Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το Reuters, η συμφωνία συνδέεται με τις τελικές διαπραγματεύσεις μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης για τον τερματισμό της σύγκρουσης.

Οι συνομιλίες φέρεται να περιλαμβάνουν και την αποδέσμευση δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων από ιρανικά πετρελαϊκά έσοδα που παραμένουν παγωμένα σε ξένες τράπεζες λόγω των αμερικανικών κυρώσεων.

Πηγές από την περιοχή αναφέρουν ότι τα ΗΑΕ έχουν συμφωνήσει να διαθέσουν συνολικά 10 δισ. δολάρια, εκ των οποίων περισσότερα από 3 δισ. έχουν ήδη καταβληθεί. Άλλες πηγές ανεβάζουν το συνολικό ποσό ακόμη και στα 20 δισ. δολάρια, υποστηρίζοντας ότι η συμφωνία επιτεύχθηκε με αντάλλαγμα τη διακοπή των ιρανικών επιθέσεων εναντίον των Εμιράτων.

Δεν έχει διευκρινιστεί αν τα χρήματα προέρχονται από κεφάλαια των ΗΑΕ ή από ιρανικά περιουσιακά στοιχεία που βρίσκονταν δεσμευμένα στο τραπεζικό σύστημα των Εμιράτων.

Αξιωματούχος των ΗΑΕ, σχολιάζοντας τις πληροφορίες, δήλωσε ότι η εξωτερική πολιτική της χώρας επικεντρώνεται στη μείωση των εντάσεων και στην προώθηση της σταθερότητας στην περιοχή, υπογραμμίζοντας τη στήριξη των προσπαθειών για ειρήνη.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, σε αντάλλαγμα για την οικονομική αυτή διευθέτηση, το Ιράν δεσμεύεται να σταματήσει επιθέσεις με πυραύλους και drones κατά των ΗΑΕ, ενώ προβλέπεται και σταδιακή αποκατάσταση των διμερών σχέσεων, με συνεργασία σε θέματα πληροφοριών και οικονομίας.

Η τελευταία γνωστή άμεση επίθεση του Ιράν κατά των ΗΑΕ καταγράφηκε στις 4 Μαΐου, όταν επλήγη το λιμάνι της Φουτζάιρα στον Κόλπο του Ομάν.

Οι διαπραγματεύσεις φαίνεται να επιταχύνθηκαν μετά από επίσκεψη αξιωματούχων των Φρουρών της Επανάστασης στο Αμπού Ντάμπι την περασμένη εβδομάδα, ενώ ακολούθησαν επαφές Εμιρατινών αξιωματούχων στην Τεχεράνη για την οριστικοποίηση των λεπτομερειών.

Η συμφωνία εξελίσσεται σε ένα σύνθετο οικονομικό περιβάλλον, καθώς το Ντουμπάι φιλοξενεί σημαντικά ιρανικά κεφάλαια, πολλά από τα οποία παραμένουν δεσμευμένα λόγω των διεθνών κυρώσεων. Παράλληλα, η αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών περιουσιακών στοιχείων συνδέεται και με τη διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, ένα από τα πιο κρίσιμα σημεία για το παγκόσμιο εμπόριο ενέργειας.

Όπως σημειώνει το δημοσίευμα, η έκταση των επιδρομών αποτελεί περαιτέρω ένδειξη της απόφασης της χώρας να προστατεύσει αυτό που θεωρεί στρατηγικά της συμφέροντα, διαφοροποιούμενη από ορισμένους γείτονές της στον Κόλπο, οι οποίοι έχουν υιοθετήσει πολύ πιο επιφυλακτική στάση απέναντι στην απειλή που αντιπροσωπεύει το Ιράν.

Οι επιθέσεις πραγματοποιήθηκαν σε συντονισμό με τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ, τα οποία παρείχαν πληροφορίες, ανέφεραν οι ίδιες πηγές.

Στους στόχους περιλαμβάνονταν τα νησιά Κεσμ και Αμπού Μούσα στο Στενό του Ορμούζ, το Μπαντάρ Αμπάς, το διυλιστήριο πετρελαίου στο νησί Λαβάν στον Περσικό Κόλπο και το πετροχημικό συγκρότημα του Ασαλουγιέχ, σύμφωνα με ορισμένες από τις πηγές.

Ορισμένα από τα πλήγματα στόχευσαν ιρανικές ενεργειακές εγκαταστάσεις ως απάντηση στις επιθέσεις της Τεχεράνης εναντίον πετρελαϊκών και φυσικού αερίου υποδομών των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές.

Το πλήγμα στο Ασαλουγιέχ, το οποίο πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με το Ισραήλ, προκάλεσε σημαντικές διεθνείς αντιδράσεις και οδήγησε τις Ηνωμένες Πολιτείες να ζητήσουν από το Ισραήλ να σταματήσει να πλήττει ενεργειακές εγκαταστάσεις.

Οι χώρες του Κόλπου είχε δηλωθεί πριν από την έναρξη του πολέμου ότι δεν θα επέτρεπαν τη χρήση του εναέριου χώρου ή των στρατιωτικών τους βάσεων για επιθέσεις. Ωστόσο, ορισμένες άλλαξαν στάση μετά το ξέσπασμα της σύγκρουσης, ενώ το Ιράν απάντησε εξαπολύοντας επιθέσεις με πυραύλους και drones εναντίον αστικών κέντρων, ενεργειακών υποδομών και αεροδρομίων στον Κόλπο, σε μια προσπάθεια να αυξήσει το οικονομικό και πολιτικό κόστος του πολέμου.

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα δέχθηκαν το μεγαλύτερο βάρος αυτών των επιθέσεων, καθώς το Ιράν τα έθεσε στο στόχαστρο με περισσότερους από 2.800 πυραύλους και drones, αριθμό πολύ μεγαλύτερο από εκείνον που χρησιμοποίησε εναντίον οποιασδήποτε άλλης χώρας, συμπεριλαμβανομένου του Ισραήλ, επισημαίνεται στο δημοσίευμα της Wall Street Journal.

Η σκληρή αντίδραση των ΗΑΕ όξυνε τις διαφωνίες στο εσωτερικό του Κόλπου. Στις αρχές Απριλίου, η Σαουδική Αραβία διαμαρτυρήθηκε προς τις Ηνωμένες Πολιτείες ότι οι επιθέσεις των ΗΑΕ αύξαναν τον κίνδυνο να βρεθούν στο στόχαστρο του Ιράν ενεργειακές εγκατάλειψεις της περιοχής, κάτι που θα μπορούσε να εκτινάξει τις τιμές του πετρελαίου και να προκαλέσει αναταράξεις στις παγκόσμιες αγορές, σύμφωνα με ορισμένες από τις πηγές.

Οι ίδιες πηγές ανέφεραν ότι οι Σαουδάραβες επιθυμούσαν οι ΗΠΑ να ασκήσουν πίεση στα ΗΑΕ ώστε να σταματήσουν τα αντίποινα και να συμμετάσχουν στις διπλωματικές προσπάθειες των χωρών της περιοχής.

«Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα θεωρούν το Ιράν πλήρως υπεύθυνο για αυτές τις τρομοκρατικές επιθέσεις και τις συνέπειές τους», ανέφερε το Υπουργείο Εξωτερικών της χώρας.

Η Σαουδική Αραβία, η οποία έχει δεχθεί λιγότερα και μικρότερης έντασης πλήγματα από το Ιράν, έχει καταδικάσει δημοσίως τις επιθέσεις κατά των χωρών του Κόλπου, ωστόσο έχει υιοθετήσει λιγότερο συγκρουσιακή στάση και έχει επιδιώξει την επίλυση της κρίσης μέσω της διπλωματίας.

Ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, σεΐχης Μοχάμεντ μπιν Ζαγέντ, φέρεται να δυσαρεστήθηκε με τον διάδοχο του σαουδαραβικού θρόνου, Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, νωρίτερα κατά τη διάρκεια του πολέμου, όταν ο τελευταίος αρνήθηκε να συμμετάσχει σε συντονισμένες στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν, σύμφωνα με αξιωματούχους χωρών του Κόλπου.

Η δυσαρέσκεια αυτή διεύρυνε περαιτέρω το ήδη αυξανόμενο χάσμα μεταξύ των δύο ισχυρών χωρών του Κόλπου, οι οποίες ανταγωνίζονται για την επιρροή στην Ερυθρά Θάλασσα, υποστηρίζοντας αντίπαλες πλευρές στις συγκρούσεις στο Σουδάν και την Υεμένη.

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα αποχώρησαν από τον ΟΠΕΚ τον Απρίλιο, εγκαταλείποντας τον οργανισμό του οποίου ηγείται η Σαουδική Αραβία, και δεσμεύθηκαν να ενισχύσουν περαιτέρω τους δεσμούς ασφαλείας τους με τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ.

Πέρα από τις αεροπορικές επιδρομές, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα στήριξαν σχέδια ψηφίσματος στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών που εξουσιοδοτούσαν τη χρήση βίας, εφόσον κρινόταν απαραίτητο, για να τερματιστεί ο έλεγχος που ασκούσε το Ιράν στο στρατηγικής σημασίας Στενό του Ορμούζ.

Παράλληλα, τα ΗΑΕ έπληξαν και τα οικονομικά συμφέροντα της Τεχεράνης, κλείνοντας σχολεία και λέσχες στο Ντουμπάι που συνδέονταν με το Ιράν, ενώ αρνήθηκαν τη χορήγηση βίζας και δικαιούμενων διέλευσης σε Ιρανούς πολίτες.

Οι κινήσεις αυτές περιόρισαν σημαντικά την οικονομική «σανίδα σωτηρίας» που τα Εμιράτα παρείχαν επί χρόνια στο Ιράν, παρά τις αυστηρές δυτικές κυρώσεις.

Από την πλευρά της, η Τεχεράνη έχει επανειλημμένα κατηγορήσει τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ότι προσχώρησαν στην αμερικανοϊσραηλινή εκστρατεία κατά του Ιράν.

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα διαχρονικά επιδεικνύουν υψηλή ανοχή στον κίνδυνο σε ζητήματα εξωτερικής πολιτικής και προθυμία να χρησιμοποιήσουν στρατιωτική ισχύ για την προώθηση των συμφερόντων τους στην περιοχή. Τα τελευταία χρόνια έχουν αποστείλει όπλα σε πολιτοφυλακές στο Σουδάν και τη Λιβύη, καθώς και μισθοφόρους στην Υεμένη, στο πλαίσιο επιχειρήσεων που αποσκοπούσαν στην ενίσχυση της επιρροής τους έναντι περιφερειακών ανταγωνιστών.

Παράλληλα, παραμένει ασαφές εάν η χώρα διαθέτει την ικανότητα να αποτρέψει έναν πολύ μεγαλύτερο και γεωγραφικά εγγύτερο αντίπαλο όπως το Ιράν. Οι επιθέσεις που πραγματοποίησε είχαν σε μεγάλο βαθμό συμβολικό χαρακτήρα σε σύγκριση με τα περισσότερα από 20.000 πλήγματα που εξαπέλυσαν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ.

Η επιθετική στάση των ΗΑΕ ενέχει τον κίνδυνο να καταστήσει τη χώρα μεγαλύτερο στόχο σε μια περίοδο παρατεταμένης έντασης με το Ιράν. Στις αρχές Μαΐου, το Ιράν έπληξε σημαντικό πετρελαϊκό λιμάνι των ΗΑΕ στο εμιράτο της Φουτζέιρα, μετά από επιχείρηση του αμερικανικού ναυτικού με στόχο να σπάσει τον ιρανικό έλεγχο στο Στενό του Ορμούζ.

Πιο πρόσφατα, μη επανδρωμένο αεροσκάφος που εκτοξεύθηκε από το Ιράκ, όπου δραστηριοποιούνται ισχυρές φιλοϊρανικές πολιτοφυλακές που συμμετέχουν στον πόλεμο, έπληξε περιοχή κοντά στον πυρηνικό σταθμό παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας των ΗΑΕ.

Σύμφωνα με ορισμένες από τις πηγές, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν υιοθετήσει το τελευταίο διάστημα πιο συμβιβαστική στάση, προωθώντας διπλωματικές λύσεις σε μια σύγκρουση που έχει θέσει σε κίνδυνο τις εκτεταμένες ενεργειακές υποδομές τους.

Ο Πρόεδρος των ΗΑΕ ήταν μεταξύ των ηγετών της περιοχής που ενθάρρυναν τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ να επιδιώξει ειρηνευτική συμφωνία με το Ιράν κατά τη διάρκεια τηλεφωνικής επικοινωνίας νωρίτερα μέσα στον Μάιο.

Ο πόλεμος έχει παράλληλα ενισχύσει περαιτέρω τη συμμαχία μεταξύ των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και του Ισραήλ. Ισραηλινοί αξιωματούχοι εμφανίζονται ικανοποιημένοι από τη στάση που τήρησαν τα ΗΑΕ κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης και θεωρούν πλέον τη σχέση των δύο χωρών ως μια μακροπρόθεσμη στρατηγική συνεργασία.

Σύμφωνα με μία από τις πηγές, το Ισραήλ απέστειλε συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας Iron Dome και Ισραηλινούς στρατιώτες για την προστασία των ΗΑΕ κατά τη διάρκεια του πολέμου, ενώ δεκάδες στρατιώτες παραμένουν ακόμη εγκατεστημένοι σε στρατιωτικό συγκρότημα στη χώρα του Κόλπου.

Κατά τη διάρκεια του πολέμου, σειρά κορυφαίων Ισραηλινών αξιωματούχων, μεταξύ των οποίων ο Πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο επικεφαλής της Μοσάντ, ο επικεφαλής της Σιν Μπετ και ο Αρχηγός του ισραηλινού Γενικού Επιτελείου, επισκέφθηκαν μυστικά τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα για τον συντονισμό ενεργειών που αφορούσαν το Ιράν.

Η διαμάχη έρχεται μια ημέρα αφότου τα ΗΑΕ διέψευσαν ανακοίνωση του γραφείου του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου ότι επισκέφθηκε τη χώρα του Κόλπου κατά τη διάρκεια του πολέμου στο Ιράν και είχε μια συνάντηση, που χαρακτηρίστηκε «μυστική» από το Ισραήλ, και τον πρόεδρο των ΗΑΕ Μοχάμεντ μπιν Ζαγιέντ Αλ Ναχιάν.

«Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα είναι ενεργός εταίρος στην επιθετικότητα (εναντίον του Ιράν), δεν υπάρχει καμία αμφιβολία γι’ αυτό», δήλωσε ο Αραγτσί με ανάρτηση στο Telegram, καθώς παρευρισκόταν στη σύνοδο κορυφής των BRICS στην Ινδία.

Αναφερόμενος στην φερόμενη επίσκεψη Νετανιάχου στο Αμπού Ντάμπι, ο Αραγτσί δήλωσε ότι «όσοι συνωμοτούν με το Ισραήλ για να σπείρουν διχόνοια θα λογοδοτήσουν».

«Δεν κατονόμασα τα ΗΑΕ στη δήλωση μου (των BRICS) για λόγους ενότητας. Αλλά η αλήθεια είναι ότι τα ΗΑΕ συμμετείχαν άμεσα στην επιθετικότητα εναντίον της χώρας μου. Όταν ξεκίνησαν οι επιθέσεις, δεν εξέδωσαν καν καταδίκη», τόνισε ο Ιρανός ΥΠΕΞ, απαντώντας σε δηλώσεις εκπροσώπου των ΗΑΕ.

Ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης δεν διευκρίνισαν τι είπε ο εκπρόσωπος των ΗΑΕ.

«Είναι πλέον σαφές ότι συμμετείχαν σε αυτές τις επιθέσεις, ίσως ακόμη και ότι έδρασαν άμεσα εναντίον μας», συνέχισε ο επικεφαλής της ιρανικής διπλωματίας.

Ο Πρωθυπουργός εξέφρασε την καταδίκη του για τις επιθέσεις του Ιράν εναντίον των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και επανέλαβε την αλληλεγγύη της Ελλάδας, καθώς και τη θέση της για την ανάγκη εξεύρεσης διπλωματικής λύσης που θα οδηγήσει σε βιώσιμη ειρήνη και σε σταθερότητα και ασφάλεια στην περιοχή.

• Ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων ευχαρίστησε τον Πρωθυπουργό για τη στήριξη της Ελλάδας.

Συζητήθηκε ακόμη το κοινό συμφέρον για την ελευθερία της ναυσιπλοΐας, όπως κατοχυρώνεται από τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας, ως απαραίτητη προϋπόθεση για τη διεθνή ειρήνη, τις αλυσίδες εφοδιασμού και την οικονομική ευημερία.

• Οι δύο ηγέτες επαναβεβαίωσαν ακόμη το βάθος της στρατηγικής εταιρικής σχέσης και τη συνεργασία των δύο χωρών σε μια σειρά από τομείς με αιχμή την οικονομία και τις επενδύσεις.

Στο πλαίσιο της επίσκεψης του Πρωθυπουργού υπεγράφη Μνημόνιο Συνεργασίας Ελλάδος – Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων στον τομέα της Τεχνητής Νοημοσύνης και Τεχνολογίας.

Σημειώνεται ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης είναι ο πρώτος ηγέτης κράτους-μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης που μεταβαίνει στα ΗΑΕ μετά τις επιθέσεις από το Ιράν, τις οποίες η Αθήνα είχε καταδικάσει άμεσα.

Η επίσκεψη αποκτά ιδιαίτερο βάρος, καθώς πραγματοποιείται μία ημέρα μετά τις επιθέσεις του Ιράν στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, που έχουν κλιμακώσει την ανησυχία για νέα ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή.

Μήνυμα στήριξης και αλληλεγγύης

Η παρουσία του πρωθυπουργού σε αυτή την κρίσιμη συγκυρία υπογραμμίζει τον ρόλο της Ελλάδας ως δύναμη σταθερότητας στην περιοχή, αλλά και στέλνει ένα μήνυμα στήριξης και αλληλεγγύης για τη στενή εταιρική στρατηγική σχέση των Εμιράτων.

«Είναι μια κίνηση ουσίας και συμβολισμού στις χώρες οι οποίες χτυπήθηκαν και είναι και η καλύτερη απάντηση σε αυτούς που λένε ότι η Ελλάδα κινείται μονοδιάστατα», ανέφερε από την πλευρά τουο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης μιλώντας για τη σημασία της επίσκεψης.

Συνολικά, είναι η πέμπτη επίσκεψη του πρωθυπουργού στα Εμιράτα, γεγονός που καταδεικνύει το στρατηγικό ρόλο της σχέσης των δύο χωρών, σημειώνουν κυβερνητικές πηγές.

Επιβεβαιώνεται το βάθος της στρατηγικής σχέσης Ελλάδας–ΗΑΕ

Η κίνηση αυτή επιβεβαιώνει το βάθος της στρατηγικής σχέσης Ελλάδας–ΗΑΕ, η οποία έχει οικοδομηθεί τα τελευταία χρόνια και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, και πρόβλεψη αμυντικής συνδρομής.

Στο επίκεντρο των επαφών βρίσκονται ζητήματα ασφάλειας στην περιοχή, με ιδιαίτερη έμφαση στη διατήρηση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας σε κρίσιμους θαλάσσιους διαδρόμους, όπως τα Στενά του Ορμούζ. Παράλληλα, αναδεικνύεται η ανάγκη αποφυγής περαιτέρω αποσταθεροποίησης και επιστροφής σε συνθήκες κανονικότητας.

Ενίσχυση της συνεργασίας Ελλάδας – ΗΑΕ

Την ίδια στιγμή, η ελληνική πλευρά επιδιώκει να ενισχύσει τη συνεργασία με τα ΗΑΕ σε τομείς όπως οι επενδύσεις, η οικονομία και η τεχνολογία, επιβεβαιώνοντας τον πολυδιάστατο χαρακτήρα της διμερούς σχέσης.

Η επίσκεψη έρχεται λίγες ημέρες μετά την επίσκεψη του εμίρη του Κατάρ στην Αθήνα και αναδεικνύει τον ρόλο της Ελλάδας ως αξίοπιστο εταίρο.

Αύριο, ο πρωθυπουργός θα συμμετάσχει στην 5η Σύνοδο Κορυφής Ελλάδας-Κύπρου-Ιορδανίας, στο Αμμάν.

«Το Υπουργείο Άμυνας επιβεβαιώνει ότι οι θόρυβοι που ακούγονται σε διάφορες περιοχές της χώρας οφείλονται στην αναχαίτιση βαλλιστικών πυραύλων, πυραύλων κρουζ και drone από τα συστήματα αεροπορικής άμυνας των ΗΑΕ», ανέφερε το υπουργείο στο X.

Το Υπουργείο Εξωτερικών του αραβικού κράτους του Κόλπου ανακοίνωσε ότι οι επιθέσεις συνιστούν σοβαρή κλιμάκωση και αποτελούν άμεση απειλή για την ασφάλεια του κράτους, προσθέτοντας ότι τα ΗΑΕ διατηρούν το «πλήρες και νόμιμο δικαίωμά» τους να απαντήσουν.

Τραμπ: «Το Ιράν δεν έχει καμία πιθανότητα, ποτέ δεν είχε»

Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε σε δημοσιογράφους στο Οβάλ Γραφείο του Λευκού Οίκου ότι «βρισκόμαστε σε μια μικρή στρατιωτική σύγκρουση. Τη χαρακτηρίζω μικρή, γιατί το Ιράν δεν έχει καμία πιθανότητα. Δεν είχε ποτέ. Το γνωρίζουν και οι ίδιοι».

Πρόσθεσε: «Όταν μιλούν μαζί μου, μου το λένε αυτό, αλλά μετά βγαίνουν στην τηλεόραση και λένε πόσο καλά τα πάνε, ενώ δεν έχουν ναυτικό. Δεν έχουν αεροπορία. Δεν έχουν καμία δυνατότητα αντιαεροπορικής άμυνας, έχουν καταστραφεί πλήρως, δεν έχουν ραντάρ. Δεν έχουν ηγεσία. Οι ηγέτες τους έχουν εξουδετερωθεί».

Ο ίδιος συνέχισε: «Πρόκειται για άρρωστους ανθρώπους και δεν θα επιτρέψουμε σε “τρελούς” να αποκτήσουν πυρηνικά όπλα. Η ισχύς ενός πυρηνικού όπλου είναι κάτι για το οποίο δεν θέλω καν να μιλήσω. Αυτό δεν πρόκειται να συμβεί».

Ο Τραμπ ανέφερε επίσης: «Τους έχουμε συντρίψει. Έχουν φτάσει στο σημείο να περιορίζονται σε μικρά σκάφη με ένα πολυβόλο στο μπροστινό μέρος».

Ο Αμερικανός πρόεδρος αναφέρθηκε σύντομα στον πόλεμο με το Ιράν στην αρχή εκδήλωσης στο Οβάλ Γραφείο, αφού πρώτα επαίνεσε τον υπουργό Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ, ο οποίος στεκόταν δίπλα του.

Ο Τραμπ δήλωσε ότι ο Χέγκσεθ έδωσε μια «εξαιρετική συνέντευξη Τύπου» μαζί με τον στρατηγό Νταν Κέιν, αρχηγό του Μικτού Επιτελείου Ενόπλων Δυνάμεων.

«Δεν τους αρέσει να παίζουν παιχνίδια μαζί μας», είπε ο Τραμπ, αναφερόμενος στο Ιράν. «Δεν τους αρέσει καθόλου. Θα το δείτε. Με τον χρόνο θα το δείτε. Νομίζω ότι το έχετε ήδη δει. Ουσιαστικά εξουδετερώσαμε τον στρατό τους μέσα σε περίπου δύο εβδομάδες».

Τραμπ για Ιράν: Έχουμε ήδη κερδίσει- Οι εχθροπραξίες θα μπορούσαν να κρατήσουν 2-3 εβδομάδες

Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν «ήδη κερδίσει» τη στρατιωτική σύγκρουση με το Ιράν, δήλωσε ο Ντόναλντ Τραμπ, μιλώντας σε ραδιοφωνική εκπομπή, αποφεύγοντας ωστόσο να επιβεβαιώσει αν η εκεχειρία παραμένει σε ισχύ.

Ο Αμερικανός πρόεδρος εκτίμησε ότι οι εχθροπραξίες – αν ξαναρχίσουν σε πλήρη κλίμακα – θα μπορούσαν να συνεχιστούν για «άλλες δύο εβδομάδες, ίσως και τρεις», τονίζοντας ότι «ο χρόνος δεν είναι πιεστικός για εμάς, έχουμε ήδη πετύχει τα περισσότερα από αυτά που θέλαμε».

«Είτε έτσι είτε αλλιώς, κερδίζουμε. Είτε πετυχαίνουμε τη σωστή συμφωνία είτε κερδίζουμε πολύ εύκολα στρατιωτικά», δήλωσε, προσθέτοντας: «Έχουμε ήδη κερδίσει».

Όταν ρωτήθηκε αν η εκεχειρία έχει τερματιστεί μετά τα ιρανικά πλήγματα στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και την έναρξη της επιχείρησης Project Freedom, αρνήθηκε να απαντήσει. «Δεν μπορώ να σας το πω», ανέφερε, προσθέτοντας ότι «αν απαντούσα, θα λέγατε ότι αυτός ο άνθρωπος δεν είναι αρκετά έξυπνος για να ηγείται των Ηνωμένων Πολιτειών».

«Δεν έχουν ναυτικό, αεροπορία, τίποτα»

Ο Τραμπ υποστήριξε, ακόμα, ότι οι ιρανικές δυνάμεις έχουν περιοριστεί σε «μικρά, ταχύπλοα σκάφη» με πολυβόλα, ισχυριζόμενος ότι οι αμερικανικές δυνάμεις κατέστρεψαν οκτώ από αυτά τη Δευτέρα.

«Ό,τι ήταν διαθέσιμο εξουδετερώθηκε πολύ γρήγορα και αποτελεσματικά», δήλωσε, προσθέτοντας ότι ο αρχικός στόλος των 159 πλοίων έχει καταστραφεί πλήρως. «Όλα βρίσκονται στον βυθό της θάλασσας», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Υποστήριξε επίσης ότι η ηγετική δομή του Ιράν έχει αποδεκατιστεί: «Εξουδετερώσαμε την πρώτη τους ομάδα, τη δεύτερη και τη μισή από την τρίτη», σημείωσε, προσθέτοντας ότι οι Ιρανοί αξιωματούχοι «μιλούν πολύ διαφορετικά όταν συνομιλούν μαζί μου από ό,τι όταν μιλούν στα μέσα ενημέρωσης».

«Κόκκινη γραμμή» το εμπλουτισμένο ουράνιο

Ο Τραμπ επιβεβαίωσε ότι η επιστροφή των αποθεμάτων υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν αποτελεί αδιαπραγμάτευτη προϋπόθεση για οποιαδήποτε συμφωνία, αν και υποβάθμισε τη στρατιωτική του αξία.

«Από πλευράς αξίας δεν είναι ιδιαίτερα σημαντικό. Ίσως να μην μπορεί να χρησιμοποιηθεί», δήλωσε, προσθέτοντας: «Το θέλουμε πίσω, το θέλουμε 100%».

Επισήμανε επίσης ότι το Ιράν θα πρέπει να περιορίσει το πυραυλικό του πρόγραμμα και να εγκαταλείψει τα πυρηνικά όπλα ως όρους συμφωνίας, αν και χαρακτήρισε αυτά τα ζητήματα δευτερεύοντα σε σχέση με το βασικό πυρηνικό αίτημα. «Κοίτα, οι πύραυλοι είναι κακό πράγμα, ναι, και πρέπει να τεθούν όρια, αλλά το θέμα είναι ότι δεν πρέπει να διαθέτουν πυρηνικά όπλα. Αυτοί οι τρελοί δεν θα αποκτήσουν πυρηνικό όπλο», είπε χαρακτηριστικά.

Για οργανώσεις όπως η Χαμάς, η Χεζμπολάχ και οι Χούθι, υποστήριξε ότι η οικονομική αποδυνάμωση του Ιράν καθιστά αδύνατη τη συνέχιση της στήριξής τους.

«Αν αποχωρούσαμε σήμερα, θα χρειάζονταν 20 χρόνια για να ανοικοδομήσουν τη χώρα τους», δήλωσε.

«Σκόπιμη» αποφυγή πλήγματος στον ιρανικό στρατό

Ο Τραμπ ανέφερε ότι οι ΗΠΑ απέφυγαν σκόπιμα να πλήξουν τον συμβατικό στρατό του Ιράν, τον οποίο χαρακτήρισε «πιο μετριοπαθή» σε σύγκριση με τους Φρουρούς της Επανάστασης, κάνοντας αναφορά στο λάθος της διάλυσης του ιρακινού στρατού μετά τον πόλεμο στο Ιράκ.

Υποστήριξε επίσης ότι οι Φρουροί της Επανάστασης ενδέχεται να μην πληρώνουν πλέον τους στρατιώτες τους.

Η Κούβα θα μπορούσε να αποτελέσει μελλοντικό στόχο

Σε δήλωση που προκάλεσε αντιδράσεις, άφησε να εννοηθεί ότι η Κούβα θα μπορούσε να αποτελέσει μελλοντικό στόχο αμερικανικής δράσης, λέγοντας ότι «ίσως, επιστρέφοντας από το Ιράν, θα μπορούσε να ακολουθήσει κάτι ακόμη». Ακόμα, πρόσθεσε ότι θα ήταν «τιμή» να «απελευθερωθεί» η Κούβα, επικαλούμενος τις υποχρεώσεις του απέναντι στους Κουβανοαμερικανούς ψηφοφόρους.

Παράλληλα, επέκρινε το ΝΑΤΟ για τη στάση του στη σύγκρουση με το Ιράν, υποστηρίζοντας ότι «δεν ήταν εκεί για εμάς» και εκφράζοντας αμφιβολίες για το αν η Συμμαχία θα ανταποκριθεί σε μια μεγαλύτερη κρίση, με έμμεση αναφορά στην Κίνα.

Τέλος, επαίνεσε τον πρόεδρο της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι, δηλώνοντας ότι οι Ουκρανοί «πολεμούν όσο κανείς άλλος» απέναντι σε «έναν πολύ μεγάλο αντίπαλο».

Χέγκσεθ: Σε ισχύ η εκεχειρία με το Ιράν- Ο Τραμπ μπορεί να ξαναρχίσει επιθέσεις αν χρειαστεί

Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου την Τρίτη ότι ο αμερικανικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών παραμένει «σε πλήρη ισχύ», καθώς έχουν αποτραπεί περισσότερα από 34 πλοία που επιχείρησαν να τον παραβιάσουν.

«Ως ένα άμεσο δώρο των ΗΠΑ προς τον κόσμο, έχουμε εγκαθιδρύσει έναν ισχυρό κόκκινο, λευκό και μπλε θόλο πάνω από το στενό», ανέφερε. «Το Ιράν νόμιζε ότι ελέγχει το Στενό του Ορμούζ. Δεν το ελέγχει. Το Ιράν θα αντιμετωπίσει συντριπτική δύναμη αν απειλήσει την εμπορική ναυσιπλοΐα ή αμερικανικά πλοία».

Ο Χέγκσεθ πρόσθεσε ότι η επιχείρηση «Ελευθερία» διαφέρει από την επιχείρηση «Epic Fury» και παραμένει ένα «προσωρινό» και «αμυντικό» μέτρο. Συμπλήρωσε ακόμη ότι οι ΗΠΑ «σταθεροποιούν την κατάσταση», αλλά αναμένουν από τον υπόλοιπο κόσμο «να αναλάβει τις ευθύνες του».

Ο Πιτ Χέγκσεθ χαρακτήρισε τον αποκλεισμό του Στενού του Ορμούζ από το Ιράν ως μορφή «διεθνούς εκβιασμού», λέγοντας πως είναι «απαράδεκτος».

Επανέλαβε όσα ανέφερε τη Δευτέρα η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ, ότι δύο αμερικανικά εμπορικά πλοία διέσχισαν με ασφάλεια το στενό.

Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ δήλωσε ότι αυτό αποδεικνύει πως «ο διάδρομος είναι ανοιχτός» και ότι το Ιράν βρίσκεται «σε δύσκολη θέση».

Δεν έχει λήξει η κατάπαυση πυρός ΗΠΑ-Ιράν

Παράλληλα, ο Χέγκσεθ επέμεινε την Τρίτη ότι η κατάπαυση του πυρός μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν «δεν έχει λήξει», περιγράφοντας παράλληλα τις ανταλλαγές πυρών μεταξύ των δύο χωρών ως «κάποιες αναταράξεις».

«Όχι, η κατάπαυση του πυρός δεν έχει τελειώσει. Πρόκειται τελικά για ένα ξεχωριστό και διακριτό εγχείρημα. Αναμέναμε ότι θα υπήρχαν κάποιες αναταράξεις στην αρχή, κάτι που και συνέβη», δήλωσε κατά τη διάρκεια ενημέρωσης στο Πεντάγωνο. 

«Τελικά, ο πρόεδρος θα λάβει την απόφαση για το αν κάτι θα κλιμακωθεί σε παραβίαση της κατάπαυσης του πυρός, αλλά σίγουρα θα παροτρύναμε το Ιράν να επιδείξει σύνεση στις ενέργειές του, ώστε να παραμείνουν κάτω από αυτό το όριο».

Οι ΗΠΑ διατηρούν το «πάνω χέρι» έναντι του Ιράν

Ο Αμερικανός υπουργός Άμυνας επέμεινε ότι η Ουάσινγκτον εξακολουθεί να διατηρεί «το πάνω χέρι» στη σύγκρουσή της με το Ιράν, απορρίπτοντας τις αιτιάσεις ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ υπαναχώρησε από τις αρχικές του δεσμεύσεις και τους στόχους της στρατιωτικής επιχείρησης.

«Ο πρόεδρος δεν έχει υποχωρήσει σε τίποτα. Κρατά τα χαρτιά. Διατηρούμε το πάνω χέρι και η επιχείρηση «Ελευθερία» μας ενισχύει ακόμη περισσότερο. Θα διασφαλίσει ότι οποιαδήποτε συμφωνία επιτευχθεί και οποιαδήποτε τελική κατάσταση προκύψει θα εγγυάται πως το Ιράν δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο, που είναι ο βασικός στόχος, και σε αυτό παραμένει προσηλωμένος. Η συμφωνία και οι διαπραγματεύσεις επικεντρώνονται σε αυτό», δήλωσε ο Χέγκσεθ στους δημοσιογράφους.

Ο Τραμπ μπορεί να επανεκκινήσει τις επιθέσεις κατά του Ιράν

Ο Χέγκσεθ προειδοποίησε ότι ο Τραμπ θα μπορούσε να επανεκκινήσει «μεγάλες πολεμικές επιχειρήσεις» κατά του Ιράν, εφόσον αυτό κριθεί απαραίτητο.

Ειδικότερα, ανέφερε ότι αυτή η επιλογή «είναι πάντα στο τραπέζι», προσθέτοντας ότι η Τεχεράνη το γνωρίζει. «Αν το Ιράν δεν είναι διατεθειμένο να τηρήσει τη δική του πλευρά της συμφωνίας ή να καταλήξει σε μια συμφωνία, τότε το Υπουργείο Άμυνας είναι σε θέση μάχης, έτοιμο και πλήρως προετοιμασμένο να δράσει», προειδοποίησε.

Απαντώντας σε ισχυρισμούς ότι ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου ωθεί τον Τραμπ σε περαιτέρω σύγκρουση με το Ιράν, ο Χέγκσεθ υποστήριξε ότι πρόκειται για «εσφαλμένη υπόθεση», τονίζοντας ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ είναι εκείνος που λαμβάνει τις τελικές αποφάσεις. «Υπάρχει μόνο ένα χέρι στο τιμόνι», υπογράμμισε.

Νετανιάχου: Ενημέρωσε τον Τραμπ ότι θέλει να κλιμακώσει τις επιθέσεις στην Χεζμπολάχ

Εάν η εκεχειρία με το Ιράν καταρρεύσει, το Ισραήλ εξετάζει το ενδεχόμενο κλιμάκωσης των επιθέσεων κατά της Χεζμπολάχ σε ολόκληρο τον Λίβανο, δήλωσε μια ισραηλινή πηγή στο CNN την Τρίτη. Η Ουάσινγκτον εξακολουθεί να πιέζει για διπλωματία μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου, αλλά η εκεχειρία που επιτεύχθηκε με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ στον Λίβανο φαίνεται να βρίσκεται στα πρόθυρα της κατάρρευσης.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ παρέτεινε την εκεχειρία μέχρι το τέλος της επόμενης εβδομάδας, αλλά το Ισραήλ και η Χεζμπολάχ συνέχισαν να ανταλλάσσουν πυρά σε καθημερινή βάση.

Το Ισραήλ έχει πραγματοποιήσει πολλαπλά κύματα καθημερινών επιθέσεων εναντίον αυτών που θεωρεί στόχους της Χεζμπολάχ στο νότιο Λίβανο, ενώ η Χεζμπολάχ συνέχισε να εξαπολύει επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και ρουκέτες εναντίον ισραηλινών στρατευμάτων στο νότιο Λίβανο και στο βόρειο Ισραήλ.

Σχεδόν 400 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί σε ισραηλινές επιθέσεις στον Λίβανο από τότε που τέθηκε σε ισχύ η εκεχειρία, δήλωσε το υπουργείο Υγείας της χώρας.

Σύμφωνα με την πηγή, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου ενημέρωσε τον Τραμπ ότι το Ισραήλ «ενδιαφέρεται να επαναλάβει τις μάχες υψηλής έντασης κατά της Χεζμπολάχ».

Μια ισραηλινή πηγή ασφαλείας δήλωσε ότι ο ισραηλινός στρατός πιέζει για την άρση των περιορισμών που έχουν επιβληθεί από τις ΗΠΑ, ώστε να μπορέσει να επαναλάβει τις επιθέσεις εναντίον της Χεζμπολάχ βόρεια του ποταμού Λιτάνι, που χωρίζει τον νότιο Λίβανο από την υπόλοιπη χώρα.

Λίγο μετά την έναρξη ισχύος της εκεχειρίας Ισραήλ-Λιβάνου στα μέσα Απριλίου, ο Τραμπ απαγόρευσε στο Ισραήλ να βομβαρδίζει τη Βηρυτό και άλλες περιοχές του Λιβάνου. Στις 17 Απριλίου, ο Τραμπ δήλωσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης: «Το Ισραήλ δεν θα βομβαρδίζει πλέον τον Λίβανο. Τους ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ να το κάνουν αυτό από τις ΗΠΑ».

Η Εθνική Αρχή Διαχείρισης Κρίσεων Έκτακτης Ανάγκης και Καταστροφών των ΗΑΕ εξέδωσε προειδοποίηση ότι τα συστήματα αεράμυνάς τους ανταποκρίνονται σε απειλή πυραύλων.

Παρόμοια προειδοποίηση εκδόθηκε πριν από περίπου δύο ώρες, στην πρώτη του είδους από την έναρξη ισχύος της εκεχειρίας ΗΠΑ-Ιράν.

Το υπουργείο Άμυνας των ΗΑΕ ανακοίνωσε ότι εντοπίστηκαν 4 πύραυλοι κρουζ από το Ιράν, οι 3 αναχαιτίστηκαν πάνω από χωρικά ύδατα και ένας έπεσε στη θάλασσα.

Ο ΟΠΕΚ+ –το μπλοκ του Οργανισμού Πετρελαιοεξαγωγικών Κρατών και δέκα άλλων χωρών παραγωγών—δεν έχει σχολιάσει την αποχώρηση των ΗΑΕ, που ανακοινώθηκε την Τρίτη, παρά το γεγονός ότι η χώρα αποτελούσε πυλώνα του και μία από τις δύο χώρες μέλη που ήταν πιο πιθανό να αυξήσει την ποσότητα πετρελαίου που αντλεί.

Κατά συνέπεια η ανακοίνωση Τύπου της συνεδρίασης, που διεξάγεται διαδικτυακά, αναμένεται με ακόμη περισσότερη προσοχή απ’ ό,τι η ίδια η απόφαση του ΟΠΕΚ+, την οποία η αγορά ήδη περίμενε με αγωνία.

Συνολικά, η Σαουδική Αραβία, η Ρωσία, το Ιράκ, το Κουβέιτ, το Καζακστάν, η Αλγερία και το Ομάν αναμένεται να αυξήσουν τις ποσοστώσεις τους «κατά 188.000 βαρέλια την ημέρα», εξηγεί ο Αρν Λόμαν Ράσμουσεν αναλυτής στην Global Risk Management.

Συνεπώς, θα πρόκειται για παρόμοια αύξηση με αυτήν που ανακοινώθηκε τον Μάρτιο και ανανεώθηκε τον Απρίλιο, από την οποία πρέπει να αφαιρεθεί το μερίδιο της αύξησης που προερχόταν από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Η παραγωγή σε μείωση

Αυτή η αύξηση στα χαρτιά πιθανότατα όμως δεν θα μετατραπεί σε επιπλέον παραγωγή: οι κύριες ανεκμετάλλευτες ικανότητες του ΟΠΕΚ+ βρίσκονται στις χώρες του Κόλπου, των οποίων οι εξαγωγές εμποδίζονται από τον αποκλεισμό του Στενού του Ορμούζ, που έχει επιβάλει το Ιράν μετά την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή.

Στις χώρες του ΟΠΕΚ+ που υπόκεινται σε ποσοστώσεις, η παραγωγή «μειώθηκε στα 27,68 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα τον Μάρτιο», ενώ το άθροισμα των ποσοστώσεών τους για τον ίδιο μήνα προβλεπόταν στα 36,73 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, «ένα έλλειμμα περίπου 9 εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα», εξηγεί η Πρίγια Γουάλια αναλύτρια στην Rystad Energy.

Προβλήματα στην εξαγωγή πετρελαίου αντιμετωπίζουν η Σαουδική Αραβία, το Ιράκ, το Κουβέιτ και φυσικά τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Η Ρωσία, η δεύτερη μεγαλύτερη παραγωγός του μπλοκ, είναι αυτή που ωφελείται περισσότερο από την κατάσταση και τις αυξημένες τιμές ενέργειας, αλλά μοιάζει ήδη να δυσκολεύεται να πετύχει τις ισχύουσες ποσοστώσεις της. Η ρωσική πετρελαϊκή βιομηχανία είναι αντιμέτωπη με την αποεπένδυση των Δυτικών μετά την εισβολή της στην Ουκρανία το 2022 και προβλήματα στην παραγωγή λόγω των πληγμάτων ουκρανικών drones.

Ο ΟΠΕΚ+ αποδυναμωμένος

Για το μπλοκ η αποχώρηση των ΗΑΕ αποτελεί «ένα σημαντικό γεγονός», ακόμη σοβαρότερο από την αποχώρηση του Κατάρ το 2019 και στη συνέχεια αυτή της Ανγκόλας, εκτιμά η Αμένα Μακρ αναλύτρια στην Kpler.

Εκτός του ότι ήταν ο τέταρτος μεγαλύτερος παραγωγός του ΟΠΕΚ+, το Αμπού Ντάμπι διαθέτει μεγάλες ανεκμετάλλευτες ικανότητες παραγωγής, σημαντικό μοχλό για το μπλοκ όταν πρέπει να ρυθμίσει την αγορά.

Ήδη από το 2021 «τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα είχαν εκφράσει την έντονη δυσαρέσκειά τους για τις ποσοστώσεις τους», υπογραμμίζει η Μπακρ.

Η χώρα έχει κάνει σημαντικές επενδύσεις στις υποδομές της τα τελευταία χρόνια και η εθνική πετρελαϊκή εταιρεία Adnoc σχεδιάζει παραγωγική δυναμικότητα 5 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως έως το 2027, πολύ πάνω από την προηγούμενη ποσόστωσή της των 3,447 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως.

«Έχουν ήδη βιώσιμη ικανότητα 4,3 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως» και φιλοδοξούν να την αυξήσουν στα 5 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως έως το 2027, δηλώνει στο AFP ο Φράνσις Περίν ερευνητής στο IRIS.

Το γεγονός αυτό καθιστά το Αμπού Ντάμπι έναν ανταγωνιστικό παράγοντα στην αγορά, έναν παράγοντα που είναι επίσης ικανός να παράγει με πολύ χαμηλό κόστος και που θα μπορούσε να περιορίσει τον αντίκτυπο των μέτρων που λαμβάνονται από το Ριάντ και τους συμμάχους του μόλις η αγορά επιστρέψει σε κάποια κανονικότητα μετά το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ.

Για τον ΟΠΕΚ+, ο κίνδυνος είναι επίσης ότι και άλλες χώρες μπορεί να μπουν στον πειρασμό να αποχωρήσουν: το Καζακστάν και το Ιράκ, για παράδειγμα, έχουν ήδη δεχθεί επικρίσεις επανειλημμένα επειδή υπερβαίνουν τις ποσοστώσεις τους.

Παρόλο που η πρόθεση των ΗΑΕ να αντλήσουν πετρέλαιο πέρα από τις καθορισμένες ποσοστώσεις παραμένει προσώρας θεωρητική λόγω του αποκλεισμού στα Στενά του Ορμούζ, οι αναλυτές προειδοποιούν για έναν επερχόμενο «μεταπολεμικό πόλεμο τιμών» ανάμεσα στις δύο μεγάλες δυνάμεις του Κόλπου.

Η Σαουδική Αραβία αναμένεται να απαντήσει επιθετικά στην αμφισβήτηση της εξουσίας της, διεκδικώντας μερίδιο αγοράς στην Ασία και την Ευρώπη μέσω εκπτώσεων, σε μια προσπάθεια να «δώσει ένα μάθημα» στα Εμιράτα.

Αυτός ο ανταγωνισμός θα μπορούσε να οδηγήσει σε ταχεία αποπληθωρισμό των τιμών μόλις ομαλοποιηθεί η ροή μέσω του Ορμούζ, θυμίζοντας τις μεγάλες κρίσεις της δεκαετίας του 1980 και του 2014, οι οποίες συνοδεύτηκαν από μαζικές απώλειες θέσεων εργασίας και πολιτική αστάθεια στις πετρελαιοπαραγωγούς χώρες.

Ταυτόχρονα, ο περιορισμός των εξαγωγών από τον Κόλπο λόγω της σύρραξης ανοίγει τον δρόμο για νέους ανταγωνιστές από την Αμερική, όπως οι ΗΠΑ, η Βραζιλία και η Γουιάνα, να ενισχύσουν τη θέση τους στην παγκόσμια αγορά.

Σε ένα περιβάλλον όπου οι οικονομίες επιταχύνουν την απεξάρτησή τους από τα ορυκτά καύσιμα, η στρατηγική του ΟΠΕΚ για συλλογική αντίδραση στις διακυμάνσεις της προσφοράς και της ζήτησης φαίνεται να καταρρέει.

Η απώλεια της αξιοπιστίας του οργανισμού, που ήδη είχε δώσει δείγματα διάλυσης κατά τη διάρκεια της πανδημίας και της προηγούμενης κόντρας με τη Ρωσία, καθιστά πλέον τη διαχείριση των τιμών μια εξαιρετικά δύσκολη εξίσωση, με απρόβλεπτες οικονομικές συνέπειες για το μέλλον.

Η έξοδος των Εμιράτων —ενός εκ των τριών ισχυρότερων παραγωγών του γκρουπ— τα απελευθερώνει από τις αυστηρές ποσοστώσεις που επιβάλλει η de facto ηγέτιδα, Σαουδική Αραβία. Όπως επισημαίνει ο Χόρχε Λεόν της Rystad, τα ΗΑΕ διέθεταν, μαζί με το Ριάντ, τη μοναδική εφεδρική παραγωγική ικανότητα που επέτρεπε στον OPEC να παρεμβαίνει αποτελεσματικά στις αγορές και να διαχειρίζεται κρίσεις εφοδιασμού.

Προς κατακόρυφη αύξηση της παραγωγής

Το οικονομικό δέλεαρ για τα Εμιράτα είναι σαφές. Ενώ οι περιορισμοί του Οργανισμού τα καθήλωναν στα 3,2 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, η πραγματική τους δυνατότητα αγγίζει τα 5 εκατομμύρια βαρέλια. Η απελευθέρωση αυτής της ποσότητας μεταφράζεται σε μια πρόσθετη προσφορά που ισοδυναμεί με το 1-2% της παγκόσμιας ζήτησης, στοιχείο που μπορεί να αλλάξει άρδην τα δεδομένα.

Το «αγκάθι» του Ορμούζ και οι κίνδυνοι για το μέλλον

Παρά το μέγεθος της απόφασης, οι άμεσες επιπτώσεις στις τιμές ενδέχεται να παραμείνουν περιορισμένες βραχυπρόθεσμα, καθώς η πολεμική σύρραξη με το Ιράν κρατά τα Στενά του Ορμούζ σε καθεστώς αποκλεισμού. Ωστόσο, οι ειδικοί προειδοποιούν:

• Μετά την επαναλειτουργία των Στενών: Οι παγκόσμιες προμήθειες θα είναι σημαντικά υψηλότερες, ασκώντας πτωτικές πιέσεις στις τιμές.
• Οικονομική ανθεκτικότητα: Τα ΗΑΕ διαθέτουν διαφοροποιημένη οικονομία και μπορούν να αντέξουν σε ένα περιβάλλον χαμηλών τιμών, σε αντίθεση με άλλα μέλη του Οργανισμού.
• Κίνδυνος διάλυσης: Ο David Oxley της Capital Economics τονίζει πως ο μεγαλύτερος φόβος είναι το ενδεχόμενο μιας αλυσιδωτής διάλυσης του OPEC ή ενός πολέμου τιμών μεταξύ Σαουδικής Αραβίας και Ρωσίας, που θα εκτόξευε την αστάθεια στις αγορές.

Η αποχώρηση αυτή αναμένεται να συρρικνώσει το μερίδιο του OPEC στον έλεγχο της παγκόσμιας προσφοράς από το 30% στο 26%, γεγονός που σηματοδοτεί, σύμφωνα με τον Νταν Πίκερινγκ, μια ιστορική υποχώρηση της επιρροής του καρτέλ στην παγκόσμια οικονομία.