Η συμφωνία υπεγράφη στο Μέγαρο Μαξίμου την Τετάρτη (5/8) και η παρουσία του πρωθυπουργού καταδεικνύει το κομβικό ρόλο που διαδραματίζει η Ελλάδα στις εξελίξεις στο ενεργειακό τομέα.

Η εταιρεία, σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό, θα αναλάβει την ανάπτυξη του έργου της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου. Μαζί με αυτή τη συμφωνία σήμερα υπεγράφη και η τριμερής συμφωνία μεταξύ ΑΔΜΗΕ, GSI και Nexans για τις εργασίες θαλάσσιων ερευνών βυθού για την υλοποίηση του έργου.

«Καλώς ήρθατε στην Αθήνα. Σήμερα είναι, πιστεύω, μια πολύ σημαντική ημέρα, που σηματοδοτεί ένα σημαντικό βήμα προόδου για το έργο Great Sea Interconnector. Όπως γνωρίζετε, πρόκειται για έργο στρατηγικής σημασίας τόσο για την Ελλάδα όσο και για την Κύπρο, αλλά πιστεύω ότι και για την Ευρώπη στο σύνολό της. Και η είσοδος της Meridiam ως πλειοψηφικού μετόχου στην εταιρεία Great Sea Interconnector -μια εταιρεία ειδικού σκοπού που ιδρύθηκε από τον ΑΔΜΗΕ για την υλοποίηση του έργου- θεωρώ ότι αποτελεί μια πολύ ισχυρή ψήφο εμπιστοσύνης στον ενεργειακό τομέα της Ελλάδας, στις τεχνικές δυνατότητες του ΑΔΜΗΕ, αλλά και στη στρατηγική αξία αυτού του έργου διασύνδεσης», ανέφερε αρχικά ο πρωθυπουργός σε δηλώσεις του.

«Πιστεύω όμως ότι το πιο σημαντικό μήνυμα είναι ότι ενώνουμε τις δυνάμεις μας για ένα ευρωπαϊκό έργο κοινού ενδιαφέροντος και, παράλληλα, το γεγονός αυτό συνοδεύεται από την υπογραφή μιας στρατηγικής συμφωνίας μεταξύ του ΑΔΜΗΕ, της GSI και της Nexans. Τα τρία μέρη θα συνεργαστούν από την αρχή για να επιταχύνουν την πορεία υλοποίησης του έργου, με πρώτη προτεραιότητα την ολοκλήρωση των ερευνών στον θαλάσσιο πυθμένα» πρόσθεσε.

«Ο ΑΔΜΗΕ θεωρώ ότι συνεισφέρει σε αυτό το έργο βαθιά εμπειρογνωμοσύνη σε τεχνικό επίπεδο, γνώση σε βάθος των ηλεκτρικών συστημάτων και αποδεδειγμένη ικανότητα υλοποίησης μεγάλων ενεργειακών διασυνδέσεων, με τη διασύνδεση μεταξύ Αθήνας και Κρήτης να αποτελεί ένα παράδειγμα ιδιαίτερα σύνθετου έργου που ολοκληρώθηκε πρόσφατα. Και, φυσικά, εσείς συνεισφέρετε διεθνή εμπειρία σε παρόμοια έργα και τη μακροπρόθεσμη δέσμευση σε στρατηγικές υποδομές» είπε ακόμη ο πρωθυπουργός.

«Συνδυάζοντας αυτά τα αλληλοσυμπληρούμενα πλεονεκτήματα, οι δύο εταίροι δημιουργούν μια κατά πολύ ισχυρότερη και πολύ πιο αξιόπιστη πλατφόρμα για την κατασκευή και την επιτυχή ολοκλήρωση του έργου. Η συγκεκριμένη συναλλαγή αφορά, φυσικά, την εταιρεία ειδικού σκοπού του έργου που είναι υπεύθυνη για την ανάπτυξη της διασύνδεσης.

»Θα ήθελα να επισημάνω ότι ο ΑΔΜΗΕ παραμένει στρατηγικός μέτοχος και αποτελεί κεντρικό εταίρο σε αυτό το έργο, ενώ η συμμετοχή σας ενισχύει την κεφαλαιακή βάση, οδηγεί σε καλύτερη κατανομή του ρίσκου και ενισχύει τη δυνατότητα υλοποίησης. Διερευνούσαμε αυτό το ενδεχόμενο τους τελευταίους μήνες και είμαστε ιδιαίτερα ευτυχείς που καταφέραμε να ενισχύσουμε την κεφαλαιακή βάση του έργου» είπε ακόμη.

Ο Κ. Μητσοτάκης έκανε λόγο για ένα έργο που παράλληλα θα βοηθήσει στην άρση της ενεργειακής απομόνωσης της Κύπρου.

«Ασφαλώς, αυτό για εμάς είναι τόσο ένα στρατηγικό έργο όσο και ένα έργο ιδιαίτερα σημαντικό για την ενεργειακή δομή και τη σταθερότητα ολόκληρου του δικτύου στην περιοχή μας. Θα συμβάλει ουσιαστικά στην άρση της ενεργειακής απομόνωσης της Κύπρου και τη σύνδεση της χώρας με ολόκληρο το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό σύστημα. Και, φυσικά, θα διευκολύνει την εισαγωγή στο δίκτυο περισσότερης ενέργειας από ΑΠΕ και θα ενισχύσει συνολικά την ενεργειακή ανθεκτικότητα της Ευρώπης» είπε χαρακτηριστικά.

Καταλήγοντας, πρόσθεσε: «Είμαι πολύ χαρούμενος που η Ελλάδα αποδεικνύει για άλλη μια φορά ότι μπορεί να προσελκύσει σοβαρούς, μακροπρόθεσμους διεθνείς επενδυτές για έργα στρατηγικής σημασίας. Θεωρώ ότι έχει ιδιαίτερη αξία το γεγονός ότι καταφέραμε να προσελκύσουμε έναν από τους μεγαλύτερους, αν όχι τον μεγαλύτερο επενδυτή από την Ευρώπη στον τομέα των υποδομών, και πιστεύω επίσης ότι αυτή είναι η κατάλληλη στιγμή για να υποστηρίξουμε την ισχυρή στρατηγική συμμετοχή, τις διεθνείς επενδύσεις, την τεχνική εμπειρογνωμοσύνη, καθώς και τον σαφή καταμερισμό αρμοδιοτήτων και κινδύνων.

Επιτρέψτε μου, λοιπόν, να συγχαρώ όλα τα εμπλεκόμενα μέρη για την υπογραφή αυτής της συμφωνίας, και ανυπομονούμε να αναλάβουμε όλες τις πρωτοβουλίες ώστε το έργο να προχωρήσει το συντομότερο δυνατό. Και πάλι, καλώς ήρθατε».

Παπασταύρου: Αρχή-ορόσημο για την υλοποίηση του έργου

Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, ευχαρίστησε τις εταιρείες και τους εμπλεκόμενους φορείς για την επαγγελματική τους δέσμευση.

«Κύριε πρωθυπουργέ, μετά την επίσκεψη του προέδρου Μακρόν εδώ, δώσατε τις κατευθύνσεις και τις οδηγίες. Συναντηθήκαμε με τον Τιερί και θεωρώ ότι οι εταιρείες κατάφεραν να συνάψουν αυτή τη συμφωνία σε χρόνο-ρεκόρ. Και όπως είπαν όλοι, αυτή είναι η αρχή. Πρόκειται για μια αρχή που αποτελεί ορόσημο για να προχωρήσουμε στην υλοποίηση του έργου», ανέφερε ο κ. Παπασταύρου.

Ο Thierry Déau, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Meridiam, δήλωσε:

«Σας ευχαριστώ, κ. πρωθυπουργέ, αγαπητοί υπουργοί. Είναι μεγάλη τιμή για μένα να βρίσκομαι σήμερα εδώ για να υπογράψω αυτή τη συμφωνία. Πρόκειται για ένα έργο με μεγάλη στρατηγική σημασία για την Ευρώπη, το οποίο έρχεται σε συνέχεια της στρατηγικής συνεργασίας που έχει υπογράψει η Ελλάδα με τη Γαλλία. Και πρέπει να πω ότι ο πρόεδρός μου υποστηρίζει θερμά αυτό το έργο και μάλιστα μου τηλεφωνεί καθημερινά γι’ αυτό.

Είμαστε πολύ χαρούμενοι που συνεισφέρουμε, φυσικά, την κεφαλαιακή δύναμή μας, τα 25 δισεκατομμύρια ευρώ που διαχειριζόμαστε, με την έμφαση που δίνουμε στις μακροπρόθεσμες επενδύσεις σε υποδομές. Έχουμε συμμετάσχει στα περισσότερα διευρωπαϊκά δίκτυα, είτε πρόκειται για την ηλεκτρική διασύνδεση μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της Γερμανίας είτε για δίκτυα μεταφορών και άλλων τομέων, ανταποκρινόμενοι ουσιαστικά σε πολιτικές με μακροπρόθεσμο ορίζοντα για την κατασκευή υποδομών ώστε η Ευρώπη να γίνει πιο ανθεκτική.

Είμαι λοιπόν πολύ χαρούμενος που βρίσκομαι εδώ μαζί με τους συναδέλφους μου από τη Nexans. Και βρισκόμαστε εδώ για να εργαστούμε και να φέρουμε αποτελέσματα».

Ευχαριστίες εξέφρασε επίσης ο Pascal Radue, εκτελεστικός αντιπρόεδρος της Nexans, επισημαίνοντας:

«Σας ευχαριστώ πολύ, κ. πρωθυπουργέ και κύριοι υπουργοί. Εκ μέρους της Nexans, θα ήθελα επίσης να πω ότι είμαστε εξαιρετικά χαρούμενοι που βλέπουμε σήμερα τις υπογραφές γι’ αυτό το έργο, το οποίο αποτελεί ένα πολύ σημαντικό βήμα για το έργο. Θα ακολουθήσουν και άλλα βήματα. Πιστεύω ότι πρέπει να συνεργαστούμε όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς για να διασφαλίσουμε ότι αυτό το έργο θα υλοποιηθεί στην πράξη. Ωστόσο, είμαστε ιδιαίτερα χαρούμενοι, διότι θεωρώ ότι αποτελεί ένα σημαντικό βήμα προς τα εμπρός, και είμαστε πολύ χαρούμενοι που, τελικά, ως μέλη του “Team France”, θα μπορέσουμε να προσφέρουμε προστιθέμενη αξία με την τεχνολογία μας στην Ελλάδα και την ευρύτερη Ευρώπη».

Ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του ΑΔΜΗΕ, Μανούσος Μανουσάκης, δήλωσε:

«Θα ήθελα να ευχαριστήσω την κυβέρνηση για την υποστήριξη που παρείχε σε αυτή την εξαιρετικά δύσκολη προσπάθεια για το έργο αυτό, όπως θα ήθελα να ευχαριστήσω τη Meridiam για την εμπιστοσύνη που δείχνει προς τον ΑΔΜΗΕ. Όπως είπε ο πρωθυπουργός, πρόκειται για ένα ευρωπαϊκό έργο, και σήμερα, με τη νέα μετοχική δομή, θεωρώ ότι δηλώνουμε σε όλους ότι αυτό είναι ένα ευρωπαϊκό έργο το οποίο πρόκειται να προχωρήσει. Ήταν το δεύτερο σημαντικότερο έργο, όπως ανέφερε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Βρισκόμαστε εδώ για να εργαστούμε, να εργαστούμε σκληρά και να επιτύχουμε και πάλι καλά αποτελέσματα, όπως και στο παρελθόν, όλοι μαζί».

Γιατί είναι σημαντική η συμφωνία με τη Meridiam

Η συμφωνία για την είσοδο του γαλλικού επενδυτικού ομίλου Meridiam ως πλειοψηφικού μετόχου στην εταιρεία Great Sea Interconnector (GSI) αποτελεί μια ιδιαίτερα σημαντική εξέλιξη για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, με τη γαλλική σφραγίδα να ενισχύει τις προϋποθέσεις και την αξιοπιστία για την επιτάχυνση υλοποίησης του έργου.

Η εταιρεία GSI είχε εξαρχής σχεδιαστεί ως το ειδικό εταιρικό όχημα (SPV) για την ανάπτυξη και υλοποίηση του έργου, με τη συμμετοχή στρατηγικών επενδυτών. Η συμφωνία με την Meridiam αποτελεί την υλοποίηση αυτού του σχεδιασμού και, σε συνέχεια της επιτυχούς Αύξησης Μετοχικού Κεφαλαίου του ΑΔΜΗΕ, ενισχύει τη χρηματοδοτική δύναμη πυρός του έργου.

Ο ΑΔΜΗΕ παραμένει στρατηγικός μέτοχος και βασικός εταίρος με δικαιώματα καταστατικής μειοψηφίας, διατηρεί την τεχνική ηγεσία του έργου και είναι υπεύθυνος για την λειτουργία της διασύνδεσης όταν αυτή ολοκληρωθεί. Η πλειοψηφική συμμετοχή της Meridiam ενισχύει την κεφαλαιακή βάση του έργου, προσθέτει τεχνογνωσία και ενισχύει την ικανότητα υλοποίησής του.

Η συμφωνία που υπεγράφη συνιστά ισχυρή ψήφο εμπιστοσύνης στην Ελλάδα στον τομέα της ενέργειας και στον ΑΔΜΗΕ, ως φορέα υλοποίησης του έργου. Και η γαλλική σφραγίδα Παράλληλα, συνοδεύεται από την υπογραφή στρατηγικής συμφωνίας μεταξύ του ΑΔΜΗΕ, της GSI και της Nexans. Τα τρία μέρη θα συνεργαστούν από την πρώτη ημέρα για την επιτάχυνση των εργασιών, με προτεραιότητα την ολοκλήρωση των θαλάσσιων ερευνών βυθού.

Η Meridiam είναι ένας κορυφαίος διεθνής επενδυτής, φορέας ανάπτυξης και διαχειριστής έργων υποδομής, με έδρα το Παρίσι και ισχυρή παρουσία στην Ευρώπη, τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Αφρική. Εξειδικεύεται σε έργα στρατηγικής σημασίας στους τομείς των δημόσιων υποδομών, τα οποία αναπτύσσει, χρηματοδοτεί, υλοποιεί και διαχειρίζεται με μακροπρόθεσμο επενδυτικό ορίζοντα, σε στενή συνεργασία με κυβερνήσεις, ρυθμιστικές αρχές και δημόσιους φορείς.

Το επενδυτικό της χαρτοφυλάκιο περιλαμβάνει ορισμένα από τα σημαντικότερα ευρωπαϊκά έργα υποδομών, μεταξύ των οποίων και η ηλεκτρική διασύνδεση που συνδέει το Ηνωμένο Βασίλειο με τη Γερμανία, ένα από τα μεγαλύτερα διασυνοριακά ενεργειακά έργα της Ευρώπης. Ουσιαστικά με τη συμφωνία αυτή, ενώνουμε δυνάμεις και θωρακίζουμε την υλοποίηση του έργου.

Ο ΑΔΜΗΕ ως διαχειριστής του συστήματος μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας επενδύει σταθερά στην Ελλάδα, έχοντας ολοκληρώσει την εμβληματική ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης–Αττικής, η οποία λειτουργεί από το 2025. Αυτές τις μέρες προχωράει η ηλέκτριση της διασύνδεσης Σαντορίνης, ενώ μέσα στο 2026 θα ολοκληρωθεί η διασύνδεση της Μήλου, της Σερίφου και της Φολεγάνδρου. Την ίδια στιγμή, προχωρούν οι διαγωνισμοί για τις ηλεκτρικές διασυνδέσεις των Δωδεκανήσων και του Βορείου Αιγαίου με το ηπειρωτικό σύστημα και η νέα ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Ιταλίας.

Η συμμετοχή της Meridiam στο μετοχικό κεφάλαιο της θυγατρικής του ΑΔΜΗΕ, GSI, ενισχύει σημαντικά το έργο, καθώς εισφέρει διεθνή τεχνογνωσία και ισχυρή επενδυτική αξιοπιστία, ενισχύοντας τον στρατηγικό στόχο της εταιρείας: τη διασύνδεση της Κύπρου με το ευρωπαϊκό σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας μέσω της Ελλάδας και την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας και της ανθεκτικότητας των δύο χωρών.

Η συμφωνία αναμένεται να αποτελέσει καταλύτη για την επίλυση των ρυθμιστικών εκκρεμοτήτων του έργου και να συμβάλει στην μακροπρόθεσμη χρηματοδότησή του από τον τραπεζικό τομέα, ενισχύοντας την ασφάλεια και τη σταθερότητα του χρηματοδοτικού του σχήματος. Σημειώνεται ότι παράλληλα βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία έγκρισης χρηματοδότησης του έργου από την ΕΤΕπ.

Ταυτόχρονα με την εξέλιξη αυτή, προχωρά η ωρίμανση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κύπρου–Ισραήλ. Ο ΑΔΜΗΕ, ως φορέας υλοποίησης, έχει ολοκληρώσει και θα αποστείλει μέσα στις επόμενες ημέρες στις ρυθμιστικές αρχές της Κύπρου και του Ισραήλ τη μελέτη κόστους-οφέλους, ένα σημαντικό ορόσημο για την εξέλιξη του έργου.

Με τις παραπάνω επενδύσεις και συμφωνίες, η Ελλάδα ενισχύει τον ρόλο της ως στρατηγικού ενεργειακού κόμβου διασύνδεσης των ηλεκτρικών συστημάτων της Ανατολικής Μεσογείου με την ευρωπαϊκή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.

Ποια είναι η Meridiam

Η Meridiam είναι ένας από τους κορυφαίους διεθνείς επενδυτές, φορείς ανάπτυξης και διαχειριστές έργων υποδομής. Ιδρύθηκε το 2005, έχει την έδρα της στο Παρίσι και διαθέτει ισχυρή παρουσία στην Ευρώπη, τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Αφρική.

Ο όμιλος εξειδικεύεται σε κρίσιμες δημόσιες υποδομές, τις οποίες αναπτύσσει, χρηματοδοτεί, υλοποιεί και διαχειρίζεται σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα, σε στενή συνεργασία με κυβερνήσεις, ρυθμιστικές αρχές και άλλους φορείς του δημόσιου τομέα.
Μέγεθος

Το χαρτοφυλάκιο της Meridiam περιλαμβάνει περισσότερα από 130 έργα υπό ανάπτυξη, υπό κατασκευή ή σε λειτουργία σε Ευρώπη, Βόρεια Αμερική, Μέση Ανατολή και Αφρική, τα οποία αντιστοιχούν σε συνολικές επενδύσεις που έχουν κινητοποιηθεί ύψους της τάξης των €100 δισ.

Απόστολος Χονδρόπουλος

Εν αναμονή των ανακοινώσεων για τα δύο νέα κόμματα, ο κ. Μητσοτάκης έσπευσε να επισημάνει κατά την χθεσινή συνάντηση με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Κωνσταντίνο Τασούλα πως η αναδιάταξη του κομματικού σκηνικού δεν αφορά άμεσα τη ΝΔ. Θέση που συνδέεται με την εκτίμηση του Μεγάρου Μαξίμου πως το κόμμα του κ. Τσίπρα αφορά στον ευρύτερο χώρο της κεντροαριστεράς, ενώ της κ. Καρυστιανού στην ψήφο διαμαρτυρίας και στο αντισυστημικό τμήμα των ψηφοφόρων.

Συνεργάτες του κ. Μητσοτάκη επισημαίνουν μάλιστα ενόψει των ανακοινώσεων, πως εάν η ΝΔ καταφέρει  ή όχι να πείσει ξανά την κοινωνία να της δώσει άλλη μία καθαρή αυτοδύναμη εντολή, δεν έχει να κάνει καθόλου με το κόμμα και τα πρόσωπα τα οποία θα πλαισιώσουν την κ. Καρυστιανού, αλλά “πρωτίστως είναι στο δικό μας χέρι. Αν θα είμαστε πειστικοί με βάση τα παραδοτέα μας”, όπως λένε χαρακτηριστικά.

Σε αυτό το πλαίσιο ο κ. Μητσοτάκης, που σήμερα ξεκινά νέο κύκλο μετασυνεδριακών πλέον περιοδειών επισκεπτόμενος την Λακωνία, διαμήνυσε ότι η προσήλωση της κυβέρνησης παραμένει στην υλοποίηση του κυβερνητικού της προγράμματος. Και η επισήμανσή του πως «κάθε μήνας μετράει», ερμηνεύεται ως μήνυμα και στα μέλη του Υπουργικού Συμβουλίου ότι μετά και τη λήξη του Συνεδρίου της ΝΔ, η δουλειά θα πρέπει να συνεχιστεί, καθώς οι πολίτες θα κρίνουν τη ΝΔ από το έργο της στις εκλογές του 2027.

Οι αναφορές του πρωθυπουργού πως οι εκλογές θα γίνουν το 2027 είναι πλέον συνεχείς και το επανέλαβε και κατά την συνάντηση με τον κ. Τασούλα λέγοντας ότι  απομένει ένας χρόνος για την συνταγματική ολοκλήρωση της θητείας της κυβέρνησης.

Όχι σε διπλές εκλογές 

Ταυτόχρονα, το Μέγαρο Μαξίμου υπενθυμίζει πως για τη ΝΔ δεν υπάρχει προοπτική διπλών εκλογών, αλλά θα διεκδικήσει την αυτοδυναμία στην πρώτη εκλογική αναμέτρηση, προβάλλοντας φυσικά ολοένα και πιο σκληρά διλήμματα περί σταθερότητας ή ακυβερνησίας.

Το μήνυμα αυτό εξυπηρετεί  τον στόχο για προεκλογική συσπείρωση των ψηφοφόρων της ΝΔ, καθώς η συζήτηση για διπλές κάλπες εκτιμάται ότι εμπεριέχει ρίσκο να “ενθαρρύνει” στην πράξη μια πιο χαλαρή ψήφο σε πρώτες  εκλογές, κυρίως προς τα δεξιά της ΝΔ.  Στο Μέγαρο Μαξίμου εκτιμούν επίσης πως αυτή η συζήτηση είναι λάθος γιατί μπορεί να έχει αρνητική επίδραση και στο οικονομικό κλίμα.

Ανεξαρτήτως βέβαια εάν επιδίωξη του Μεγάρου Μαξίμου είναι η αυτοδυναμία στην πρώτη εκλογική αναμέτρηση, το ερώτημα είναι πόσο εφικτή θεωρείται με τα δημοσκοπικά δεδομένα όχι μόνο της τρέχουσας συγκυρίας, αλλά επί της ουσίας της τελευταίας διετίας, καθώς από το καλοκαίρι του 2024, μετά τις ευρωεκλογές, η ΝΔ καταγράφεται διαρκώς  σε δημοσκοπικά ποσοστά εκτίμησης ψήφου μακριά από τα επίπεδα αυτοδυναμίας.

Πολιτική πίεση στο ΠΑΣΟΚ

Το Μέγαρο Μαξίμου υπογραμμίζει πάντως πως εάν ο κόσμος πει κάτι διαφορετικό από την αυτοδυναμία που διεκδικεί η ΝΔ, “θεωρούμε ότι πρέπει να εξαντλήσουμε τις πιθανότητες” να έχουμε κυβέρνηση από την πρώτη εκλογική αναμέτρηση.  Πρόκειται για θέση που στόχο έχει να πιέσει πολιτικά , ιδίως στους κόλπους των κεντρώων ψηφοφόρων, το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης το οποίο υποδεικνύεται από το Μέγαρο Μαξίμου ως μοναδικός δυνητικός κυβερνητικός εταίρος, που όμως το ίδιο έχει απορρίψει την συνεργασία με τη ΝΔ.

Χαρακτηριστικό είναι άλλωστε και το σκεπτικό του κυβερνητικού εκπροσώπου ότι στη ΝΔ πιστεύουμε στην αυτοδυναμία, γιατί το ΠΑΣΟΚ που θα ήταν η μόνη πολιτική δύναμη που θα μπορούσαμε να μπούμε σε αυτή τη συζήτηση αν δεν έχουμε αυτοδυναμία, πήγε και έκανε ένα ολόκληρο συνέδριο χωρίς να βγάλει πρόγραμμα, χωρίς να πει πως και με ποιον θα κυβερνήσει, μόνο και μόνο για να πει με ποιόν δεν θα κυβερνήσει, δηλαδή τη ΝΔ. 

Η αντιπαράθεση άλλωστε με το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης κορυφώνεται στην σκιά του σκανδάλου των υποκλοπών και  με διαφαινόμενη άρνηση από πλευράς ΝΔ να αποδεχθεί το αίτημα για νέα εξεταστική. Και ενδεικτικό του κλίματος είναι το σχόλιο κυβερνητικών πηγών ότι “είχαμε κατηγορήσει το ΠΑΣΟΚ ότι έχει μετατραπεί σε «πράσινο ΣΥΡΙΖΑ». Σήμερα ο κ. Ανδρουλάκης μετεξελίσσεται σε «πράσινη Ζωή».

Σκαλωσιές τοποθετούνται μπροστά στο εμβληματικό έργο – που χρειάστηκε μια πενταετία για να ολοκληρωθεί (1536-1541) από τον ιταλό ζωγράφο της Αναγέννησης – το οποίο απεικονίζει την Ημέρα της Κρίσεως της ανθρωπότητας. Οι εργασίες αναμένεται να διαρκέσουν περίπου τρεις μήνες.

Ειδικοί καθαρίζουν τακτικά τις τοιχογραφίες του παρεκκλησίου τη νύχτα, αλλά η «Δευτέρα Παρουσία» απαιτεί εξαιρετικά προσεγμένες εργασίες, διευκρινίζει το Βατικανό.

Ειδικότερα, ο επικεφαλής συντηρητής Πάολο Βιολίνι εξήγησε ότι οι εργασίες αποσκοπούν κυρίως στην αφαίρεση σωματιδίων ρύπων που, με την πάροδο των ετών, έχουν αλλοιώσει τα χρώματα και την ευκρίνεια του έργου. Ως εκ τούτου, «θα αποκατασταθεί πλήρως η εκφραστική πολυπλοκότητα του έργου», διαβεβαίωσε.

Η Καπέλα Σιξτίνα θα παραμείνει ανοικτή για το κοινό κατά τη διάρκεια των εργασιών αποκατάστασης.

Ο Διονύσης Σαββόπουλος γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη, στις 2 Δεκεμβρίου 1944.

Σπούδασε αρχικά νομικά στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, ωστόσο εγκατέλειψε τις σπουδές του για να αφιερωθεί στη μουσική.

Μετακομίζοντας στην Αθήνα το 1963, άρχισε να εμφανίζεται σε νυχτερινά κέντρα και μπουάτ και να πειραματίζεται με ήχους και στίχους που συνδύαζαν την παράδοση, τη λαϊκή μουσική και σύγχρονες επιρροές.

Η οικογενειακή του κατάσταση: είχε παντρευτεί τη σύζυγό του Άσπα το 1967 και απέκτησαν δύο γιούς.

Κατά τη διάρκεια της στυγνής εποχής της Χούντας στην Ελλάδα, υπέστη διώξεις και φυλακίστηκε λόγω των πολιτικών του απόψεων.

Το 2017 αναγορεύτηκε επίτιμος διδάκτορας από το Τμήμα Φιλολογίας του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, ως αναγνώριση της προσφοράς του στη μουσική και τον πολιτισμό.

Το έργο του & η συμβολή του

Ο Σαββόπουλος ήταν από τους πρωτοπόρους της σχολής των Ελλήνων τραγουδοποιών — δηλαδή καλλιτεχνών που γράφουν μουσική, στίχους και ερμηνεύουν οι ίδιοι τα τραγούδια τους.

Η δισκογραφία του περιλαμβάνει πλήθος άλμπουμ που σημάδεψαν την ελληνική μουσική σκηνή· ξεκινώντας με τον πρώτο του δίσκο Φορτηγό το 1966, όπου αποτυπώνεται ήδη η ιδιότυπη φωνή και η στιχουργική του ματιά.

Από τα πιο χαρακτηριστικά έργα του είναι τα άλμπουμ Μπάλλος (1970) και Το Περιβόλι του Τρελού (1969) — στα οποία συνδυάζει στοιχεία προοδευτικού ροκ, ψυχεδελικής διάθεσης, ελληνικής παράδοσης αλλά και πολιτικής κριτικής.

Η μουσική του περιλαμβάνει επιρροές από τον Bob Dylan και τον Frank Zappa, αλλά και από τα ελληνικά λαϊκά και μακεδονικά μουσικά μοτίβα.

Οι στίχοι του συχνά θίγουν κοινωνικά και πολιτικά θέματα, με εξαιρετική ποιητική ευαισθησία και σατιρική διάθεση — στοιχείο που τον καθιέρωσε ως φωνή της μεταπολεμικής ελληνικής γενιάς.

Σημαντικό είναι επίσης ότι δεν περιορίστηκε μόνο στη δισκογραφία: έγραψε μουσική για θέατρο και κινηματογράφο, πραγματοποίησε συναυλίες σε όλη την Ελλάδα και στο εξωτερικό, και επιδόθηκε σε εκπομπές τηλεόρασης και ραδιοφώνου.

Κληρονομιά

Η προσφορά του Διονύση Σαββόπουλου σε μουσικό, πολιτιστικό και κοινωνικό επίπεδο δεν μπορεί να υπερεκτιμηθεί.

Η μουσική του συνεχίζει να εμπνέει νέες γενιές — τα τραγούδια του αντέχουν στον χρόνο και αποτελούν σημείο αναφοράς για την ελληνική τραγουδοποιία.

Ο τρόπος που κατάφερε να συνδυάσει παραδοσιακά στοιχεία με σύγχρονες, διεθνείς επιρροές, και να τα εντάξει σε ένα πλαίσιο προσωπικής έκφρασης, τον καθιστά «μεγάλο» όχι μόνο με τον όρο της έκτασης της επιρροής του, αλλά κυρίως με το βάθος της δημιουργίας του.

Με τον θάνατό του, η ελληνική μουσική χάνει έναν από τους αληθινά σπουδαίους δημιουργούς της. Ωστόσο, το έργο του – οι στίχοι, η μουσική, η φωνή του – παραμένουν ζωντανά.

Η μνήμη του θα μείνει ως υπενθύμιση ότι η αυθεντική τέχνη δεν φοβάται να μιλήσει για την εποχή της, δεν ξεχνά την ιστορία της, δεν αποδέχεται τον εύκολο δρόμο.

Οι φίλοι του, οι θαυμαστές του, αλλά και όσοι δεν τον γνώρισαν από κοντά, έχουν πλέον την ευκαιρία να ανακαλύψουν ξανά ή για πρώτη φορά την μουσική του διαδρομή, να ενσωματώσουν το έργο του στο δικό τους μουσικό και ανθρωπιστικό «οπλοστάσιο».

Στον βίο του Μίκη Θεοδωράκη η μουσική και η πολιτική ανέκαθεν συμβάδιζαν.

Τα πρώιμα χρόνια

Κρητικός στην καταγωγή, γεννήθηκε στη Χίο στις 29 Ιουλίου του 1925. Στην παιδική του ηλικία έζησε σε διάφορες πόλεις της ελληνικής περιφέρειας όπως στη Μυτιλήνη, Γιάννενα, Κεφαλονιά, Πύργο, Πάτρα και κυρίως στην Τρίπολη. Στην τελευταία, σε ηλικία 17 ετών, έδωσε την πρώτη του συναυλία παρουσιάζοντας το έργο του «Κασσιανή», ενώ παράλληλα οργανώθηκε στον αγώνα κατά των κατακτητών. Συνελήφθη στη διαδήλωση της 25ης Μαρτίου 1943 από τους Ιταλούς και βασανίζεται.

Οι νεανικοί αγώνες

Διέφυγε κατόπιν στην Αθήνα, ξεκίνησε σπουδές στο Ωδείο Αθηνών με καθηγητή τον Φιλοκτήτη Οικονομίδη και οργανώθηκε στον ΕΛΑΣ. Υπήρξε διαφωτιστής στον Πέμπτο Τομέα της ΕΠΟΝ, ενώ  συμμετείχε στα Δεκεμβριανά ως σαν διμοιρίτης τής Μεταξωτής διμοιρίας του 1ου τάγματος της Νέας Σμύρνης. Μετά τα Δεκεμβριανά ζει κατά περιόδους στην παρανομία, ώσπου συλλαμβάνεται τον Ιούλιου του 1947 και στέλνεται εξόριστος στην Ικαρία, απ’ όπου επιχείρησε να αποδράσει.

Επέστρεψε στην Αθήνα μετά την αμνηστία της κυβέρνηση Σοφούλη, αλλά σύντομα συνελήφθη ξανά, λόγω της προσπάθειάς του συμμετάσχει στο Δημοκρατικό Στρατό. Εστάλη ξανά εξόριστος στην Ικαρία, όπου έγραψε το έργο «Ελεγείο και θρήνος στον Βασίλη Ζάννο» στη μνήμη του Βασίλη Ζάννου που εκτελέστηκε το 1948. Έπειτα εστάλη στη Μακρόνησο, όπου βασανίστηκε.

Το 1949 εστάλη στα Χανιά για να αναρρώσει. Το 1950 επέστρεψε στην πρωτεύουσα, συνεχίζοντας τις σπουδές του και αποφοιτώντας από το Ωδείο Αθηνών, με δίπλωμα σε αρμονία, αντίστιξη και φούγκα.

Η διεθνής αναγνώριση και η λαϊκή εποποιία

Το 1954 βρέθηκε στο Παρίσι με κρατική υποτροφία και σπούδασε με τον θρυλικό Olivier Messiaen και τον Eugène Bigot. Στο Παρίσι διανύει αξιοπρόσεχτη συνθετική πορεία καθώς έγραψε πολλά συμφωνικά έργα έργα, αλλά και έργα για το μπαλέτο της Λουντμίλα Τσέρινα, για το Covent Garden με το έργο «Αντιγόνη», για το Μπαλέτο της Στουτγάρδης και έργα του κινηματογράφου. Το 1957 ο αξεπέραστος Ντμίτρι Σοστακόβιτς του απένειμε το πρώτο βραβείο του Φεστιβάλ της Μόσχας για το έργο του Suite No 1 για πιάνο και ορχήστρα.

Η επιστροφή του στην Ελλάδα το 1960 συνοδεύεται τόσο από εναργή ενασχόληση με τη σύνθεση λαϊκότροπων έργων και τις συναυλίες, όσο και με την πολιτική του ανάδειξη σε πρόσωπο της ευρύτερης Αριστεράς. Η συνθετική του πορεία μέχρι τη δικτατορία σηματοδοτείται από την ενασχόλησή του με φόρμες του λαϊκού τραγουδιού, με απόγειο τη μελοποίηση του Επιταφίου του Γιάννη Ρίτσου, ενώ οι δεκάδες κύκλοι τραγουδιών περιλαμβάνουν σπουδαία τραγούδια που φτάνουν στα χείλη των λαϊκών στρωμάτων. Παράλληλα όμως, επιχείρησε με την Μικρή Συμφωνική Ορχήστρα Αθηνών να μεταδώσει την λόγια μουσική σε ευρύτερα ακροατήρια.

Και μόνο η παράθεση μερικών δίσκων με έργα του Θεοδωράκη της δεκαετίας του 1960 δηλοί τη σπουδαιότητα της συνθετικής του δύναμης: Φαίδρα, Όμορφη Πόλη, Επιφάνεια, Το Τραγούδι του νεκρού Αδελφού, Η Γειτονιά των Αγγέλων, Επιτάφιος, Το Αξιον Εστί, Ζοrbα the Greek, Ρωμιοσύνη, Το Τραγούδι του Νεκρού Αδελφού, Μαουτχάουζεν – Εξη Τραγούδια, Μικρές Κυκλάδες / Λιποτάκτες.

Οι δημοκρατικοί αγώνες της δεκαετίας του 1960 

Το 1963, η δολοφονία του βουλευτή της ΕΔΑ, Γρηγόρη Λαμπράκη, έδωσε το έναυσμα για την ίδρυση της «Νεολαίας Λαμπράκη», της οποίας αναδείχθηκε πρόεδρος.

Παράλληλα εξελέγη βουλευτής με την ΕΔΑ και αναδεικνύεται σε δημόσιο πρόσωπο αναφοράς για την Αριστερά.

Η χούντα, οι φυλακίσεις, το διεθνές κύμα συμπαράστασης

Στο Απριλιανό πραξικόπημα των συνταγματαρχών περνά στην παρανομία και δυο μέρες μετά την εγκατάσταση της Χούντας, στις 23 Απριλίου 1967 απεύθυνε έκκληση για Αντίσταση κατά της Δικτατορίας. Λίγες ημέρες μετά, τον Μάιο του 1967, υπήρξε εκ των συνιδρυτών του ΠΑΜ, του οποίου εξελέγη πρόεδρος.

Τον Αύγουστο της ίδιας χρονιάς συνελήφθη και φυλακίστηκε στα κρατητήρια της Μπουμπουλίνας. Μεταφέρθηκε στις φυλακές Αβέρωφ, όπου ξεκίνησε απεργία πείνας, έπειτα εκτοπίστηκε στη Ζάτουνα Αρκαδίας και τέλος στο στρατόπεδο Ωρωπού. Η υγεία του κλονίστηκε, με αποτέλεσμα να φουντώσει διεθνές κίνημα των σπουδαιότερων καλλιτεχνικών προσωπικοτήτων της εποχής με αίτημα την απελευθέρωσή του.

Αποφυλακίστηκε υπό τη διεθνή κατακραυγή και έφυγε για το Παρίσι τον Απρίλιο του 1970.

Οι φυλακίσεις και οι εξορίες δεν ελάττωσαν την συνθετική του δεινότητα, ενώ τα έργα και τα τραγούδια που συνέθετε μεταφέρονταν παράνομα στο εξωτερικό, όπου ερμηνεύονται από τις Μαρία Φαραντούρη και τη Μελίνα Μερκούρη.

Στο εξωτερικό αναδείχθηκε σε σημαντική μορφή στον αγώνα για την πτώση της δικτατορίας.

Έδωσε συναυλίες σε δεκάδες χώρες, συναντά ηγέτες και προσωπικότητες, ένωσε τη φωνή του με άλλες προσωπικότητες υποστήριξης εθνικοαπελευθερωτικών κινημάτων.

Η μεταπολίτευση

Η πτώση της δικτατορίας βρήκε τον Μίκη Θεοδωράκη στην Αθήνα με την πολιτική του υπόσταση να έχει πια χαρακτήρα πιο αυτόνομο και συμβολικό.

Οι συναυλίες του συγκεντρώνουν σε κάθε ευκαιρία δεκάδες χιλιάδες κόσμου, σκορπώντας ρίγη συγκίνησης για το γεγονός ότι ακούγοντας ελεύθερα πια τα απαγορευμένα από τη Χούντα τραγούδια του.

Tους πρώτους μήνες της αντιπολίτευσης έδωσε τη συγκατάθεσή του στην λύση Καραμανλή για την διακυβέρνηση της χώρας.

Η φράση «Καραμανλής ή Τανκς», αν και δεν ειπώθηκε επακριβώς σε αυτή τη μορφή, ουδέποτε διαψεύστηκε, καθώς όπως είπε αργότερα ο ίδιος, ουσιαστικά συμφωνούσε με τη «λύση Καραμανλή».

Διατήρησε ανοικτούς διαύλους επικοινωνίας με όλους τους ηγέτες της πολιτικής ζωής του τόπου.

Ωστόσο συνοδοιπόρησε με την Αριστερά για σχεδόν 15 χρόνια.

Το 1974 κατήλθε υποψήφιος με το ψηφοδέλτιο της Ενωμένης Αριστεράς στην Βʹ Πειραιά, το 1978 υπήρξε υποψήφιος δήμαρχος Αθηναίων, υποστηριζόμενος από το ΚΚΕ αποσπώντας ποσοστό 16,32%, το 1981 εξελέγη πρώτος βουλευτής στην Βʹ Πειραιά με το ψηφοδέλτιο του ΚΚΕ και επανεξελέγη το 1985 αφού είχε την πρώτη θέση στο ψηφοδέλτιο Επικρατείας του ΚΚΕ.

Συμμετείχε, δε, σε επανειλημμένες εκδηλώσεις αλληλεγγύης σε διωκόμενους αγωνιστές εργατικών και κομμουνιστικών κομμάτων.

Τη δεκαετία του 1980 συνέθεσε κύκλους τραγουδιών, το 1983 του απονεμήθηκε το Βραβείο Λένιν για την Ειρήνη, αλλά η περίοδος αυτή σηματοδοτείται και από την επιστροφή του στη συμφωνική μουσική με κύρια έργα την Τρίτη Συμφωνία, την Εβδόμη Συμφωνία, την πρώτη του Όπερα Κώστας Καρυωτάκης (Οι μεταμορφώσεις του Διονύσου) και το μπαλέτο Ζορμπάς.

Η συμπόρευση με τη Δεξιά

Το 1990 ο Μίκης Θεοδωράκης έκανε την μεγάλη πολιτική στροφή και εντάχθηκε στην τρίτη θέση στο ψηφοδέλτιο Επικρατείας της ΝΔ του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη. Διετέλεσε υπουργός άνευ χαρτοφυλακίου και Επικρατείας για περίπου 2,5 χρόνια.

Στην περίοδο μετά το 1993 ο Θεοδωράκης αφιερώθηκε μουσικά κυρίως στην σύνθεση και τις επανεκτελέσεις έργων του στην όπερα και συμφωνικών έργων του.

Ως «Νέστορας»

Οι δημόσιες παρεμβάσεις κατόπιν του αφορούσαν τα επόμενα χρόνια ζητήματα ευρύτερου διεθνούς ενδιαφέροντος, όπως ζητήματα ελληνοτουρκικής φιλίας, τους βομβαρδισμούς στην Γιουγκοσλαβία, την υπόθεση Οτσαλάν, τους πολέμους στο Αφγανιστάν και το Ιράκ.

Παράλληλα έχαιρε της εκτίμησης των λαϊκών στρωμάτων αλλά και της οργανωμένης Αριστεράς, καθώς διατηρούσε πνευματικές σχέσεις με τα κόμματά της. 

Στην οικονομική κρίση του 2010 ίδρυσε την πολιτική κίνηση «Σπίθα», από την οποία αποχώρησε το 2013, ενώ οι παρεμβάσεις του εμφορούνταν πλέον σχεδόν αποκλειστικά από τις διαστρεβλωμένες απόψεις περί πατριωτισμού. Αποκορύφωμα αυτής της πορείας υπήρξε η συμμετοχή του στο συλλαλητήριο των Μακεδονομάχων, όπου απευθύνθηκε ευνοϊκά προς τους συμμετέχοντες Χρυσαυγίτες («Αδέρφια μου φασίστες, ναζιστές, τραμπούκοι, τρομοκράτες»), συγκεντρώνοντας τα πυρά του προοδευτικού κόσμου.

Πηγή: avgi.gr