Το μήνυμα δημιουργήθηκε με στόχο ν’ αναδείξει την αξία της πρόληψης απέναντι στο φαινόμενο των πυρκαγιών και τη σημασία των συνεργειών υπηρεσιών, φορέων, εθελοντών και πολιτών στην κοινή προσπάθεια καταπολέμησης των πυρκαγιών.

Το εγκεκριμένο σποτ από το Εθνικό Ραδιοτηλεοπτικό Συμβούλιο (ΕΣΡ) είναι ελεύθερο για προβολή λόγω της νέας αντιπυρικής περιόδου που ξεκίνησε. Το περιεχόμενο του σποτ δημιουργήθηκε με την συμβολή της Περιφερειακής διοίκησης των Πυροσβεστικών Υπηρεσιών Κρήτης.

Σε δήλωσή του ο Περιφερειάρχης Κρήτης Σταύρος Αρναουτάκης αναφέρει:

«Στη μάχη κατά των πυρκαγιών, πυροσβέστες, εθελοντές, σώματα ασφαλείας, στρατιώτες, με θάρρος και αυταπάρνηση προστατεύουν ανθρώπινες ζωές και περιουσίες. Είναι οι αφανείς ήρωες, στους οποίους οφείλουμε απεριόριστη ευγνωμοσύνη.

Ήρωας, επίσης, γίνεσαι όταν προλαμβάνεις. Κάθε προσπάθεια για την αποφυγή εκδήλωσης πυρκαγιών, κατά τη θερινή περίοδο, έχει μεγάλη αξία. Ως Περιφέρεια Κρήτης, απευθύνουμε έκκληση σε όλους τους πολίτες. Να γίνουμε όλοι ήρωες προλαμβάνοντας μια εστία φωτιάς που μπορεί να γίνει καταστροφική».

• επτά Canadair CL-515 και ο εκσυγχρονισμός επτά Canadair CL-415
• 10 πυροσβεστικά ελικόπτερα μεσαίου τύπου, ο διαγωνισμός των οποίων ολοκληρώθηκε
• τρία ελικόπτερα μεσαίου τύπου
• τρία αεροσκάφη ως Εναέρια Κέντρα Επιχειρήσεων
• ένα Δικινητήριο Jet A/F
• ο εκσυγχρονισμός δύο Super Puma
• 25 Αμφίβια Μονοκινητήρια Αεροσκάφη Σταθερής Πτέρυγας

Παράλληλα, περιλαμβάνονται οχήματα για το Πυροσβεστικό Σώμα αλλά και για τους άλλους φορείς Πολιτικής Προστασίας, συνολικής αξίας 445 εκ. ευρώ, 1.191 οχήματα για την Πυροσβεστική (εκ των οποίων τα 449 ήδη έχουν συμβασιοποιηθεί και τα πρώτα θα τα έχουμε την ερχόμενη αντιπυρική περίοδο), 300 Οχήματα για τη Δασική Υπηρεσία, 553 Οχήματα για την ΕΛ.ΑΣ, 140 Οχήματα για το Λιμενικό Σώμα, 250 Ασθενοφόρα οχήματα για το ΕΚΑΒ, 176 Οχήματα για το ΥΠΕΘΑ, 47.824 Είδη εξοπλισμού.

Έχουν συμβασιοποιηθεί έργα ύψους πάνω από 530 εκατ. ευρώ

«Επί του συνόλου του ΑΙΓΙΣ, ήδη έχουν συμβασιοποιηθεί έργα αξίας 530,445 εκ. ευρώ» ενημέρωσε ο ίδιος και τόνισε πως «τον Φεβρουάριο του 2025 θα έχουν συμβασιοποιηθεί συνολικά, έργα ύψους 1,25 δις ευρώ, και θα έχουν ξεκινήσει οι πρώτες παραδόσεις».

Την ίδια ώρα, προανήγγειλε 831 προσλήψεις στην Πολιτική Προστασία για το 2025, 70 Δόκιμοι Ανθυποπυραγοί, 260 Δόκιμοι Πυροσβέστες, 300 Δασοκομάντος, 150 Πυροσβέστες Οδηγοί, 10 Ιατροί, 30 στελέχη για τα πυροσβεστικά πλοία (15 πλοηγοί-μηχανικοί και 15 τεχνικοί), οκτώ Χειριστές αεροσκαφών και ελικοπτέρων, τρία άτομα για τη Διεύθυνση Αποκατάστασης Επιπτώσεων Φυσικών Καταστροφών (ΔΑΕΦΚ)

Όπως εξήγησε, από 13.000 πυροσβέστες που διαθέτει η Πυροσβεστική, από την επόμενη αντιπυρική περίοδο του 2025, αυτοί θα αυξηθούν σε 18.000 χιλιάδες, εκ των οποίων οι 16.500 μόνιμοι και 2.500 οι εποχικοί.

Την ίδια ώρα, μιλώντας για την αποτίμηση της φετινής αντιπυρικής περιόδου σημείωσε πως «το 2024 εκδηλώθηκαν περισσότερες ενάρξεις πυρκαγιών (+7,42%), αλλά καταγράφηκαν λιγότερες καμένες εκτάσεις (-13,67), ενώ ο μέσος όρος 20ετίας ανέρχεται στα 117.858 στρέμματα, φέτος τα καμένα δάση είναι στα 27.756 στρέμματα. Δηλαδή καταγράφηκε μείωση 76,45%».

Μείωση κατά 15,6% αν στα δάση συμπεριληφθούν οι καμένες εκτάσεις με χαμηλή βλάστηση (θάμνοι, πουρνάρια, σχίνα κλπ)

Οι καμένες χορτολιβαδικές εκτάσεις, υπολείμματα καλλιεργειών, καλαμιές κλπ. ανέρχονται σε 191.705, και έτσι εξηγείται το χαμηλό ποσοστό καμένων δασών συγκριτικά με τις συνολικές καμένες εκτάσεις.

«Πρώτη φορά καταγράφηκε Ιούνιο μήνα στο χάρτη επικινδυνότητας εκδήλωσης πυρκαγιάς, δείκτης 4 (πορτοκαλί- ένα βήμα πριν τον κόκκινο συναγερμό)» συμπλήρωσε.

«Τα καναντέρ θα σηκώνονται με την ένταση της πυρκαγιάς. Αντί για ένα περιπολικό που πήγαινε να διαπιστώσει την ένταση της πυρκαγιάς τώρα θα πηγαίνουν τρία περιπολικά. Στις πυρκαγιές πρώτοι από όλους θα πηγαίνουν οι εθελοντές», ανέφερε μεταξύ άλλων.

«Ο κύριος Ζερεφός μιλά για ένα δύσκολο καλοκαίρι. Είχαμε φθινόπωρο μέχρι τον Δεκέμβρη, αντιμετωπίζουμε δύσκολες καιρικές συνθήκες», πρόσθεσε.

Μεταξύ άλλων ο κ. Κικίλιας υπογράμμισε τη σημασία της ευσυνειδησίας και της ευαισθητοποίησης των πολιτών για την προστασία των δασών, των περιουσιών και πάνω απ΄όλα της ανθρώπινης ζωής.

«Εμείς θα μειώσουμε τις επιπτώσεις αυτού που έρχονται. Θα παλέψουμε μέρα με μέρα με αυτό που έρχεται. Είναι σημαντικό οι πολίτες τηλεφωνώντας στο 112 να ενημερώσουν για μία πυρκαγιά. Οι περισσότερες πυρκαγιές στην Ελλάδα είναι ανθρωπογενείς», πρόσθεσε.

Τέλος, αναφέρθηκε στις σημαντικές προμήθειες από το ΑΙΓΙΣ που θα ξεκινήσουν να έρχονται από το 2025. «Τέτοια προμήθεια δεν έχει ξαναγίνει. Περιλαμβάνει τα μέσα που χρειαζόμαστε για τις επόμενες δεκαετίες. Περιλαμβάνει αεροσκάφη, ελικόπτερα, drones, μετεωρολογικοί σταθμοί, ραντάρ, 1100 πυροσβεστικά οχήματα. Φέτος πρόληψη, αντιμετώπιση, νέο δόγμα και συστράτευση όλων των πολιτών. Δεσμεύτηκα ότι θα φέρω αυτό το πρόγραμμα και το έφερα εις πέρας».

«Πέρσι, μετά τις mega-πυρκαγιές ήρθαν τέτοιες πλημμύρες που δεν έχει ξαναδεί χώρα τα τελευταία 100 χρόνια», πρόσθεσε. «Η εικόνα στο Ντουμπάι, στη Σλοβενία όπου είχε 23 βαθμούς και την άλλη μέρα πήγε στους 3, στη Γερμανία, στον Καναδά, οι εικόνες καταστροφής στο Μάουι δείχνουν ότι το πρόβλημα είναι μεγάλο».

«Αν με ρωτάτε τι αντιπυρική περίοδο θα έχουμε, ξεκινώντας σε λίγες ημέρες, θα έχουμε μια πολύ δύσκολη αντιπυρική περίοδο, προετοιμαζόμαστε σκληρά για αυτό και θα δώσουμε μεγάλες μάχες μέρα – μέρα», σημείωσε σε άλλο σημείο της συνέντευξης.

Ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Βασίλης Κικίλιας είπε ότι μέχρι τώρα αντιμετωπίστηκαν με επιτυχία πολύ δύσκολες πυρκαγιές όπως αυτή στην Κρήτη όπου έπνεαν άνεμοι 8 μποφόρ με ριπές και στα 9 μποφόρ αλλά εκείνη στα Πιέρια Όρη, σε υψόμετρο 2.000 μέτρων.

Ο κ. Κικίλιας επισήμανε επίσης ότι η αντιπυρική περίοδος μπορεί να είναι τόσο έντονη που να διαρκέσει ακόμη και όλο τον Σεπτέμβριο. Τόνισε ακόμη ότι μπορούν πλέον να γίνουν αντιπυρικές ζώνες στα δάση, καθώς άλλαξε ο νόμος και μπορεί για παράδειγμα ο ΑΔΜΗΕ να μπαίνει και να κάνει προληπτικές ενέργειες.

Επιπλέον, έκανε γνωστό ότι φέτος η μάχη με τις φωτιές θα δοθεί με τον ίδιο αριθμό εναέριων μέσων (49 ενοικιαζόμενα) συν τα Καναντέρ στα οποία θα γίνεται καθημερινά μεγάλη προσπάθεια για να συντηρούνται σωστά και να είναι έτοιμα για να πετούν όσο το δυνατόν περισσότερα.

Εκτός από το κομμάτι της πρόληψης, ο υπουργός υπογράμμισε πως όποιος συλλαμβάνεται ως υπαίτιος για φωτιές «δεν θα τη γλυτώνει με τίποτα» και πρόσθεσε ακόμη ότι «όποιος τοπικός άρχοντας αδιαφορήσει θα υποστεί τις συνέπειες του νόμου».

Η κυβέρνηση, δια του υπουργού Πολιτικής Προστασίας Βασίλη Κικίλια, δηλώνει πως λαμβάνονται έγκαιρα όλα τα απαραίτητα μέτρα. Τα κόμμα έχουν ήδη αρχίσει να θέτουν ερωτήματα και να αμφισβητούν αυτή την ετοιμότητα. Όλα, προφανώς, θα κριθούν στο πεδίο, όμως καλό θα ήταν να ληφθεί κάθε πρόνοια ώστε να αποφύγουν τα χειρότερα.

Φέτος είναι η πρώτη φορά που περιοχές τίθενται σε κατάσταση υψηλού κινδύνου, τρεις βδομάδες πριν την έναρξη της αντιπυρικής περιόδου. Είναι η πρώτη φορά που τέτοια περίοδο έχουμε την εκδήλωση 71 πυρκαγιών σε 12 ώρες, ενώ οι δύο πρώτες δασικές πυρκαγιές (Πιέρια Όρη και Πύλη Βροντερού στις Πρέσπες), συνέβησαν στη βόρεια και όχι στην παραδοσιακά πυρόπληκτη νότια Ελλάδα, σε μεγάλο υψόμετρο, άνω των 1.700 μέτρων και σε δασικά οικοσυστήματα που δεν θεωρούνται εύφλεκτα.

Για πρώτη φορά μετά από μισό αιώνα, το Υπουργείο Περιβάλλοντος με το Πυροσβεστικό Σώμα, τον ΔΕΔΔΗΕ και τον ΑΔΜΗΕ μπαίνουν στα δάση και ανοίγουν αντιπυρικές ζώνες

Πριν περίπου 15 μέρες, ο Βασίλης Κικίλιας περιέγραψε σε αδρές γραμμές την προετοιμασία του κρατικού μηχανισμού.

Όπως είπε σε αυτό το πλαίσιο, φέτος για πρώτη φορά μετά από μισό αιώνα, το Υπουργείο Περιβάλλοντος με το Πυροσβεστικό Σώμα, τον ΔΕΔΔΗΕ και τον ΑΔΜΗΕ μπαίνουν στα δάση και ανοίγουν αντιπυρικές ζώνες, ενώ ζώνες σε περίμετρο 100 μέτρων θα διανοιχθούν και γύρω από τα στρατόπεδα.

Επίσης, για πρώτη φορά μετά από 30 χρόνια, πραγματοποιήθηκε κοινή επιμορφωτική εκπαίδευση όλων των στελεχών των Σωμάτων Ασφαλείας και της Δασικής Υπηρεσίας, ενώ τον Απρίλιο μαζί με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς θα κληθούν να φέρουν εις πέρας δύσκολα σενάρια σε κοινές ασκήσεις που θα πραγματοποιηθούν στο πεδίο με στόχο την αποτελεσματική συνεργασία και το σωστό συντονισμό την ώρα της κρίσης.

Επιπλέον, με τον Ποινικό Κώδικα που έφερε στη Βουλή το Υπουργείο Δικαιοσύνης αυστηροποιούνται οι ποινές από πλημμέλημα σε κακούργημα για τους καθ’ έξιν εμπρηστές με τις ποινές να φτάνουν τα 10 έτη κάθειρξης και τα πρόστιμα τις 200.000 ευρώ.
«Ταυτόχρονα, ενισχύουμε το Πυροσβεστικό Σώμα με 990 προσλήψεις και υπερδιπλασιάζουμε τις Μονάδες Δασοκομάντος, συστήνοντας 10 επιπλέον ΕΜΟΔΕ σε όλη τη χώρα» σημείωσε ο κ. Κικίλιας, ενώ ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο πρόγραμμα ΑΙΓΙΣ, ύψους 2,1 δις το οποίο αναμένεται τον Απρίλιο να προκηρυχθεί στο σύνολό του, έτσι ώστε από το 2025 να αρχίσουν να έρχονται στη χώρα οι εξοπλιστικές προμήθειες που περιλαμβάνουν από πυροσβεστικά αεροσκάφη και ελικόπτερα, εναέρια κέντρα επιχειρήσεων, πλωτά μέσα και πάνω από 1.000 πυροσβεστικά οχήματα, μέχρι ραντάρ, μετεωρολογικούς σταθμούς, 112 με ενσωματωμένες τεχνολογίες νέας γενιάς και συστήματα για την πρόληψη και αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών με βάση την τεχνητή νοημοσύνη (εθνικά συστήματα διαχείρισης, πρόληψης κινδύνων και έγκαιρης προειδοποίησης, ανάπτυξη μοντέλων πρόγνωσης φυσικών καταστροφών, drones και εφαρμογές ρομποτικής, σχέδια εκκενώσεων βασισμένα στην τεχνητή νοημοσύνη, αξιολόγηση επιπέδων κινδύνου με χρήση αλγορίθμων κ.ά.).

Το “μήνυμα” του χειμώνα

Ο φετινός χειμώνας στην Ευρώπη ήταν ο πιο ζεστός από το 1855, σύμφωνα με την υπηρεσία Copernicus.

Από το 1885 είχε να βιώσει η Ευρώπη τόσο θερμό χειμώνα σύμφωνα με την ευρωπαϊκή υπηρεσία «Copernicus Climate Change Service», η οποία μελέτησε τα δεδομένα και τις θερμοκρασίες για το τρίμηνο Δεκεμβρίου 2019-Φεβρουαρίου 2020.

Η μέση θερμοκρασία του εν λόγω τριμήνου ήταν 1,4 βαθμοί Κελσίου πάνω από το προηγούμενο ρεκόρ θερμοκρασίας χειμώνα, το οποίο είχε καταγραφεί το 2015 – 16. Ο φετινός χειμώνας ήταν επίσης 3,4 βαθμούς πιο ζεστός από το μέσο όρο της περιόδου 1981-2010.

Παγκοσμίως, το 2019 υπήρξε το δεύτερο πιο ζεστό έτος στα μετεωρολογικά χρονικά, ενώ τόσο η τελευταία πενταετία όσο και η τελευταία δεκαετία ήσαν οι θερμότερες των τελευταίων 150 ετών.

O πιό θερμός και άνυδρος χειμώνας των τελευταίων δεκαετιών

Ο θερμότερος χειμώνας που έχει υπάρξει ποτέ στην Ελλάδα ήταν ο φετινός, σύμφωνα με τα ανησυχητικά δεδομένα που έρχονται από την επιστημονική ομάδα του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών / meteo. 

Τα δεδομένα που ανέλυσε το meteo για να φτάσει να χαρακτηρίσει τον χειμώνα του 2023-2024 τον θερμότερο ποτέ στην Ελλάδα, βασίστηκαν στα προκαταρκτικά δεδομένα της υπηρεσίας κλιματικής αλλαγής (C3S) του Ευρωπαϊκού προγράμματος Copernicus. 

Κύριο χαρακτηριστικό του φετινού χειμώνα από τον Δεκέμβριου του 2023 μέχρι και τον Φεβρουάριο του 2024, είναι ότι είχε πολύ μεγάλα διαστήματα που οι θερμοκρασίες ήταν υψηλές και ξεπερνούσαν για πολύ τις κανονικές θερμοκρασίες που συνήθως έχει ο χειμώνας. 

Σύμφωνα με την μελέτη που έγινε από το meteo, ο χειμώνα που μόλις πέρασε είναι ο θερμότερος καθώς ξεπερνάει και τον χειμώνα του 2015-2016. Επιπλέον, ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι έξι από τους πιο ζεστούς χειμώνες όλων των εποχών είναι μέσα στην τελευταία δεκαετία. Ακόμα, για την περίοδο του χειμώνα, η μέση μέγιστη θερμοκρασία στη χώρα από το 1960 μέχρι και το 2024 παρουσιάζει άνοδο κατά 1.8 °C. 

Ανησυχητικά είναι επιπλέον τα δεδομένα που περιγράφονται στην παρακάτω εικόνα του meteo. Συγκεκριμένα, στην εικόνα παρουσιάζεται η απόκλιση από την μέση μέγιστη θερμοκρασία από την μέση τιμή όπως καταγράφηκε για τα έτη 1991-2020. Το φαινόμενο όπως φαίνεται και στην εικόνα, είναι εντονότερο στην βόρεια Ελλάδα όπου η μέση μέγιστη θερμοκρασία τον φετινό χειμώνα ήταν 2-3°C πάνω από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα. Στην υπόλοιπη Ελλάδα, η απόκλιση ήταν στους 1-2°C. Σε κάθε περίπτωση όμως σε κανένα σημείο της επικράτειας η απόκλισης δεν ήταν κάτω από 0.5°C. 

Οι προβλέψεις της ομάδας του FLAME

Η ακραία συμπεριφορά σε δασικές πυρκαγιές μπορεί να εκδηλωθεί σε οποιαδήποτε χωρική κλίμακα, σε οποιοδήποτε τύπο καύσιμης ύλης, και οποιαδήποτε ώρα της ημέρας ή της νύχτας, θέτοντας σε κίνδυνο την ασφάλεια των πυροσβεστών και των πολιτών.

Η αντιμετώπιση των ακραίων πυρομετεωρολογικών συνθηκών και της ακραίας συμπεριφοράς δασικών πυρκαγιών αποτελεί αντικείμενο ύψιστης σημασίας για τη διαχείριση των δασικών πυρκαγιών, συμπεριλαμβανομένης της ασφάλειας του πυροσβεστικού προσωπικού και της ανάπτυξης εργαλείων που μπορούν να συνεισφέρουν στην κατεύθυνση της καλύτερης αναγνώρισης εκείνων των περιπτώσεων όπου η εκδήλωση ακραίας συμπεριφοράς σε μια πυρκαγιά είναι πιθανή. Υπό αυτό το πρίσμα, το ερευνητικό έργο FLAME στοχεύει στην προώθηση της επιστημονικής γνώσης σχετικά με τις ακραίες πυρομετεωρολογικές συνθήκες και την ακραία συμπεριφορά των δασικών πυρκαγιών στην Ελλάδα, ώστε να ενισχυθεί η επίγνωση και η ετοιμότητα.

Έκθεση Climatebook: Συνεχής αυξητική τάση της μέσης θερμοκρασίας στην Ελλάδα

Το 2023 αποτελεί το θερμότερο έτος των τελευταίων 30 χρόνων για την Ελλάδα, σύμφωνα με την επιστημονική ομάδα του climatebook.gr, που παρουσίασε την κλιματική αποτίμηση του 2023 στη χώρα μας.

Όπως τονίστηκε, η περασμένη χρονιά χαρακτηρίστηκε από ακραία συμπεριφορά σε πάρα πολλά στοιχεία, όπως δασικές πυρκαγιές, καύσωνες, πλημμύρες, καταστάσεις που όπως υπογραμμίστηκε, «δείχνουν καθαρά το αποτύπωμα της κλιματικής αλλαγής». Σύμφωνα με τα στοιχεία της ετήσιας έκθεσης του Climatebook, παρατηρείται συνεχής αυξητική τάση της μέσης θερμοκρασίας στη χώρα μας τα τελευταία χρόνια.

Ειδικότερα, το 2023 ήταν το πιο θερμό έτος στη χώρα μας, με μέση ετήσια τιμή της θερμοκρασίας για το σύνολο της Ελλάδας στους 15.2 βαθμούς. «Η θερμοκρασία από δεκαετία σε δεκαετία ολοένα και αυξάνεται. Η τάση από 13,5 βαθμούς έχει φτάσει στο 14,8 βαθμούς, δηλαδή σαν σύνολο χώρας έχουμε αύξηση κατά περίπου 1,5 βαθμό μέσα σε 30 χρόνια. Πρόκειται για μία πολύ μεγάλη τιμή», ανέφερε το μέλος της ομάδας του climatebook.gr, διευθυντής Ερευνών του Ινστιτούτου Ερευνών Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, Δρ Κωνσταντίνος Λαγουβάρδος.

Τη δεύτερη χειρότερη αντιπυρική περίοδο μετά από αυτήν του 2007 βίωσε η Ελλάδα το 2023, σύμφωνα με τους ερευνητές του climatebook.gr, με απολογισμό 1.740.000 καμένα στρέμματα. Όπως εξήγησαν οι ερευνητές, οι δασικές πυρκαγιές δεν αποτελούν καιρικό φαινόμενο, επηρεάζονται όμως πολύ από τις μετεωρολογικές και κλιματικές συνθήκες. «Οι δύο μεγάλοι καύσωνες του 2021 και του 2023, είχαν σαν αποτέλεσμα πολλή έντονη ξηρασία στα δάση, υψηλές θερμοκρασίες, δημιουργώντας έτσι συνθήκες ευφλεκτότητας οι οποίες ήταν σε ακραίο σημείο, με αποτέλεσμα να εκδηλώνονται κυρίως το 2021, ακόμα και με συνθήκες ασθενών ανέμων», σημείωσε ο κ. Λαγουβάρδος. Μάλιστα, από το 2017 έως το 2023, οι πυρκαγιές αυτές έκαψαν περίπου το 33% των δασών της Αττικής.

Παράλληλα, οι ερευνητές στάθηκαν στη δασική πυρκαγιά του Έβρου τον Αύγουστο του 2023 που έκαψε συνολικά περισσότερα από 900.000 στρέμματα, αποτελώντας, όπως τόνισαν, «τη μεγαλύτερη πυρκαγιά που έχει ποτέ καταγραφεί σε ευρωπαϊκό έδαφος από το 2000 μέχρι και σήμερα». Όπως είπαν, καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξη της συγκεκριμένης πυρκαγιάς έπαιξαν οι πολύ ξηρές ατμοσφαιρικές συνθήκες, που επέτρεψαν τη σημαντική επιτάχυνση του ρυθμού εξάπλωσης της φωτιάς. Σημείωσαν μάλιστα, ότι από το 2019 στην περιοχή του Έβρου παρατηρείται «μια ακραία κατάσταση μεγάλων αποκλίσεων του ύψους βροχής στον Έβρο». Επιπλέον, επισήμανε ότι η πυρκαγιά στον Έβρο αποτελεί μία από τις 16 mega πυρκαγιές που έχουν καταγραφεί στην Ελλάδα από το 2000 και έπειτα, οι τρεις εκ των οποίων έχουν σημειωθεί τα τελευταία 3 χρόνια.

Θερμοκρασίες ρεκόρ σε όλα τα Βαλκάνια

Θερμοκρασίες σε επίπεδα ρεκόρ για τον μήνα Μάρτιο καταγράφηκαν στην Ανατολική Ευρώπη και κυρίως στην περιοχή των Βαλκανίων το τελευταίο πενθήμερο του Μαρτίου 2024. Έως και 15-18°C πάνω από την μέση τιμή της περιόδου 1991-2020 καταγράφηκαν στις παραπάνω περιοχές (βλ. Εικόνα 1).

Εκατοντάδες μηνιαία ρεκόρ θερμοκρασίας καταρρίφθηκαν σε πολλές χώρες της Ανατολικής Ευρώπης και των Βαλκανίων, ενώ σε κάποιες χώρες καταγράφηκε και ρεκόρ θερμοκρασίας σε εθνικό επίπεδο για τον μήνα Μάρτιο. Πιο συγκεκριμένα στις παρακάτω χώρες καταγράφηκε η υψηλότερη θερμοκρασία για τον μήνα Μάρτιο στα χρονικά:

• Αλβανία: 29.6°C
• Εσθονία: 21.3°C
• Κροατία: 29.0°C
• Λετονία: 22.8°C
• Λευκορωσία: 27.2°C
• Λιθουανία: 25.5°C
• Μολδαβία: 29.7°C
• Πολωνία: 26.4°C

Στις 2 Φεβρουαρίου έγινε η πρώτη ευρεία διϋπουργική σύσκεψη

Είναι αλήθεια πως η πρώτη ευρεία σύσκεψη υπουργών και εκπροσώπων αρμοδίων φορέων έγινε νωρίς, μόλις στις 2 Φεβρουαρίου. Στόχος της σύσκεψης, στην οποία συμμετείχαν και στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων, της Ελληνικής Αστυνομίας και του Πυροσβεστικού Σώματος, ήταν ο συντονισμός των συναρμόδιων υπουργείων και των επιχειρησιακών βραχιόνων της Πολιτικής Προστασίας με σκοπό την κατάρτιση ολοκληρωμένων διακλαδικών σχεδίων τα οποία θα πρέπει να υλοποιηθούν στο σωστό χρόνο πριν την έναρξη της αντιπυρικής περιόδου (παρεμβάσεις πρόληψης, εκπαίδευση, κοινές ασκήσεις ετοιμότητας στο πεδίο, καθαρισμοί δασικών/ περιαστικών περιοχών και αρχαιολογικών χώρων, διάνοιξη αντιπυρικών ζωνών, συνέργειες Πυροσβεστικού Σώματος- Δασικών Υπηρεσιών κ.ά.)

Μετά την ολοκλήρωση της σύσκεψης ο Υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Βασίλης Κικίλιας, έκανε την ακόλουθη δήλωση:

«Οι αρμοδιότητες, οι ευθύνες και οι υποχρεώσεις όλων είναι περιγεγραμμένες σε ό,τι έχει να κάνει με την αντιπυρική περίοδο, η προετοιμασία της οποίας ξεκινά όπως βλέπετε πολύ νωρίς. Όλα τα συναρμόδια υπουργεία όλες οι υπηρεσίες, τα Σώματα Ασφαλείας, οι Ένοπλες δυνάμεις αλλά και οι πολίτες, οι εθελοντές μας, θα συστρατευθούν φέτος σε αυτή την προσπάθεια. Είμαστε υποχρεωμένοι να προασπίσουμε την ανθρώπινη ζωή, την περιουσία των συμπολιτών μας, το φυσικό κάλλος της χώρας μας, την πατρίδα μας. Και αυτό θα κάνουμε οργανωμένα και με επαγγελματισμό, όπως ανέφερα και πριν την κακοκαιρία η οποία πέρασε από την χώρα τις προηγούμενες μέρες. Οι συσκέψεις αυτές θα γίνονται κάθε επτά με δεκαπέντε ημέρες. Θα ακολουθήσουν κοινές εκπαιδεύσεις και διημερίδες όλων των εμπλεκόμενων και ασκήσεις επί του πεδίου. Η νέα πρόκληση για τη χώρα είναι η κλιματική κρίση και αυτά τα οποία “γεννά”. Πρέπει για φέτος να είμαστε όλοι έτοιμοι, στο πεδίο, οργανωμένοι, με συντονισμό και διακλαδικότητα. Θέλω να παρακαλέσω θερμά και τους συμπολίτες μας να συμμετέχουν ενεργά σε αυτή την προσπάθεια για την πατρίδα μας. Και για αυτούς τους λίγους οι οποίοι δε θέλουν να συμμετέχουν και, αντιθέτως, δημιουργούν ανυπέρβλητα προβλήματα, δηλαδή για τους εμπρηστές καθ’ έξιν και έστω εξ αμελείας κ.λπ., δυστυχώς για αυτούς, ο νόμος πλέον έχει αλλάξει. Οι ποινές είναι πολύ διαφορετικές. Οι ανακοινώσεις θα ξαναγίνουν πριν από την αντιπυρική περίοδο με τον κύριο Φλωρίδη. Θέλω όλοι να καταλάβουν ότι δεν μπορεί έστω και εξ αμελείας να βάζουν σε κίνδυνο τη ζωή των συμπολιτών τους. Φεύγουμε σιγά σιγά από την παράκληση σε ό,τι έχει να κάνει με αυτά τα θέματα και πάμε στις υποχρεώσεις οι οποίες είναι σε ένα νομικό πλαίσιο το οποίο είναι πλέον πιεστικό για όλους. Πρέπει να βοηθήσουμε και να υπερασπιστούμε το ανώτατο αγαθό που είναι η ανθρώπινη ζωή και δεν μπορεί αυτό να το διακινδυνεύει κανείς».

Οι προειδοποιήσεις των κομμάτων

ΠΑΣΟΚ: Η πυρκαγιά στην Ιεράπετρα και συγκεκριμένα στις περιοχές Μαύρο Κόλυμπο, Μάλλες και Αμμουδάρες είναι η δεύτερη πυρκαγιά που σημειώνεται στη χώρα μέσα σε μόλις μία εβδομάδα πριν καν ξεκινήσει επίσημα η αντιπυρική περίοδος. Αυτή τη στιγμή, η μεγάλη φωτιά βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη στην περιοχή του Μαύρου Κολύμπου με πολλαπλές ενεργές εστίες.

Η σκέψη μας είναι με τους πολίτες που δοκιμάζονται αυτές τις δύσκολες ώρες, τα στελέχη του Πυροσβεστικού Σώματος, τους εθελοντές και τις δυνάμεις ασφαλείας που κάτω από τις αντίξοες συνθήκες των ισχυρών ανέμων που πνέουν άνω των 8 μποφόρ, δίνουν μία αξιοθαύμαστη μάχη ενάντια στις φλόγες. Η αφοσίωσή τους είναι εντυπωσιακή.

Προτεραιότητα όλων μας θα πρέπει να είναι ο άμεσος και πλήρης έλεγχος του πύρινου μετώπου με στόχο την ασφάλεια των συμπολιτών μας, των περιουσιών τους και του φυσικού κάλλους της περιοχής.

Η κλιματική κρίση δείχνει φέτος πολύ νωρίς «τα δόντια της» και παρά τις προβλέψεις για ένα πολύ «θερμό» καλοκαίρι ο κρατικός μηχανισμός δεν είναι ακόμη σε πλήρη ετοιμότητα παρά τα μεγάλα λόγια της κυβέρνησης.

Γιατί στο τέλος η αποτελεσματικότητα του κρατικού μηχανισμού φαίνεται στις πράξεις και όχι στα λόγια. Η ανάγκη να εστιάσουμε στην πρόληψη είναι πλέον επιτακτική.

Νέα Αριστερά: Η πυρκαγιά που μαίνεται στο Λασίθι έχει σοβαρές ζημιές, τρείς άνθρωποι έχουν τραυματιστεί, οικισμοί έχουν εκκενωθεί. Πάνω από 70 πυρκαγιές εκδηλώθηκαν από το πρωί σε όλη τη χώρα σύμφωνα με την Πολιτική Προστασία. Αριθμός που απαντάται στην καρδιά του καλοκαιριού.
Τις προηγούμενες ημέρες 2.500 στρέμματα έγιναν στάχτη στη φωτιά που έκαιγε επί τέσσερις ημέρες στα Πιέρια Όρη ενώ μεγάλες ζημιές άφησε πίσω της η πυρκαγιά στον Ταύγετο. Και είμαστε μόλις στις αρχές του Απριλίου.
Η κλιματική κρίση είναι εδώ, κάθε χρόνο όλο και πιο καταστροφική. Η χώρα μας, τα δάση μας, οι τοπικές κοινωνίες παραμένουν δυστυχώς αθωράκιστες. Με την άνοδο της θερμοκρασίας να σπάει κάθε ρεκόρ κι ενώ βρισκόμαστε ενώπιον του πιο θερμού καλοκαιριού της ιστορίας τα σήματα κινδύνου είναι ηχηρά. Κανένα μέτρο πρόληψης, καμία προετοιμασία για άλλη μια χρονιά.
Δεν υπάρχει περιθώριο για άλλες καθυστερήσεις. Απαιτούνται άμεσα δραστικά μέτρα και προσαρμογή της πολιτικής προστασίας στις έκτακτες συνθήκες της κλιματικής κρίσης.
Η κυβέρνηση οφείλει να κηρύξει εκτάκτως την έναρξη της αντιπυρικής περιόδου. Και είναι ήδη αργά.

Το πιο σημαντικό όμως είναι ότι στο πλαίσιο της πρόληψης ξεκίνησε ήδη ο καθαρισμός 40.000 στρεμμάτων δασών σε όλη τη χώρα, το κόστος του οποίου ανέρχεται περίπου σε 50 εκατ. ευρώ και καλύπτεται από ταμείο Ανάκαμψης της ΕΕ.

“Πολύ σοβαρό επεισόδιο καύσωνα” – Προειδοποίηση Αρναούτογλου και για ξαφνική πτώση θερμοκρασίας (vid)

Ο κ. Στυλιανίδης επισήμανε ότι ο φετινός στρατηγικός σχεδιασμός βασίζεται στην εμπειρία τού παρελθόντος και ειδικότερα των περσινών πυρκαγιών, ενώ είπε ότι «δεν υπάρχουν μαγικές λύσεις για την αντιμετώπιση των πυρκαγιών» γι’ αυτό το βασικό δόγμα είναι πρόληψη, προετοιμασία, ετοιμότητα και άμεση επέμβαση, καθώς και για το οτιδήποτε γίνεται πρέπει να υπάρχει επιστημονική τεκμηρίωση και να αξιοποιηθεί στο έπακρον το ανθρώπινο δυναμικό. Στο πλαίσιο αυτό μετά από 24 χρόνια ξεκίνησε η συνεργασία δασικής υπηρεσίας με την Πυροσβεστική ενώ ενεργοποιήθηκαν όλοι οι φορείς και οι υπηρεσίες όπως ο στρατός, η τοπική αυτοδιοίκηση και οι εθελοντές. Το κόστος συνολικά για την πρόληψη και την καταστολή πρόκειται να ξεπεράσει τα 150 εκατομμύρια ευρώ μεγάλο μέρος του οποίου θα καλυφθεί από χρηματοδότηση της ΕΕ, καθώς και από χορηγίες.

Πρόκειται για μία μεγάλη εθνική προσπάθεια που στοχεύει στην ολιστική αναδιάρθρωση του μηχανισμού διαχείρισης κινδύνων της χώρας μας, δήλωσε ο κ. Στυλιανίδης.

Η υπουργός Πολιτισμού & Αθλητισμού, Λίνα Μενδώνη, χαρακτήρισε τον νέο στρατηγικό σχεδιασμό ως μία δομικού τύπου συνεργασία που σκοπό έχει να θωρακίσει και να προστατεύσει εκτός των άλλων τους αρχαιολογικούς χώρους από τις δασικές πυρκαγιές μέσω του προγράμματος δημιουργίας αντιπυρικών ζωνών και καθαρισμών σε 11 αρχαιολογικούς χώρους τής Ελλάδας και σε περιαστικά δάση.

Από την πλευρά του ο υφυπουργός Περιβάλλοντος, Γιώργος Αμυράς, αναφέρθηκε στο πρόγραμμα των προληπτικών καθαρισμών, ANTINERO, ύψους 50 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης της ΕΕ, το οποίο χαρακτήρισε ως το μεγαλύτερο που έχει εκπονηθεί και υλοποιείται από το ΥΠΕΝ. Μέσω του ANTINERO, όπως είπε ο κ. Αμυράς, θα καθαριστούν περίπου 40.000 στρέμματα δασικών εκτάσεων σε βάθος χρόνου τριών μηνών, θα συντηρηθούν σχεδόν 11.000 χιλιόμετρα δασικών δρόμων και θα διανοιχθούν 1.625 χιλιόμετρα αντιπυρικών ζωνών.