Ο Φινλανδός πρόεδρος Αλεξάντερ Στουμπ και ο Ουκρανός ομόλογός του Βολοντίμιρ Ζελένσκι υπέγραψαν την 4^η συμφωνία για την επέκταση της συνεργασίας στον τομέα της άμυνας και της ασφάλειας, συμπεριλαμβανομένης της τεχνολογίας των μη επανδρωμένων αεροσκαφών, ανακοίνωσε το Υπουργείο Άμυνας της Φινλανδίας.

Η συμφωνία, που υπογράφηκε στη Νέα Υόρκη, σύμφωνα με το πρακτορείο Ανατολή προβλέπει μεταφορές τεχνολογίας και γνώσης, κοινή έρευνα και ανάπτυξη, καθώς και έργα βιομηχανικής παραγωγής μεταξύ των δύο χωρών, σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργείου.

Στοχεύει επίσης στην απλοποίηση των διοικητικών διαδικασιών, συμπεριλαμβανομένων των αδειών εξαγωγής, ώστε να καταστούν οι μεταφορές αμυντικού εξοπλισμού και τεχνολογίας πιο αποτελεσματικές.

Ο πρωθυπουργός Πέτερι Όρπο δήλωσε ότι η Φινλανδία θα μπορούσε να μάθει από την ανάπτυξη της αμυντικής βιομηχανίας και των δυνατοτήτων της Ουκρανίας κατά τη διάρκεια του πολέμου. Η συμφωνία θα υποστηρίξει την Ουκρανία, ενώ παράλληλα θα βοηθήσει τη Φινλανδία να προετοιμαστεί για «περισσότερο τεχνολογικό πόλεμο», είπε.

Ο υπουργός Άμυνας Άντι Χακάνεν δήλωσε ότι η συμφωνία θα δημιουργήσει ευκαιρίες για τις φινλανδικές αμυντικές εταιρείες, ενισχύοντας παράλληλα τις αμυντικές δυνατότητες της Ουκρανίας.

Η Φινλανδία εντάσσεται στο αναπτυσσόμενο δίκτυο «Drone Deal» της Ουκρανίας. Η Λετονία υπέγραψε συμφωνία τον Ιούνιο, ακολουθούμενη από την Εσθονία, την Ολλανδία και τη Δανία τον Ιούλιο. Η ΕΕ ανακοίνωσε επίσης μια συνεργασία τον Ιούλιο για την επέκταση της κοινής παραγωγής drones και συστημάτων καταπολέμησης drones.

Η συμφωνία δεν ικανοποιεί την επιδίωξη του Τραμπ να προσαρτήσει τη Γροιλανδία ως έδαφος των ΗΠΑ ή να την αγοράσει, με στόχο να περιοριστεί η παρουσία της Ρωσίας και της Κίνας στην Αρκτική. Επιτρέπει όμως στις ΗΠΑ να αναπτύξουν ισχυρότερες στρατιωτικές δυνάμεις.

Στην ομιλία του νωρίτερα στο βήμα της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, πριν από την τελετή της υπογραφής, ο Αμερικανός πρόεδρος είπε ότι οι ΗΠΑ αποκτούν μέσω αυτής της συμφωνίας «μόνιμο έλεγχο στην ασφάλεια και σε όλες τις άλλες ανάγκες αυτού του εδάφους».

«Κανείς αντίπαλος των ΗΠΑ δεν θα επιτραπεί ποτέ να αποκτήσει στρατιωτική παρουσία στη Γροιλανδία στο εξής ή να κάνει ευαίσθητες επενδύσεις χωρίς τη ρητή, γραπτή έγκριση μας», πρόσθεσε.

Παρόντες στην τελετή της υπογραφής, εκτός του Τραμπ, ήταν η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν και ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας Γενς-Φρέντερικ Νίλσεν. Η Φρεντέρικσεν έκανε λόγο για μια συμφωνία που μπορεί «να ισχύει για πάντα», σημειώνοντας ότι υπογραμμίζει τη σημασία της συμμαχίας του ΝΑΤΟ και σέβεται το δικαίωμα της Γροιλανδίας στην αυτοδιάθεση. «Είναι ζωτικής σημασίας να διατηρήσουμε ισχυρό το ΝΑΤΟ στην Αρκτική, όπου έχει σημαντικό ρόλο να διαδραματίσει», είπε από την πλευρά του ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας.

Δύο νέες βάσεις προβλέπει η «συμφωνία χωρίς τέλος»

Με βάση τη συμφωνία αυτή, που όπως είχε προαναγγείλει ο πρόεδρος Τραμπ, δεν προβλέπεται να έχει κάποιο «τέλος», οι ΗΠΑ θα επιτραπεί να ιδρύσουν δύο νέες στρατιωτικές βάσεις, στο Ναρσάρσουακ και το Μέστερσβιγκ της Γροιλανδίας ενώ παράλληλα μπορούν να εκσυγχρονίσουν και να επεκτείνουν τις δραστηριότητές τους στη Διαστημική Βάση του Πιτουφίκ.

Στην περίπτωση που η Γροιλανδία αποκτήσει την ανεξαρτησία της, θα πρέπει να παραμείνει στο ΝΑΤΟ και να συνεχίσει να τηρεί την αμυντική συμφωνία.

Καμία χώρα που δεν είναι μέλος του ΝΑΤΟ δεν θα επιτρέπεται να εγκαταστήσει δική της, επανδρωμένη ή μη, στρατιωτική εγκατάσταση στη Γροιλανδία. Επίσης, απαγορεύονται οι επενδύσεις στους «ευαίσθητους τομείς» από χώρες που δεν ανήκουν στο ΝΑΤΟ ή την Ευρωπαϊκή Ένωση, για λόγους ασφαλείας.

Οι ΗΠΑ θα μπορούν να συμπεριλάβουν τη Γροιλανδία στον αμυντικό «Χρυσό Θόλο», ωστόσο τα «δικαιώματα πρόσβασής» τους το νησί θα πρέπει να ασκούνται κατά τρόπο που θα σέβεται την κοινωνία και τον τρόπο ζωής των κατοίκων.

Η Δανία από την πλευρά της θα συνεχίσει να ενισχύει την αμυντική θωράκιση της Αρκτικής.

Όλες οι πλευρές θα συνεργάζονται για να αποκρούουν απόπειρες κατασκοπείας στη Γροιλανδία.

Την υπογραφή της συμφωνίας χαιρέτισε ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε, σημειώνοντας ότι ενισχύεται η συλλογική άμυνα και ότι η μεγαλύτερη ασφάλεια στην Αρκτική και τον Βόρειο Ατλαντικό είναι ουσιαστικής σημασίας τόσο για την Ευρώπη όσο και για τη Βόρεια Αμερική.

«Σε έναν κόσμο που μετασχηματίζεται με πρωτοφανή ταχύτητα, η Ελλάδα βρίσκεται σήμερα ενόψει μεγάλων προκλήσεων αλλά και ευκαιριών. Οι γεωπολιτικές, τεχνολογικές, ενεργειακές και κλιματικές προκλήσεις, αλλάζουν όλα όσα γνωρίζαμε και αποδομούν παγιωμένες αντιλήψεις. Όμως, παράλληλα, ανοίγουν νέους ορίζοντες και τεράστιες προοπτικές.

Στο νέο τοπίο που αναδύεται, το ερώτημα για την Ελλάδα είναι: Σε ποια κατάσταση επιθυμεί να βρίσκεται τις επόμενες δεκαετίες και ποια θέση φιλοδοξεί να καταλάβει στον διεθνή καταμερισμό ισχύος; Με ισχυρή αυτοπεποίθηση, αλλά και με πίστη και εμπιστοσύνη στις υψηλές δυνατότητες των νέων «μυαλών» της Πατρίδας, αλλά και ευρισκόμενη σε κρίσιμη γεωπολιτική θέση, πώς μπορεί να χαράξει τη μακροπρόθεσμη στρατηγική της και τους στόχους της;

Πλέον, είναι κοινός τόπος ότι η αδράνεια δεν μπορεί να είναι επιλογή. Κάθε εποχή δημιουργεί τις δικές της «Μεγάλες Ιδέες». Η δική μας πρόκληση είναι να διαμορφώσουμε τη Μεγάλη Ιδέα για την Ελλάδα των παιδιών μας. Να αποσαφηνίσουμε ποια Ελλάδα θέλουμε μετά το 2030 και ποια στρατηγική θα μας οδηγήσει εκεί.

Πριν από 2.500 χρόνια, οι Αρχαίοι Έλληνες «γέννησαν» ιδέες που ακόμη και σήμερα εξακολουθούν να επηρεάζουν τη ζωή μας, από την πολιτική, την επιστήμη και τη φιλοσοφία, μέχρι την τέχνη και τον ίδιο τον άνθρωπο. Σήμερα, αντλώντας δύναμη από την πλούσια παρακαταθήκη των προγόνων μας, πρέπει να συμφωνήσουμε στο συλλογικό όραμα που θα οδηγήσει τη χώρα στη νέα εποχή.

Κοινή πεποίθηση είναι ότι το θεμέλιο πάνω στο οποίο θα χτιστεί η νέα «Μεγάλη Ιδέα» του Ελληνισμού είναι η ποιότητα της Δημοκρατίας και του κράτους δικαίου, η ισχύς των θεσμών μας, η ακτινοβολία του πολιτισμού μας, η ισχυρή άμυνα και η ασφάλεια.

Για να γίνει αυτό, η Ελλάδα οφείλει να αναπτύξει ένα νέο παραγωγικό μοντέλο. Να αναδειχθεί στους τομείς της καινοτομίας, της τεχνολογίας και της γνώσης. Οφείλουμε να μετατρέψουμε την Πατρίδα μας σε μια κυψέλη αριστείας, στην οποία θα υπάρξουν οι προϋποθέσεις, τόσο για τους πολίτες όσο και για τις επιχειρήσεις, να δημιουργήσουν.

Η μεγάλη πρόκληση είναι να εγκαταλείψουμε οριστικά τη λογική της διαχείρισης του χθες. Η Ελλάδα του αύριο δεν μπορεί να οικοδομηθεί πάνω στις παθογένειες ενός παραγωγικού μοντέλου που εξαντλείται στην κατανάλωση, την κρατική εξάρτηση και τη διαχείριση των λανθασμένων επιλογών του παρελθόντος.

Η Άμυνα είναι ίσως το πιο καθαρό πεδίο για να δει κανείς αυτή την ανάγκη αλλαγών και τις νέες δυνατότητες που ανοίγονται. Γιατί εκεί το ερώτημα «τι μας οδηγεί;» αποκτά την πιο σκληρή και επιτακτική του μορφή. Σχετίζεται με την ίδια την ύπαρξή μας ως έθνους. Και η απάντηση δεν μπορεί παρά να είναι ένα νέο υπόδειγμα για τη δημιουργία μιας ισχυρής Ελλάδας για τη δεκαετία του 2030 και πέραν.

Τις προηγούμενες δεκαετίες, η αμυντική πολιτική αντιμετωπιζόταν ως ζήτημα δαπάνης. Το κράτος αγόραζε οπλικά συστήματα, χωρίς όμως να αποκτά αντίστοιχη παραγωγική, τεχνολογική ή βιομηχανική ικανότητα. Το αποτέλεσμα ήταν η χώρα να δαπανά τεράστιους πόρους για την ασφάλειά της, χωρίς η δαπάνη αυτή να μετατρέπεται σε αντίστοιχη εθνική παραγωγική ισχύ.

Το πρότυπο αυτό ήδη αλλάζει. Πλέον, δεν αντιμετωπίζουμε την εθνική ασφάλεια ως απλή αγορά οπλικών συστημάτων, αλλά ως επένδυση. Η Άμυνα παύει να αποτελεί αποκλειστικά βάρος για τον κρατικό προϋπολογισμό και καθίσταται παράγοντας δημιουργίας εθνικού πλούτου, οικονομικής ανάπτυξης, τεχνογνωσίας υψηλής προστιθέμενης αξίας και συμβάλλει στη βελτίωση του εξωτερικού ισοζυγίου.

Από το 2023 υλοποιούμε στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας τη μεγαλύτερη μεταρρύθμιση στις Ένοπλες Δυνάμεις της Πατρίδας μας, την «Ατζέντα 2030», με στόχο να είναι οι ισχυρότερες στην ιστορία μας, όπως και από τις ισχυρότερες στην Ευρώπη. Η «Ατζέντα 2030» δεν αποτελεί απλώς ένα σχέδιο αναδιοργάνωσης των Ενόπλων Δυνάμεων. Εγκαινιάζει μια σύγχρονη φιλοσοφία που αντιμετωπίζει τις προκλήσεις των καιρών και δημιουργεί μια νέα πραγματικότητα στην Εθνική Άμυνα.

Για πρώτη φορά, συγκροτείται μεθοδικά και με συγκεκριμένο σχεδιασμό ένα ολοκληρωμένο αμυντικό οικοσύστημα καινοτομίας. Δημιουργείται μια σύγχρονη Δομή Δυνάμεων, υλοποιείται ένας μακροπρόθεσμος, 20ετής προγραμματισμός αμυντικών εξοπλισμών και διασφαλίζεται η ουσιαστική συμμετοχή της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας, με ποσοστό τουλάχιστον 25% στα εξοπλιστικά προγράμματα. Παράλληλα, η Ελλάδα περνά από την αγορά στην παραγωγή. Αναπτύσσουμε και παράγουμε δικά μας αμυντικά συστήματα, όπως το αντι-drone σύστημα «Κένταυρος», τον «Υπερίωνα», τον «Τηλέμαχο», τον «Τεύκρο». Τα τέλη του 2026 θα παράγουμε 15.000 drones ετησίως από τα εργοστάσια του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας.

Ήδη, από τα συμβασιοποιημένα εξοπλιστικά προγράμματα ύψους 7 δισ. ευρώ, 1,5 δισ. ευρώ διοχετεύεται στην εγχώρια αμυντική βιομηχανία. Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι τα προγράμματα του πολυεπίπεδου Θόλου και της κατασκευής των νέων φρεγατών Belharra, στα οποία μετέχει μεγάλος αριθμός ελληνικών εταιρειών.

Η «Ατζέντα 2030» μπορεί να ιδωθεί ακριβώς μέσα από αυτό το πρίσμα. Όχι μόνο ως μεταρρύθμιση των Ενόπλων Δυνάμεων, αλλά και ως αλλαγή υποδείγματος.

Οι Ένοπλες Δυνάμεις αποτελούν σήμερα την απόδειξη ότι η Πατρίδα μας μπορεί να παράξει πλούτο, να δημιουργεί προστιθέμενη αξία, να εξοικονομεί πόρους και να οικοδομεί ένα βιώσιμο και παραγωγικό μοντέλο οικονομικής ανάπτυξης. Ένα μοντέλο που ενισχύει την παραγωγική μας βάση, βελτιώνει το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών και συμβάλλει στην αύξηση του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος και του εισοδήματος των πολιτών.

Γιατί η αμυντική ισχύς δεν είναι αποκομμένη από την οικονομική ισχύ. Αντίθετα, η οικονομική ισχύς αποτελεί θεμέλιο της εθνικής ισχύος και βασική προϋπόθεση για την εθνική μας επιβίωση.

Αυτό είναι το μεγάλο στοίχημά μας: Μια Ελλάδα παραγωγικά δυναμική, τεχνολογικά προηγμένη και αμυντικά ισχυρότερη από ποτέ, πρωταγωνίστρια στην ευρύτερη περιοχή και στην Ε.Ε.

Τελικά, η Μεγάλη Ιδέα της εποχής μας, αυτή που μας οδηγεί, είναι η πίστη στις δυνατότητες των Ελλήνων. Στο ελληνικό δαιμόνιο, στη γνώση, στη δημιουργικότητα, στην εξωστρέφεια, στην ικανότητά μας να καινοτομούμε, να επιχειρούμε, να δημιουργούμε» ανέφερε.

Την ίδια στιγμή, ευχαρίστησε τον κ. Πάλμα για τα συλλυπητήριά του υπογραμμίζοντας ότι σε στιγμές όπως αυτή, η Ελλάδα και η Κύπρος στέκονται η μία δίπλα στην άλλη όχι μόνο ως εταίροι, αλλά ως αδερφοί.

Σύμφωνα με επίσημη ανακοίνωση, οι δύο υπουργοί, ακολούθως, συζήτησαν για την περαιτέρω ενίσχυση της αμυντικής συνεργασίας Ελλάδας και Κύπρου και τις τελευταίες εξελίξεις στο Κυπριακό, με τον υπουργό Εθνικής Άμυνας να εκφράζει τη στήριξή του στις προσπάθειες του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκου Χριστοδουλίδη για την επίλυσή του.

Επιπροσθέτως, συζήτησαν για την κατάσταση ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο, την ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής και την Ουκρανία.

«Ιστορικά η Κύπρος και η Ελλάδα συνιστούν έναν άξονα σταθερότητας, σοβαρότητας, ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο», τόνισε ο κ. Δένδιας επισημαίνοντας ότι «ακριβώς σε αυτό το πλαίσιο διεξάγονται και οι συζητήσεις μας».

Όπως εξήγησε ο κ. Δένδιας «πώς μπορούμε να διευρύνουμε τις συνεργασίες μας με στόχευση την σταθερότητα και την ασφάλεια στην ευρύτερη περιοχή μας και μάλιστα με σταθερότητα και ασφάλεια σε ένα σαφές πλαίσιο. Στο πλαίσιο του Διεθνούς Δικαίου και του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας. Στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών. Στο πλαίσιο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Στο πλαίσιο της ειρήνης. Στο πλαίσιο της σοβαρότητας».

Στο περιθώριο της επίσκεψης, ο υπουργός Εθνικής Άμυνας ενημέρωσε τον Κύπριο ομόλογό του για την πορεία υλοποίησης της «Ατζέντας 2030», με έμφαση στην ανάπτυξη καινοτόμων προϊόντων και την αξιοποίηση εξελιγμένων τεχνολογιών στην Άμυνα.

Επίσης, εξετάστηκε η ενίσχυση των πολυμερών σχημάτων συνεργασίας στα οποία συμμετέχουν οι δύο χώρες και συζητήθηκε η συνεργασία Ελλάδας και Κυπριακής Δημοκρατίας εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στα ζητήματα της συνεργασίας στο πλαίσιο του προγράμματος SAFE και της ανάπτυξης της αμυντικής βιομηχανίας της Ε.Ε.

Στην συνάντηση παρευρέθησαν ο γενικός γραμματέας του υπουργείου Εθνικής ‘Αμυνας Αντώνιος Οικονόμου, ο Υπαρχηγός ΓΕΕΘΑ Αντιναύαρχος Θεόδωρος Μικρόπουλος ΠΝ ως εκπρόσωπος του Αρχηγού ΓΕΕΘΑ, ο Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Φρουράς της Κυπριακής Δημοκρατίας Αντιστράτηγος Εμμανουήλ Θεοδώρου, ο Αρχηγός ΓΕΣ Αντιστράτηγος Γεώργιος Κωστίδης, ο Αρχηγός ΓΕΝ Αντιναύαρχος Δημήτριος – Ελευθέριος Κατάρας ΠΝ και ο Αρχηγός ΓΕΑ Αντιπτέραρχος (Ι) Δημοσθένης Γρηγοριάδης.

Η συμφωνία, ύψους 3 δισ. ευρώ, με την ονομασία «Ασπίδα του Αχιλλέα», θα παρέχει στην Ελλάδα ένα σύνολο ισραηλινών τεχνολογιών για την προστασία της από ένα ευρύ φάσμα απειλών, συμπεριλαμβανομένων πυραύλων, αεροσκαφών και drones.

Η συμφωνία αποτελεί το τελευταίο βήμα μιας ολοένα στενότερης σχέσης μεταξύ των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων και της ισραηλινής αμυντικής βιομηχανίας. Καθώς η Ευρώπη επιταχύνει την επανεξοπλιστική της προσπάθεια, έχει σε μεγάλο βαθμό βασιστεί στις Ηνωμένες Πολιτείες για όπλα, άρματα μάχης και αεροσκάφη. Για πολλά από τα λιγότερο ορατά συστήματα που βρίσκονται πλέον στο επίκεντρο της σύγχρονης ασφάλειας — αισθητήρες, συστήματα αναχαίτισης, τεχνολογία επιτήρησης — οι κυβερνήσεις στρέφονται ολοένα περισσότερο στο Ισραήλ, σύμφωνα με το Politico.

Η εξάρτηση αυτή βαθαίνει την ίδια στιγμή που η πολιτική σχέση της Ευρώπης με το Ισραήλ γίνεται όλο και πιο τεταμένη. Οι πόλεμοι στη Γάζα και τον Λίβανο έχουν αυξήσει τις εντάσεις μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ισραήλ, την ώρα που οι κυβερνήσεις των κρατών-μελών εξαρτώνται ολοένα περισσότερο από τη χώρα για κρίσιμα συστήματα. Ωστόσο, οι διαφωνίες αυτές έχουν ελάχιστα περιορίσει τη συνεργασία μεταξύ της ισραηλινής αμυντικής βιομηχανίας και των επιμέρους ευρωπαϊκών χωρών.

«Κοιτάζοντας αυτή τη στιγμή τις σχέσεις μας με την ΕΕ, ναι, υπάρχουν προκλήσεις», δήλωσε ο πρέσβης του Ισραήλ στην ΕΕ, Άβι Νιρ-Φέλντκλαϊν. «Όμως, όταν εξετάζει κανείς τι κάνουμε σε διμερές επίπεδο με τα κράτη-μέλη της ΕΕ, η εποικοδομητική, πρακτική συνεργασία είναι έντονη και ακμάζει».

Το πλεονέκτημα του Ισραήλ ξεκινά από τον στρατό του. Νεαροί μηχανικοί υπηρετούν σε επίλεκτες μονάδες πληροφοριών και κυβερνοάμυνας, όπου εργάζονται πάνω σε πραγματικές απειλές ασφαλείας. Μετά την αποχώρησή τους από τις Ισραηλινές Ένοπλες Δυνάμεις, πολλοί εντάσσονται σε αμυντικές εταιρείες ή ιδρύουν νεοφυείς επιχειρήσεις στον τομέα της ασφάλειας. Το αποτέλεσμα είναι μια συνεχής «αλυσίδα» που συνδέει το πεδίο της μάχης με την ανάπτυξη εμπορικών προϊόντων.

Οι τρεις μεγαλύτερες αμυντικές εταιρείες του Ισραήλ — Israel Aerospace Industries, Rafael Advanced Defense Systems και Elbit Systems — είναι είτε κρατικές είτε διατηρούν βαθιές θεσμικές σχέσεις με το ισραηλινό αμυντικό κατεστημένο, με ανώτατους στρατιωτικούς αξιωματούχους να συμμετέχουν στις διοικητικές τους δομές.

«Το Ισραήλ αποτελεί εξαιρετικό παράδειγμα του πόσο καλά μπορούν να ενσωματωθούν οι αμυντικές ή ιδιωτικές εταιρείες [στο αμυντικό οικοσύστημα]», δήλωσε ο Κάουπο Ρόζιν, επικεφαλής της υπηρεσίας εξωτερικών πληροφοριών της Εσθονίας. «Και αυτό τις καθιστά εξαιρετικά ικανές».

Ο ευρύτερος τομέας ασφάλειας του Ισραήλ έχει επίσης μετατραπεί σε πόλο επενδύσεων. Σύμφωνα με την έκθεση 2025 High-Tech Report της Israel Innovation Authority, οι ισραηλινές εταιρείες προσελκύουν σχεδόν το ένα τέταρτο των παγκόσμιων επενδύσεων στον κυβερνοχώρο. Η εξαγορά της ισραηλινής νεοφυούς εταιρείας Wiz από τη Google έναντι 32 δισ. δολαρίων φέτος υπογραμμίζει την ελκυστικότητα του κλάδου.

Η Χίμπα Ταρίφ, εκπρόσωπος της αποστολής του Ισραήλ στην ΕΕ και το ΝΑΤΟ, δήλωσε ότι η έλξη του ισραηλινού οικοσυστήματος οφείλεται στη στενή διασύνδεση κυβέρνησης, ακαδημαϊκού χώρου και ιδιωτικού τομέα — αλλά και στην τεχνολογία που έχει διαμορφωθεί μέσα από πραγματικές επιχειρησιακές συνθήκες.

«Αξιοποιώντας την επιχειρησιακή μας εμπειρία σε πραγματικό χρόνο, επιτρέπουμε στους εταίρους μας να περάσουν από μια αντιδραστική σε μια προληπτική στάση, ενισχύοντας σημαντικά τη συλλογική μας ανθεκτικότητα και άμυνα», είπε.

Η αυξανόμενη εξάρτηση

Μια πλήρης εικόνα του ρόλου του Ισραήλ στην ευρωπαϊκή άμυνα είναι δύσκολο να αποτυπωθεί. Πολλές συμβάσεις δεν δημοσιοποιούνται για λόγους εθνικής ασφάλειας, ενώ ορισμένες ισραηλινές εταιρείες δραστηριοποιούνται μέσω ευρωπαϊκών θυγατρικών.

Ωστόσο, δεκάδες καταχωρίσεις στην ευρωπαϊκή βάση δεδομένων διαγωνισμών, τις οποίες εξέτασε το POLITICO, δείχνουν ότι ισραηλινές εταιρείες εξελίσσονται σε βασικούς προμηθευτές στρατιωτικών επικοινωνιών, συστημάτων επιτήρησης και ηλεκτρονικού πολέμου.

Πολλές από τις δημόσιες συμβάσεις — μεταξύ αυτών και η ελληνική συμφωνία των 3 δισ. ευρώ — ανατέθηκαν απευθείας σε ισραηλινές εταιρείες, χωρίς να προκηρυχθούν ανταγωνιστικοί διαγωνισμοί, όπως προβλέπεται κατά κανόνα από το ευρωπαϊκό δίκαιο, σύμφωνα με τις σχετικές ανακοινώσεις.

Οι ευρωπαϊκοί κανόνες για τις δημόσιες προμήθειες αντιμετωπίζουν τον ανταγωνισμό ως τον κανόνα, ακόμη και στον τομέα της άμυνας και της ασφάλειας. Οι απευθείας αναθέσεις επιτρέπονται μόνο σε περιορισμένες περιπτώσεις — για παράδειγμα, όταν υπάρχει πραγματική τεχνική αποκλειστικότητα ή αυστηρά προσδιορισμένος λόγος εθνικής ασφάλειας.

«Οι διαδικασίες χωρίς διαγωνισμό είναι εξαιρετικές, πρέπει να βασίζονται σε τεκμηριωμένα στοιχεία και να αιτιολογούνται με τρόπο απολύτως επαρκή», δήλωσαν η Ανέτ Ρόζενκέτερ και η Αντρέα Πομάνα, εταίροι της γερμανικής δικηγορικής εταιρείας FPS Law, η οποία ειδικεύεται στις δημόσιες συμβάσεις και τις ευρωπαϊκές υποθέσεις.

Το μοτίβο αυτό έχει σημασία επειδή οι απευθείας αναθέσεις μπορούν να ενισχύσουν την εξάρτηση, καθώς οι κυβερνήσεις καταλήγουν να βασίζονται σε έναν συγκεκριμένο παραγωγό. Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης έκρινε τον Ιανουάριο του 2025 ότι τα ιδιαίτερα εξειδικευμένα συστήματα μπορούν να «κλειδώσουν» έναν αγοραστή, εάν έχουν σχεδιαστεί με τέτοιο τρόπο ώστε μόνο ο αρχικός προμηθευτής να μπορεί να τα συντηρεί ή να τα αναβαθμίζει.

Η Ολλανδία προσφέρει μια εικόνα για το πώς λειτουργεί αυτό στην πράξη. Το 2025, η Elbit Systems C4I and Cyber, ο κυβερνοαμυντικός βραχίονας της εταιρείας, κέρδισε σύμβαση ύψους 25 εκατ. ευρώ για την προμήθεια συστημάτων διαχείρισης πεδίου μάχης στο ολλανδικό υπουργείο Άμυνας. Η σύμβαση ανατέθηκε απευθείας, χωρίς ανταγωνισμό, με το επιχείρημα ότι το υπουργείο χρειαζόταν πρόσθετες υπηρεσίες από την εταιρεία με την οποία είχε αρχικά συμβληθεί.

Το ολλανδικό υπουργείο Άμυνας δεν απάντησε σε αίτημα για σχόλιο.

Αντίστοιχα, το 2024, το ισπανικό υπουργείο Άμυνας ανέθεσε στη Rafael Advanced Defense Systems σύμβαση ύψους 1,17 εκατ. ευρώ χωρίς ανοιχτό διαγωνισμό, υποστηρίζοντας ότι η ισραηλινή εταιρεία ήταν ο μόνος προμηθευτής που μπορούσε να προσφέρει τον απαιτούμενο εξοπλισμό.

Άλλες απευθείας συμφωνίες περιλαμβάνουν σύμβαση ύψους 6,5 εκατ. ευρώ μεταξύ της Elbit Systems Deutschland και του υπουργείου Άμυνας της Δανίας, τον Σεπτέμβριο του 2025, για συσκευή που χρησιμοποιείται στην επεξεργασία και ανάλυση ηλεκτρονικών σημάτων.

«Παρά την πολιτική κατάσταση και την αντιπαλότητα μεταξύ του Ισραήλ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όταν πρόκειται για τη διάσταση της ασφάλειας, το εκπληκτικό είναι ότι η συνεργασία ήταν πάντα πολύ καλή», δήλωσε ο Σάρον Πάρντο, καθηγητής διεθνών σχέσεων στο ισραηλινό Πανεπιστήμιο Μπεν-Γκουριόν του Νεγκέβ.

Πολιτικές αντιδράσεις

Οι επικριτές προειδοποιούν ότι η Ευρώπη μπορεί να δημιουργεί μια νέα εξάρτηση ακριβώς τη στιγμή που υποστηρίζει ότι επιδιώκει μεγαλύτερη στρατηγική αυτονομία, την ώρα που οι συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή επιβαρύνουν τις σχέσεις της με το Ισραήλ.

Η Γαλλία έχει επανειλημμένα περιορίσει τη συμμετοχή της ισραηλινής κυβέρνησης σε μεγάλες εκθέσεις όπλων, ενώ η φινλανδική κυβέρνηση δέχθηκε επικρίσεις τον Μάιο επειδή συνδιοργάνωσε σεμινάριο για αμυντική τεχνολογία με το ισραηλινό υπουργείο Άμυνας.

«Αν ο στόχος είναι η ενίσχυση της ευρωπαϊκής αυτονομίας και κυριαρχίας, τότε δεν μπορείς να αντικαθιστάς έναν τύπο εξάρτησης με έναν άλλον», δήλωσε η Λι Άντερσον, αριστερή Φινλανδή ευρωβουλευτής.

Η Άντερσον επισήμανε επίσης τον τρόπο με τον οποίο ορισμένες ισραηλινές εταιρείες ασφάλειας προωθούν τα προϊόντα τους ως τεχνολογίες δοκιμασμένες σε πραγματικές επιχειρησιακές συνθήκες — σε ορισμένες περιπτώσεις, εναντίον Παλαιστινίων που ζουν υπό ισραηλινή κατοχή.

«Θα πρέπει να είναι σαφές ότι δεν συμμετέχουμε σε εμπόριο όπλων ή αμυντική συνεργασία με έναν παράγοντα που έχει επανειλημμένα κριθεί από διάφορους θεσμούς ότι παραβιάζει και αγνοεί τους πιο θεμελιώδεις κανόνες και αρχές του διεθνούς δικαίου», είπε.

Ο Ισραηλινός υπουργός Εξωτερικών Γκίντεον Σάαρ αντέδρασε έντονα στην πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν τον Σεπτέμβριο του 2025, μετά την πρότασή της για κυρώσεις και μερική αναστολή του εμπορίου ΕΕ–Ισραήλ εξαιτίας της ισραηλινής συμπεριφοράς στη Γάζα.

Ο Σάαρ υποστήριξε ότι η αξιολόγηση βασιζόταν σε «ψευδείς κατηγορίες και νομικά κενά» και επέμεινε ότι το Ισραήλ σέβεται το διεθνές δίκαιο, υποστηρίζοντας ότι τα μέτρα θα ενίσχυαν μόνο τη Χαμάς.

Η Χάνα Νόιμαν, Γερμανίδα ευρωβουλευτής των Πρασίνων, προειδοποίησε ότι οι ευρωπαϊκές χώρες κινδυνεύουν να αποδυναμώσουν τη γεωπολιτική τους θέση.

Όσο περισσότερο οι κυβερνήσεις εξαρτώνται από το Ισραήλ, τόσο δυσκολότερο θα γίνεται να επιβάλουν κόστος στην εξωτερική του πολιτική, είπε.

«Θα προτιμούσα οι γερμανικοί πόροι και η πολιτική ενέργεια να κατευθύνονται στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής αυτονομίας», πρόσθεσε.

Πρώτα η ασφάλεια

Οι πολιτικές αντιδράσεις έχουν κάνει ελάχιστα για να ανακόψουν τις συμφωνίες.

Τον Ιανουάριο, η Γερμανία και το Ισραήλ υπέγραψαν μνημόνιο για την ανάπτυξη ενός «κυβερνο-θόλου» (cyber dome), βασισμένου σε ισραηλινή τεχνολογία και εγκατεστημένου σε γερμανικό έδαφος. Έναν μήνα αργότερα, το Ισραήλ, η Ελλάδα και η Κύπρος εγκαινίασαν στη Λευκωσία Κέντρο Θαλάσσιας Κυβερνοασφάλειας.

Η Ισπανία προσφέρει ένα ακόμη πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της αντίφασης. Ενώ η κυβέρνηση του πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεθ ακύρωσε αμυντικές συμβάσεις ύψους 1 δισ. ευρώ με το Ισραήλ, στο πλαίσιο αυτού που ο ίδιος χαρακτήρισε «πλήρες εμπάργκο όπλων» εξαιτίας της «γενοκτονίας» στη Γάζα, η περιφερειακή διοίκηση της Μαδρίτης ζήτησε και έλαβε τον Ιανουάριο βοήθεια από την ισραηλινή Διεύθυνση Κυβερνοασφάλειας για την προστασία κρίσιμων υποδομών.

Ούτε η Περιφερειακή Διοίκηση της Μαδρίτης ούτε οι κυπριακές αρχές απάντησαν σε αιτήματα για σχόλιο. Το ισπανικό υπουργείο Άμυνας δήλωσε ότι δεν έχει «καμία σύμβαση που να αφορά την κυβερνοασφάλεια με οποιαδήποτε εταιρεία στο Ισραήλ».

Η Ιταλία, εν τω μεταξύ, έχει δώσει επίσημη προτεραιότητα στην ισραηλινή τεχνολογία. Το 2024, η υπηρεσία κυβερνοασφάλειας της χώρας εισήγαγε κίνητρο στις διαδικασίες προμηθειών, αντιμετωπίζοντας το ισραηλινό λογισμικό κυβερνοασφάλειας ισότιμα με προϊόντα από την ΕΕ και το ΝΑΤΟ στους δημόσιους διαγωνισμούς.

Για τις μικρές χώρες που συνορεύουν με τη Ρωσία, η επιλογή μπορεί να είναι ιδιαίτερα ξεκάθαρη, δήλωσε ο Γιούχα Μάρτελιους, διευθυντής της φινλανδικής Υπηρεσίας Ασφάλειας και Πληροφοριών.

«Σε μια χώρα όπως η Φινλανδία, ποτέ δεν είχαμε την οικονομική δυνατότητα να αγοράσουμε ποσοτικά όσα ίσως χρειαζόμασταν ή ακόμη και θα θέλαμε», είπε. «Πάντα δίνουμε έμφαση στην ποιότητα. Δηλαδή, αγοράζουμε το καλύτερο, ανεξάρτητα από το από πού προέρχεται».

Η Ελλάδα, από την πλευρά της, προσπάθησε να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισραήλ. Στη συμφωνία Achilles Shield, ο ελληνικός στρατός επέμεινε να έχει πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα του συστήματος, ώστε να μπορεί να συντηρεί και να αναβαθμίζει την τεχνολογία ανεξάρτητα.

«Το να γίνουμε “όμηροι”, ακόμη και της πιο φιλικής ξένης χώρας ή συμμάχου, είναι απολύτως αδύνατο», δήλωσε τον Ιούλιο ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας.

Ο Νίκλας Χερμπστ, Γερμανός κεντροδεξιός βουλευτής και μέλος της κοινοβουλευτικής αντιπροσωπείας για τις σχέσεις με το Ισραήλ, δήλωσε ότι το Ισραήλ προσφέρει όσα λείπουν από την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία, ιδιαίτερα στον τομέα των απειλών κυβερνοασφάλειας και της αεράμυνας.

«Είναι προς όφελος της Ευρώπης να έχει μια σταθερή και αξιόπιστη σχέση με το Ισραήλ σε αυτόν τον τομέα», δήλωσε ο Χερμπστ στο POLITICO.

Όσον αφορά την κριτική ότι η Ευρώπη χρησιμοποιεί τεχνολογία που έχει δοκιμαστεί σε Παλαιστινίους, σημείωσε ότι οι κυβερνήσεις επενδύουν κυρίως σε «πολύ εξειδικευμένο λογισμικό και συστήματα αισθητήρων» που προορίζονται για αμυντική χρήση.

«Το ερώτημα είναι: τι θέλουμε να αγοράσουμε;» είπε. «Θέλουμε να αγοράσουμε καλή συνείδηση ή θέλουμε να αγοράσουμε αμυντικά προϊόντα;»

«Ο Μαρκ Ρούτε είναι καλά πληροφορημένος για τις απειλές και συντονίσαμε τις προσπάθειές μας» σε ό,τι αφορά τις χώρες που διαθέτουν τέτοιους πυραύλους και είναι σε θέση να βοηθήσουν την Ουκρανία», έγραψε ο Ζελένσκι σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ.

«Είναι κρίσιμης σημασίας να καταργήσουμε όλη τη γραφειοκρατία και να λάβουμε τι απαιτούμενες πολιτικές αποφάσεις», πρόσθεσε.

Ο Ρούτε από την πλευρά του ανέφερε, μετά τη συνομιλία αυτή, ότι «συζητά με τους συμμάχους» στο ΝΑΤΟ πώς μπορούν να συνεχίσουν να παρέχουν στην Ουκρανία την αντιαεροπορική άμυνα που χρειάζεται «κατεπειγόντως».

Όπως υποστήριξε, ο άνδρας του ζευγαριού όταν έπεσε νεκρή κι έβγαλε την κουκούλα της, τότε συνειδητοποίησε πως ήταν η διασώστρια του ΕΚΑΒ. Μέχρι εκείνη τη στιγμή θεωρούσε πως ήταν κλέφτης ή κλέφτρα, που είχε επιχειρήσει να εισβάλλει στο σπίτι τους ή ενδεχομένως κάποια γνωστή του με το όνομα Δέσποινα κι όχι Βάγκυ, όπως ήταν της θανούσας διασώστριας του ΕΚΑΒ.

Σε κλίμα οδύνης κηδεύτηκε σήμερα η 41χρονη διασώστρια του ΕΚΑΒ. Η σύζυγος του ζεύγους στην Άνω Σύρο αφέθηκε ελεύθερη αλλά είναι υποχρεωμένη να δίνει το «παρόν» στο ΑΤ της περιοχής της κάθε 1η του μήνα και της επιβλήθηκε απαγόρευση εξόδου από τη χώρα.

Η υπεράσπιση των κατηγορουμένων μέσω του βιντεοληπτικου υλικού απομονώνει καρέ – καρέ τα σημεία όπου διαπιστώνεται πως η 42χρονη έχει χτυπηθεί από το μαχαίρι και σε λίγο καταρρέει στον δρόμο. O 41χρονος επιμένει από την πρώτη στιγμή ότι λειτούργησε σε άμυνα.

Τι είπε στην απολογία του

Απολογούμενος ο 41χρονος άνδρας ανέφερε ότι χτύπησε τη διασώστρια με το μαχαίρι που χρησιμοποίησε για το φαγητό του (έκοβε τυρί, όπως χαρακτηριστικά είπε) – κάτι που επιβεβαιώνεται σύμφωνα με πληροφορίες και από το τραύμα της γυναίκας. Όταν η διασώστρια κατέρρευσε τότε, όπως είπε, έτρεξε να της σηκώσει την κουκούλα για να δει ποιος κρυβόταν.

Ο ίδιος νόμιζε – όπως είπε – ότι ήταν κάποιος κλέφτης ή κλέφτρα, ή ίσως μία γνωστή του ονόματι Δέσποινα. Όταν είδε ότι ήταν η 42χρονη σοκαρίστηκε.

Κατά την απολογία του ο 41χρονος εργολάβος επανέλαβε – όπως και στην αναπαράσταση πως η άτυχη γυναίκα έκανε αρχικά  κίνηση με το μαχαίρι που κρατούσε προς την κοιλιά της 30χρονης συντρόφου του και άρχισε να το κουνά επιχειρώντας  να τον χτυπήσει στο λαιμό.  «Τότε εγώ έκανα περιστροφή το χέρι μου και την χτύπησα από πίσω. Νόμιζε πως η γυναίκα μου ήταν μόνη της», είπε. Και τόνισε πως πιθανόν να «έβαλε το αυτί της στην πόρτα για να ακούσει τι γίνεται μέσα όμως εγώ εκείνη την ώρα έτρωγα και γι’ αυτό δεν άκουσε συνομιλία», συνέχισε. 

Από την οικογένεια της θανούσης πάντως έχουν άλλη άποψη. Η δικηγόρος της οικογένειάς της υποστήριξε πως «ο 41χρονος που τη μαχαίρωσε δεν ήταν σε άμυνα όταν την τραυμάτισε θανάσιμα» και ότι «το χτύπημά του δεν ήταν αμυντικό αλλά άκρως επιθετικό». Το δικαστήριο πάντως δέχτηκε εν μέρει τους ισχυρισμούς του 41χρονου εργολάβου και τον άφησε υπό κατ΄ οίκον περιορισμό.

Η έγκριση αφορά την πώληση μέσω του προγράμματος Foreign Military Sales (FMS) και έρχεται περίπου δύο χρόνια μετά την απόφαση του ΚΥΣΕΑ να προχωρήσει στην απόκτηση των συστημάτων Switchblade 300 και Switchblade 600 για την ενίσχυση των επιχειρησιακών δυνατοτήτων των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων.

Σύμφωνα με την αμερικανική ανακοίνωση, η Ελλάδα έχει αιτηθεί την προμήθεια 350 συστημάτων Switchblade 300 Block 20, 35 συστημάτων ελέγχου πυρός, καθώς και αριθμού συστημάτων Switchblade 600, μαζί με εξοπλισμό υποστήριξης, φορτιστές, ανταλλακτικά, εκπαίδευση προσωπικού, τεχνική υποστήριξη και υπηρεσίες συντήρησης.

Τα «Switchblade», σύμφωνα με το Πρώτο Θέμα, ανήκουν στην κατηγορία των λεγόμενων περιφερόμενων πυρομαχικών (loitering munitions). Πρόκειται για μικρά μη επανδρωμένα αεροσκάφη που μεταφέρουν εκρηκτική κεφαλή, εντοπίζουν τον στόχο και προσβάλλουν με μεγάλη ακρίβεια, ενώ ο χειριστής μπορεί να διακόψει την αποστολή ακόμη και λίγο πριν από την πρόσκρουση.

Τα συγκεκριμένα συστήματα έχουν χρησιμοποιηθεί σε πολεμικές συγκρούσεις στην Ουκρανία, στον Καύκασο και στη Μέση Ανατολή, αποτελώντας πλέον βασικό εργαλείο των σύγχρονων στρατιωτικών επιχειρήσεων.

Στην ανακοίνωσή του, το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών αναφέρει ότι η πώληση εξυπηρετεί την εξωτερική πολιτική και τα συμφέροντα ασφαλείας των Ηνωμένων Πολιτειών, ενισχύοντας έναν σύμμαχο του ΝΑΤΟ και βελτιώνοντας τη διαλειτουργικότητα των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων με τις αμερικανικές.

Παράλληλα, επισημαίνεται ότι η προμήθεια δεν εκτιμάται πως θα μεταβάλει τη στρατιωτική ισορροπία στην περιοχή, ενώ η κύρια ανάδοχος εταιρεία θα είναι η AeroVironment Inc., με έδρα την Καλιφόρνια.

Το πακέτο περιλαμβάνει, εκτός από τα ίδια τα οπλικά συστήματα, ολοκληρωμένη τεχνική και επιχειρησιακή υποστήριξη, χωρίς να απαιτείται η μόνιμη παρουσία επιπλέον αμερικανικού προσωπικού στην Ελλάδα για την υλοποίηση της συμφωνίας.

«Η Ευρώπη μετατρέπεται σε δύναμη (…) Το μήνυμα που στέλνουμε στον κόσμο είναι το ακόλουθο: Ναι, η ειρήνη είναι ο στόχος μας, ναι, αγαπάμε την ελευθερία και το δίκαιο. Και ναι, είμαστε έτοιμοι να πολεμήσουμε για την υπεράσπισή τους και δίνοντας το αίμα μας αν χρειασθεί», δήλωσε ο πρόεδρος της Γαλλίας στην καθιερωμένη ομιλία του προς το στράτευμα την παραμονή της εθνικής γιορτής της 14ης Ιουλίου αναφερόμενος στο «τίμημα του αίματος που πλήρωσαν οι Γάλλοι στρατιώτες μας που έπεσαν για τη Γαλλία, που τραυματίσθηκαν στο σώμα ή στην ψυχή».

Σε μία συγκυρία «στρατηγικής αφύπνισης» των Ευρωπαίων, που είναι «αποφασισμένοι να αμυνθούν και να δράσουν», ο Εμανουέλ Μακρόν αναφέρθηκε στην προσπάθεια του επανεξοπλισμού που ξεκίνησε η Γαλλία με την ανάληψη της προεδρίας από τον ίδιο «πριν από όλες τις αναταράξεις που περνάμε σήμερα».

«Ακόμη και πριν το Σάχελ βυθιστεί στο χάος, ακόμη και πριν η Εγγύς και η Μέση Ανατολή αναφλεγούν, ακόμη και πριν ο πόλεμος φθάσει στο ευρωπαϊκό έδαφος, είχαμε ξεκινήσει τον επανεξοπλισμό μας πριν ακόμη από την εξαπόλυση αυτού του παράλογου πολέμου που διεξάγει η Ρωσία κατά του έθνους και της γης της Ουκρανίας», είπε.

Το 2017, «σας ανακοίνωνα ότι ο αμυντικός προϋπολογισμός θα αυξηθεί, ότι οι δεσμεύσεις θα τηρηθούν και ότι η Γαλλία και οι στρατιωτικές της δυνάμεις θα βρίσκονται στο ύψος των υποχρεώσεων και των ευθυνών τους (…) Η δέσμευση τηρήθηκε, τα γεγονότα είναι εκεί και η ιστορία θα κρίνει», δήλωσε την παραμονή της τελευταίας στρατιωτικής παρέλασης της προεδρίας του.

Ο αμυντικός προϋπολογισμός της Γαλλίας θα έχει διπλασιασθεί κατά τις δύο προεδρικές θητείες του Εμανουέλ Μακρόν και η επικαιροποίηση του νόμου περί στρατιωτικού προγραμματισμού που εγκρίθηκε από τη γαλλική Εθνοσυνέλευση αυξάνει κατά 36 δισεκατομμύρια ευρώ τα 400 δισεκατομμύρια που είχαν αρχικά προβλεφθεί για την περίοδο 2024-2030.

Ο Εμανουέλ Μακρόν ζήτησε επίσης να συνεχισθούν τα ευρωπαϊκά βιομηχανικά σχέδια για την άμυνα και να μην υπάρξει υποχώρηση στον παραλογισμό και στον εθνικισμό μετά την αποτυχία του γαλλογερμανικού σχεδίου του μαχητικού αεροσκάφους SCAF.

«Πατριωτισμός, ναι, εθνικισμός, ποτέ. Και τη στιγμή που η Ευρώπη επανεξοπλίζεται, το να πιστεύει κανείς ότι η συσσώρευση στρατιωτικών ικανοτήτων από τον καθένα χωριστά βρίσκεται στη σωστή πορεία της ιστορίας είναι παραλογισμός», προειδοποίησε.

«Οφείλουμε να οικοδομήσουμε ως Ευρωπαίοι και να διατηρήσουμε τις ιδιαιτερότητές μας, τον τρόπο λήψης αποφάσεων, τις δυνάμεις επέμβασης, την αξιοπιστία μας», είπε.

Ο πρόεδρος της Γαλλίας υποδέχεται σήμερα το απόγευμα νέα σύνοδο κορυφής της συμμαχίας των προθύμων για την Ουκρανία παρουσία του προέδρου της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι.

Η ένταξη της Ελλάδας ως ιδρυτικού μέλους της Defence, Security and Resilience Bank (DSRB) αποτελεί μια σημαντική εξέλιξη τόσο για τη χώρα όσο και για την διεθνή αρχιτεκτονική χρηματοδότησης άμυνας και ασφάλειας.

Η DSRB αποτελεί την πρώτη παγκόσμια πολυμερή αναπτυξιακή τράπεζα αποκλειστικά προσανατολισμένη στην άμυνα, την ασφάλεια και την ανθεκτικότητ.

Η δημιουργία της αποσκοποπεί να καλύψει ένα κενό στο διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα, προσφέροντας έναν εξειδικευμένο θεσμικό μηχανισμό για τη θωράκιση των κρατών που θα συμμετάσχουν απέναντι στις σύγχρονες υβριδικές και συμβατικές απειλές.

Η νέα αυτή Τράπεζα δημιουργείται με συνολικό κεφάλαιο ύψους 100 εκατομμυρίων ευρώ (καταβεβλημένο και απαιτητό / paid-up and callable). Σκοπός της είναι να κινητοποιήσει επιπλέον δημόσια και, κυρίως, ιδιωτικά κεφάλαια για τη χρηματοδότηση έργων που ενισχύουν:

• Την άμυνα και την ασφάλεια
• Την τεχνολογική υπεροχή και την καινοτομία
• Τις κρίσιμες υποδομές
• Την ανθεκτικότητα των συμμετεχουσών χωρών

Η DSRB δεν υποκαθιστά τους υφιστάμενους ευρωπαϊκούς θεσμούς και τα ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά εργαλεία. Λειτουργεί συμπληρωματικά προς τις ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες, ταμεία και χρηματοδοτικά προγράμματα κινητοποιώντας πρόσθετα κεφάλαια από τον διεθνή χρηματοπιστωτικό τομέα.

Τα οικονομικά και γεωπολιτικά οφέλη για την Ελλάδα

Η συμμετοχή της Ελλάδας δημιουργεί σημαντικές προοπτικές για την εγχώρια αμυντική βιομηχανία και συνολική οικονομία:

• Χρηματοδότηση & Καινοτομία: Δημιουργούνται πρόσθετες δυνατότητες χρηματοδότησης με ευνοϊκούς όρους για την ελληνική αμυντική και τεχνολογική βιομηχανία.
• Διεθνείς Αλυσίδες Αξίας: Ενισχύεται η πρόσβαση των ελληνικών επιχειρήσεων στις διεθνείς αγορές και αναπτύσσεται ένα σύγχρονο επιχειρηματικό οικοσύστημα στους τομείς της άμυνας, της ενέργειας, της κυβερνοασφάλειας και της ανθεκτικότητας.
• Ανάπτυξη και Θέσεις Εργασίας: Δημιουργούνται πρόσθετες χρηματοδοτικές ευκαιρίες για τις ελληνικές μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜμΕ) που δραστηριοποιούνται στην εφοδιαστική αλυσίδα της άμυνας, φέρνοντας νέες επενδύσεις και θέσεις εργασίας υψηλής προστιθέμενης αξίας. Παράλληλα, τα πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα της εξέλιξης αυτής θα διαχυθούν στο σύνολο της οικονομίας.

Ένας πρωταγωνιστικός Ρόλος σε ένα Ασταθές Περιβάλλον

Η συμμετοχή της Ελλάδας ως ιδρυτικού μέλους της DSRB αποτελεί, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, μια στρατηγική επιλογή με μακροπρόθεσμο ορίζοντα. Σε μια περίοδο βαθιών γεωπολιτικών ανακατατάξεων, η χώρα μας σταθερά τοποθετείται στον πυρήνα της νέας διεθνούς χρηματοδοτικής αρχιτεκτονικής. Παράλληλα, η συμμετοχή μας στη DSRB υπηρετεί την σταθερή και διαχρονική επιλογή της χώρας μας να συμμετέχει ως πυλώνας σταθερότητας, με καθοριστικό ρόλο στη διεθνή και περιφερειακή ασφάλεια.

Με την κίνηση αυτή, η Ελλάδα επιβεβαιώνει έμπρακτα ότι μπορεί να διαδραματίζει πρωταγωνιστικό ρόλο: όχι μόνο στη διαμόρφωση των νέων γεωπολιτικών ισορροπιών, αλλά και στη δημιουργία των θεσμών που θα στηρίξουν διεθνή ασφάλεια για τις επόμενες δεκαετίες.

Η συμμετοχή σημαίνει ότι η χώρα διαμορφώνει τους κανόνες, δεν τους ακολουθεί

Όταν δημιουργούνται νέοι θεσμοί, η επιλογή είναι απλή: είτε κάθεσαι στο τραπέζι όπου λαμβάνονται οι αποφάσεις είτε περιμένεις να αποφασίσουν άλλοι για σένα.

Η συμμετοχή από την αρχή δίνει  δικαίωμα συνδιαμόρφωσης της στρατηγικής, μεγαλύτερη επιρροή στις χρηματοδοτήσεις, πρόσβαση σε πληροφορία και δίκτυα συνεργασίας.

Η συμμετοχή στη Defense and Resilience Bank είναι ψήφος υπέρ της ασφάλειας, της οικονομικής ανθεκτικότητας και της τεχνολογικής ανταγωνιστικότητας. Σε μια εποχή όπου οι κίνδυνοι δεν γνωρίζουν σύνορα, η χώρα επιλέγει να βρίσκεται μεταξύ εκείνων που σχεδιάζουν τις λύσεις, αντί να περιορίζεται στο να προσαρμόζεται στις αποφάσεις άλλων.

Η συμμετοχή διασφαλίζει μεγαλύτερη επιρροή, περισσότερες ευκαιρίες για την εγχώρια οικονομία και ισχυρότερη προστασία των κρίσιμων υποδομών και των πολιτών.

Η συμμετοχή μας αποσκοπεί στην προώθηση των εθνικών μας συμφερόντων ανεξάρτητα από το ποιοι άλλοι συμμετέχουν.
Η εξωτερική πολιτική δεν ασκείται με άδειες καρέκλες. Αν μια χώρα με την οποία έχουμε διαφορές συμμετέχει σε έναν νέο θεσμό, η δική μας απάντηση δεν μπορεί να είναι η απουσία ή η απόσυρση.  

Πρέπει να είμαστε παρόντες, να συνδιαμορφώνουμε τους κανόνες, να υπερασπιζόμαστε τα συμφέροντά μας και να διασφαλίζουμε ότι καμία σημαντική απόφαση δεν λαμβάνεται χωρίς τη δική μας φωνή.

Η συμμετοχή δεν σημαίνει ταύτιση συμφερόντων.

Το ότι συμμετέχουμε στον ίδιο θεσμό δεν σημαίνει ότι συμμεριζόμαστε όλες τις θέσεις των άλλων μελών. Σημαίνει ότι επιλέγουμε να υπερασπιστούμε τα εθνικά μας συμφέροντα μέσα από έναν θεσμό όπου έχουμε βαρύνοντα λόγο και ψήφο ως ιδρυτικό μέλος. Είναι προτιμότερο να είμαστε μέσα παρά έξω.