ζωή».

«Υπάρχει πράγματι βελτίωση στα Πανεπιστήμια»

Η Προεδρεύουσα της Συνόδου Πρυτάνεων, Πρύτανης του Παντείου Πανεπιστημίου Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών, Χριστίνα Κουλούρη, σημείωσε: «Άκουσα με πολύ μεγάλη ευχαρίστηση τον κ. Πρωθυπουργό να αναφέρει ότι έχει διαπιστωθεί βελτίωση στα πανεπιστήμια και εμείς το επιβεβαιώνουμε. Υπάρχει πράγματι. Έχουμε διανύσει, νομίζω, μια πολύ σημαντική και επιτυχημένη πορεία, κάτι που αναγνωρίζεται και από την κοινωνία.

«Και εδώ θα πρέπει να το πούμε ότι το ελληνικό δημόσιο πανεπιστήμιο είναι ένας θεσμός που χαίρει της εμπιστοσύνης της πολιτείας. Άρα, χαιρετίζουμε την πρόθεσή σας να το στηρίξετε και θα σας στηρίξουμε και εμείς σε αυτή σας την προσπάθεια».

Στη σύσκεψη έλαβαν μέρος ο Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, η Υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού Σοφία Ζαχαράκη, ο Υπουργός Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, ο Υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος και ο Υφυπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού αρμόδιος για την τριτοβάθμια εκπαίδευση, Νίκος Παπαϊωάννου.

Απόστολος Χονδρόπουλος

Στο πλαίσιο της αυστηροποίησης του πλαισίου για την αντιμετώπιση φαινομένων ανομίας στα πανεπιστήμια, η κυβέρνηση εμφανίζεται αποφασισμένη να εντείνει την πίεση και προς τις διοικήσεις των Ιδρυμάτων ώστε να συντάξουν και να επικαιροποιήσουν τα σχέδια ασφαλείας που οφείλουν να διαθέτουν, υποχρέωση στην οποία μέχρι σήμερα έχουν ανταποκριθεί, σύμφωνα με πληροφορίες, μόνο ένα στα τρία πανεπιστήμια.

• Η κυβέρνηση αφήνει μάλιστα ανοιχτό, τόσο δια της υπουργού Παιδείας, Σοφίας Ζαχαράκη όσο και δια του κυβερνητικού εκπροσώπου, Παύλου Μαρινάκη, και το ενδεχόμενο διάθεσης επιπλέον πόρων σε πανεπιστήμια για την εφαρμογή των σχεδίων αυτών.

Ερωτηθείς προ ημερών στην Θεσσαλονίκη με αφορμή την περίπτωση του Αριστοτελείου- που ήταν από τα πρώτα πανεπιστήμια που έστειλαν σχέδιο φύλαξης αλλά δεν ολοκληρώθηκε λόγω έλλειψης πόρων- εάν η κυβέρνηση είναι διατεθειμένη να δώσει και χρήματα για να εφαρμοστούν τα σχέδια που ζητά, ο κ. Μαρινάκης απάντησε  ότι «όπου χρειάζεται περισσότερη χρηματοδότηση, σε συνεννόηση το Υπουργείο Παιδείας με το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, θα γίνει σχετική προσπάθεια για να δοθεί». «Δεν θα γίνουν εκπτώσεις στο μέτρο του λογικού, δεν μοιράζουμε λεφτά που δεν υπάρχουν. Αλλά έχουν δοθεί λεφτά για τα σχέδια ασφαλείας”, πρόσθεσε.

Από την πλευρά της η κ. Ζαχαράκη, αναφερόμενη το σαββατοκύριακο στην δημόσια τηλεόραση,  στο ζήτημα της εισόδου στα πανεπιστήμια και της ενδεχόμενης αύξησης των φυλάκων, έκανε λόγο για «συνεννόηση με τους πρυτάνεις ώστε αν χρειάζεται και το κράτος να ενισχύσει την χρηματοδότηση, το υπουργείο Παιδείας θα το κάνει, αρκεί να ενισχυθεί η αίσθηση της ασφάλειας”, όπως είπε.

Το περίγραμμα θέσεων που παρουσίασε η υπουργός Παιδείας στη Σύνοδο των πρυτάνεων, τον προηγούμενο μήνα, προβλέπει και την  εγκατάσταση συστημάτων ελέγχου ώστε η είσοδος σε πανεπιστημιακούς χώρους να γίνεται υποχρεωτικά με πανεπιστημιακή ταυτότητα

• Το βασικό πλαίσιο των κυβερνητικών θέσεων περιλαμβάνει ότι κάθε πανεπιστήμιο θα πρέπει να διαθέτει μόνο ένα πειθαρχικό συμβούλιο, το οποίο θα επιλαμβάνεται άμεσα κάθε περιστατικού και θα ολοκληρώνει την πειθαρχική δίωξη εντός διμήνου. 
• Προτείνεται επίσης η αυτοδίκαιη διετής άρση της φοιτητικής ιδιότητας για σπουδαστές σε βάρος των οποίων ασκείται ποινική δίωξη για βιαιοπραγίες ή σοβαρές καταστροφές και τυχόν καταδίκη να συνεπάγεται οριστική διαγραφή.
• Σύμφωνα με τις ίδιες προτάσεις, φοιτητές που αποδεδειγμένα καταστρέφουν την περιουσία δημόσιου πανεπιστημίου θα καλούνται να αναλάβουν το χρέος της αποκατάστασης.

Μπορεί το Μέγαρο Μαξίμου να έχει αναγνωρίσει την αποτυχία της πανεπιστημιακής Αστυνομίας, θεωρεί ωστόσο πως η κυβέρνηση έχει να επιδείξει μια “ιστορία επιτυχία” όσον αφορά την αντιμετώπιση του φαινομένου των καταλήψεων σε πανεπιστημιακούς χώρους.

Σύμφωνα με στοιχεία που έχουν δει το φως της δημοσιότητας κατά την περίοδο από το 2019 έως σήμερα, στην Αττική έχουν εκκενωθεί 26 «στέκια» ή «αυτοδιαχειριζόμενοι» χώροι, ενώ στην Θεσσαλονίκη έχουν εκκενωθεί συνολικά 11 καταλήψεις και όπως τονίζει ο  κυβερνητικός εκπρόσωπος, αυτή τη στιγμή δεν υπάρχουν ενεργές καταλήψεις.

Σε κάθε περίπτωση, πολιτική επιδίωξη της κυβέρνησης είναι, μέσω της ατζέντας  που αφορά στην Ανώτατη Εκπαίδευση, να ενισχύσει το μεταρρυθμιστικό προφίλ της ίδιας της ΝΔ, αλλά ταυτόχρονα να ασκήσει πολιτική πίεση και στο ΠΑΣΟΚ.

Στο επίκεντρο αυτής της στρατηγικής βρίσκεται όχι μόνο το υπό επεξεργασία νομοσχέδιο για την ασφάλεια σε πανεπιστημιακούς χώρους, αλλά και η αναθεώρηση του άρθρου 16 του Συντάγματος για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια που συνιστά διαχρονική θέση της ΝΔ.

Με την αλλαγή του άρθρου 16 επιδιώκει να ολοκληρώσει το βήμα που ήδη έχει κάνει ως κυβέρνηση με την ρύθμιση για τα παραρτήματα ξένων πανεπιστημίων. Μία ρύθμιση που προκάλεσε, ως γνωστόν, διχογνωμία ακόμη και στους κόλπους των ίδιων των συνταγματολόγων, η κυβέρνηση ωστόσο θεωρεί ότι και στην πράξη δικαιώνεται από το ενδιαφέρον που έχει εκδηλωθεί από 12+1 σημαντικά ξένα πανεπιστήμια για δραστηριοποίηση στη χώρα μας από τη νέα ακαδημαϊκή χρονιά.

Την σημασία που αποδίδει η κυβέρνηση στην μεταρρυθμιστική ατζέντα για τα πανεπιστήμια, αποτυπώνει με τον πιο σαφή τρόπο και μια πρόσφατη φράση του Παύλου Μαρινάκη: «Για εμένα είναι μία από τις κορυφαίες μάχες που έχει ξεκινήσει να δίνει από ’19 και συνεχίζει να δίνει η κυβέρνηση. Μία από τις μάχες που θεωρώ ότι, είναι ταυτοτικής σημασίας και για την κυβέρνηση αλλά και για την παράταξη της ΝΔ”.

Σε κρίσιμη καμπή για την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης συγκαλεί τη Δευτέρα 2 Ιουνίου ευρεία σύσκεψη με την Ολομέλεια των Πρυτάνεων, με κεντρικό θέμα την ασφάλεια και την αντιμετώπιση της ανομίας στα ελληνικά πανεπιστήμια.

Η συνάντηση πραγματοποιείται λίγο πριν την κατάθεση του νέου νομοσχεδίου από την Υπουργό Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη, το οποίο επιχειρεί να εισαγάγει ένα πιο αυστηρό θεσμικό πλαίσιο για την ασφάλεια στα ΑΕΙ.

Στη σύσκεψη θα λάβουν μέρος υψηλόβαθμα κυβερνητικά στελέχη, όπως:

• Κωστής Χατζηδάκης (Αντιπρόεδρος & Υπ. Επικρατείας)
• Σοφία Ζαχαράκη (Υπουργός Παιδείας)
• Μιχάλης Χρυσοχοΐδης (Υπουργός Προστασίας του Πολίτη)
• Άκης Σκέρτσος (Υπουργός Επικρατείας)
• Νίκος Παπαϊωάννου (Υφυπουργός Παιδείας, αρμόδιος για τα ΑΕΙ)
• Παύλος Μαρινάκης (Κυβερνητικός Εκπρόσωπος)

Εκπροσωπημένοι θα είναι και οι Πρυτάνεις των 24 Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων της χώρας.

Το νέο θεσμικό πλαίσιο στοχεύει στην αυστηροποίηση της πειθαρχικής και ποινικής μεταχείρισης περιστατικών βίας και καταστροφών εντός των ΑΕΙ.

Παρότι η κυβέρνηση προβάλει την ανάγκη για προστασία της εκπαιδευτικής κοινότητας, οι επικείμενες αλλαγές έχουν προκαλέσει ανησυχίες σε μέρος της ακαδημαϊκής κοινότητας και φοιτητικών παρατάξεων, οι οποίοι εκφράζουν φόβους για ποινικοποίηση της πολιτικής δράσης και περιορισμό της ακαδημαϊκής ελευθερίας.

Η 108η Σύνοδος Πρυτάνεων επισημαίνει πως τα ζητήματα ασφάλειας διαφέρουν από Ίδρυμα σε Ίδρυμα και ζητά από την Πολιτεία να εξειδικεύσει τις παρεμβάσεις της, να μην εφαρμόσει οριζόντια μέτρα και να παράσχει επαρκή χρηματοδότηση για την υλοποίηση των απαραίτητων δράσεων.

Στο κείμενο των συμπερασμάτων που εξέδωσε η Σύνοδος των Πρυτάνεων αναφέρεται συγκεκριμένα:

«Επισημάνθηκε ότι ο τακτικός προϋπολογισμός όλων των ΑΕΙ εμφανίζει μείωση πλέον του 50% σε σύγκριση με την περίοδο πριν από την κρίση και ότι η χρηματοδότηση ανά φοιτητή ανέρχεται μόλις στο 1/3 του μέσου όρου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Επιπρόσθετα, δεν δόθηκε η έκτακτη επιχορήγηση που κάλυπτε, τα τελευταία χρόνια, μέρος των ανελαστικών λειτουργικών δαπανών.

Οι Πρυτάνεις διαπίστωσαν ότι ο τακτικός προϋπολογισμός δεν επαρκεί για την κάλυψη των λειτουργικών δαπανών και δυσχεραίνει την προοπτική ανάπτυξης.

Εξαιρετικά σημαντικό είναι εξάλλου το πρόβλημα με το ύψος της χρηματοδότησης για τις κτηριακές υποδομές οι οποίες, ιδιαίτερα σε παλαιά πανεπιστήμια, εμφανίζουν σημαντικές φθορές.

Το 2025 η επιχορήγηση για συντηρήσεις εμφάνισε μείωση 50% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος. Η Σύνοδος ζήτησε την καταβολή της έκτακτης επιχορήγησης και την αύξηση χρηματοδότησης στο ΕΠΑ και τον τακτικό προϋπολογισμό».

Περαιτέρω η Σύνοδος Πρυτάνεων επανέφερε «το πάγιο πρόβλημα της υποστελέχωσης ιδιαίτερα σε διοικητικό προσωπικό», πρόβλημα που όπως επισημαίνεται στο κείμενο των συμπερασμάτων «επιδεινώνεται από την κινητικότητα των δημοσίων υπαλλήλων και τις αργές διαδικασίες του ΑΣΕΠ», ενώ «σοβαρές είναι οι ελλείψεις, εξάλλου, σε μέλη ΔΕΠ και σε όλες τις κατηγορίες διδακτικού προσωπικού, παρά την πρόσφατη αύξηση των θέσεων που κατανεμήθηκαν στα Πανεπιστήμια».

Ζητήθηκε επίσης να συνεχιστεί ο διάλογος με την πολιτική ηγεσία σχετικά με θεσμικά ζητήματα, βελτιώσεις του νομοθετικού πλαισίου και μέτρα για την εξάλειψη της γραφειοκρατίας.

Σχετικά με το κρίσιμο ζήτημα των διαγραφών φοιτητών, η Σύνοδος Πρυτάνεων επανέλαβε τη θέση της για διάκριση των φοιτητών σε ενεργούς και μη ενεργούς και ζήτησε από την ηγεσία του ΥΠΑΙΘΑ «να εισαγάγει εγκαίρως νομοθετική ρύθμιση που θα επιλύει το πρόβλημα με μόνιμη πρόβλεψη ώστε να περικλείει τους ενεργούς φοιτητές και τις φοιτήτριες για τους οποίους προβλέπεται διαγραφή κατά τα επόμενα ακαδημαϊκά έτη».

Τέλος, η Σύνοδος Πρυτάνεων υπογράμμισε «τη μεγάλη εμπιστοσύνη της οποίας χαίρει το ελληνικό δημόσιο Πανεπιστήμιο από την ελληνική κοινωνία και διεθνώς και ζήτησε την έμπρακτη στήριξή του από την πολιτεία».

Η Σύνοδος «θεωρεί ότι τα ζητήματα ασφάλειας διαφοροποιούνται μεταξύ των ελληνικών πανεπιστημίων και για τον λόγο αυτό τα όποια μέτρα δεν θα πρέπει να έχουν οριζόντια εφαρμογή αλλά να εξειδικευτούν ανάλογα με τις ιδιαιτερότητες και τις ανάγκες του κάθε Πανεπιστημίου» και «τα πανεπιστήμια ζητούν από την Πολιτεία να συνδράμει για την αντιμετώπιση σοβαρών περιστατικών, σύμφωνα με τη δική της αρμοδιότητα και επιχειρησιακή εξειδίκευση». Επίσης, ζητείται η οικονομική τους ενίσχυση ώστε να εφαρμόσουν αποτελεσματικά μέτρα πολιτικής προστασίας, που θα θωρακίζουν τα πανεπιστήμια απέναντι σε κάθε κίνδυνο.

Η 108η Σύνοδος Πρυτάνεων των Ελληνικών Πανεπιστημίων πραγματοποιήθηκε στη Χαλκιδική από τις 6 έως και τις 9 Μαΐου 2025, υπό την προεδρία του πρύτανη του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, καθηγητή Στυλιανού Κατρανίδη, και των άλλων μελών του προεδρείου της Συνόδου, της πρυτάνεως του Παντείου Πανεπιστημίου Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών, καθηγήτριας Χριστίνας Κουλούρη και του πρύτανη του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, καθηγητή Αθανάσιου Κατσή.

Σύμφωνα με πληροφορίες στο πλαίσιο της έρευνάς του ο εισαγγελέας θα «ψάξει» τόσο ευθύνες εκείνων που συμμετέχουν στις καταλήψεις, όσο και τυχόν ευθύνες άλλων προσώπων.

Για το λόγο αυτό θα αναζητήσει τις ενέργειες στις οποίες προέβησαν οι αρμόδιες πρυτανικές αρχές για την αποτροπή των καταλήψεων καθώς τις ενέργειές τους μετά τις καταλήψεις στο πλαίσιο της άσκησης των καθηκόντων τους.

Η εισαγγελική έρευνα που τώρα ξεκινά, στρέφεται προς κάθε κατεύθυνση και υπό διερεύνηση είναι η τυχόν διάπραξη αυτεπαγγέλτως διωκομένων πράξεων όπως διατάραξη δημόσιας υπηρεσίας, παράνομη βία και παράβαση καθήκοντος.

Σε σχετική ανακοίνωση τονίζεται ότι η επικήρυξη με 100.000 ευρώ των δραστών της επίθεσης στον πρύτανη της ΑΣΟΕΕ Δημήτρη Μπουραντώνη από τον υπουργό Προστασίας του Πολίτη, «έρχεται σε αισθητή αντίθεση με τη σωρεία δικαιολογιών και θεσμικής ανοχής που μετήλθε στην υπόθεση του (ακόμα) φυγόποινου Χρήστου Παππά».

Ειδικότερα, το ΜέΡΑ 25 σημειώνει ότι το ΜέΡΑ25 καταδίκασε την επίθεση στον πρύτανη, αλλά, προσθέτει, «μένουμε έκπληκτοι από τη διαφορά προτεραιοτήτων μεταξύ μιας επαίσχυντης πλην αναίμακτης επίθεσης, και τη σύλληψη του υπαρχηγού μιας εγκληματικής οργάνωσης που βαρύνεται με πολύ αίμα, βαριά εγκλήματα και πολύ τρόμο».

«Διορθώνουμε», συνεχίζει το ΜέΡΑ 25 στην ανακοίνωσή του, διευκρινίζοντας: «ΔΕΝ μένουμε έκπληκτοι. Πρόκειται για την ίδια ακριβώς πολιτική χρήση δύο μέτρων και δύο σταθμών που χρησιμοποιεί η κυβέρνηση σε κάθε πεδίο, από την διαχείριση της δημόσιας τάξης μέχρι τη διαχείριση της πανδημίας».

Δηλαδή, αναφέρει, «στο βωμό μιας βραχύβιας και απατηλής “ιδεολογικής ηγεμονίας”, η κυβέρνηση θυσιάζει κάτι πολύ σοβαρό: την εμπιστοσύνη των πολιτών, που φανερά πλέον βρίσκονται ένα βήμα πριν την καθολική αμφισβήτηση των κυβερνητικών πολιτικών».

Καταλήγοντας, το ΜέΡΑ 25 θεωρεί ότι για την κυβέρνηση «το κόστος θα είναι ανυπολόγιστο. Και σίγουρα θα υπερβαίνει τον Φαρ-Ουέστ κουμπαρά του κυρίου Χρυσοχοϊδη».

Στη τηλεδιάσκεψη, που είναι προγραμματισμένη για αύριο Δευτέρα, στις 4 μ.μ. θα συμμετέχει τόσο η ηγεσία του Υπουργείου Παιδειάς, όσο και αυτή του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη.