Ο αντίκτυπος της γενετικής τεχνητής νοημοσύνης στην αγορά εργασίας είναι σημαντικός. Σύμφωνα με την McKinsey, χωρίς γενετική τεχνητή νοημοσύνη, η αυτοματοποίηση αναμένεται να αναλάβει περίπου το 21,5% των ωρών εργασίας στην οικονομία των ΗΠΑ έως το 2030. Με τη συμπερίληψη της γενετικής τεχνητής νοημοσύνης, αυτή η πρόβλεψη εκτοξεύεται στο 29,5%.

Είναι λοιπόν γεγονός ότι -όπως αναφέρει στο άρθρο του στο libre ο Γιώργος Ατσαλάκης, Οικονομολόγος, Αναπληρωτής Καθηγητής Πολυτεχνείου Κρήτης Εργαστήριο Ανάλυσης Δεδομένων και Πρόβλεψης- η έλευση της γενετικής τεχνητής νοημοσύνης και η ενσωμάτωσή της στις διαδικασίες αυτοματοποίησης αναδιαμορφώνει την παγκόσμια οικονομία και τη δυναμική του εργατικού δυναμικού με ποικίλους τρόπους.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΔΩ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΤΟ ΑΡΘΡΟ

Αυτό πρωτίστως εξαρτάται από τις κυβερνήσεις και όπου υπάρχουν δημοκρατικά συστήματα διακυβέρνησης έχουν ήδη λάβει μέτρα και προστατεύουν τους πολίτες.

Του Γιώργου Ατσαλάκη, Οικονομολόγος, Αναπληρωτής Καθηγητής Πολυτεχνείου Κρήτης Εργαστήριο Ανάλυσης Δεδομένων και Πρόβλεψης

Μόνο οι μισές όμως, χώρες στον κόσμο έχουν δημοκρατικά συστήματα διακυβέρνησης. Οι υπόλοιπες μισές έχουν μη δημοκρατικά κυβερνητικά συστήματα τα οποία σε πολλές περιπτώσεις προσομοιάζουν με αυστηρές δικτατορίας και οι πολίτες είναι έρμαια των κρατικών υπηρεσιών και δεν υπάρχουν εκεί δημοκρατικοί θεσμοί να τους προστατεύσουν από τις αυταρχικές κυβερνήσεις. Ορισμένες μάλιστα άκρως αυταρχικές κυβερνήσεις αναπτύσσουν κυβερνοεπιθέσεις ακόμα και με κρατικά μέσα εναντίον χωρών της Δύσης με σκοπό να επέμβουν και να επηρεάσουν αποφάσεις σε αυτά τα κράτη.

Οι κυβερνοεπιθέσεις είναι επιθέσεις που διαπράττονται μέσω διαδικτύου ή άλλων ψηφιακών μέσων με σκοπό να προκαλέσουν ζημιά ή διακοπή στα ψηφιακά συστήματα, τις υποδομές, τις εφαρμογές ή τα δεδομένα ενός οργανισμού, μιας χώρας ή ενός ατόμου.

Οι κυβερνοεπιθέσεις μπορεί να περιλαμβάνουν πολλές μεθόδους, όπως:

• Επιθέσεις απάτης μέσω email (phishing): Αυτού του είδους οι επιθέσεις προσπαθούν να παραπλανήσουν τους χρήστες να παραχωρήσουν προσωπικές πληροφορίες ή πληροφορίες σύνδεσης.
• Ransomware: Ένας τύπος κακόβουλου λογισμικού που κρυπτογραφεί τα δεδομένα του χρήστη και απαιτεί απόζημιωση για την αποκρυπτογράφησή τους.
• Επιθέσεις DDoS (Distributed Denial of Service): Αυτές οι επιθέσεις προσπαθούν να κατακλύσουν ένα δίκτυο ή μια υπηρεσία με περισσότερες αιτήσεις απ’ ό,τι μπορεί να αντεπεξέλθει, προκαλώντας την κατάρρευση μιας πλατφόρμας. Η μέθοδος αυτή χρησιμοποιήθηκε με μαζική αποστολή μηνυμάτων, που προκάλεσε «κατάρρευση» στον κεντρικό σέρβερ  της Τράπεζας Θεμάτων.

• Εισβολή σε συστήματα: Αυτό συμβαίνει όταν οι επιτιθέμενοι προσπαθούν να αποκτήσουν πρόσβαση σε συστήματα ή δίκτυα για να κλέψουν, να καταστρέψουν ή να αλλοιώσουν τα δεδομένα, ή να παρακολουθήσουν ή να ελέγχουν τη δραστηριότητα χωρίς εξουσιοδότηση.
• Επιθέσεις μέσω μη εξουσιοδοτημένου λογισμικού (malware): Αυτό περιλαμβάνει τα ιούς, τα ιππότες της Τροίας, τα κακόβουλα διαφημιστικά λογισμικά (adware) και άλλα είδη κακόβουλου λογισμικού που μπορούν να εγκατασταθούν στον υπολογιστή ενός χρήστη χωρίς τη γνώση του.
• Επιθέσεις μέσω ιστού: Αυτό περιλαμβάνει τεχνικές όπως το SQL Injection και το Cross-Site Scripting, όπου ο επιτιθέμενος προσπαθεί να εκμεταλλευτεί ευπάθειες σε μια ιστοσελίδα ή μια ιστοεφαρμογή.

Οι κυβερνοεπιθέσεις μπορούν να έχουν μεγάλες συνέπειες, συμπεριλαμβανομένης της απώλειας ή κλοπής ευαίσθητων δεδομένων, της παραβίασης της ιδιωτικότητας, της διακοπής της λειοτυργείας υπηρεσιών, των οικονομικών απωλειών και της βλάβης στην εταιρική φήμη, η παρεμπόδιση των εξετάσεων όπως συνέβη την περασμένη πρόσφατα στην Τράπεζα Θεμάτων.

Η αντιμετώπιση των κυβερνοεπιθέσεων απαιτεί προσεκτικό σχεδιασμό και υλοποίηση μιας σειράς τεχνικών και οργανωσιακών μέτρων. Αυτά μπορεί να περιλαμβάνουν:

1. Αναγνώριση και προστασία: Πρέπει να γνωρίζετε ποια είναι τα πιο πολύτιμα δεδομένα και συστήματά σας και να εφαρμόζετε ισχυρά μέτρα προστασίας, όπως προστασία από ιούς, τείχος προστασίας (firewall) και ελέγχους πρόσβασης.
2. Εκπαίδευση και ενημέρωση: Οι εργαζόμενοι πρέπει να είναι ενημερωμένοι σχετικά με τους κινδύνους και τις τακτικές των κυβερνοεπιθέσεων, όπως το phishing.
3. Ενημερώσεις και επιδιορθώσεις: Τα λογισμικά και τα λειτουργικά συστήματα πρέπει να ενημερώνονται τακτικά, ενώ τα προβλήματα ασφαλείας πρέπει να διορθώνονται άμεσα.
4. Διαχείριση ευπαθειών: Πρέπει να υπάρχει μια διαδικασία για την τακτική εξέταση και επίλυση των ευπαθειών που ανακαλύπτονται στα συστήματα και τα δίκτυά σας.
5. Ανάκαμψη από επιθέσεις: Είναι σημαντικό να διαθέτετε ένα σχέδιο ανάκαμψης για την αποκατάσταση των συστημάτων και των δεδομένων μετά από μια επίθεση. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει διαδικασίες για την επαναφορά των δεδομένων από ασφαλή αντίγραφα ασφαλείας (backups) και για την επιδιόρθωση της ζημίας.
6. Επιθεωρήσεις ασφαλείας και δοκιμές εισβολής: Πραγματοποιώντας τακτικές επιθεωρήσεις ασφαλείας και δοκιμές εισβολής, μπορείτε να αξιολογήσετε την ασφάλεια των συστημάτων και των δικτύων σας και να εντοπίσετε πιθανά προβλήματα.
7. Πολιτικές και διαδικασίες ασφαλείας: Τα μέτρα ασφαλείας πρέπει να υποστηρίζονται από σαφείς πολιτικές και διαδικασίες που πρέπει να τηρούν όλοι οι εργαζόμενοι.
8. Ενσωμάτωση της ασφάλειας στην ανάπτυξη λογισμικού: Αυτό περιλαμβάνει τη χρήση τεχνικών όπως η ασφαλής ανάπτυξη λογισμικού, η οποία επικεντρώνεται στη δημιουργία λογισμικού, που είναι ανθεκτικό σε κυβερνοεπιθέσεις.
9. Συνεργασία με τρίτους: Μπορεί να είναι χρήσιμο να συνεργαστείτε με εξωτερικούς ειδικούς ασφαλείας, να ανταλλάξετε πληροφορίες με άλλους οργανισμούς και να συμμετάσχετε σε κοινότητες που ασχολούνται με την ασφάλεια πληροφορικής.
10. Πολιτική και νομοθεσία: Οι οργανισμοί πρέπει να συμμορφώνονται με τις σχετικές νομοθεσίες και κανονισμούς για την ασφάλεια των πληροφοριών και την προστασία των δεδομένων. Επίσης, μπορούν να υιοθετήσουν βέλτιστες πρακτικές από πρότυπα όπως το ISO 27001.

Εν τέλει, η πρόληψη των κυβερνοεπιθέσεων απαιτεί μια ολοκληρωμένη προσέγγιση που συνδυάζει την τεχνολογία, τις διαδικασίες και τους ανθρώπους. Όταν η κυβερνοεπίθεση οργανώνεται από άλλη χώρα (συνήθως μη δημοκρατική) είναι δύσκολο να αντιμετωπιστεί γιατί ως κράτος διαθέτει ισχυρούς οικονομικούς πόρους και έτσι μπορεί να χρησιμοποιήσει τους πλέον εξελιγμένους μηχανισμούς επιθέσεων. Οι επιθέσεις σε αμυντικά συστήματα αποτελεί εκλεπτυσμένη τεχνική που εκπορεύεται από τις αρχές μη δημοκρατικών κρατών.

Η τεχνητή νοημοσύνη, η γενική τεχνητή νοημοσύνη (αλγόριθμοι που  θα αυτό-εκπαιδεύονται), οι νέες τεχνολογίες ανθεκτικών υλικών, η βιοτεχνολογία κυρίως με τις στοχευμένες θεραπείες κατευθείαν στα πάσχοντα σημεία του σώματος, και η τρισδιάστατη εκτύπωση, η οποία θα φέρει επανάσταση στον τρόπο παραγωγής, θα είναι οι κύριοι άξονες καθοριστικών αλλαγών τα επόμενα έτη. Απαιτούνται τεράστια κεφάλαια να επενδυθούν για την ανάπτυξη και την υιοθέτηση αυτών των τεχνολογιών.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΕΔΩ

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΟΛΑ ΤΑ ΑΡΘΡΑ ΤΟΥ ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΟΣ ΕΔΩ

Η τεχνητή νοημοσύνη, η γενική τεχνητή νοημοσύνη (αλγόριθμοι που  θα αυτό-εκπαιδεύονται), οι νέες τεχνολογίες ανθεκτικών υλικών, η βιοτεχνολογία κυρίως με τις στοχευμένες θεραπείες κατευθείαν στα πάσχοντα σημεία του σώματος, και η τρισδιάστατη εκτύπωση, η οποία θα φέρει επανάσταση στον τρόπο παραγωγής, θα είναι οι κύριοι άξονες καθοριστικών αλλαγών τα επόμενα έτη. Απαιτούνται τεράστια κεφάλαια να επενδυθούν για την ανάπτυξη και την υιοθέτηση αυτών των τεχνολογιών.

Απαιτούνται τεράστια κεφάλαια για να επιδοτηθούν οι επενδύσεις  στις ανανεώσιμες πηγές κυρίως στην αιολική και ηλιακή παραγωγή.

• Χωρίς τις επιδοτήσεις οι επενδύσεις αυτές δεν είναι βιώσιμες καθώς παράγουν το 30-35% της παραγωγικής τους ικανότητας (της εγκατεστημένης ισχύος). Περαιτέρω απαιτούνται τεράστια κεφάλαια για να επιδοτηθούν οι λογαριασμοί ρεύματος, αλλιώς μεγάλο μέρος των  νοικοκυριών και των επιχειρήσεων θα χρεοκοπήσουν.  

Κεφάλαια θα χρειαστούν να αντιμετωπιστούν οι συνέπιες του στασιμοπληθωρισμού και της ύφεσης, όπως η ανεργία, οι μειωμένοι φόροι κλπ, αλλά και άλλες έκτακτες ανάγκες που καθημερινά αντιμετωπίζει το κράτος.

Απαιτούνται τεράστιες δαπάνες και ίσως χρειαστούν ακόμα περισσότερες, για την αμυντική ασφάλεια της χώρας και την δημιουργία δύναμης αποτροπής.

Ο πακτωλός  των χρημάτων που δημιούργησαν τα μηδενικά επιτόκια κάνοντας εύκολο για τα νοικοκυριά, τις επιχειρήσεις και τα κράτη να δανείζονται, δεν υπάρχει πλέον.  Ούτε   η λεγόμενη ποσοτική χαλάρωση που ισοδυναμεί με «εκτύπωση χρήματος» μπορεί να υπάρχει πλέον.  Δυστυχώς όλα αυτά τα  χρήματα, τα οποία δεν προερχόταν από την πραγματική παραγωγική διαδικασία, δημιουργήσανε τον πληθωρισμό ζήτησης, που σχεδόν όλη η ανθρωπότητα αντιμετωπίζει σήμερα. 

Θα υπάρξει έλλειψη χρημάτων για πολλά από τα επόμενα χρόνια με σημαντικές συνέπειες στην συνοχή των κοινωνιών και θα τροφοδοτήσουν την αβεβαιότητα.

• Επίσης υπάρχει έλλειμα  κατανόησης των αναγκών των πολιτών από τους πολιτικούς οι οποίοι δεν θέλουν να  παραδεχτούν ότι οι οικονομίες πρόκειται να αντιμετωπίσουν προβλήματα ύφεσης και στασιμοπληθωρισμού το επόμενο έτος, και συνεχίζουν να κατασπαταλούν τα περιορισμένα δημόσια  χρήματα σε αμφιλεγόμενες δαπάνες.

Η αβεβαιότητα και η κοινωνική αστάθεια που θα προκαλέσει η έλλειψη πόρων για να λυθούν βασικά προβλήματα της  κοινωνίας, μπορεί  εύκολα να γίνουν αφορμή να  χαθούν οι δημοκρατικές και οι ατομικές ελευθερίες που με τόσες θυσίες και κόπο δημιούργησαν οι κοινωνίες. Οι δημαγωγοί και λαϊκιστές πολιτικοί περιμένουν αυτές τις ευκαιρίες για να πάρουν την εξουσία.

Οι ευκαιρίες που αναδεικνύονται για τη χώρα μας μέσα το διεθνές μεταβαλλόμενο περιβάλλον, απαιτούν  να χαραχθούν αλλαγές που πρέπει να κάνουμε για να τις αξιοποιήσουμε. Ευκαιρίες που δημιουργεί η φυσική γεωγραφία της χώρας μας, η οποία την κατατάσσει να παίξει τον ρόλο μιας πύλης της Αφρικής και της Ασίας προς την Ευρώπη και αντίστροφα μια πύλη της Ευρώπης προς την Αφρική, την Ασία και τα Βαλκάνια.

Ευχόμαστε το 2023, παρόλα τις ελλείψεις των πόρων, να πρυτανεύσουν οι συνετές αποφάσεις διακυβέρνησης της χώρας μας και ορθή και αποτελεσματική διαχείριση των περιορισμών χρηματικών πόρων.

Η στρατηγική αυτή θα οδηγήσει από την παραγωγή βασικών προϊόντων που ήδη παράγει, στην παραγωγή καινοτόμων προϊόντων και στην επινόηση νέων τεχνολογιών και αλγορίθμων. Χρειάζεται να αναπτύξει συστήματα κινήτρων και εμψύχωσης εκείνων που έχουν την ικανότητα να οδηγήσουν την χώρα προς αυτό το όραμα.

Η τεχνητή νοημοσύνη και οι συναφείς επιστημονικές, ερευνητικές και τεχνολογικές δυνατότητες θα πρέπει να είναι μέρος αυτής της στρατηγικής. Πολύ σύντομα θα υπάρχουν χώρες που θα «εισάγουν δεδομένα» (data) από άλλες χώρες θα τα επεξεργάζονται και θα τα ξανά-εξάγουν ως «έτοιμα προϊόντα» (π.χ. πολύπλοκες αποφάσεις βασισμένες στα δεδομένα) όπως γίνεται με τις πρώτες ύλες.

Η τεχνητή νοημοσύνη (AI) μπορεί να  φέρει επανάσταση σε τομείς όπως οι μεταφορές, η ενέργεια, η υγεία, η άμυνα, η παιδεία ο τουρισμός, η ναυτιλία η χρηματοοικονομική και σε πολλούς άλλους τομείς.

Με την χώρα μας  να διαθέτει υψηλής εκπαίδευσης πανεπιστημιακών αποφοίτων, είναι σε ιδανική θέση για να επωφεληθεί από αυτές τις δυνητικά προσοδοφόρες καινοτομίες.

Πρέπει να  βρεθούν κεφάλαια και να δημιουργηθεί  ένα Συμβούλιο Τεχνητής Νοημοσύνης, επιφορτισμένο με τον συντονισμό των προσπαθειών της χώρας στον τομέα αυτό ώστε να αξιοποιηθεί πλήρες το δυναμικό της. Είναι αξιοσημείωτο ότι το μεγαλύτερο μέρος των κονδυλίων της χώρας προορίζεται για την αντιμετώπιση μακροπρόθεσμης συντήρησης υφιστάμενων προγραμμάτων, με πολύ λίγα αφιερωμένα στην επένδυση σε καινοτομίες αιχμής. Η τεχνητή νοημοσύνη απαιτεί ελάχιστα κεφαλαία (δεν διαθέτουμε αλλά είναι εύκολο να βρεθούν) και πολύ υψηλά καταρτισμένο ανθρώπινο δυναμικό (διαθέτουμε σε αφθονία).

• Θα πρέπει  να αφυπνιστεί ο δημόσιος και ο ιδιωτικός τομέας  σχετικά με τις πιθανές χρήσεις της τεχνητής νοημοσύνης στην καθημερινή ζωή. Είναι άπειρες οι εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης. Ενδεικτικά θα μπορούσαμε να αναφέρουμε μερικούς τομείς που θα μπορούσε να αναπτύξει η χώρα μας.

Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να ενσωματώσει την εμπειρία και την τεχνογνωσία σε δίκτυα δρόμων, τραίνων, θαλάσσιων μεταφορών, δίκτυα ενέργειας κλπ. και να διευκολύνει την λήψη πολύπλοκων αποφάσεων.  Πρέπει να κατανοηθεί ο ρόλος της τεχνητής νοημοσύνης στην ασφάλεια των δικτύων ενέργειας, δεδομένης της αναμενόμενης αύξησης της ζήτησης από την υιοθέτηση του Διαδικτύου των Πραγμάτων και των ηλεκτρικών αυτοκινήτων, καθώς και των προκλήσεων που σχετίζονται με τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.

Στο παγκόσμιο γεωπολιτικό περιβάλλον φαίνονται ολοένα και περισσότερες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν  οι δημοκρατικές χώρες με προηγμένες οικονομίες, στην προσπάθεια τους να  επιδιώκουν ειρήνη, σταθερότητα και ασφάλεια. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να συμβάλει σε αυτήν την προσπάθεια με την επινόηση «έξυπνων αυτόνομων» λιγότερο δαπανηρών αμυντικών συστημάτων (σμήνη drones κλπ.), με την ενίσχυση της συνεργασίας σε θέματα ασφάλειας, τεχνολογίας και αμυντικής ικανότητας.

Στην νέα εποχή της «οικονομίας των δεδομένων» (Data economy), οι ψηφιακές τεχνολογίες και οι αλγόριθμοι ανάλυσης δεδομένων,  αναμένεται να έχουν τεράστια εξέλιξη, οι οποίοι  θα αφορούν την  ανάπτυξη αλγορίθμων τεχνητής νοημοσύνης που θα υποστηρίζουν κάθε είδους ανάλυσης δεδομένων για λήψη πολύπλοκων αποφάσεων. Οι δυνατότητες για την ανάπτυξη λογισμικού και μηχανών στην επίλυση προβλημάτων και στην εκτέλεση σύνθετων εργασιών χωρίς ανθρώπινη καθοδήγηση είναι άπειρες.

• Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να βοηθήσει στην ανάπτυξη της  προληπτικής υγειονομικής περίθαλψης και της ιατρικής ακριβείας, η οποία θα προσαρμόζει την περίθαλψη βάσει του γενετικού προφίλ και των κλινικών ευρημάτων κάθε ασθενή. Επίσης θα συμβάλει σημαντικά στην θεραπεία των ασθενών στο σπίτι τους χωρίς να απαιτείται η νοσηλεία τους στο νοσοκομείο.
• Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να βοηθήσει στην προσαρμογή των ζωτικών υποδομών και των οικιστικών προτύπων,  στην κλιματική αλλαγή και στις ακραίες καιρικές συνθήκες, τα οποία θα γίνουν, η νέα πραγματικότητα για πολλές χώρες τις  επόμενες  δεκαετίες.
• Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να δώσει ώθηση σε καινοτομίες αιχμής ώστε να επιτευχθούν περισσότερα αποτελέσματα με λιγότερους πόρους, για να προσεγγιστεί η κλιματική ουδετερότητα, να μειωθεί η απώλεια της βιοποικιλότητας και να αντιμετωπιστεί η παγκόσμια πρόκληση που συνιστά η διαχείριση αποβλήτων.

Επίσης η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να δώσει λύση στην απαίτηση των  καταναλωτών  για αυξημένη διαφάνεια από οργανισμούς, κυβερνήσεις και επιστήμονες, και θα συμβάλλει στην  αντιμετώπιση της  διάδοσης της παραπληροφόρησης.

• Ο γρήγορος ρυθμός αλλαγών που σχετίζεται με την τεχνολογία δημιουργεί επίσης νέα δυναμική γύρω από την ηθική ανάπτυξη και τον ηθικό σχεδιασμό. Παράλληλα θα πρέπει να αντιμετωπιστούν και  οι κοινωνικο-οικονομική ηθική της τεχνολογικής εξέλιξης.

Η χώρα μας δίνοντας προτεραιότητα στην τεχνητή νοημοσύνη και άλλες προοδευτικές καινοτομίες στα αναπτυξιακά της σχέδια, θα μπορεί να σηματοδοτήσει την πρόθεση της να θέσει γερές βάσεις για μελλοντική επιτυχία που θα της εξασφαλίσει σημαντική επιρροή  στο παγκόσμια προσκήνιο. Εάν η χώρα μας  επιθυμεί  να τρέφει σοβαρές φιλοδοξίες να αντιμετωπίσει τα μακροχρόνια γεωπολιτικά της προβλήματα, πρέπει να επενδύσει χρήματα, για να καινοτομήσει με αιχμή την τεχνητή νοημοσύνη.”