Mε το συγκεκριμένο νομοσχέδιο διασφαλίζεται αξιοποίηση των δεδομένων για σκοπούς πέραν της αρχικής τους χρήσης, με τήρηση των κανόνων προστασίας δεδομένων και προβλέπονται κυρώσεις για όσους παραβιάζουν τις διατάξεις της Πράξης.

Ενημερωτικό σημείωμα με εννέα ερωτήσεις– απαντήσεις για το νέο σχέδιο νόμου αναφορικά με τη Διακυβέρνηση Δεδομένων, εξέδωσε το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης.

Τι είναι το νέο σχέδιο νόμου του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης για τη Διακυβέρνηση Δεδομένων;

Το προτεινόμενο νομοσχέδιο περιλαμβάνει τις απαραίτητες συμπληρωματικές ρυθμίσεις με σκοπό την πλήρη και αποτελεσματική εφαρμογή στην ελληνική έννομη τάξη του Κανονισμού (ΕΕ) 2022/868, γνωστού και ως «Πράξη για τη διακυβέρνηση δεδομένων». Επιπλέον, το νομοσχέδιο περιλαμβάνει διατάξεις για μια συνολική μεταρρύθμιση στον τομέα των δεδομένων του δημοσίου τομέα, στον οποίο η χώρα μας υστερεί.

Τι είναι η Πράξη για τη Διακυβέρνηση Δεδομένων;

Η Πράξη για τη Διακυβέρνηση Δεδομένων (εφεξής: η Πράξη) είναι ένας Κανονισμός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η διακυβέρνηση των δεδομένων αναφέρεται σε ένα σύνολο κανόνων και μέσων για τη χρήση των δεδομένων, για παράδειγμα μέσω μηχανισμών, συμφωνιών και τεχνικών προτύπων κοινοχρησίας. Συνεπάγεται δομές και διαδικασίες για την ασφαλή κοινή χρήση δεδομένων, μεταξύ άλλων μέσω έμπιστων τρίτων μερών. Με αυτόν τον στόχο, η Πράξη εναρμονίζει τους κανόνες για την περαιτέρω χρήση των δεδομένων που βρίσκονται στην κατοχή φορέων του Δημοσίου και προστατεύονται νομικά («προστατευόμενα δεδομένα»), ενώ παράλληλα ενισχύει την κοινοχρησία δεδομένων μέσω της ρύθμισης της αγοράς υπηρεσιών διαμεσολάβησης δεδομένων και των οργανώσεων αλτρουισμού δεδομένων.

Τι είναι τα «προστατευόμενα δεδομένα»;

«Προστατευόμενα» είναι τα δεδομένα που προστατεύονται νομικά και δεν αποτελούν ανοιχτά δεδομένα. Μπορεί να ανήκουν σε πολλές κατηγορίες, όπως δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα (που προστατεύονται βάσει του ΓΚΠΔ), δεδομένα που προστατεύονται λόγω δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας ή δεδομένα που προστατεύονται λόγω εμπορικού ή επαγγελματικού απορρήτου. Η Πράξη συμπληρώνει την Οδηγία για τα ανοιχτά δεδομένα του 2019, η οποία ενσωματώθηκε με τον Ν. 4727/2020 και δεν καλύπτει τέτοιους τύπους δεδομένων.

Τι είναι «περαιτέρω χρήση» δεδομένων του Δημοσίου;

Η αξιοποίηση των δεδομένων που βρίσκονται στην κατοχή φορέων του δημοσίου τομέα αποτελεί μία βασική πρόκληση για πολλά κράτη – μέλη της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας. Τα προβλήματα εντοπίζονται σε διάφορα επίπεδα, όπως η έλλειψη μίας ενιαίας και μετρήσιμης στρατηγικής, αλλά και η περιορισμένη κουλτούρα αξιοποίησης των δεδομένων του δημοσίου τομέα. Παράλληλα, το πλαίσιο σχετικά με τις διαδικασίες και τις πολιτικές διακυβέρνησης δεδομένων εμφανίζει ελλείψεις, όπως και η μη σύνδεση του νομικού πλαισίου για τα ανοικτά δεδομένα με τα δεδομένα που προστατεύονται για λόγους εμπορικού ή στατιστικού απορρήτου, ή δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας ή δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα. Αποτέλεσμα είναι τα δεδομένα που παράγονται από δημόσιους φορείς να μην αξιοποιούνται με κατάλληλους τρόπους και να χάνονται σημαντικές ευκαιρίες για την οικονομία, την κοινωνία και τη δημόσια διοίκηση. Τα δεδομένα του δημοσίου τομέα αποτελούν σημαντικό κεφάλαιο με μεγάλη αξία για κάθε κράτος και θα πρέπει να αξιοποιηθούν εντός ενός συγκεκριμένου και ενιαίου ευρωπαϊκού πλαισίου που θα διασφαλίζει τα δικαιώματα και τις ελευθερίες των εμπλεκομένων προσώπων.

Η «περαιτέρω χρήση» είναι η εκ νέου χρήση αυτών των δεδομένων από φυσικά ή νομικά πρόσωπα, για εμπορικούς ή μη εμπορικούς σκοπούς, εκτός του αρχικού σκοπού στο πλαίσιο της δημόσιας αποστολής για τον οποίο παρήχθησαν. 

Πώς διασφαλίζεται η ασφάλεια και η ιδιωτικότητα των δεδομένων που προορίζονται για περαιτέρω χρήση; 

Η Πράξη στοχεύει στην ενίσχυση της διαχείρισης και της ανταλλαγής δεδομένων εντός της ΕΕ, προάγοντας την εμπιστοσύνη και διευκολύνοντας την πρόσβαση στα δεδομένα, διασφαλίζοντας παράλληλα την προστασία προσωπικών δεδομένων και των εμπορικών απορρήτων. Ο φορέας του Δημοσίου που παραχωρεί δικαίωμα πρόσβασης για περαιτέρω χρήση διασφαλίζει τη διατήρηση της προστατευόμενης φύσης των δεδομένων. Αυτό επιτυγχάνεται με διάφορους τρόπους, όπως μέσω ανωνυμοποίησης ή ψευδωνυμοποίησης των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα ή παρόμοιας επεξεργασίας δεδομένων που καλύπτονται από δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας, την παροχή ασφαλούς περιβάλλοντος επεξεργασίας, και την τήρηση υποχρεώσεων εμπιστευτικότητας. Ρητώς ορίζεται ότι το δίκαιο για την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα εφαρμόζεται σε όλα αυτά τα δεδομένα που υποβάλλονται σε επεξεργασία για τους σκοπούς της Πράξης, ενώ δεν θίγονται οι εποπτικές εξουσίες και αρμοδιότητες των αρχών προστασίας δεδομένων.

Ποιος αποφασίζει για την περαιτέρω χρήση των δεδομένων; Ποιος ο ρόλος του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης;

Η χορήγηση ή η άρνηση πρόσβασης σε προστατευόμενα δεδομένα για περαιτέρω χρήση αποφασίζεται με βάση αντικειμενικά και διαφανή κριτήρια από τον φορέα του Δημοσίου, ο οποίος έχει στην κατοχή του τα εκάστοτε δεδομένα. Το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης ορίζεται ως αρμόδιος φορέας για την παροχή τεχνικής και νομικής καθοδήγησης στους φορείς του Δημοσίου σε σχέση με την περαιτέρω χρήση δεδομένων που αυτοί έχουν στην κατοχή τους. Επιπρόσθετα, παρέχεται η δυνατότητα, μετά από συμφωνία του εκάστοτε φορέα και του ΥΨΗΔ, η εξουσία χορήγησης ή άρνησης πρόσβασης να ανατίθεται στο ΥΨΗΔ.

Τι είναι οι υπηρεσίες διαμεσολάβησης δεδομένων; Ποιος ο ρόλος του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης στη λειτουργία τους;

Οι πάροχοι υπηρεσιών διαμεσολάβησης δεδομένων αποσκοπούν στη δημιουργία εμπορικών σχέσεων μεταξύ υποκειμένων δεδομένων και κατόχων δεδομένων, αφενός, και χρηστών δεδομένων, αφετέρου, με τεχνικά, νομικά ή άλλα μέσα. Με άλλα λόγια, αποτελούν «ενδιάμεσους», οι οποίοι φέρνουν σε επαφή πιθανούς χρήστες δεδομένων με τους κατόχους των εν λόγω δεδομένων, λειτουργώντας υπό ένα συγκεκριμένο νομικό καθεστώς με κεντρικό άξονα την εμπιστοσύνη των μερών. Οι πάροχοι αυτοί βοηθούν τα άτομα να ασκήσουν τα δικαιώματά τους βάσει του GDPR, προκειμένου να διατηρούν τον έλεγχο των δεδομένων τους και να τα μοιραστούν με οργανισμούς που εμπιστεύονται.

Το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης εποπτεύει τους παρόχους διαμεσολάβησης δεδομένων που είναι εγκατεστημένοι στην Ελλάδα, επιβλέπει τη νομιμότητα της λειτουργίας τους και επιβάλλει τις κατάλληλες κυρώσεις σε περιπτώσεις παραβιάσεις του νομικού πλαισίου.   

Τι είναι οι οργανώσεις αλτρουισμού δεδομένων; Ποιος ο ρόλος του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης στη λειτουργία τους;

Η Πράξη διευκολύνει τα άτομα και τις επιχειρήσεις να διαθέσουν εθελοντικά δεδομένα για το κοινό καλό. Προς τον σκοπό αυτό, οι οργανώσεις αλτρουισμού δεδομένων συλλέγουν και διαχειρίζονται δεδομένα που παρέχονται από τους κατόχους τους οικειοθελώς και χωρίς αμοιβή, για την επίτευξη στόχων δημοσίου συμφέροντος, όπως η δημόσια υγεία και η επιστημονική έρευνα.

Το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης τηρεί Μητρώο αναγνωρισμένων οργανώσεων αλτρουισμού δεδομένων, καταχωρεί σε αυτό τις οργανώσεις που πληρούν τις προδιαγραφές, επιβλέπει τη νομιμότητα της λειτουργίας τους και επιβάλλει τις κατάλληλες κυρώσεις σε περιπτώσεις παραβιάσεις του νομικού πλαισίου.   

Ποια είναι η Στρατηγική της χώρας για τα δεδομένα του Δημοσίου; Πώς διασφαλίζεται η εφαρμογή της;

Η Ελλάδα αποκτά πλέον ένα συνεκτικό πλαίσιο για τα δεδομένα που βρίσκονται στην κατοχή φορέων του Δημοσίου, με τη δημιουργία δικτύου «Υπευθύνων για τη Χρήση Δεδομένων» (Data Officers), οι οποίοι θα έχουν ολοκληρωμένη εικόνα για τη διαθεσιμότητα και την κατάσταση των δεδομένων του φορέα τους και θα αποτελούν σημείο επαφής για κάθε σχετικό ζήτημα. Περαιτέρω, το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης θα συντάξει Εθνική Στρατηγική για τα Δεδομένα του Δημοσίου, την εφαρμογή και επικαιροποίηση της οποίας θα επιβλέπει Συντονιστική Επιτροπή, με πρόεδρο τον υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης.  

Ο Άδωνις Γεωργιάδης αρνήθηκε πάντως ότι η κατάθεση της ρύθμισης συνιστά αιφνιδιασμό, αφού και την είχε προαναγγείλει, και στην επιτροπή της Βουλής, όπου επεξεργάστηκε το νομοσχέδιο, κατατέθηκε σχετικό αίτημα από τον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο.

   «Όσοι είναι μέλη της Επιτροπής Κοινωνικών Υποθέσεων, στην οποία συζητήθηκε το νομοσχέδιο αυτό, ξέρουν ότι έγινε σχετική συζήτηση για την παροχή έργου από ιδιώτες γιατρούς στα νοσοκομεία του ΕΣΥ. Παρακολούθησαν την ακρόαση φορέων και άκουσαν και τον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο και άλλους φορείς του ιατρικού κόσμου, οι οποίοι ζήτησαν να νομοθετήσουμε την πρόσβαση των ιδιωτών γιατρών στο ΕΣΥ. Είχα πει μέσα στην επιτροπή ότι θα το δεχθώ και ότι θα καταθέσω νομοτεχνική βελτίωση που θα περιλαμβάνει αυτό το άρθρο, για να λάβω νομοθετική εξουσιοδότηση, γι΄ αυτό το ζήτημα και έγινε και σχετική συζήτηση μέσα στην επιτροπή», ανέφερε ο υπουργός Υγείας και προσέθεσε: «Και τώρα μου λέτε ότι υπάρχει διαδικαστικό ζήτημα. Ακούστε, εμένα δεν μου αρέσουν οι προσχηματικοί καυγάδες, μας απομακρύνουν από την ουσία. Αν το πρόβλημά σας είναι διαδικαστικό και έχετε πρόθεση, αν έρθει με τη μορφή τροπολογίας την επόμενη εβδομάδα, να την υποστηρίξετε, δηλαδή αν το πρόβλημα δεν είναι η ουσία αλλά η διαδικασία, σε αυτή την περίπτωση, αν έστω ένα κόμμα από την αντιπολίτευση πει ότι θέλει να την υποστηρίξει αλλά επειδή υπάρχει διαδικαστικό ζήτημα δεν μπορεί, τότε θα αποσύρω τη ρύθμιση και θα το φέρω την επόμενη εβδομάδα. Αν όμως όλα τα κόμματα πείτε ότι θέλετε να το καταψηφίσετε και εφευρίσκετε διαδικαστικό ζήτημα, για κάτι που εσείς διαφωνείτε επί της ουσίας, τότε θα το σκεφτώ. Δεν θέλω μια τόσο σημαντική μεταρρύθμιση να καλυφθεί πίσω από ένα διαδικαστικό ζήτημα. Όποιος όμως δηλώνει ότι αιφνιδιάστηκε, ιδίως οι εισηγητές και τα μέλη της επιτροπής, είναι καθαρό ψέμα».

Μετά από αυτή τη δήλωση του υπουργού Υγείας, ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ Διονύσης Καλαματιανός είπε ότι η συζήτηση δεν είναι μόνο ότι αιφνιδιάστηκε το Σώμα αλλά ότι η κυβέρνηση κάνει κάτι που δεν είναι κανονικό. «Αυτό που περιγράψατε στην επιτροπή και αυτό που φέρνετε εδώ, δεν είναι νομοτεχνική βελτίωση. Είναι ουσιαστικά άρθρο αυτοτελές. Αποσύρετε το και καταθέστε τροπολογία- όχι 20 λεπτά πριν λήξει η συζήτηση, ως νομοτεχνική βελτίωση. Αυτή είναι η αντίρρησή μας. Και βεβαίως θα πρέπει να υπάρχει και η έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου. Να σεβαστείτε τον κοινοβουλευτικό κανόνα. Φέρτε τήν άλλη βδομάδα μια τροπολογία, με την έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου».

Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ Μιχάλης Κατρίνης είπε: «Κανείς δεν αμφέβαλε ότι ήταν πολιτική σας πρόθεση να φέρετε αυτή τη διάταξη νόμου. Εμείς διαφωνούμε. Πρώτα πρώτα η Βουλή είναι πεδίο διαλόγου και όχι αιφνιδιασμού. Είναι αιφνιδιασμός όταν εισάγετε διάταξη ουσιαστικού περιεχομένου, στο πέρας του καταλόγου των ομιλητών». Ο κ. Κατρίνης παρέπεμψε δε τον κ. Γεωργιάδη στο «Εγχειρίδιο νομοπαρασκευαστικής μεθοδολογίας», που εκδόθηκε από την Προεδρία της Κυβέρνησης το 2020 όπου αναφέρει ότι δεν εισάγονται τροπολογίες δια της αλλαγής, μέσω νομοτεχνικών βελτιώσεων, ότι δεν επιτρέπεται δηλαδή οι νομοτεχνικές βελτιώσεις να ισοδυναμούν με συγκεκαλυμένες τροπολογίες, δεν επιτρέπεται με νομοτεχνικές βελτιώσεις να θεσπίζονται νέοι κανόνες δικαίου. «Έρχεστε εσείς και παρόλα αυτά που λέει το εγχειρίδιο της Προεδρίας της Κυβέρνησης, φέρνετε συγκεκαλυμμένη τροπολογία η οποία εγείρει και θέματα συνταγματικότητας -η χρήση δημοσίων δομών και υπηρεσιών, όχι σε έκτακτες ανάγκες, από ιδιώτες- χωρίς έκθεση της επιστημονικής υπηρεσίας της Βουλής. Η διάταξη θεσπίζει νέους κανόνες δικαίου. Επειδή ξέρω τον σεβασμό σας στην Προεδρία της Κυβέρνησης και στους κανόνες καλής νομοθέτησης, για να σας προφυλάξω, σας λέω αποσύρετέ το, γιατί αυτό το θέμα εκθέτει συνολικά την κυβέρνηση», είπε ο Μιχάλης Κατρίνης.

«Δεν θέλω να κρυφτεί μια σημαντική μεταρρύθμιση, πίσω από μια διαδικαστική συζήτηση. Τη διαγράφω, θα τη φέρω την άλλη εβδομάδα ως τροπολογία, για να συζητηθεί κανονικά», είπε ο κ. Γεωργιάδης.

   Νωρίτερα, και με τη σειρά που μίλησαν, ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ Μ. Κατρίνης είχε καλέσει την κυβέρνηση να πάρει πίσω τη ρύθμιση γιατί δεν έχει καμία σχέση ο τύπος της νομοτεχνικής βελτίωσης, όπως ορίζεται από τον Κανονισμό της Βουλής, με την ρύθμιση ουσίας που αλλάζει τη φυσιογνωμία του ΕΣΥ.

«Αφήνετε ανοιχτή την πόρτα για να συμμετάσχουν γιατροί στα δημόσια νοσοκομεία, και αυτό το βαφτίζετε νομοτεχνική βελτίωση, λίγη ώρα προτού ολοκληρωθεί η συζήτηση. Τις λεπτομέρειες παραπέμπετε δε σε υπουργική απόφαση. Αυτό δεν περιποιεί τιμή στη νομοθετική λειτουργία και την κοινοβουλευτική διαδικασία. Δηλαδή αυτή τη στιγμή ζητάτε από τη Βουλή να εξουσιοδοτήσει τον υπουργό να αλλάξει πλήρως τη φυσιογνωμία του ΕΣΥ. Ζητούμε να αποσυρθεί και να κατατεθεί ως τροπολογία για να το συζητήσουμε. Δεν μπορεί να συνεχιστεί αυτή η κατάσταση. Έρχεται με πολιτικά ιταμό τρόπο η διάταξη χωρίς έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους και της Επιστημονικής Υπηρεσίας», είπε ο Μιχάλης Κατρίνης.

«Αυτό δεν είναι νομοτεχνική βελτίωση. Είναι αδιανόητο. Είναι άρθρο ολόκληρο που θα έπρεπε να έχει έρθει εμπρόθεσμα. Αν δεν προλαβαίνατε, να μην το καταθέτατε», είπε ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ Διονύσης Καλαματιανός και προσέθεσε: «Παρακάμπτετε τη νομοθετική διαδικασία. Δεν μπορεί να περάσει αυτό το πράγμα. Υπάρχουν κανόνες. Χρειάζεται σεβασμός στο νομοθετικό σώμα. Είναι αδιανόητο να το αποσύρετε. Μιλάμε για νέο άρθρο, δεν είναι δυνατόν να τα φέρνετε με μια νομοθετική προσθήκη. Η κυβέρνηση λανθασμένα προχωράει σε αυτό το πράγμα».

 «Είστε καλά; Ξέρετε γράμματα; Τι σημαίνει νομοτεχνική βελτίωση; Θα βγείτε να το υποστηρίξετε; Σοβαρός άνθρωπος και επιστήμονας; Εκτός και αν μας πείτε πως κάνετε ότι γουστάρετε, γιατί έχετε την πλειοψηφία στη Βουλή. Έλεος, να μας λέτε ότι είναι νομοτεχνική βελτίωση, ένα άρθρο που φέρνετε την τελευταία στιγμή;», ανέφερε ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΚΚΕ Θανάσης Παφίλης.

   «Η κυβέρνηση φέρνει στο παρά ένα, μια διάταξη που αλλάζει τη φιλοσοφία του ΕΣΥ. Δεν είναι μια απλά νομοτεχνική βελτίωση. Πρόκειται για μια μείζονα νομοθετική παρέμβαση. Να αποσυρθεί», δήλωσε ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της «Νίκης» Νίκος Βρεττός.

   «Αυτό λέγεται άλωση του κράτους. Ξεφτιλίζετε την κοινοβουλευτική διαδικασία. Δεν σας τιμά ότι δεν τηρείτε τα αυτονόητα. Μας ντροπιάζετε, μας απαξιώνετε, όλη την κοινοβουλευτική διαδικασία. Θεωρείτε το κράτος λάφυρο δικό σας, επειδή σας ψήφισαν», είπε ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Ελληνικής Λύσης Κωνσταντίνος Χήτας.

   «Αυτό δεν μπορεί να θεωρηθεί έγγραφο νομοτεχνικής βελτίωσης. Έρχεται την τελευταία στιγμή, λίγο πριν κλείσει η συζήτηση, δεν υπάρχει έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, και αυτό ενώ η κυβέρνηση δηλώνει ότι δεν μπορεί να έρχονται προτάσεις που δεν είναι κοστολογημένες. Υπάρχει θέμα σεβασμού των διαδικασιών. Δεν μπορεί η Βουλή να θεωρείται επικυρωτήριο των αποφάσεων σας», είπε ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Πλεύσης Ελευθερίας Αλέξανδρος Καζαμίας.

«Ζητάμε για ουσιαστικούς, τυπικούς και θεσμικούς λόγους, να αποσυρθεί η διάταξη που ανοίγει τον δρόμο να μπαίνουν οι ιδιώτες από τα παράθυρα στα νοσοκομεία», είπε ο εισηγητής της Νέας Αριστεράς Οζγκιούρ Φερχάτ.

Η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας υπογράμμισε ότι το περιεχόμενο της νομοτεχνικής βελτίωσης ήταν αίτημα που είχε διατυπωθεί, κατά την ακρόαση φορέων, στην επιτροπή της Βουλής, όπου προηγήθηκε η επεξεργασία του νομοσχεδίου. Είπε δε ότι και ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης είχε ενημερώσει για την πρόθεσή του να φέρει τη συγκεκριμένη ρύθμιση. Σε σχέση με την άσκηση έργου ιδιωτών στα νοσοκομεία του ΕΣΥ, η Ειρήνη Αγαπηδάκη υπογράμμισε ότι εισάγονται αυστηρές προδιαγραφές και υπάρχουν ρυθμιστικές διασφαλίσεις. «Δεν είναι κάτι που έρχεται χωρίς αυστηρό πλαίσιο. Ορίζονται οι δικλείδες ασφαλείας, σε σχέση με την άσκηση του έργου», είπε η αναπληρωτής υπουργός Υγείας.

Όπως είπε η αν.υπουργός στο άρθρο 7 του υφιστάμενου σχεδίου νόμου, που αφορά τη δυνατότητα παροχής ιδιωτικού έργου στους γιατρούς του ΕΣΥ, θα προστεθεί ένα ακόμη εδάφιο που θα δίνει τη δυνατότητα στους ιδιώτες ιατρούς να ασκούν έργο στο ΕΣΥ, με συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Οι περαιτέρω προϋποθέσεις και προδιαγραφές θα καθοριστούν με Κοινή Υπουργική Απόφαση.

Με τη νέα ρύθμιση επιτρέπεται σε ιδιώτες ιατρούς όλων των ειδικοτήτων να συνεργάζονται με τα νοσοκομεία του ΕΣΥ, συμμετέχοντας στη λειτουργία εξωτερικών ιατρείων, στη διενέργεια διαγνωστικών, θεραπευτικών και επεμβατικών πράξεων, πέραν του τακτικού ωραρίου, και να διενεργούν χειρουργικές επεμβάσεις ή άλλες επεμβατικές πράξεις που απαιτούν παραμονή στο νοσοκομείο, πέραν της ημερήσιας νοσηλείας. Οι ιδιώτες γιατροί κατά τη συνεργασία τους με τα νοσοκομεία του ΕΣΥ θα πρέπει να καλύπτουν κάθε είδους δαπάνες του νοσοκομείου που θα προκύπτουν από τη συμμετοχή τους σε αυτό, όπως λειτουργικές δαπάνες και δαπάνες αποδοχών και κάθε είδους αποζημιώσεων του πάσης φύσεως προσωπικού.

Επίσης με νομοτεχνική βελτίωση, το ιδιωτικό έργο στο ΕΣΥ δεν θα αφορά μόνο τους γιατρούς στα νοσοκομεία αλλά και τους γιατρούς της Πρωτοβάθμιας. Θα υπάρξει ΚΥΑ για να διασφαλιστεί ότι όσοι είναι προσωπικοί γιατροί το πρωί δεν θα κάνουν ιδιωτικό έργο στα συγκεκριμένα ΑΜΚΑ τα οποία έχουν χρεωθεί ως προσωπικοί γιατροί, για να αποτρέπονται πελατειακές καταστάσεις.

Ο γενικός γραμματέας του ΚΚΕ, Δημήτρης Κουτσούμπας, με αφορμή την επίκαιρη ερώτηση, που κατέθεσε η ΚΟ του ΚΚΕ με θέμα «Οι οδυνηρές συνέπειες της κυβερνητικής πολιτικής στην Υγεία» κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι «με ιδιαίτερο ζήλο απογειώνει την επιχειρηματική λειτουργία και την ιδιωτικοποίηση του δημοσίου συστήματος Υγείας που προχωρούσαν βήμα-βήμα όλες οι έως τώρα κυβερνήσεις».

«Φτιάχνετε βήμα-βήμα τα δημόσια νοσοκομεία Ανώνυμες Εταιρείες, με ασθενείς πελάτες που θα χρυσοπληρώνουν για τα χειρουργεία, επιβάλλετε νέα χαράτσια στις εξετάσεις και τα φάρμακα. Στο νέο σύστημα Υγείας που προωθείτε η ταμπέλα θα γράφει απέξω “δημόσιο” και μέσα θα αλωνίζουν επιχειρηματικά, κερδοσκοπικά συμφέροντα. Αυτό το “νέο ΕΣΥ” το χωρίζει άβυσσος από την ικανοποίηση των αυξανόμενων αναγκών του λαού μας για ιατροφαρμακευτική περίθαλψη», είπε.

Σημείωσε ότι η κυβέρνηση «νομοθετεί τερατουργήματα και εξαγγέλλει άλλα», απαριθμώντας στη συνέχεια: «Τα νέα χαράτσια της τάξης του 1 έως 3 ευρώ για κάθε παραπεμπτικό εργαστηριακών ή απεικονιστικών εξετάσεων όπου τα εκατομμύρια ευρώ που θα προστεθούν από τους ασθενείς θα αφαιρεθούν από τα χρέη των επιχειρηματιών στην Υγεία προς τον ΕΟΠΥΥ. Την καθιέρωση έως και 3 ευρώ συμμετοχή των ασθενών στα γεννόσημα φάρμακα, όπου τα εκατομμύρια ευρώ που θα προστεθούν από τους ασθενείς αφαιρούνται από τις δαπάνες του υποχρηματοδοτούμενου από το κράτος και τους ομίλους ΕΟΠΥΥ. Την εφαρμογή των πακέτων κοστολόγησης και ακριβών πράξεων που αποτελεί ένα ακόμα βήμα στη λειτουργία των νοσοκομείων ως αυτοτελών επιχειρηματικών μονάδων».

Ολοκληρώνοντας την τοποθέτησή του ο κ. Κουτσούμπας αναφέρθηκε στον Πλούταρχο λέγοντας: «Επειδή είστε και λάτρης των αρχαίων θυμίζετε αυτό που έγραφε ο Πλούταρχος στα «Ηθικά», καυτηριάζοντας αυτούς που πραγματοποιούσαν ακόμα και χειρουργικές πράξεις σε θέατρα για προσέλκυση πελατείας:
“Ου γαρ φιλικόν αλλά σοφιστικόν αλλοτρίοις ενευδοκιμείν σφάλμασιν, καλλωπιζόμενον προς τους παρόντας, ώσπερ οι χειρουργούντες εν τοις θεάτροις προς εργολαβίαν”. Σε ελεύθερη νεοελληνική μετάφραση: Είναι σοφιστεία να κερδίζεις δόξα από τα σφάλματα των άλλων, όπως οι γιατροί που κάνουν επεμβάσεις στα θέατρα για χάρη της απόκτησης πελατείας»

Η αναφορά στον Πλούταρχο και η απάντηση Γεωργιάδη

Άμεση ήταν η απάντηση του υπουργού Υγείας, ο οποίος υπεραμύνθηκε, όπως είπε και σήμερα σαφώς του θεσμού των απογευματινών χειρουργείων. Έφερε μάλιστα ως παράδειγμα ότι στο νοσοκομείο ΚΑΤ οι 17 χειρουργικές κλινικές δέχονται να έχουν και έχουν απογευματινά χειρουργεία, ενώ ζήτησε να βάλουν όλοι πλάτη έτσι ώστε το Εθνικό Σύστημα Υγείας να γίνει δυνατό και ισχυρό και να μπορεί να αντιμετωπίσει τα προβλήματα τα οποία έχουν οι πολίτες.

« Τι κρίμα που, παρά τις φωνές σας, η πλειοψηφία των γιατρών έσπευσε να πάει στα απογευματινά χειρουργεία.» απάντησε ο υπουργός υγείας στον ΓΓ του ΚΚΕ .

«Θέλω να πω στον κ. Κουτσούμπα», τόνισε ο Άδωνις Γεωργιάδης «ότι ο Πλούταρχος γράφει και αναπτύσσει τη συγγραφική του δραστηριότητα πριν από περίπου δύο χιλιάδες χρόνια. Γράφει δηλαδή περί το έτος μηδέν. Ωστόσο, ο Πλούταρχος δεν αποκλείει στο έργο του την αμοιβή του γιατρού, κάνει λόγο για «εργολαβία». Άρα, λοιπόν, ιδιωτικό κέρδος και ιδιωτική αμοιβή υπάρχουν πολύ πριν από τη δημιουργία του ΝΑΤΟ και τη συγκρότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ο κύριος Κουτσούμπας συνελήφθη αδιάβαστος».

@ellada24gr Γεωργιάδης σε Κουτσούμπα: Τι κρίμα που, παρά τις φωνές σας, η πλειοψηφία των γιατρών έσπευσε να πάει στα απογευματινά χειρουργεία #adonis #adonisgeorgiadis #georgiadis #vouli #koutsoumpas #politiki #kke #nosokomeio #giatros #ellada24 #tiktokgr #tiktokgreece #greektiktok #foryoupage #fy ♬ πρωτότυπος ήχος – Ellada24

Ο υπουργός, μιλώντας στη Βουλή για το επίμαχο νομοσχέδιο που αφορά τα μη κρατικά ΑΕΙ τόνισε πως «επιχειρεί να σπρώξει τους δείκτες του ρολογιού της Ανώτατης Παιδείας στην χώρα μας στον 21 αιώνα» και λέγοντας πως όπως έχει γραφτεί σε ένα βιβλίο, «ο ρόλος των όποιων ασκούν πολιτική πρέπει να είναι να προσπαθούν να εκσυγχρονίσουν το εσωτερικό τους ρολόι με το ρολόι της Ιστορίας» σχολίασε: «μακάρι να ίσχυε εδώ».

Ο κ. Πιερρακάκης, επανέλαβε πως είμαστε μια από τις τελευταίες χώρες, ίσως εμείς και η Κούβα, που έχουν απαγόρευση της δυνατότητας να λειτουργήσει και μη ελληνικό δημόσιο σύστημα ανώτατης εκπαίδευσης.

Ο υπουργός επισήμανε ότι δεν είναι, όπως υποστηρίζει η αντιπολίτευση, 5.000 οι προπτυχιακοί Έλληνες φοιτητές στο εξωτερικό λέγοντας ότι «5.000 είναι μόνο οι προπτυχιακοί Έλληνες φοιτητές στην Κύπρο» και «σε απόλυτο αριθμό έχουμε περισσότερους Έλληνες φοιτητές στο εξωτερικό από την Ισπανία ή το Ηνωμένο Βασίλειο που έχουν πολλαπλάσιο πληθυσμό από εμάς».

Ο κ. Πιερρακάκης επισημαίνοντας τη μεγάλη διασπορά που υπάρχει Ελλήνων καθηγητών σε ξένα πανεπιστήμια σήμερα, είπε: «Αυτοί θα είναι ο καταλύτης της αλλαγής που πάμε να κάνουμε. Όχι εμείς. Εμείς θα τους δώσουμε τη δυνατότητα να πετύχουν αυτό που οι ίδιοι μπορούν και μέσω των δημοσίων πανεπιστημίων και μέσω της άρσης του κρατικού μονοπωλίου στην ανώτατη εκπαίδευση».

Ένα από τα πράγματα που προσπαθούμε να θεραπεύσουμε, είπε ο κ. Πιερρακάκης είναι «να υπάρχει η δυνατότητα σε όσους θα ήθελαν να σπουδάσουν σε ένα ξένο πανεπιστήμιο να μπορεί να το κάνουν και στη χώρα μας». Ξεκαθάρισε πως «δεν θέλουμε να μιμηθούμε το μοντέλο της Κύπρου και αυτό μπορεί κανείς να διαπιστώσει διαβάζοντας το νομοσχέδιο: Εμείς, μιλάμε μόνο για την δυνατότητα εγκατάσταση παρατημάτων ξένων πανεπιστημίων στην χώρα μας».

Ο υπουργός, εγκάλεσε την αντιπολίτευση ότι στο θέμα των Κολεγίων διακατέχεται από «ταμπού» και παραγνωρίζει ότι το 95% των ζητημάτων είναι λυμένα ερήμην μας από την ΕΕ. Επανέλαβε ότι το θέμα τής «διασυνοριακότητας» ήταν αυτό που έκανε και τον υπουργό Παιδείας του ΣΥΡΙΖΑ Κώστα Γαβρόγλου να καταθέσει και τη σχετική ρύθμιση, «άλλο εάν μετά τις αντιδράσεις της κοινοβουλευτικής ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ το απέσυρε».

Ο υπουργός σήμερα κατέθεσε τέσσερις ερωτήσεις που είχε καταθέσει, όπως είπε, «πριν πολλά χρόνια πίσω και ο Αλέκος Αλαβάνος ως ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ (2000- 2001) με τις οποίες διεκδικούσε την αναγνώριση των επαγγελματικών δικαιωμάτων στα ελληνικά κολέγια» και απευθυνόμενος στους βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ είπε: «ο προπάτοράς σας, κατέθετε Ερωτήσεις στο Ευρωκοινοβούλιο για να μπορέσει να γίνει επιτάχυνση της αναγνώρισης των επαγγελματικών δικαιωμάτων των κολεγίων».

Οι δομές των κολεγιών με το νομοσχέδιο αυτό, είπε ο κ. Πιερρακάκης, θα ελεγχθούν και μέσω της Ανεξάρτητης Αρχής θα ασκήσει εμμέσως το κράτος κυριαρχία, σε έναν χώρο που σήμερα είναι αρρύθμιστος».

Για το Δημόσιο Πανεπιστήμιο

Ο υπουργός, έδωσε έμφαση και στην πλειοψηφία των άρθρων του νομοσχεδίου που αφορούν το δημόσιο πανεπιστήμιο. Για τις διατάξεις που αφορούν το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο, παρατήρησε ότι ο πρύτανης του Πανεπιστημίου έχει αναφέρει πως πρόκειται για μια ιστορική στιγμή για το ίδρυμα αυτό καθώς υιοθετούνται οι προτάσεις που έγιναν και εγκρίθηκαν από την Ανώτατη Αρχή. Δήλωσε ανοικτός να ενσωματωθούν όποιες προτάσεις γίνονται από την αντιπολίτευση, όπως έχει αναφέρει και από την πρώτη ημέρα κοινοβουλευτικής επεξεργασίας του νομοσχεδίου. Σ σκοπός μας είναι «να στηρίξουμε ακόμα περισσότερο το Διεθνές Πανεπιστήμιο και αυτό το έχουμε ήδη συζητήσει με τις πρυτανικές του Αρχές», είπε.

Ο κ. Πιερρακάκης, επισήμανε πως οι διατάξεις του νομοσχεδίου έχουν προκύψει στη συντριπτική τους πλειοψηφία μετά από εκτενή συζήτηση με τη Σύνοδο των Πρυτάνεων και «το πνεύμα είναι το άνοιγμα και η διεθνοποίηση των πανεπιστημίων». Για τις συμπράξεις των δημοσίων με ξένα πανεπιστήμια, ο κ. Πιερρακάκης είπε πως «εμείς θέλουμε να γίνουν ακόμα περισσότερες σε ό,τι αφορά στα κοινά προγράμματα» και αυτό που παρέχει διάταξη του νομοσχεδίου είναι «το να μπορεί να χρηματοδοτούνται από την Πολιτεία». «Και μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης θα στηρίζουμε περαιτέρω αυτές τις συμπράξεις γιατί ο βασικός μηχανισμός διεθνοποίησης του συστήματος της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης ήταν, είναι και θα είναι, το ελληνικό δημόσιο πανεπιστήμιο».

Είπε επίσης ότι από τις συζητήσεις που έχουν γίνει θα προκύψουν για τα ελληνικά δημόσια πανεπιστήμια κοινά μεταπτυχιακά με κορυφαία πανεπιστήμια του εξωτερικού.
Για το Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο και τις αλλαγές που επέρχονται, ο υπουργός σημείωσε ότι αυτές βρίσκονται σε πολλά από τα προγράμματα των κομμάτων. Θέλουμε, είπε ο κ. Πιερρακάκης, «να το δούμε να ισχυροποιείται, να αυτονομείται και να αναπτύσσεται περαιτέρω. Παύει ο πρόεδρος του ΕΑΠ να διορίζεται από τον εκάστοτε υπουργό και θα ισχύει ό,τι και στα υπόλοιπα πανεπιστήμια».

Ο κ. Πιερρακάκης απέρριψε ότι δεν γίνονται διορισμοί στα δημόσια πανεπιστήμια και δεν καλύπτονται οι θέσεις των καθηγητών που συνταξιοδοτούνται, λέγοντας ότι όχι μόνο τηρείται το 1:1 αλλά ότι τα μέλη ΔΕΠ στις 31/8/2019 ήταν 10.051 και στις 31/8/2022 ήταν 10.151, δηλαδή ήταν εκατό περισσότερα. Και εμείς, προσέθεσε, θέλουμε να τα θωρακίσουμε και άλλο.

Σχετικά με τη χρηματοδότηση των πανεπιστημίων είπε πως «σε ό,τι αφορά τα λειτουργικά έξοδα έχει αυξηθεί από το 2018 κατά 50%, δίνουμε άλλα 250 εκατ. ευρώ για σίτιση και στέγαση» και προσέθεσε την εξαγγελία του πρωθυπουργού για περαιτέρω στήριξη των περιφερειακών πανεπιστημίων, όπου αυξάνονται τα επιδόματα στέγασης και φοίτησης σε σχέση με τα υπόλοιπα.

Προανήγγειλε ότι για κάθε ένα από τα πανεπιστήμια θα υπάρξει «πλάνο ανάπτυξης ώστε να μπορέσουν να διεθνοποιηθούν ακόμα περισσότερο».
Χαρακτήρισε πολύ σημαντική τη διάταξη που παρέχει τη δυνατότητα να έρχονται ξένοι φοιτητές στα ελληνικά πανεπιστήμια, πέραν του Erasmus, καθώς είμαστε 8η σε χώρα προτίμησης Αμερικανών σπουδαστών. Στο νομοσχέδιο αυτό, είπε, «υπάρχουν πολλές θετικές διατάξεις και δεν υπάρχει επιχείρημα για να μην τις ψηφίσετε» και ειδικά όταν στο περιθώριο της δημόσιας συζήτησης όλοι συμφωνούμε με αυτά, «είναι αμαρτία να μην το δείχνουμε και στην ψήφο μας».

Επιβεβαιώνει η μέτρηση της Opinion Poll που παρουσιάστηκε στο κεντρικό δελτίο του Action 24 το ότι η πλειονότητα της ελληνικής κοινωνίας επικροτεί την ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων που φέρνει το νομοσχέδιο Πιερρακάκη: το 51,3% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι μέσω των μη κρατικών πανεπιστημίων, η Ελλάδα μπορεί να γίνει εκπαιδευτικό κέντρο της ευρύτερης περιοχής, ενώ το 58,6% λέει ότι η εξέλιξη αυτή θα μπορούσε να συγκρατήσει την έξοδο χιλιάδων νέων για σπουδές στο εξωτερικό.

Σε ό,τι αφορά την κομματική προέλευση του «ναι» στα μη κρατικά ΑΕΙ, το χαμηλότερο ποσοστό καταγράφηκε μεταξύ των ψηφοφόρων του ΚΚΕ και της Νίκης – στο 17,2% – και μετά κατά σειρά στον ΣΥΡΙΖΑ, στην Πλεύση Ελευθερίας και στην Ελληνική Λύση. Πλειοψηφία υπέρ του «ναι» διαπιστώνεται στη ΝΔ (73,4%) και στο ΠΑΣΟΚ(52,5%).

Ενδιαφέρον είναι το χάσμα των γενεών που κατέγραψε η Opinion, αφού οι νέοι από 17 ως 29 ετών εμφανίζονται να μην επιθυμούν την δημιουργία μη κρατικών πανεπιστημίων, σε αντίθεση με τις υπόλοιπες ηλικιακές ομάδες. Πάντως, το 52,5% του δείγματος εκτιμά ότι η ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων θα συμβάλει στην αναβάθμιση των δημοσίων ΑΕΙ.

Στο σχέδιο νόμου εντάσσονται και οι τροπολογίες:

για τον χρόνο άσκησης του δικαιώματος από ελεύθερες επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενες και αγρότισσες για την ειδική παροχή προστασίας της μητρότητας, την μεταβίβαση της ειδικής παροχής προστασίας της μητρότητας στον άλλο γονέα, την κατ’ εξαίρεση χορήγηση ασφαλιστικής ικανότητας 2024-2025, το ένδικο βοήθημα κατά αποφάσεων του Ανώτατου Συμβουλίου Εργασίας, την παράταση παραμονής ειδικευόμενων νοσηλευτών ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου, τις αποσπάσεις στην Ένωση Περιφερειών Ελλάδας και τις θέσεις στάθμευσης στην Περιοχή Ανάπλασης II.